2. து³தியபண்ணாஸகம்

(6) 1. நீவரணவக்³கோ³

1. ஆவரணஸுத்தவண்ணனா

51. து³தியஸ்ஸ பட²மே ஆவரணவஸேன ஆவரணா. நீவரணவஸேன நீவரணா. சேதோ அஜ்ஜா²ருஹந்தீதி சேதஸோ அஜ்ஜா²ருஹா. விபஸ்ஸனாபஞ்ஞஞ்ச மக்³க³பஞ்ஞஞ்ச உப்பத்தினிவாரணட்டே²ன து³ப்³ப³லம் கரோந்தீதி பஞ்ஞாய து³ப்³ப³லீகரணா. யா வா ஏதேஹி ஸத்³தி⁴ம் வோகிண்ணா பஞ்ஞா உப்பஜ்ஜதி, தம் து³ப்³ப³லம் கரோந்தீதிபி பஞ்ஞாய து³ப்³ப³லீகரணா. அப³லாயாதி பஞ்சனீவரணபரியோனத்³த⁴த்தா அபக³தப³லாய. உத்தரி வா மனுஸ்ஸத⁴ம்மா அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனவிஸேஸந்தி த³ஸகுஸலகம்மபத²ஸங்கா²தா மனுஸ்ஸத⁴ம்மா உத்தரி அரியபா⁴வம் காதும் ஸமத்த²ம் ஞாணத³ஸ்ஸனவிஸேஸம். ஹாரஹாரினீதி ஹரிதப்³ப³ம் ஹரிதும் ஸமத்தா². நங்க³லமுகா²னீதி மாதிகாமுகா²னி. தானி ஹி நங்க³லஸரிக்க²கத்தா நங்க³லேஹி ச க²தத்தா நங்க³லமுகா²னீதி வுச்சந்தி.

ஏவமேவ கோ²தி ஏத்த² ஸோதம் விய விபஸ்ஸனாஞாணம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், உப⁴தோ நங்க³லமுகா²னம் விவரணகாலோ விய ச²ஸு த்³வாரேஸு ஸம்வரஸ்ஸ விஸ்ஸட்ட²காலோ, மஜ்ஜே²னதி³யா ருக்க²பாதே³ கோட்டேத்வா பலாலதிணமத்திகாஹி ஆவரணே கதே உத³கஸ்ஸ விக்கி²த்தவிஸடப்³யாதி³ண்ணகாலோ விய பஞ்சஹி நீவரணேஹி பரியோனத்³த⁴காலோ, ஏவம் ஆவரணே கதே விஹதவேக³ஸ்ஸ உத³கஸ்ஸ திணபலாலாதீ³னி பரிகட்³டி⁴த்வா ஸமுத்³த³ம் பாபுணிதும் அஸமத்த²காலோ விய விபஸ்ஸனாஞாணேன ஸப்³பா³குஸலே வித்³த⁴ம்ஸேத்வா நிப்³பா³னஸாக³ரம் பாபுணிதும் அஸமத்த²காலோ வேதி³தப்³போ³. ஸுக்கபக்கே² வுத்தவிபல்லாஸேன யோஜனா காதப்³பா³. இமஸ்மிம் ஸுத்தே வட்டவிவட்டம் கதி²தம். து³தியம் உத்தானத்த²மேவ.

3. பதா⁴னியங்க³ஸுத்தவண்ணனா

53. ததியே பதா⁴னியங்கா³னீதி பதா⁴னம் வுச்சதி பத³ஹனபா⁴வோ, பதா⁴னமஸ்ஸ அத்தீ²தி பதா⁴னியோ, பதா⁴னியஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அங்கா³னீதி பதா⁴னியங்கா³னி. ஸத்³தோ⁴தி ஸத்³தா⁴ய ஸமன்னாக³தோ. ஸத்³தா⁴ பனேஸா ஆக³மஸத்³தா⁴ அதி⁴க³மஸத்³தா⁴ ஓகப்பனஸத்³தா⁴ பஸாத³ஸத்³தா⁴தி சதுப்³பி³தா⁴. தத்த² ஸப்³ப³ஞ்ஞுபோ³தி⁴ஸத்தானம் ஸத்³தா⁴, அபி⁴னீஹாரதோ பட்டா²ய ஆக³தத்தா ஆக³மஸத்³தா⁴ நாம. அரியஸாவகானம் படிவேதே⁴ன அதி⁴க³தத்தா அதி⁴க³மஸத்³தா⁴ நாம. பு³த்³தோ⁴ த⁴ம்மோ ஸங்கோ⁴தி வுத்தே அசலபா⁴வேன ஓகப்பனம் ஓகப்பனஸத்³தா⁴ நாம. பஸாது³ப்பத்தி பஸாத³ஸத்³தா⁴ நாம. இத⁴ ஓகப்பனஸத்³தா⁴ அதி⁴ப்பேதா. போ³தி⁴ந்தி சதுமக்³க³ஞாணம். தம் ஸுப்படிவித்³த⁴ம் ததா²க³தேனாதி ஸத்³த³ஹதி. தே³ஸனாஸீஸமேவ சேதம், இமினா பன அங்கே³ன தீஸுபி ரதனேஸு ஸத்³தா⁴ அதி⁴ப்பேதா. யஸ்ஸ ஹி பு³த்³தா⁴தீ³ஸு பஸாதோ³ ப³லவா, தஸ்ஸ பதா⁴னவீரியம் இஜ்ஜ²தி.

அப்பாபா³தோ⁴தி அரோகோ³. அப்பாதங்கோதி நித்³து³க்கோ². ஸமவேபாகினியாதி ஸமவிபாகினியா. க³ஹணியாதி கம்மஜதேஜோதா⁴துயா. நாதிஸீதாய நாச்சுண்ஹாயாதி அதிஸீதலக்³க³ஹணிகோ ஹி ஸீதபீ⁴ருகோ ஹோதி, அச்சுண்ஹக்³க³ஹணிகோ உண்ஹபீ⁴ருகோ, தேஸம் பதா⁴னம் ந இஜ்ஜ²தி, மஜ்ஜி²மக்³க³ஹணிகஸ்ஸ இஜ்ஜ²தி. தேனாஹ – மஜ்ஜி²மாய பதா⁴னக்க²மாயாதி. யதா²பூ⁴தம் அத்தானம் ஆவிகத்தாதி யதா²பூ⁴தம் அத்தனோ அகு³ணம் பகாஸேதா. உத³யத்த²கா³மினியாதி உத³யஞ்ச அத்த²ஞ்ச க³ந்தும் பரிச்சி²ந்தி³தும் ஸமத்தா²ய. ஏதேன பஞ்ஞாஸலக்க²ணபரிக்³கா³ஹகம் உத³யப்³ப³யஞாணம் வுத்தம். அரியாயாதி பரிஸுத்³தா⁴ய. நிப்³பே³தி⁴காயாதி அனிப்³பி³த்³த⁴புப்³பே³ லோப⁴க்க²ந்தா⁴த³யோ நிப்³பி³ஜ்ஜி²தும் ஸமத்தா²ய. ஸம்மா து³க்க²க்க²யகா³மினியாதி தத³ங்க³வஸேன கிலேஸானம் பஹீனத்தா யம் து³க்க²ம் கீ²யதி, தஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ க²யகா³மினியா. இதி ஸப்³பே³ஹிபி இமேஹி பதே³ஹி விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாவ கதி²தா. து³ப்பஞ்ஞஸ்ஸ ஹி பதா⁴னம் ந இஜ்ஜ²தி.

4. ஸமயஸுத்தவண்ணனா

54. சதுத்தே² பதா⁴னாயாதி வீரியகரணத்தா²ய. ந ஸுகரம் உஞ்சே²ன பக்³க³ஹேன யாபேதுந்தி ந ஸக்கா ஹோதி பத்தம் க³ஹேத்வா உஞ்சா²சரியாய யாபேதும். இமஸ்மிம்பி ஸுத்தே வட்டவிவட்டமேவ கதி²தம்.

5. மாதாபுத்தஸுத்தவண்ணனா

55. பஞ்சமே பரியாதா³ய திட்ட²தீதி பரியாதி³யித்வா க³ஹேத்வா கே²பேத்வா திட்ட²தி. உக்³கா⁴திதாதி உத்³து⁴மாதா.

அஸிஹத்தே²னாதி ஸீஸச்சே²த³னத்தா²ய அஸிம் ஆதா³ய ஆக³தேனாபி. பிஸாசேனாதி கா²தி³தும் ஆக³தயக்கே²னாபி. ஆஸீதே³தி க⁴ட்டேய்ய. மஞ்ஜுனாதி முது³கேன. காமோக⁴வுள்ஹானந்தி காமோகே⁴ன வுள்ஹானம் கட்³டி⁴தானம். காலம் க³தி ப⁴வாப⁴வந்தி வட்டகாலம் க³திஞ்ச புனப்புனப்³ப⁴வே ச. புரக்க²தாதி புரேசாரிகா புரதோ க³தாயேவ. யே ச காமே பரிஞ்ஞாயாதி யே பண்டி³தா து³விதே⁴பி காமே தீஹி பரிஞ்ஞாஹி பரிஜானித்வா. சரந்தி அகுதோப⁴யாதி கீ²ணாஸவானம் குதோசி ப⁴யம் நாம நத்தி², தஸ்மா தே அகுதோப⁴யா ஹுத்வா சரந்தி. பாரங்க³தாதி பாரம் வுச்சதி நிப்³பா³னம், தம் உபக³தா, ஸச்சி²கத்வா டி²தாதி அத்தோ². ஆஸவக்க²யந்தி அரஹத்தம். இமஸ்மிம் ஸுத்தே வட்டமேவ கதே²த்வா கா³தா²ஸு வட்டவிவட்டம் கதி²தம்.

6. உபஜ்ஜா²யஸுத்தவண்ணனா

56. ச²ட்டே² மது⁴ரகஜாதோதி ஸஞ்ஜாதக³ருபா⁴வோ. தி³ஸா ச மே ந பக்கா²யந்தீதி சதஸ்ஸோ தி³ஸா ச அனுதி³ஸா ச மய்ஹம் ந உபட்ட²ஹந்தீதி வத³தி. த⁴ம்மா ச மம் நப்படிப⁴ந்தீதி ஸமத²விபஸ்ஸனாத⁴ம்மாபி மே ந உபட்ட²ஹந்தி. அனபி⁴ரதோ ச ப்³ரஹ்மசரியம் சராமீதி உக்கண்டி²தோ ஹுத்வா ப்³ரஹ்மசரியவாஸம் வஸாமி. யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமீதி தஸ்ஸ கத²ம் ஸுத்வா ‘‘பு³த்³த⁴வேனேய்யபுக்³க³லோ அய’’ந்தி தம் காரணம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேதும் உபஸங்கமி. அவிபஸ்ஸகஸ்ஸ குஸலானம் த⁴ம்மானந்தி குஸலத⁴ம்மே அவிபஸ்ஸந்தஸ்ஸ, அனேஸந்தஸ்ஸ அக³வேஸந்தஸ்ஸாதி அத்தோ². போ³தி⁴பக்கி²யானம் த⁴ம்மானந்தி ஸதிபட்டா²னாதீ³னம் ஸத்ததிம்ஸத⁴ம்மானம்.

7. அபி⁴ண்ஹபச்சவேக்கி²தப்³ப³டா²னஸுத்தவண்ணனா

57. ஸத்தமே ஜராத⁴ம்மோம்ஹீதி ஜராஸபா⁴வோ அம்ஹி. ஜரம் அனதீதோதி ஜரம் அனதிக்கந்தோ, அந்தோஜராய ஏவ சராமி. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. கம்மஸ்ஸகோதிஆதீ³ஸு கம்மம் மய்ஹம் ஸகம் அத்தனோ ஸந்தகந்தி கம்மஸ்ஸகோ அம்ஹி. கம்மஸ்ஸ தா³யாதோ³தி கம்மதா³யாதோ³, கம்மம் மய்ஹம் தா³யஜ்ஜம் ஸந்தகந்தி அத்தோ². கம்மம் மய்ஹம் யோனி காரணந்தி கம்மயோனி. கம்மம் மய்ஹம் ப³ந்தூ⁴தி கம்மப³ந்து⁴, கம்மஞாதகோதி அத்தோ². கம்மம் மய்ஹம் படிஸரணம் பதிட்டா²தி கம்மபடிஸரணோ. தஸ்ஸ தா³யாதோ³ ப⁴விஸ்ஸாமீதி தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ தா³யாதோ³ தேன தி³ன்னப²லபடிக்³கா³ஹகோ ப⁴விஸ்ஸாமீதி அத்தோ². யோப்³ப³னமதோ³தி யோப்³ப³னம் ஆரப்³ப⁴ உப்பன்னமதோ³. ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. மக்³கோ³ ஸஞ்ஜாயதீதி லோகுத்தரமக்³கோ³ ஸஞ்ஜாயதி. ஸம்யோஜனானி ஸப்³ப³ஸோ பஹீயந்தீதி த³ஸ ஸம்யோஜனானி ஸப்³ப³ஸோ பஹீயந்தி. அனுஸயா ப்³யந்தீஹோந்தீதி ஸத்த அனுஸயா விக³தந்தா பரிச்சி²ன்னா பரிவடுமா ஹோந்தி. ஏவமேத்த² ஹேட்டா² பஞ்சஸு டா²னேஸு விபஸ்ஸனா கதி²தா, இமேஸு பஞ்சஸு லோகுத்தரமக்³கோ³.

இதா³னி கா³தா²ஹி கூடம் க³ண்ஹந்தோ ப்³யாதி⁴த⁴ம்மாதிஆதி³மாஹ. தத்த² ஞத்வா த⁴ம்மம் நிரூபதி⁴ந்தி உபதி⁴ரஹிதம் அரஹத்தமக்³க³ம் ஞத்வா. ஸப்³பே³ மதே³ அபி⁴போ⁴ஸ்மீதி ஸப்³பே³ இமே தயோபி மதே³ அதி⁴ப⁴விம், அதிக்கம்ம டி²தோஸ்மீதி அத்தோ². நேக்க²ம்மம் த³ட்டு² கே²மதோதி பப்³ப³ஜ்ஜம் கே²மதோ தி³ஸ்வா. தஸ்ஸ மே அஹு உஸ்ஸாஹோ, நிப்³பா³னம் அபி⁴பஸ்ஸதோதி தஸ்ஸ மய்ஹம் நிப்³பா³னம் அபி⁴பஸ்ஸந்தஸ்ஸ வாயாமோ அஹோஸி. அனிவத்தி ப⁴விஸ்ஸாமீதி பப்³ப³ஜ்ஜதோ அனிவத்திகோ ப⁴விஸ்ஸாமி, ப்³ரஹ்மசரியவாஸதோ அனிவத்திகோ, ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணதோ அனிவத்திகோ ப⁴விஸ்ஸாமி. ப்³ரஹ்மசரியபராயணோதி மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியபராயணோ. இமினா லோகுத்தரோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ கதி²தோதி.

8. லிச்ச²விகுமாரகஸுத்தவண்ணனா

58. அட்ட²மே ஸஜ்ஜானி த⁴னூனீதி ஸஜியானி ஆரோபிதத⁴னூனி. அத்³த³ஸூதி அத்³த³ஸம்ஸு. ப⁴விஸ்ஸந்தி வஜ்ஜீதி வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி வஜ்ஜிராஜானோ. அபானுபா⁴தி அவட்³டி⁴னிஸ்ஸிதா மானத²த்³தா⁴. பச்சா²லியம் கி²பந்தீதி பச்ச²தோ க³ந்த்வா பிட்டி²ம் பாதே³ன பஹரந்தி. ரட்டி²கஸ்ஸாதிஆதீ³ஸு ரட்ட²ம் பு⁴ஞ்ஜதீதி ரட்டி²கோ. பிதரா த³த்தம் ஸாபதேய்யம் பு⁴ஞ்ஜதீதி பேத்தனிகோ. ஸேனாய பதி ஜேட்ட²கோதி ஸேனாபதிகோ. கா³மகா³மணிகஸ்ஸாதி கா³மானம் கா³மணிகஸ்ஸ, கா³மஸாமிகஸ்ஸாதி அத்தோ². பூக³கா³மணிகஸ்ஸாதி க³ணஜேட்ட²கஸ்ஸ. குலேஸூதி தேஸு தேஸு குலேஸு. பச்சேகாதி⁴பச்சம் காரேந்தீதி பச்சேகம் ஜேட்ட²கட்டா²னம் காரேந்தி. கல்யாணேன மனஸா அனுகம்பந்தீதி ஸுந்த³ரேன சித்தேன அனுக்³க³ண்ஹந்தி. கே²த்தகம்மந்தஸாமந்தஸப்³யோஹாரேதி யே ச அத்தனோ கே²த்தகம்மந்தானம் ஸாமந்தா அனந்தரக்கே²த்தஸாமினோ, தே ச ரஜ்ஜுத³ண்டே³ஹி பூ⁴மிப்பமாணக்³கா³ஹகே ஸப்³போ³ஹாரே ச. ப³லிபடிக்³கா³ஹிகா தே³வதாதி குலப்பவேணியா ஆக³தா ஆரக்க²தே³வதா. ஸக்கரோதீதி தா தே³வதா அக்³க³யாகு³ப⁴த்தாதீ³ஹி ஸக்கரோதி.

கிச்சகரோதி உப்பன்னானம் கிச்சானம் காரகோ. யே சஸ்ஸ அனுஜீவினோதி யே ச ஏதம் உபனிஸ்ஸாய ஜீவந்தி. உபி⁴ன்னஞ்சேவ அத்தா²யாதி உபி⁴ன்னம்பி ஹிதத்தா²ய படிபன்னோ ஹோதீதி அத்தோ². புப்³ப³பேதானந்தி பரலோகக³தானம். தி³ட்டே² த⁴ம்மே ச ஜீவதந்தி யே ச தி³ட்டே² த⁴ம்மே ஜீவந்தி. இதி பத³த்³வயேனாபி அதீதபச்சுப்பன்னே ஞாதயோ த³ஸ்ஸேதி. வித்திஸஞ்ஜனனோதி துட்டி²ஜனனோ. க⁴ரமாவஸந்தி க⁴ராவாஸம் வஸந்தோ. புஜ்ஜோ ஹோதி பஸம்ஸியோதி பூஜேதப்³போ³ ச பஸம்ஸிதப்³போ³ ச ஹோதீதி.

9-10. வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதஸுத்தத்³வயவண்ணனா

59-60. நவமே நிபுணோதி ஸண்ஹோ ஸுகு²மகாரணஞ்ஞூ. ஆகப்பஸம்பன்னோதி ஸமணாகப்பேன ஸம்பன்னோ. த³ஸமே பத³க்கி²ணக்³கா³ஹீதி தி³ன்னோவாத³ம் பத³க்கி²ணதோ க³ண்ஹந்தோ. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவாதி.

நீவரணவக்³கோ³ பட²மோ.

(7) 2. ஸஞ்ஞாவக்³கோ³

1-2. ஸஞ்ஞாஸுத்தத்³வயவண்ணனா

61-62. து³தியஸ்ஸ பட²மே மஹப்ப²லாதி விபாகப²லேன மஹப்ப²லா. விபாகானிஸம்ஸேனேவ மஹானிஸம்ஸா. அமதோக³தா⁴தி நிப்³பா³னபதிட்டா². ஸப்³ப³லோகே அனபி⁴ரதிஸஞ்ஞாதி ஸப்³ப³ஸ்மிம் தேதா⁴துஸன்னிவேஸே லோகே உக்கண்டி²தஸ்ஸ உப்பஜ்ஜனகஸஞ்ஞா. து³தியம் உத்தானத்த²மேவ.

3-4. வட்³ட⁴ஸுத்தத்³வயவண்ணனா

63-64. ததியே வராதா³யீதி உத்தமஸ்ஸ வரஸ்ஸ ஆதா³யகோ. ஸேஸமேத்த² சதுத்தே² ச உத்தானத்த²மேவாதி.

5. ஸாகச்ச²ஸுத்தவண்ணனா

65. பஞ்சமே அலம்ஸாகச்சோ²தி ஸாகச்சா²ய யுத்தோ. ஆக³தம் பஞ்ஹந்தி புச்சி²தம் பஞ்ஹம். ப்³யாகத்தா ஹோதீதி விஸ்ஸஜ்ஜிதா ஹோதி.

6. ஸாஜீவஸுத்தவண்ணனா

66. ச²ட்டே² அலம்ஸாஜீவோதி ஸாஜீவாய யுத்தோ. ஸாஜீவோதி பஞ்ஹபுச்ச²னஞ்சேவ பஞ்ஹவிஸ்ஸஜ்ஜனஞ்ச. ஸப்³பே³பி ஹி ஸப்³ரஹ்மசாரினோ பஞ்ஹம் உபஜீவந்தி, தேனேதம் பஞ்ஹபுச்ச²னவிஸ்ஸஜ்ஜனம் ஸமானாஜீவதாய ஸாஜீவோதி வுத்தம். கதம் பஞ்ஹந்தி அபி⁴ஸங்க²தம் பஞ்ஹம்.

7-10. பட²மஇத்³தி⁴பாத³ஸுத்தாதி³வண்ணனா

67-70. ஸத்தமே உஸ்ஸோள்ஹீதி அதி⁴மத்தவீரியம். அட்ட²மே அத்தனோ போ³தி⁴மண்டே³ படிவித்³தே⁴ ஆக³மனஇத்³தி⁴பாதே³ கதே²த்வா உபரி அத்தனோவ ச² அபி⁴ஞ்ஞா கதே²ஸீதி. நவமத³ஸமேஸு விபஸ்ஸனா கதி²தா. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானமேவாதி.

ஸஞ்ஞாவக்³கோ³ து³தியோ.

(8) 3. யோதா⁴ஜீவவக்³கோ³

1. பட²மசேதோவிமுத்திப²லஸுத்தவண்ணனா

71. ததியஸ்ஸ பட²மே யதோ கோ², பி⁴க்க²வேதி ஹேட்டா² வுத்தனயேன விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் பத்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ இதா³னி வண்ணப⁴ணனத்த²ம் இத³ம் ஆரத்³த⁴ம். தத்த² யதோ கோ²தி யதா³ கோ². உக்கி²த்தபலிகோ⁴தி அவிஜ்ஜாபலிக⁴ம் உக்கி²பித்வா அபனேத்வா டி²தோ. ஸம்கிண்ணபரிகோ²தி ஸம்ஸாரபரிக²ம் ஸம்கிரித்வா வினாஸேத்வா டி²தோ. அப்³பூ³ள்ஹேஸிகோதி தண்ஹாஸங்கா²தம் ஏஸிகாத²ம்ப⁴ம் அப்³பு³ய்ஹ லுஞ்சித்வா டி²தோ. நிரக்³க³ளோதி நீவரணகவாடம் உக்³கா⁴டேத்வா டி²தோ. பன்னத்³த⁴ஜோ பன்னபா⁴ரோதி மானத்³த⁴ஜஞ்ச க²ந்தா⁴பி⁴ஸங்கா²ரகிலேஸபா⁴ரஞ்ச பாதேத்வா ஓதாரேத்வா டி²தோ. விஸம்யுத்தோதி வட்டேன விஸம்யுத்தோ. ஸேஸம் பாளினயேனேவ வேதி³தப்³ப³ம். ஏத்தாவதா ப⁴க³வதா மக்³கே³ன கிலேஸே கே²பேத்வா நிரோத⁴ஸயனவரக³தஸ்ஸ நிப்³பா³னாரம்மணம் ப²லஸமாபத்திம் அப்பேத்வா விஹரதோ கீ²ணாஸவஸ்ஸ காலோ த³ஸ்ஸிதோ.

யதா² ஹி த்³வே நக³ரானி ஏகம் சோரனக³ரம் ஏகம் கே²மனக³ரம். அத² ஏகஸ்ஸ மஹாயோத⁴ஸ்ஸ ஏவம் ப⁴வேய்ய – ‘‘யாவிமம் சோரனக³ரம் திட்ட²தி, தாவ கே²மனக³ரம் ப⁴யதோ ந முச்சதி, சோரனக³ரம் அனக³ரம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி ஸன்னாஹம் கத்வா க²க்³க³ம் க³ஹேத்வா சோரனக³ரம் உபஸங்கமித்வா நக³ரத்³வாரே உஸ்ஸாபிதே ஏஸிகாத²ம்பே⁴ க²க்³கே³ன சி²ந்தி³த்வா ஸத்³தி⁴ம் த்³வாரபா³ஹாஹி கவாடம் பி⁴ந்தி³த்வா பலிக⁴ம் உக்கி²பித்வா பாகாரம் பி⁴ந்தி³த்வா பரிக²ம் விகிரித்வா நக³ரஸோப⁴த்தா²ய உஸ்ஸிதே த⁴ஜே பாதேத்வா நக³ரம் அக்³கி³னா ஜா²பேத்வா கே²மனக³ரம் பவிஸித்வா பாஸாத³ம் ஆருய்ஹ ஞாதிக³ணபரிவுதோ ஸுரஸபோ⁴ஜனம் பு⁴ஞ்ஜேய்ய. ஏவம் சோரனக³ரம் விய ஸக்காயோ, கே²மனக³ரம் விய நிப்³பா³னம், மஹாயோதோ⁴ விய யோகா³வசரோ. தஸ்ஸேவம் ஹோதி – ‘‘யாவ ஸக்காயவட்டம் வட்டதி, தாவ த்³வத்திம்ஸகம்மகாரணாஅட்ட²னவுதிரோக³பஞ்சவீஸதிமஹாப⁴யேஹி பரிமுச்சனம் நத்தீ²’’தி. ஸோ மஹாயோதோ⁴ ஸன்னாஹம் விய ஸீலஸன்னாஹம் கத்வா பஞ்ஞாக²க்³க³ம் க³ஹேத்வா க²க்³கே³ன ஏஸிகாத²ம்பே⁴ விய அரஹத்தமக்³கே³ன தண்ஹேஸிகம் லுஞ்சித்வா, ஸோ யோதோ⁴ ஸத்³வாரபா³ஹகம் நக³ரகவாடம் விய பஞ்சோரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனஅக்³க³ளம் உக்³கா⁴டேத்வா, ஸோ யோதோ⁴ பலிக⁴ம் விய அவிஜ்ஜாபலிக⁴ம் உக்கி²பித்வா, ஸோ யோதோ⁴ பாகாரம் பி⁴ந்த³ந்தோ பரிக²ம் விய கம்மாபி⁴ஸங்கா²ரம் பி⁴ந்த³ந்தோ ஜாதிஸம்ஸாரபரிக²ம் விகிரித்வா, ஸோ யோதோ⁴ நக³ரம் ஸோப⁴த்தா²ய உஸ்ஸாபிதத்³த⁴ஜே விய மானத்³த⁴ஜே பாதேத்வா ஸக்காயனக³ரம் ஜா²பேத்வா, ஸோ யோதோ⁴ கே²மனக³ரே உபரிபாஸாதே³ ஸுபோ⁴ஜனம் விய கிலேஸபரினிப்³பா³னனக³ரம் பவிஸித்வா அமதம் நிரோதா⁴ரம்மணம் ப²லஸமாபத்திஸுக²ம் அனுப⁴வமானோ காலம் வீதினாமேதி.

2. து³தியசேதோவிமுத்திப²லஸுத்தவண்ணனா

72. து³தியே அனிச்சஸஞ்ஞாதி க²ந்த⁴பஞ்சகம் ஹுத்வா அபா⁴வாகாரேன அனிச்சந்தி உப்பஜ்ஜனகஸஞ்ஞா. அனிச்சே து³க்க²ஸஞ்ஞாதி யத³னிச்சம், தம் படிபீளனாகாரேன து³க்க²ந்தி உப்பஜ்ஜனகஸஞ்ஞா. து³க்கே² அனத்தஸஞ்ஞாதி யம் து³க்க²ம், தம் அவஸவத்தனாகாரேன அனத்தாதி உப்பஜ்ஜனகஸஞ்ஞா. ஸேஸம் ஹேட்டா² வுத்தனயமேவ. இமேஸு பன த்³வீஸுபி ஸுத்தேஸு விபஸ்ஸனாப²லம் நாம கதி²தந்தி.

3. பட²மத⁴ம்மவிஹாரீஸுத்தவண்ணனா

73. ததியே தி³வஸம் அதினாமேதீதி தி³வஸம் அதிக்காமேதி. ரிஞ்சதி படிஸல்லானந்தி ஏகீபா⁴வம் விஸ்ஸஜ்ஜேதி. தே³ஸேதீதி கதே²தி பகாஸேதி. த⁴ம்மபஞ்ஞத்தியாதி த⁴ம்மஸ்ஸ பஞ்ஞாபனாய. த⁴ம்மம் பரியாபுணாதீதி நவங்க³வஸேன சதுஸச்சத⁴ம்மம் பரியாபுணாதி வளஞ்ஜேதி கதே²தி. ந ரிஞ்சதி படிஸல்லானந்தி ஏகீபா⁴வம் ந விஸ்ஸஜ்ஜேதி. அனுயுஞ்ஜதி அஜ்ஜ²த்தம் சேதோஸமத²ந்தி நியகஜ்ஜ²த்தே சித்தஸமாதி⁴ம் ஆஸேவதி பா⁴வேதி, ஸமத²கம்மட்டா²னே யுத்தப்பயுத்தோ ஹோதி.

ஹிதேஸினாதி ஹிதம் ஏஸந்தேன. அனுகம்பகேனாதி அனுகம்பமானேன. அனுகம்பம் உபாதா³யாதி அனுகம்பம் சித்தேன பரிக்³க³ஹேத்வா, படிச்சாதிபி வுத்தம் ஹோதி. கதம் வோ தம் மயாதி தம் மயா இமே பஞ்ச புக்³க³லே தே³ஸேந்தேன தும்ஹாகம் கதம். ஏத்தகமேவ ஹி அனுகம்பகஸ்ஸ ஸத்து² கிச்சம் யதி³த³ம் அவிபரீதத⁴ம்மதே³ஸனா, இதோ பரம் பன படிபத்தி நாம ஸாவகானம் கிச்சம். தேனாஹ – ஏதானி பி⁴க்கு² ருக்க²மூலானி…பே… அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீதி. தத்த² ச ருக்க²மூலானீதி இமினா ருக்க²மூலஸேனாஸனம் த³ஸ்ஸேதி. ஸுஞ்ஞாகா³ரானீதி இமினா ஜனவிவித்தட்டா²னம். உப⁴யேனாபி ச யோகா³னுரூபம் ஸேனாஸனமாசிக்க²தி, தா³யஜ்ஜம் நிய்யாதேதி. ஜா²யதா²தி ஆரம்மணூபனிஜ்ஜா²னேன அட்ட²திம்ஸாரம்மணானி, லக்க²ணூபனிஜ்ஜா²னேன ச அனிச்சாதி³தோ க²ந்தா⁴யதனாதீ³னி உபனிஜ்ஜா²யத², ஸமத²ஞ்ச விபஸ்ஸனஞ்ச வட்³டே⁴தா²தி வுத்தம் ஹோதி. மா பமாத³த்தா²தி மா பமஜ்ஜித்த². மா பச்சா² விப்படிஸாரினோ அஹுவத்தா²தி யே ஹி புப்³பே³ த³ஹரகாலே ஆரோக்³யகாலே ஸத்தஸப்பாயாதி³ஸம்பத்திகாலே ஸத்து² ஸம்முகீ²பா⁴வகாலே ச யோனிஸோமனஸிகாரவிரஹிதா ரத்திந்தி³வம் மங்குலப⁴த்தா ஹுத்வா ஸேய்யஸுக²மித்³த⁴ஸுக²மனுயுத்தா பமஜ்ஜந்தி, தே பச்சா² ஜராகாலே ரோக³காலே மரணகாலே விபத்திகாலே ஸத்து² பரினிப்³பா³னகாலே ச தம் புப்³பே³ பமாத³விஹாரம் அனுஸ்ஸரந்தா ஸப்படிஸந்தி⁴காலகிரியஞ்ச பா⁴ரியம் ஸம்பஸ்ஸமானா விப்படிஸாரினோ ஹோந்தி. தும்ஹே பன தாதி³ஸா மா அஹுவத்தா²தி ஏதமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ – ‘‘மா பச்சா² விப்படிஸாரினோ அஹுவத்தா²’’தி. அயம் வோ அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீதி அயம் அம்ஹாகம் ஸந்திகா ‘‘ஜா²யத² மா பமாத³த்தா²’’தி தும்ஹாகம் அனுஸாஸனீ, ஓவாதோ³தி வுத்தம் ஹோதி.

4. து³தியத⁴ம்மவிஹாரீஸுத்தவண்ணனா

74. சதுத்தே² உத்தரி சஸ்ஸ பஞ்ஞாய அத்த²ம் நப்பஜானாதீதி ததோ பரியத்திதோ உத்தரி தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ ஸஹவிபஸ்ஸனாய மக்³க³பஞ்ஞாய அத்த²ம் நப்பஜானாதி, சத்தாரி ஸச்சானி ந பஸ்ஸதி நப்படிவிஜ்ஜ²தீதி அத்தோ². ஸேஸவாரேஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏவமேதேஸு த்³வீஸுபி ஸுத்தேஸு ப³ஹுஸ்ஸுதபி⁴க்கு² விபஸ்ஸனாகம்மிகோ ஸோதாபன்னோ ஸகதா³கா³மீ அனாகா³மீ கீ²ணாஸவோதி ச² ஜனா த⁴ம்மவிஹாரினோ நாமாதி வேதி³தப்³பா³.

5. பட²மயோதா⁴ஜீவஸுத்தவண்ணனா

75. பஞ்சமே யோதா⁴ஜீவாதி யுத்³தூ⁴பஜீவினோ. ரஜக்³க³ந்தி ஹத்தி²அஸ்ஸாதீ³னம் பாத³ப்பஹாரபி⁴ன்னாய பூ⁴மியா உக்³க³தம் ரஜக்க²ந்த⁴ம். ந ஸந்த²ம்ப⁴தீதி ஸந்த²ம்பி⁴த்வா டா²தும் ந ஸக்கோதி. ஸஹதி ரஜக்³க³ந்தி ரஜக்க²ந்த⁴ம் தி³ஸ்வாபி அதி⁴வாஸேதி. த⁴ஜக்³க³ந்தி ஹத்தி²அஸ்ஸதீ³னம் பிட்டே²ஸு வா ரதே²ஸு வா உஸ்ஸாபிதானம் த⁴ஜானம் அக்³க³ம். உஸ்ஸாரணந்தி ஹத்தி²அஸ்ஸரதா²னஞ்சேவ ப³லகாயஸ்ஸ ச உச்சாஸத்³த³மஹாஸத்³த³ம். ஸம்பஹாரேதி ஸமாக³தே அப்பமத்தகேபி பஹாரே. ஹஞ்ஞதீதி விஹஞ்ஞதி விகா⁴தம் ஆபஜ்ஜதி. ப்³யாபஜ்ஜதீதி விபத்திம் ஆபஜ்ஜதி, பகதிபா⁴வம் ஜஹதி. ஸஹதி ஸம்பஹாரந்தி த்³வே தயோ பஹாரே பத்வாபி ஸஹதி அதி⁴வாஸேதி. தமேவ ஸங்கா³மஸீஸந்தி தம்யேவ ஜயக்க²ந்தா⁴வாரட்டா²னம். அஜ்ஜா²வஸதீதி ஸத்தாஹமத்தம் அபி⁴ப⁴வித்வா ஆவஸதி. கிம் காரணா? லத்³த⁴பஹாரானம் பஹாரஜக்³க³னத்த²ஞ்சேவ கதகம்மானம் விஸேஸம் ஞத்வா டா²னந்தரதா³னத்த²ஞ்ச இஸ்ஸரியஸுகா²னுப⁴வனத்த²ஞ்ச.

இதா³னி யஸ்மா ஸத்து² யோதா⁴ஜீவேஹி கிச்சம் நத்தி², இமஸ்மிம் பன ஸாஸனே ததா²ரூபே பஞ்ச புக்³க³லே த³ஸ்ஸேதும் இத³ம் ஓபம்மம் ஆப⁴தம். தஸ்மா தே புக்³க³லே த³ஸ்ஸேந்தோ ஏவமேவ கோ²திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸம்ஸீத³தீதி மிச்சா²விதக்கஸ்மிம் ஸம்ஸீத³தி அனுப்பவிஸதி. ந ஸக்கோதி ப்³ரஹ்மசரியம் ஸந்தா⁴ரேதுந்தி ப்³ரஹ்மசரியவாஸம் அனுபச்சி²ஜ்ஜமானம் கோ³பேதும் ந ஸக்கோதி. ஸிக்கா²து³ப்³ப³ல்யம் ஆவிகத்வாதி ஸிக்கா²ய து³ப்³ப³லபா⁴வம் பகாஸேத்வா. கிமஸ்ஸ ரஜக்³க³ஸ்மிந்தி கிம் தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ரஜக்³க³ம் நாமாதி வத³தி. அபி⁴ரூபாதி அபி⁴ரூபவதீ. த³ஸ்ஸனீயாதி த³ஸ்ஸனயோக்³கா³. பாஸாதி³காதி த³ஸ்ஸனேனேவ சித்தப்பஸாதா³வஹா. பரமாயாதி உத்தமாய. வண்ணபோக்க²ரதாயாதி ஸரீரவண்ணேன சேவ அங்க³ஸண்டா²னேன ச. ஊஹஸதீதி அவஹஸதி. உல்லபதீதி கதே²தி. உஜ்ஜ²க்³க⁴தீதி பாணிம் பஹரித்வா மஹாஹஸிதம் ஹஸதி. உப்பண்டே³தீதி உப்பண்ட³னகத²ம் கதே²தி. அபி⁴னிஸீத³தீதி அபி⁴ப⁴வித்வா ஸந்திகே வா ஏகாஸனே வா நிஸீத³தி. து³தியபதே³பி ஏஸேவ நயோ. அஜ்ஜோ²த்த²ரதீதி அவத்த²ரதி. வினிவேடே²த்வா வினிமோசேத்வாதி க³ஹிதட்டா²னதோ தஸ்ஸா ஹத்த²ம் வினிப்³பே³டே²த்வா சேவ மோசேத்வா ச. ஸேஸமேத்த² உத்தானத்த²மேவாதி. இமஸ்மிம் ஸுத்தே வட்டவிவட்டம் கதி²தம்.

6. து³தியயோதா⁴ஜீவஸுத்தவண்ணனா

76. ச²ட்டே² அஸிசம்மம் க³ஹேத்வாதி அஸிஞ்ச சம்மஞ்ச க³ஹேத்வா. த⁴னுகலாபம் ஸன்னய்ஹித்வாதி த⁴னுஞ்ச ஸரகலாபஞ்ச ஸன்னய்ஹித்வா. வியூள்ஹந்தி யுத்³த⁴ஸன்னிவேஸவேஸேன டி²தம். ஸங்கா³மம் ஓதரதீதி மஹாயுத்³த⁴ம் ஓதரதி. உஸ்ஸஹதி வாயமதீதி உஸ்ஸாஹஞ்ச வாயாமஞ்ச கரோதி. ஹனந்தீதி கா⁴தேந்தி. பரியாபாதே³ந்தீதி பரியாபாத³யந்தி. உபலிக்க²ந்தீதி விஜ்ஜ²ந்தி. அபனேந்தீதி ஸகஸேனம் க³ஹேத்வா க³ச்ச²ந்தி. அபனேத்வா ஞாதகானம் நேந்தீதி ஸகஸேனம் நேத்வா ததோ ஞாதகானம் ஸந்திகம் நேந்தி. நீயமானோதி அத்தனோ கே³ஹம் வா ஸேஸஞாதிஸந்திகம் வா நிய்யமானோ. உபட்ட²ஹந்தி பரிசரந்தீதி பஹாரஸோத⁴னவணகப்பனாதீ³னி கரோந்தா ஜக்³க³ந்தி கோ³பயந்தி.

அரக்கி²தேனேவ காயேனாதி அரக்கி²தேன காயத்³வாரேன. அரக்கி²தாய வாசாயாதி அரக்கி²தேன வசீத்³வாரேன. அரக்கி²தேன சித்தேனாதி அரக்கி²தேன மனோத்³வாரேன. அனுபட்டி²தாய ஸதியாதி ஸதிம் ஸுபட்டி²தம் அகத்வா. அஸம்வுதேஹி இந்த்³ரியேஹீதி மனச்ச²ட்டே²ஹி இந்த்³ரியேஹி அபிஹிதேஹி அகோ³பிதேஹி. ராகோ³ சித்தம் அனுத்³த⁴ம்ஸேதீதி ராகோ³ உப்பஜ்ஜமானோவ ஸமத²விபஸ்ஸனாசித்தம் த⁴ம்ஸேதி, தூ³ரே கி²பதி. ராக³பரியுட்டி²தோம்ஹி, ஆவுஸோ, ராக³பரேதோதி அஹம், ஆவுஸோ, ராகே³ன ரத்தோ, ராகே³ன அனுக³தோ.

அட்டி²கங்கலூபமாதிஆதீ³ஸு அட்டி²கங்கலூபமா அப்பஸ்ஸாத³ட்டே²ன. மம்ஸபேஸூபமா ப³ஹுஸாதா⁴ரணட்டே²ன. திணுக்கூபமா அனுத³ஹனட்டே²ன. அங்கா³ரகாஸூபமா மஹாபி⁴தாபட்டே²ன. ஸுபினகூபமா இத்தரபச்சுபட்டா²னட்டே²ன. யாசிதகூபமா தாவகாலிகட்டே²ன. ருக்க²ப²லூபமா ஸப்³ப³ங்க³பச்சங்க³பலிப⁴ஞ்ஜனட்டே²ன. அஸிஸூனூபமா அதி⁴குட்டனட்டே²ன. ஸத்திஸூலூபமா வினிவிஜ்ஜ²னட்டே²ன. ஸப்பஸிரூபமா ஸாஸங்கஸப்படிப⁴யட்டே²ன. உஸ்ஸஹிஸ்ஸாமீதி உஸ்ஸாஹம் கரிஸ்ஸாமி. தா⁴ரயிஸ்ஸாமீதி ஸமணபா⁴வம் தா⁴ரயிஸ்ஸாமி. அபி⁴ரமிஸ்ஸாமீதி அபி⁴ரதிம் உப்பாதே³ஸ்ஸாமி ந உக்கண்டி²ஸ்ஸாமி. ஸேஸமேத்த² உத்தானத்த²மேவ. இமஸ்மிம் ஸுத்தே வட்டவிவட்டம் கதி²தந்தி.

7. பட²மஅனாக³தப⁴யஸுத்தவண்ணனா

77. ஸத்தமே ஆரஞ்ஞகேனாதி அரஞ்ஞவாஸினா. அப்பத்தஸ்ஸாதி அஸம்பத்தஸ்ஸ ஜா²னவிபஸ்ஸனாமக்³க³ப²லப்பபே⁴த³ஸ்ஸ விஸேஸஸ்ஸ பத்தியா. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸோ மமஸ்ஸ அந்தராயோதி ஸோ மம ஜீவிதந்தராயோ ச ப்³ரஹ்மசரியந்தராயோ ச, புது²ஜ்ஜனகாலகிரியம் கரோந்தஸ்ஸ ஸக்³க³ந்தராயோ ச மக்³க³ந்தராயோ ச ப⁴வேய்ய. ஹந்தா³தி வவஸ்ஸக்³க³த்தே² நிபாதோ. வீரியம் ஆரபா⁴மீதி து³வித⁴ம்பி வீரியம் கரோமி. ஸத்த²காதி ஸத்த²ம் விய ஸந்தி⁴ப³ந்த⁴னச்சே²த³கவாதா. வாளேஹீதி கக்க²ளேஹி. மாணவேஹீதி சோரேஹி. கதகம்மேஹி வா அகதகம்மேஹி வாதி ஏத்த² சோரிகம் கத்வா நிக்க²ந்தா கதகம்மா நாம, சோரிகம் காதும் க³ச்ச²ந்தா அகதகம்மா நாம. தத்த² கதகம்மா கம்மஸ்ஸ நிப்ப²ன்னத்தா ஸத்தானம் க³லலோஹிதம் க³ஹேத்வா தே³வதானம் ப³லிம் கரோந்தி, அகதகம்மா ‘‘ஏவம் நோ கம்மம் நிப்ப²ஜ்ஜிஸ்ஸதீ’’தி பட²மதரம் கரோந்தி. இத³ம் ஸந்தா⁴ய தே மம் ஜீவிதா வோரோபேய்யுந்தி வுத்தம். வாளா அமனுஸ்ஸாதி கக்க²ளா து³ட்டா² யக்கா²த³யோ அமனுஸ்ஸா.

8. து³தியஅனாக³தப⁴யஸுத்தவண்ணனா

78. அட்ட²மே புரா மம் ஸோ த⁴ம்மோ ஆக³ச்ச²தீதி யாவ ஸோ த⁴ம்மோ மம் ந உபக³ச்ச²தி, தாவ அஹம் புரேதரமேவ வீரியம் ஆரபா⁴மீதி அத்தோ². கீ²ரோத³கீபூ⁴தாதி கீ²ரோத³கம் விய பூ⁴தா ஏகீபா⁴வம் உபக³தா. பியசக்கூ²ஹீதி மேத்தசக்கூ²ஹி.

9. ததியஅனாக³தப⁴யஸுத்தவண்ணனா

79. நவமே த⁴ம்மஸந்தோ³ஸா வினயஸந்தோ³ஸோதி த⁴ம்மஸந்தோ³ஸேன வினயஸந்தோ³ஸோ ஹோதி. கத²ம் பன த⁴ம்மஸ்மிம் து³ஸ்ஸந்தே வினயோ து³ஸ்ஸதி நாம? ஸமத²விபஸ்ஸனாத⁴ம்மேஸு க³ப்³ப⁴ம் அக்³க³ண்ஹந்தேஸு பஞ்சவிதோ⁴ வினயோ ந ஹோதி, ஏவம் த⁴ம்மே து³ஸ்ஸந்தே வினயோ து³ஸ்ஸதி. து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ பன ஸம்வரவினயோ நாம ந ஹோதி, தஸ்மிம் அஸதி ஸமத²விபஸ்ஸனா க³ப்³ப⁴ம் ந க³ண்ஹாதி. ஏவம் வினயஸந்தோ³ஸேனபி த⁴ம்மஸந்தோ³ஸோ வேதி³தப்³போ³. அபி⁴த⁴ம்மகத²ந்தி ஸீலாதி³உத்தமத⁴ம்மகத²ம். வேத³ல்லகத²ந்தி வேத³படிஸம்யுத்தம் ஞாணமிஸ்ஸககத²ம். கண்ஹத⁴ம்மம் ஓக்கமமானாதி ரந்த⁴க³வேஸிதாய உபாரம்ப⁴பரியேஸனவஸேன காளகத⁴ம்மம் ஓக்கமமானா. அபிச து³ட்ட²சித்தேன புக்³க³லம் க⁴ட்டேந்தாபி தம் கண்ஹத⁴ம்மம் அத்தனோ த³ஹந்தாபி லாப⁴ஸக்காரத்த²ம் கதே²ந்தாபி கண்ஹத⁴ம்மம் ஓக்கமந்தியேவ.

க³ம்பீ⁴ராதி பாளிக³ம்பீ⁴ரா. க³ம்பீ⁴ரத்தா²தி அத்த²க³ம்பீ⁴ரா. லோகுத்தராதி லோகுத்தரத⁴ம்மதீ³பகா. ஸுஞ்ஞதாபடிஸம்யுத்தாதி க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனபச்சயாகாரபடிஸம்யுத்தா. ந அஞ்ஞா சித்தம் உபட்ட²பேஸ்ஸந்தீதி ஜானனத்தா²ய சித்தம் ந ட²பேஸ்ஸந்தி. உக்³க³ஹேதப்³ப³ம் பரியாபுணிதப்³ப³ந்தி உக்³க³ஹேதப்³பே³ ச வளஞ்ஜேதப்³பே³ ச. கவிதாதி ஸிலோகாதி³ப³ந்த⁴னவஸேன கவீஹி கதா. காவேய்யாதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். பா³ஹிரகாதி ஸாஸனதோ ப³ஹித்³தா⁴ டி²தா. ஸாவகபா⁴ஸிதாதி பா³ஹிரஸாவகேஹி பா⁴ஸிதா. ஸேஸமேத்த² ஹேட்டா² வுத்தனயத்தா ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா ச உத்தானத்த²மேவ.

10. சதுத்த²அனாக³தப⁴யஸுத்தவண்ணனா

80. த³ஸமே கல்யாணகாமாதி ஸுந்த³ரகாமா. ரஸக்³கா³னீதி உத்தமரஸானி. ஸம்ஸட்டா² விஹரிஸ்ஸந்தீதி பஞ்சவிதே⁴ன ஸம்ஸக்³கே³ன ஸம்ஸட்டா² விஹரிஸ்ஸந்தி. ஸன்னிதி⁴காரபரிபோ⁴க³ந்தி ஸன்னிதி⁴கதஸ்ஸ பரிபோ⁴க³ம். ஓளாரிகம்பி நிமித்தந்தி ஏத்த² பத²விம் க²ணந்தோபி க²ணாஹீதி ஆணாபேந்தோபி பத²வியம் ஓளாரிகம் நிமித்தம் கரோதி நாம. திணகட்ட²ஸாகா²பலாஸம் சி²ந்த³ந்தோபி சி²ந்தா³தி ஆணாபேந்தோபி ஹரிதக்³கே³ ஓளாரிகம் நிமித்தம் கரோதி நாம. ஆஜீவத்தா²ய பண்ணனிவாபஆதீ³னி கா³ஹாபேந்தோ ப²லானி ஓசினந்தே வா ஓசினாபேந்தேன வத்தப்³ப³மேவ நத்தி². இமேஸு சதூஸு ஸுத்தேஸு ஸத்தா²ரா ஸாஸனே வுத்³தி⁴பரிஹானி கதி²தாதி.

யோதா⁴ஜீவவக்³கோ³ ததியோ.

(9) 4. தே²ரவக்³கோ³

1. ரஜனீயஸுத்தவண்ணனா

81. சதுத்த²ஸ்ஸ பட²மே ரஜனீயேஸூதி ராக³ஸ்ஸ பச்சயேஸு ஆரம்மணேஸு. ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ.

2. வீதராக³ஸுத்தவண்ணனா

82. து³தியே மக்கீ²தி கு³ணமக்க²கோ. பளாஸீதி யுக³க்³கா³ஹலக்க²ணேன பளாஸேன ஸமன்னாக³தோ.

3. குஹகஸுத்தவண்ணனா

83. ததியே குஹகோதி தீஹி குஹனவத்தூ²ஹி ஸமன்னாக³தோ. லபகோதி லாப⁴ஸன்னிஸ்ஸிதாய லபனாய ஸமன்னாக³தோ. நேமித்திகோதி நிமித்தகிரியகாரகோ. நிப்பேஸிகோதி நிப்பேஸனகதாய ஸமன்னாக³தோ. லாபே⁴ன ச லாப⁴ம் நிஜிகீ³ஸிதாதி லாபே⁴ன லாப⁴க³வேஸகோ. ஸுக்கபக்கோ² வுத்தவிபல்லாஸவஸேன வேதி³தப்³போ³. சதுத்த²ம் உத்தானமேவ.

5. அக்க²மஸுத்தவண்ணனா

85. பஞ்சமே அக்க²மோ ஹோதி ரூபானந்தி ரூபாரம்மணானம் அனதி⁴வாஸகோ ஹோதி, ததா³ரம்மணேஹி ராகா³தீ³ஹி அபி⁴பு⁴ய்யதி. ஏஸேவ நயோ ஸப்³ப³த்த².

6. படிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தஸுத்தவண்ணனா

86. ச²ட்டே² அத்த²படிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தோதி பஞ்சஸு அத்தே²ஸு பபே⁴த³க³தம் ஞாணம் பத்தோ. த⁴ம்மபடிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தோதி சதுப்³பி³தே⁴ த⁴ம்மே பபே⁴த³க³தம் ஞாணம் பத்தோ. நிருத்திபடிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தோதி த⁴ம்மனிருத்தீஸு பபே⁴த³க³தம் ஞாணம் பத்தோ. படிபா⁴னபடிஸம்பி⁴தா³ப்பத்தோதி தேஸு தீஸு ஞாணேஸு பபே⁴த³க³தம் ஞாணம் பத்தோ. ஸோ பன தானி தீணி ஞாணானேவ ஜானாதி, ந தேஸம் கிச்சம் கரோதி. உச்சாவசானீதி மஹந்தகு²த்³த³கானி. கிம்கரணீயானீதி இதி கத்தப்³பா³னி.

7. ஸீலவந்தஸுத்தவண்ணனா

87. ஸத்தமம் உத்தானத்த²மேவ. ஸீலம் பனேத்த² கீ²ணாஸவஸீலமேவ, பா³ஹுஸச்சம்பி கீ²ணாஸவபா³ஹுஸச்சமேவ, வாசாபி கீ²ணாஸவஸ்ஸ கல்யாணவாசாவ, ஜா²னானிபி கிரியஜ்ஜா²னானேவ கதி²தானீதி வேதி³தப்³பா³னி.

8. தே²ரஸுத்தவண்ணனா

88. அட்ட²மே தே²ரோதி தி²ரபா⁴வப்பத்தோ. ரத்தஞ்ஞூதி பப்³ப³ஜிததி³வஸதோ பட்டா²ய அதிக்கந்தானம் ப³ஹூனம் ரத்தீனம் ஞாதா. ஞாதோதி பஞ்ஞாதோ பாகடோ. யஸஸ்ஸீதி யஸனிஸ்ஸிதோ. மிச்சா²தி³ட்டி²கோதி அயாதா²வதி³ட்டி²கோ. ஸத்³த⁴ம்மா வுட்டா²பேத்வாதி த³ஸகுஸலகம்மபத²த⁴ம்மதோ வுட்டா²பேத்வா. அஸத்³த⁴ம்மே பதிட்டா²பேதீதி அகுஸலகம்மபதே²ஸு பதிட்டா²பேதி.

9. பட²மஸேக²ஸுத்தவண்ணனா

89. நவமே ஸேக²ஸ்ஸாதி ஸிக்க²கஸ்ஸ ஸகரணீயஸ்ஸ. பரிஹானாயாதி உபரிகு³ணேஹி பரிஹானத்தா²ய. கம்மாராமதாதி நவகம்மே ரமனகபா⁴வோ. ப⁴ஸ்ஸாராமதாதி ஆலாபஸல்லாபே ரமனகபா⁴வோ. நித்³தா³ராமதாதி நித்³தா³யனே ரமனகபா⁴வோ. ஸங்க³ணிகாராமதாதி க³ணஸங்க³ணிகாய ரமனகபா⁴வோ. யதா²விமுத்தம் சித்தம் ந பச்சவேக்க²தீதி யதா² யம் சித்தம் விமுத்தம், யே ச தோ³ஸா பஹீனா, கு³ணா ச படிலத்³தா⁴, தே பச்சவேக்கி²த்வா உபரிகு³ணபடிலாபா⁴ய வாயாமம் ந கரோதீதி அத்தோ². இதி இமஸ்மிம் ஸுத்தே ஸத்தன்னம் ஸேகா²னம் உபரிகு³ணேஹி பரிஹானிகாரணஞ்ச வுத்³தி⁴காரணஞ்ச கதி²தம். யஞ்ச நாம ஸேக²ஸ்ஸ பரிஹானகாரணம், தம் புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ பட²மமேவ ஹோதீதி.

10. து³தியஸேக²ஸுத்தவண்ணனா

90. த³ஸமே வியத்தோதி ப்³யத்தோ சே²கோ. கிம்கரணீயேஸூதி இதி கத்தப்³பே³ஸு. சேதோஸமத²ந்தி ஸமாதி⁴கம்மட்டா²னம். அனனுலோமிகேனாதி ஸாஸனஸ்ஸ அனனுச்ச²விகேன. அதிகாலேனாதி அதிபாதோவ. அதிதி³வாதி தி³வா வுச்சதி மஜ்ஜ²ன்ஹிகோ, தம் அதிக்கமித்வா. ஆபி⁴ஸல்லேகி²காதி அதிவிய கிலேஸஸல்லேகி²கா. சேதோவிவரணஸப்பாயாதி சித்தவிவரணஸங்கா²தானம் ஸமத²விபஸ்ஸனானம் ஸப்பாயா. அப்பிச்ச²கதா²தி அப்பிச்சா² ஹோதா²தி கத²னகதா². ஸந்துட்டி²கதா²தி சதூஹி பச்சயேஹி ஸந்துட்டா² ஹோதா²தி கத²னகதா². பவிவேககதா²தி தீஹி விவேகேஹி விவித்தா ஹோதா²தி கத²னகதா². அஸம்ஸக்³க³கதா²தி பஞ்சவிதே⁴ன ஸம்ஸக்³கே³ன அஸம்ஸட்டா² ஹோதா²தி கத²னகதா². வீரியாரம்ப⁴கதா²தி து³வித⁴ம் வீரியம் ஆரப⁴தா²தி கத²னகதா². ஸீலகதா²தீ³ஸு ஸீலம் ஆரப்³ப⁴ கதா² ஸீலகதா². ஸமாதி⁴ம் ஆரப்³ப⁴, பஞ்ஞம் ஆரப்³ப⁴, பஞ்சவித⁴ம் விமுத்திம் ஆரப்³ப⁴, ஏகூனவீஸதிபச்சவேக்க²ணஸங்கா²தம் விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனம் ஆரப்³ப⁴ கதா² விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனகதா². ந நிகாமலாபீ⁴திஆதீ³ஸு ந இச்சி²திச்சி²தலாபீ⁴, து³க்க²லாபீ⁴ ந விபுலலாபீ⁴தி அத்தோ². ஸேஸம் உத்தானத்த²மேவாதி.

தே²ரவக்³கோ³ சதுத்தோ².

(10) 5. ககுத⁴வக்³கோ³

1-2. ஸம்பதா³ஸுத்தத்³வயவண்ணனா

91-92. பஞ்சமஸ்ஸ பட²மே பஞ்ச ஸம்பதா³ மிஸ்ஸிகா கதி²தா. து³தியே புரிமா சதஸ்ஸோ மிஸ்ஸிகா, பஞ்சமீ லோகிகாவ.

3. ப்³யாகரணஸுத்தவண்ணனா

93. ததியே அஞ்ஞாப்³யாகரணானீதி அரஹத்தப்³யாகரணானி. மந்த³த்தாதி மந்த³பா⁴வேன அஞ்ஞாணேன. மோமூஹத்தாதி அதிமூள்ஹபா⁴வேன. அஞ்ஞம் ப்³யாகரோதீதி அரஹத்தம் பத்தோஸ்மீதி கதே²தி. இச்சா²பகதோதி இச்சா²ய அபி⁴பூ⁴தோ. அதி⁴மானேனாதி அதி⁴க³தமானேன. ஸம்மதே³வாதி ஹேதுனா நயேன காரணேனேவ.

4-5. பா²ஸுவிஹாரஸுத்தாதி³வண்ணனா

94-95. சதுத்தே² பா²ஸுவிஹாராதி ஸுக²விஹாரா. பஞ்சமே அகுப்பந்தி அரஹத்தம்.

6. ஸுதத⁴ரஸுத்தவண்ணனா

96. ச²ட்டே² அப்பட்டோ²தி அப்பஸமாரம்போ⁴. அப்பகிச்சோதி அப்பகரணீயோ. ஸுப⁴ரோதி ஸுகே²ன ப⁴ரிதப்³போ³ ஸுபோஸோ. ஸுஸந்தோஸோதி தீஹி ஸந்தோஸேஹி ஸுட்டு² ஸந்தோஸோ. ஜீவிதபரிக்கா²ரேஸூதி ஜீவிதஸம்பா⁴ரேஸு. அப்பாஹாரோதி மந்தா³ஹாரோ. அனோத³ரிகத்தந்தி ந ஓத³ரிகபா⁴வம் அமஹக்³க⁴ஸபா⁴வம் அனுயுத்தோ. அப்பமித்³தோ⁴தி ந ப³ஹுனித்³தோ³. ஸத்தமட்ட²மானி உத்தானத்தா²னி.

9. ஸீஹஸுத்தவண்ணனா

99. நவமே ஸக்கச்சஞ்ஞேவ தே³தி நோ அஸக்கச்சந்தி அனவஞ்ஞாய அவிரஜ்ஜி²த்வாவ தே³தி, நோ அவஞ்ஞாய விரஜ்ஜி²த்வா. மா மே யோக்³க³பதோ² நஸ்ஸாதி மயா கதயோக்³க³பதோ² மய்ஹம் மா நஸ்ஸது, ‘‘ஏகோ ஸீஹோ உட்டா²ய பி³ளாரம் பஹரந்தோ விரஜ்ஜி²த்வா பஹரீ’’தி ஏவம் வத்தாரோ மா ஹோந்தூதி அத்தோ². அன்னபா⁴ரனேஸாதா³னந்தி ஏத்த² அன்னம் வுச்சதி யவப⁴த்தம், தம் பா⁴ரோ ஏதேஸந்தி அன்னபா⁴ரா. யாசகானம் ஏதம் நாமம். நேஸாதா³ வுச்சந்தி ஸாகுணிகா. இதி ஸப்³ப³பச்சி²மாய கோடியா ஏதேஸம் யாசகனேஸாதா³னம்பி ஸக்கச்சமேவ தே³ஸேதி.

10. ககுத⁴தே²ரஸுத்தவண்ணனா

100. த³ஸமே அத்தபா⁴வபடிலாபோ⁴தி ஸரீரபடிலாபோ⁴. த்³வே வா தீணி வா மாக³த⁴கானி கா³மக்கே²த்தானீதி ஏத்த² மாக³தி⁴கம் கா³மக்கே²த்தம் அத்தி² கு²த்³த³கம், அத்தி² மஜ்ஜி²மம், அத்தி² மஹந்தம். கு²த்³த³கம் கா³மக்கே²த்தம் இதோ சத்தாலீஸம் உஸபா⁴னி, இதோ சத்தாலீஸந்தி கா³வுதம் ஹோதி, மஜ்ஜி²மம் இதோ கா³வுதம், இதோ கா³வுதந்தி அட்³ட⁴யோஜனம் ஹோதி, மஹந்தம் இதோ தி³யட்³ட⁴கா³வுதம், இதோ தி³யட்³ட⁴கா³வுதந்தி திகா³வுதம் ஹோதி. தேஸு கு²த்³த³கேன கா³மக்கே²த்தேன தீணி, கு²த்³த³கேன ச மஜ்ஜி²மேன ச த்³வே கா³மக்கே²த்தானி தஸ்ஸ அத்தபா⁴வோ. திகா³வுதஞ்ஹிஸ்ஸ ஸரீரம். பரிஹரிஸ்ஸாமீதி படிஜக்³கி³ஸ்ஸாமி கோ³பயிஸ்ஸாமி. ரக்க²ஸ்ஸேதந்தி ரக்க²ஸ்ஸு ஏதம். மோக⁴புரிஸோதி துச்ச²புரிஸோ. நாஸ்ஸஸ்ஸாதி ந ஏதஸ்ஸ ப⁴வேய்ய. ஸமுதா³சரேய்யாமாதி கதே²ய்யாம. ஸம்மன்னதீதி ஸம்மானம் கரோதி. யம் துமோ கரிஸ்ஸதி துமோவ தேன பஞ்ஞாயிஸ்ஸதீதி யம் ஏஸ கரிஸ்ஸதி, ஏஸோவ தேன கம்மேன பாகடோ ப⁴விஸ்ஸதி. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானத்த²மேவாதி.

ககுத⁴வக்³கோ³ பஞ்சமோ.

து³தியபண்ணாஸகம் நிட்டி²தம்.