1. உபாலிஸுத்தவண்ணனா

31. சதுத்த²ஸ்ஸ பட²மே ஸங்க⁴ஸுட்டு²தாயாதிஆதீ³ஸு ஸங்க⁴ஸுட்டு²தா நாம ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸுட்டு²பா⁴வோ, ‘‘ஸுட்டு² தே³வா’’தி ஆக³தட்டா²னே விய ‘‘ஸுட்டு², ப⁴ந்தே’’தி வசனஸம்படிச்ச²னபா⁴வோ. யோ ச ததா²க³தஸ்ஸ வசனம் ஸம்படிச்ச²தி, தஸ்ஸ தம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய ஸம்வத்ததி. தஸ்மா ஸங்க⁴ஸ்ஸ ‘‘ஸுட்டு², ப⁴ந்தே’’தி வசனஸம்படிச்ச²னத்த²ம் பஞ்ஞத்தம், அஸம்படிச்ச²னே ஆதீ³னவம், ஸம்படிச்ச²னே ஆனிஸம்ஸம் த³ஸ்ஸேத்வா, ந ப³லக்காரேன அபி⁴ப⁴வித்வாதி ஏதமத்த²ம் ஆவிகரோந்தோ ஆஹ – ஸங்க⁴ஸுட்டு²தாயாதி. ஸங்க⁴பா²ஸுதாயாதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ பா²ஸுபா⁴வாய, ஸஹஜீவிதாய ஸுக²விஹாரத்தா²யாதி அத்தோ².

து³ம்மங்கூனம் புக்³க³லானம் நிக்³க³ஹாயாதி து³ம்மங்கூனாம து³ஸ்ஸீலபுக்³க³லா, யே மங்குதம் ஆபாதி³யமானாபி து³க்கே²ன ஆபஜ்ஜந்தி, வீதிக்கமம் கரோந்தா வா கத்வா வா ந லஜ்ஜந்தி, தேஸம் நிக்³க³ஹத்தா²ய. தே ஹி ஸிக்கா²பதே³ அஸதி ‘‘கிம் தும்ஹேஹி தி³ட்ட²ம், கிம் ஸுதம், கிம் அம்ஹேஹி கதம், கதமஸ்மிம் வத்து²ஸ்மிம் கதமம் ஆபத்திம் ரோபேத்வா அம்ஹே நிக்³க³ண்ஹதா²’’தி ஸங்க⁴ம் விஹேடே²ய்யும். ஸிக்கா²பதே³ பன ஸதி தே ஸங்கோ⁴ ஸிக்கா²பத³ம் த³ஸ்ஸேத்வா ஸஹ த⁴ம்மேன நிக்³க³ஹேஸ்ஸதி. தேன வுத்தம் – ‘‘து³ம்மங்கூனம் புக்³க³லானம் நிக்³க³ஹாயா’’தி.

பேஸலானந்தி பியஸீலானம் பி⁴க்கூ²னம் பா²ஸுவிஹாரத்தா²ய. பியஸீலா ஹி பி⁴க்கூ² கத்தப்³பா³கத்தப்³ப³ம் ஸாவஜ்ஜானவஜ்ஜம் வேலம் மரியாத³ஞ்ச அஜானந்தா ஸிக்கா²த்தயபாரிபூரியா க⁴டமானா கிலமந்தி, தே பன ஸாவஜ்ஜானவஜ்ஜம் வேலம் மரியாத³ஞ்ச ஞத்வா ஸிக்கா²பாரிபூரியா க⁴டமானா ந கிலமந்தி. தேன தேஸம் ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞாபனம் பா²ஸுவிஹாராய ஸம்வத்ததியேவ. யோ வா து³ம்மங்கூனம் புக்³க³லானம் நிக்³க³ஹோ, ஸ்வேவ தேஸம் பா²ஸுவிஹாரோ. து³ஸ்ஸீலபுக்³க³லே நிஸ்ஸாய ஹி உபோஸத²ப்பவாரணா ந திட்ட²ந்தி, ஸங்க⁴கம்மானி நப்பவத்தந்தி, ஸாமக்³கீ³ ந ஹோதி, பி⁴க்கூ² அனேகக்³கா³ உத்³தே³ஸாதீ³ஸு அனுயுஞ்ஜிதும் ந ஸக்கோந்தி. து³ஸ்ஸீலேஸு பன நிக்³க³ஹிதேஸு ஸப்³போ³பி அயம் உபத்³த³வோ ந ஹோதி, ததோ பேஸலா பி⁴க்கூ² பா²ஸு விஹரந்தி. ஏவம் ‘‘பேஸலானம் பி⁴க்கூ²னம் பா²ஸுவிஹாராயா’’தி ஏத்த² த்³விதா⁴ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

தி³ட்ட²த⁴ம்மிகானம் ஆஸவானம் ஸம்வராயாதி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகா ஆஸவா நாம அஸம்வரே டி²தேன தஸ்மிம்யேவ அத்தபா⁴வே பத்தப்³பா³ பாணிப்பஹாரத³ண்ட³ப்பஹாரஸத்த²ப்பஹாரஹத்த²ச்சே²த³பாத³ச்சே²த³அகித்திஅயஸவிப்படிஸாராத³யோ து³க்க²விஸேஸோ, தேஸம் ஸம்வராய பித³ஹனாய ஆக³மனமக்³க³த²கனாயாதி அத்தோ². ஸம்பராயிகானந்தி ஸம்பராயிகா ஆஸவா நாம அஸம்வரே டி²தேன கதபாபகம்மமூலகா ஸம்பராயே நரகாதீ³ஸு பத்தப்³பா³ து³க்க²விஸேஸா, தேஸம் படிகா⁴தத்தா²ய வூபஸமத்தா²ய.

அப்பஸன்னானந்தி ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்தியா ஹி ஸதி ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்திம் ஞத்வா வா, யதா²பஞ்ஞத்தம் படிபஜ்ஜமானே பி⁴க்கூ² தி³ஸ்வா வா, யேபி அப்பஸன்னா பண்டி³தமனுஸ்ஸா, தே ‘‘யானி வத லோகே மஹாஜனஸ்ஸ ரஜ்ஜனது³ஸ்ஸனமுய்ஹனட்டா²னானி, தேஹி இமே ஸமணா ஆரகா விரதா விஹரந்தி, து³க்கரம் வத கரோந்தீ’’தி பஸாத³ம் ஆபஜ்ஜந்தி வினயபிடகபோத்த²கம் தி³ஸ்வா மிச்சா²தி³ட்டி²கதவேதி³ப்³ராஹ்மணா விய. தேன வுத்தம் – ‘‘அப்பஸன்னானம் பஸாதா³யா’’தி.

பஸன்னானந்தி யேபி ஸாஸனே பஸன்னா குலபுத்தா, தேபி ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்திம் வா ஞத்வா, யதா²பஞ்ஞத்தம் படிபஜ்ஜமானே பி⁴க்கூ² வா தி³ஸ்வா ‘‘அஹோ அய்யா து³க்கரம் கரோந்தி, யே யாவஜீவம் ஏகப⁴த்தா வினயஸம்வரம் பாலேந்தீ’’தி பி⁴ய்யோ பி⁴ய்யோ பஸீத³ந்தி. தேன வுத்தம் – ‘‘பஸன்னானம் பி⁴ய்யோபா⁴வாயா’’தி.

ஸத்³த⁴ம்மட்டி²தியாதி திவிதோ⁴ ஸத்³த⁴ம்மோ பரியத்திஸத்³த⁴ம்மோ படிபத்திஸத்³த⁴ம்மோ அதி⁴க³மஸத்³த⁴ம்மோதி. தத்த² ஸகலம்பி பு³த்³த⁴வசனம் பரியத்திஸத்³த⁴ம்மோ நாம. தேரஸ து⁴தகு³ணா சாரித்தவாரித்தஸீலஸமாதி⁴விபஸ்ஸனாதி அயம் படிபத்திஸத்³த⁴ம்மோ நாம. நவலோகுத்தரத⁴ம்மோ அதி⁴க³மஸத்³த⁴ம்மோ நாம. ஸோ ஸப்³போ³பி யஸ்மா ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்தியா ஸதி பி⁴க்கூ² ஸிக்கா²பத³ஞ்ச தஸ்ஸ விப⁴ங்க³ஞ்ச தத³த்த²ஜோதனத்த²ம் அஞ்ஞஞ்ச பு³த்³த⁴வசனம் பரியாபுணந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தஞ்ச படிபஜ்ஜமானா படிபத்திம் பூரேத்வா படிபத்தியா அதி⁴க³ந்தப்³ப³ம் லோகுத்தரத⁴ம்மம் அதி⁴க³ச்ச²ந்தி, தஸ்மா ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்தியா ஸத்³த⁴ம்மோ சிரட்டி²திகோ ஹோதி. தேன வுத்தம் – ‘‘ஸத்³த⁴ம்மட்டி²தியா’’தி.

வினயானுக்³க³ஹாயாதி ஸிக்கா²பத³பஞ்ஞத்தியா ஸதி ஸம்வரவினயோ, பஹானவினயோ, ஸமத²வினயோ, பஞ்ஞத்திவினயோதி சதுப்³பி³தோ⁴ வினயோ அனுக்³க³ஹிதோ ஹோதி ஸூபத்த²ம்பி⁴தோ. தேன வுத்தம் – ‘‘வினயானுக்³க³ஹாயா’’தி.