1. ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயம்

225. அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா, ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம், விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம், நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம், ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ, ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா, வேத³னாபச்சயா தண்ஹா, தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னம், உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ, ப⁴வபச்சயா ஜாதி, ஜாதிபச்சயா ஜராமரணம் ஸோகபரிதே³வது³க்க²தோ³மனஸ்ஸுபாயாஸா ஸம்ப⁴வந்தி. ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி.

226. தத்த² கதமா அவிஜ்ஜா? து³க்கே² அஞ்ஞாணம், து³க்க²ஸமுத³யே அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோதே⁴ அஞ்ஞாணம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய அஞ்ஞாணம் – அயம் வுச்சதி ‘‘அவிஜ்ஜா’’.

தத்த² கதமே அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா? புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ, அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ, ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரோ, காயஸங்கா²ரோ, வசீஸங்கா²ரோ, சித்தஸங்கா²ரோ.

தத்த² கதமோ புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ? குஸலா சேதனா காமாவசரா ரூபாவசரா தா³னமயா ஸீலமயா பா⁴வனாமயா – அயம் வுச்சதி ‘‘புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ’’.

தத்த² கதமோ அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ? அகுஸலா சேதனா காமாவசரா – அயம் வுச்சதி ‘‘அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ’’.

தத்த² கதமோ ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரோ? குஸலா சேதனா அரூபாவசரா – அயம் வுச்சதி ‘‘ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரோ’’.

தத்த² கதமோ காயஸங்கா²ரோ? காயஸஞ்சேதனா காயஸங்கா²ரோ, வசீஸஞ்சேதனா வசீஸங்கா²ரோ, மனோஸஞ்சேதனா சித்தஸங்கா²ரோ. இமே வுச்சந்தி ‘‘அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’.

227. தத்த² கதமம் ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம்? சக்கு²விஞ்ஞாணம், ஸோதவிஞ்ஞாணம், கா⁴னவிஞ்ஞாணம், ஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணம், காயவிஞ்ஞாணம், மனோவிஞ்ஞாணம் – இத³ம் வுச்சதி ‘‘ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம்’’.

228. தத்த² கதமம் விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம்? அத்தி² நாமம், அத்தி² ரூபம். தத்த² கதமம் நாமம்? வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴ – இத³ம் வுச்சதி ‘‘நாமம்’’. தத்த² கதமம் ரூபம்? சத்தாரோ மஹாபூ⁴தா, சதுன்னஞ்ச மஹாபூ⁴தானம் உபாதா³ய ரூபம் – இத³ம் வுச்சதி ‘‘ரூபம்’’. இதி இத³ஞ்ச நாமம், இத³ஞ்ச ரூபம். இத³ம் வுச்சதி ‘‘விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம்’’.

229. தத்த² கதமம் நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம்? சக்கா²யதனம், ஸோதாயதனம், கா⁴னாயதனம், ஜிவ்ஹாயதனம், காயாயதனம், மனாயதனம் – இத³ம் வுச்சதி ‘‘நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம்’’.

230. தத்த² கதமோ ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ? சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸோ ஸோதஸம்ப²ஸ்ஸோ கா⁴னஸம்ப²ஸ்ஸோ ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸோ காயஸம்ப²ஸ்ஸோ மனோஸம்ப²ஸ்ஸோ – அயம் வுச்சதி ‘‘ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ’’.

231. தத்த² கதமா ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா? சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா, ஸோதஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா, கா⁴னஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா, ஜிவ்ஹாஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா, காயஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா, மனோஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா – அயம் வுச்சதி ‘‘ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னா’’.

232. தத்த² கதமா வேத³னாபச்சயா தண்ஹா? ரூபதண்ஹா, ஸத்³த³தண்ஹா, க³ந்த⁴தண்ஹா, ரஸதண்ஹா, போ²ட்ட²ப்³ப³தண்ஹா, த⁴ம்மதண்ஹா – அயம் வுச்சதி ‘‘வேத³னாபச்சயா தண்ஹா’’.

233. தத்த² கதமம் தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னம்? காமுபாதா³னம், தி³ட்டு²பாதா³னம், ஸீலப்³ப³துபாதா³னம், அத்தவாது³பாதா³னம் – இத³ம் வுச்சதி ‘‘தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னம்’’.

234. தத்த² கதமோ உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ? ப⁴வோ து³விதே⁴ன – அத்தி² கம்மப⁴வோ, அத்தி² உபபத்திப⁴வோ. தத்த² கதமோ கம்மப⁴வோ? புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ, அபுஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ரோ, ஆனேஞ்ஜாபி⁴ஸங்கா²ரோ – அயம் வுச்சதி ‘‘கம்மப⁴வோ’’. ஸப்³ப³ம்பி ப⁴வகா³மிகம்மம் கம்மப⁴வோ.

தத்த² கதமோ உபபத்திப⁴வோ? காமப⁴வோ, ரூபப⁴வோ, அரூபப⁴வோ, ஸஞ்ஞாப⁴வோ, அஸஞ்ஞாப⁴வோ, நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாப⁴வோ, ஏகவோகாரப⁴வோ, சதுவோகாரப⁴வோ, பஞ்சவோகாரப⁴வோ – அயம் வுச்சதி ‘‘உபபத்திப⁴வோ’’. இதி அயஞ்ச கம்மப⁴வோ, அயஞ்ச உபபத்திப⁴வோ. அயம் வுச்சதி ‘‘உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ’’.

235. தத்த² கதமா ப⁴வபச்சயா ஜாதி? யா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் தம்ஹி தம்ஹி ஸத்தனிகாயே ஜாதி ஸஞ்ஜாதி ஓக்கந்தி அபி⁴னிப்³ப³த்தி, க²ந்தா⁴னம் பாதுபா⁴வோ, ஆயதனானம் படிலாபோ⁴ – அயம் வுச்சதி ‘‘ப⁴வபச்சயா ஜாதி’’.

236. தத்த² கதமம் ஜாதிபச்சயா ஜராமரணம்? அத்தி² ஜரா, அத்தி² மரணம். தத்த² கதமா ஜரா? யா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் தம்ஹி தம்ஹி ஸத்தனிகாயே ஜரா ஜீரணதா க²ண்டி³ச்சம் பாலிச்சம் வலித்தசதா ஆயுனோ ஸம்ஹானி இந்த்³ரியானம் பரிபாகோ – அயம் வுச்சதி ‘‘ஜரா’’.

தத்த² கதமம் மரணம்? யா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் தம்ஹா தம்ஹா ஸத்தனிகாயா சுதி சவனதா பே⁴தோ³ அந்தரதா⁴னம் மச்சு மரணம் காலகிரியா [காலம்கிரியா (க.)] க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³ களேவரஸ்ஸ நிக்கே²போ ஜீவிதிந்த்³ரியஸ்ஸுபச்சே²தோ³ – இத³ம் வுச்சதி ‘‘மரணம்’’. இதி அயஞ்ச ஜரா, இத³ஞ்ச மரணம். இத³ம் வுச்சதி ‘‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரணம்’’.

237. தத்த² கதமோ ஸோகோ? ஞாதிப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, போ⁴க³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ரோக³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ஸீலப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, தி³ட்டி²ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன ப்³யஸனேன ஸமன்னாக³தஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன து³க்க²த⁴ம்மேன பு²ட்ட²ஸ்ஸ ஸோகோ ஸோசனா ஸோசிதத்தம் அந்தோஸோகோ அந்தோபரிஸோகோ சேதஸோ பரிஜ்ஜா²யனா தோ³மனஸ்ஸம் ஸோகஸல்லம் – அயம் வுச்சதி ‘‘ஸோகோ’’.

238. தத்த² கதமோ பரிதே³வோ? ஞாதிப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, போ⁴க³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ரோக³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ஸீலப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, தி³ட்டி²ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன ப்³யஸனேன ஸமன்னாக³தஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன து³க்க²த⁴ம்மேன பு²ட்ட²ஸ்ஸ ஆதே³வோ பரிதே³வோ ஆதே³வனா பரிதே³வனா ஆதே³விதத்தம் பரிதே³விதத்தம் வாசா பலாபோ விப்பலாபோ லாலப்போ லாலப்பனா லாலப்பிதத்தம் – அயம் வுச்சதி பரிதே³வோ’’.

239. தத்த² கதமம் து³க்க²ம்? யம் காயிகம் அஸாதம் காயிகம் து³க்க²ம் காயஸம்ப²ஸ்ஸஜம் அஸாதம் து³க்க²ம் வேத³யிதம் காயஸம்ப²ஸ்ஸஜா அஸாதா து³க்கா² வேத³னா – இத³ம் வுச்சதி ‘‘து³க்க²ம்’’.

240. தத்த² கதமம் தோ³மனஸ்ஸம்? யம் சேதஸிகம் அஸாதம், சேதஸிகம் து³க்க²ம், சேதோஸம்ப²ஸ்ஸஜம் அஸாதம் து³க்க²ம் வேத³யிதம், சேதோஸம்ப²ஸ்ஸஜா அஸாதா து³க்கா² வேத³னா – இத³ம் வுச்சதி ‘‘தோ³மனஸ்ஸம்’’.

241. தத்த² கதமோ உபாயாஸோ? ஞாதிப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, போ⁴க³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ரோக³ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, ஸீலப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, தி³ட்டி²ப்³யஸனேன வா பு²ட்ட²ஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன ப்³யஸனேன ஸமன்னாக³தஸ்ஸ, அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன து³க்க²த⁴ம்மேன பு²ட்ட²ஸ்ஸ ஆயாஸோ உபாயாஸோ ஆயாஸிதத்தம் உபாயாஸிதத்தம் – அயம் வுச்சதி ‘‘உபாயாஸோ’’.

242. ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதீதி, ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸங்க³தி ஹோதி, ஸமாக³மோ ஹோதி, ஸமோதா⁴னம் ஹோதி, பாதுபா⁴வோ ஹோதி. தேன வுச்சதி ‘‘ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதீ’’தி.

ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயம்.