5. உபோஸத²வக்³கோ³

1. ஸங்கி²த்தூபோஸத²ஸுத்தம்

41. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பி⁴க்க²வோ’’தி. ‘‘ப⁴த³ந்தே’’தி தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ, பி⁴க்க²வே, உபோஸதோ² உபவுத்தோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ. கத²ம் உபவுத்தோ² ச, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதா நிஹிதத³ண்டா³ நிஹிதஸத்தா² லஜ்ஜீ த³யாபன்னா, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பினோ விஹரந்தி. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹராமி. இமினாபங்கே³ன [இமினாபி அங்கே³ன (ஸீ. பீ.) அ. நி. 3.71] அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா பட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ அதி³ன்னாதா³னம் பஹாய அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதா தி³ன்னாதா³யீ தி³ன்னபாடிகங்கீ², அதே²னேன ஸுசிபூ⁴தேன அத்தனா விஹரந்தி. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் அதி³ன்னாதா³னம் பஹாய அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதோ தி³ன்னாதா³யீ தி³ன்னபாடிகங்கீ², அதே²னேன ஸுசிபூ⁴தேன அத்தனா விஹராமி. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா து³தியேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ அப்³ரஹ்மசரியம் பஹாய ப்³ரஹ்மசாரினோ ஆராசாரினோ விரதா மேது²னா கா³மத⁴ம்மா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் அப்³ரஹ்மசரியம் பஹாய ப்³ரஹ்மசாரீ ஆராசாரீ [அனாசாரீ (க.)] விரதோ மேது²னா கா³மத⁴ம்மா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா ததியேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ முஸாவாத³ம் பஹாய முஸாவாதா³ படிவிரதா ஸச்சவாதி³னோ ஸச்சஸந்தா⁴ தே²தா பச்சயிகா அவிஸம்வாத³கோ லோகஸ்ஸ. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் முஸாவாத³ம் பஹாய முஸாவாதா³ படிவிரதோ ஸச்சவாதீ³ ஸச்சஸந்தோ⁴ தே²தோ பச்சயிகோ அவிஸம்வாத³கோ லோகஸ்ஸ. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா சதுத்தே²ன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னம் பஹாய ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னம் பஹாய ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதோ. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா பஞ்சமேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ ஏகப⁴த்திகா ரத்தூபரதா விரதா விகாலபோ⁴ஜனா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் ஏகப⁴த்திகோ ரத்தூபரதோ விரதோ விகாலபோ⁴ஜனா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா ச²ட்டே²ன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ நச்சகீ³தவாதி³தவிஸூகத³ஸ்ஸனமாலாக³ந்த⁴விலேபனதா⁴ரணமண்ட³னவிபூ⁴ஸனட்டா²னம் பஹாய நச்சகீ³தவாதி³தவிஸூகத³ஸ்ஸனமாலாக³ந்த⁴விலேபனதா⁴ரணமண்ட³னவிபூ⁴ஸனட்டா²னா படிவிரதா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் நச்சகீ³தவாதி³தவிஸூகத³ஸ்ஸனமாலாக³ந்த⁴விலேபனதா⁴ரணமண்ட³னவிபூ⁴ஸனட்டா²னம் பஹாய நச்சகீ³தவாதி³தவிஸூகத³ஸ்ஸனமாலாக³ந்த⁴விலேபனதா⁴ரணமண்ட³னவிபூ⁴ஸனட்டா²னா படிவிரதோ. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா ஸத்தமேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி.

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதா நீசஸேய்யம் கப்பேந்தி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதோ நீசஸேய்யம் கப்பேமி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா அட்ட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி. ஏவம் உபவுத்தோ² கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ’’தி. பட²மம்.

2. வித்த²தூபோஸத²ஸுத்தம்

42. ‘‘அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ, பி⁴க்க²வே, உபோஸதோ² உபவுத்தோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ. கத²ம் உபவுத்தோ² ச, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதா நிஹிதத³ண்டா³ நிஹிதஸத்தா² லஜ்ஜீ த³யாபன்னா, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பினோ விஹரந்தி. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹராமி. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா பட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி…பே….

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதா நீசஸேய்யம் கப்பேந்தி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதோ நீசஸேய்யம் கப்பேமி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா அட்ட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி. ஏவம் உபவுத்தோ² கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ.

‘‘கீவமஹப்ப²லோ ஹோதி கீவமஹானிஸம்ஸோ கீவமஹாஜுதிகோ கீவமஹாவிப்பா²ரோ? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, யோ இமேஸம் ஸோளஸன்னம் மஹாஜனபதா³னம் பஹூதரத்தரதனானம் [பஹூதஸத்தரதனானம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.) அ. நி. 3.71 பாளியா டீகாயம் த³ஸ்ஸிதபாளியேவ. தத³ட்ட²கதா²பி பஸ்ஸிதப்³பா³] இஸ்ஸரியாதி⁴பச்சம் ரஜ்ஜம் காரேய்ய, ஸேய்யதி²த³ம் – அங்கா³னம் மக³தா⁴னம் காஸீனம் கோஸலானம் வஜ்ஜீனம் மல்லானம் சேதீனம் வங்கா³னம் குரூனம் பஞ்சாலானம் மச்சா²னம் [மஜ்ஜானம் (க.)] ஸூரஸேனானம் அஸ்ஸகானம் அவந்தீனம் க³ந்தா⁴ரானம் கம்போ³ஜானம், அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ ஏதம் [ஏகம் (க.)] கலம் நாக்³க⁴தி ஸோளஸிம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? கபணம், பி⁴க்க²வே, மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி பஞ்ஞாஸ வஸ்ஸானி, சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ [ரத்திதி³வோ (க.)]. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி பஞ்ச வஸ்ஸஸதானி சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி வஸ்ஸஸதானி, தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³ப³ம் வஸ்ஸஸஹஸ்ஸம் தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி த்³வே வஸ்ஸஸதானி, யாமானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி த்³வே வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி யாமானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா யாமானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி சத்தாரி வஸ்ஸஸதானி, துஸிதானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி சத்தாரி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி துஸிதானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா துஸிதானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி அட்ட² வஸ்ஸஸதானி, நிம்மானரதீனம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி அட்ட² வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி நிம்மானரதீனம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா நிம்மானரதீனம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, பி⁴க்க²வே, மானுஸகானி ஸோளஸ வஸ்ஸஸதானி, பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி ஸோளஸ வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴யா’’’தி.

‘‘பாணம் ந ஹஞ்ஞே [ஹானே (ஸீ.), ஹேன (க.) அ. நி. 3.71] ந சதி³ன்னமாதி³யே,

முஸா ந பா⁴ஸே ந ச மஜ்ஜபோ ஸியா;

அப்³ரஹ்மசரியா விரமேய்ய மேது²னா,

ரத்திம் ந பு⁴ஞ்ஜேய்ய விகாலபோ⁴ஜனம்.

‘‘மாலம் ந தா⁴ரே ந ச க³ந்த⁴மாசரே [க³ந்த⁴மாத⁴ரே (க.)],

மஞ்சே ச²மாயம் வ ஸயேத² ஸந்த²தே;

ஏதஞ்ஹி அட்ட²ங்கி³கமாஹுபோஸத²ம்,

பு³த்³தே⁴ன து³க்க²ந்தகு³னா பகாஸிதம்.

‘‘சந்தோ³ ச ஸுரியோ ச உபோ⁴ ஸுத³ஸ்ஸனா,

ஓபா⁴ஸயம் அனுபரியந்தி யாவதா;

தமோனுதா³ தே பன அந்தலிக்க²கா³,

நபே⁴ பபா⁴ஸந்தி தி³ஸாவிரோசனா.

‘‘ஏதஸ்மிம் யம் விஜ்ஜதி அந்தரே த⁴னம்,

முத்தா மணி வேளுரியஞ்ச ப⁴த்³த³கம்;

ஸிங்கீ³ஸுவண்ணம் அத² வாபி கஞ்சனம்,

யம் ஜாதரூபம் ஹடகந்தி வுச்சதி.

‘‘அட்ட²ங்கு³பேதஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ,

கலம்பி தே நானுப⁴வந்தி ஸோளஸிம்;

சந்த³ப்பபா⁴ தாரக³ணா ச ஸப்³பே³.

‘‘தஸ்மா ஹி நாரீ ச நரோ ச ஸீலவா,

அட்ட²ங்கு³பேதம் உபவஸ்ஸுபோஸத²ம்;

புஞ்ஞானி கத்வான ஸுகு²த்³ரயானி,

அனிந்தி³தா ஸக்³க³முபேந்தி டா²ன’’ந்தி. து³தியம்;

3. விஸாகா²ஸுத்தம்

43. [அ. நி. 3.71] ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி புப்³பா³ராமே மிகா³ரமாதுபாஸாதே³. அத² கோ² விஸாகா² மிகா³ரமாதா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² விஸாக²ம் மிகா³ரமாதரம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ கோ², விஸாகே², உபோஸதோ² உபவுத்தோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ. கத²ம் உபவுத்தோ² ச, விஸாகே², அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ? இத⁴, விஸாகே², அரியஸாவகோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதா நிஹிதத³ண்டா³ நிஹிதஸத்தா² லஜ்ஜீ த³யாபன்னா, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பினோ விஹரந்தி. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹராமி. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’’’தி. இமினா பட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி…பே….

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதா நீசஸேய்யம் கப்பேந்தி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதோ நீசஸேய்யம் கப்பேமி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா அட்ட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி. ஏவம் உபவுத்தோ² கோ², விஸாகே², அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ.

‘‘கீவமஹப்ப²லோ ஹோதி, கீவமஹானிஸம்ஸோ, கீவமஹாஜுதிகோ, கீவமஹாவிப்பா²ரோ? ஸேய்யதா²பி, விஸாகே², யோ இமேஸம் ஸோளஸன்னம் மஹாஜனபதா³னம் பஹூதரத்தரதனானம் இஸ்ஸரியாதி⁴பச்சம் ரஜ்ஜம் காரேய்ய, ஸேய்யதி²த³ம் – அங்கா³னம் மக³தா⁴னம் காஸீனம் கோஸலானம் வஜ்ஜீனம் மல்லானம் சேதீனம் வங்கா³னம் குரூனம் பஞ்சாலானம் மச்சா²னம் ஸூரஸேனானம் அஸ்ஸகானம் அவந்தீனம் க³ந்தா⁴ரானம் கம்போ³ஜானம், அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ ஏதம் கலம் நாக்³க⁴தி ஸோளஸிம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? கபணம், விஸாகே², மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய.

‘‘யானி, விஸாகே², மானுஸகானி பஞ்ஞாஸ வஸ்ஸானி, சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி பஞ்ச வஸ்ஸஸதானி சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், விஸாகே², விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், விஸாகே², ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யம், விஸாகே², மானுஸகம் வஸ்ஸஸதம், தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன வஸ்ஸஸஹஸ்ஸம் தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், விஸாகே², விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், விஸாகே², ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யானி, விஸாகே², மானுஸகானி த்³வே வஸ்ஸஸதானி…பே… சத்தாரி வஸ்ஸஸதானி…பே… அட்ட² வஸ்ஸஸதானி…பே… ஸோளஸ வஸ்ஸஸதானி பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி ஸோளஸ வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், விஸாகே², விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், விஸாகே², ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴யா’’’தி.

‘‘பாணம் ந ஹஞ்ஞே ந சதி³ன்னமாதி³யே,

முஸா ந பா⁴ஸே ந ச மஜ்ஜபோ ஸியா;

அப்³ரஹ்மசரியா விரமேய்ய மேது²னா,

ரத்திம் ந பு⁴ஞ்ஜேய்ய விகாலபோ⁴ஜனம்.

‘‘மாலம் ந தா⁴ரே ந ச க³ந்த⁴மாசரே,

மஞ்சே ச²மாயம் வ ஸயேத² ஸந்த²தே;

ஏதஞ்ஹி அட்ட²ங்கி³கமாஹுபோஸத²ம்,

பு³த்³தே⁴ன து³க்க²ந்தகு³னா பகாஸிதம்.

‘‘சந்தோ³ ச ஸுரியோ ச உபோ⁴ ஸுத³ஸ்ஸனா,

ஓபா⁴ஸயம் அனுபரியந்தி யாவதா;

தமோனுதா³ தே பன அந்தலிக்க²கா³,

நபே⁴ பபா⁴ஸந்தி தி³ஸாவிரோசனா.

‘‘ஏதஸ்மிம் யம் விஜ்ஜதி அந்தரே த⁴னம்,

முத்தா மணி வேளுரியஞ்ச ப⁴த்³த³கம்;

ஸிங்கீ³ஸுவண்ணம் அத² வாபி கஞ்சனம்,

யம் ஜாதரூபம் ஹடகந்தி வுச்சதி.

‘‘அட்ட²ங்கு³பேதஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ,

கலம்பி தே நானுப⁴வந்தி ஸோளஸிம்;

சந்த³ப்பபா⁴ தாரக³ணா ச ஸப்³பே³.

‘‘தஸ்மா ஹி நாரீ ச நரோ ச ஸீலவா,

அட்ட²ங்கு³பேதம் உபவஸ்ஸுபோஸத²ம்;

புஞ்ஞானி கத்வான ஸுகு²த்³ரயானி,

அனிந்தி³தா ஸக்³க³முபேந்தி டா²ன’’ந்தி. ததியம்;

4. வாஸேட்ட²ஸுத்தம்

44. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி மஹாவனே கூடாகா³ரஸாலாயம். அத² கோ² வாஸேட்டோ² உபாஸகோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² வாஸேட்ட²ம் உபாஸகம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ, வாஸேட்ட², உபோஸதோ² உபவுத்தோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி…பே… அனிந்தி³தா ஸக்³க³முபேந்தி டா²ன’’ந்தி.

ஏவம் வுத்தே வாஸேட்டோ² உபாஸகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘பியா மே, ப⁴ந்தே, ஞாதிஸாலோஹிதா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், பியானம்பி மே அஸ்ஸ ஞாதிஸாலோஹிதானம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. ஸப்³பே³ சேபி, ப⁴ந்தே, க²த்தியா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், ஸப்³பே³ஸம்பிஸ்ஸ க²த்தியானம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. ஸப்³பே³ சேபி, ப⁴ந்தே, ப்³ராஹ்மணா…பே… வேஸ்ஸா … ஸுத்³தா³ அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், ஸப்³பே³ஸம்பிஸ்ஸ ஸுத்³தா³னம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²யா’’தி.

‘‘ஏவமேதம், வாஸேட்ட², ஏவமேதம், வாஸேட்ட²! ஸப்³பே³ சேபி, வாஸேட்ட², க²த்தியா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், ஸப்³பே³ஸம்பிஸ்ஸ க²த்தியானம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. ஸப்³பே³ சேபி, வாஸேட்ட², ப்³ராஹ்மணா…பே… வேஸ்ஸா… ஸுத்³தா³ அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், ஸப்³பே³ஸம்பிஸ்ஸ ஸுத்³தா³னம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. ஸதே³வகோ சேபி, வாஸேட்ட², லோகோ ஸமாரகோ ஸப்³ரஹ்மகோ ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணீ பஜா ஸதே³வமனுஸ்ஸா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும் [உபவஸேய்ய (?)], ஸதே³வகஸ்ஸபிஸ்ஸ [ஸதே³வகஸ்ஸ (ஸப்³ப³த்த²) அ. நி. 4.193; ம. நி. 3.64 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] லோகஸ்ஸ ஸமாரகஸ்ஸ ஸப்³ரஹ்மகஸ்ஸ ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாய தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய. இமே சேபி, வாஸேட்ட², மஹாஸாலா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸேய்யும், இமேஸம்பிஸ்ஸ மஹாஸாலானம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய ( ) [(ஸசே சேதேய்யும்) கத்த²சி அத்தி². அ. நி. 4.193 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்]. கோ பன வாதோ³ மனுஸ்ஸபூ⁴தஸ்ஸா’’தி! சதுத்த²ம்.

5. போ³ஜ்ஜ²ஸுத்தம்

45. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² போ³ஜ்ஜா² உபாஸிகா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² போ³ஜ்ஜ²ம் உபாஸிகம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ, போ³ஜ்ஜே², உபோஸதோ² உபவுத்தோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ. கத²ம் உபவுத்தோ² ச, போ³ஜ்ஜே², அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ? இத⁴, போ³ஜ்ஜே², அரியஸாவகோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதா நிஹிதத³ண்டா³ நிஹிதஸத்தா² லஜ்ஜீ த³யாபன்னா, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பினோ விஹரந்தி. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹராமி. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா பட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி…பே….

‘‘‘யாவஜீவம் அரஹந்தோ உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதா நீசஸேய்யம் கப்பேந்தி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. அஹம் பஜ்ஜ இமஞ்ச ரத்திம் இமஞ்ச தி³வஸம் உச்சாஸயனமஹாஸயனம் பஹாய உச்சாஸயனமஹாஸயனா படிவிரதோ நீசஸேய்யம் கப்பேமி – மஞ்சகே வா திணஸந்தா²ரகே வா. இமினாபங்கே³ன அரஹதம் அனுகரோமி, உபோஸதோ² ச மே உபவுத்தோ² ப⁴விஸ்ஸதீ’தி. இமினா அட்ட²மேன அங்கே³ன ஸமன்னாக³தோ ஹோதி. ஏவம் உபவுத்தோ² கோ², போ³ஜ்ஜே², அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தோ உபோஸதோ² மஹப்ப²லோ ஹோதி மஹானிஸம்ஸோ மஹாஜுதிகோ மஹாவிப்பா²ரோ.

‘‘கீவமஹப்ப²லோ ஹோதி, கீவமஹானிஸம்ஸோ, கீவமஹாஜுதிகோ, கீவமஹாவிப்பா²ரோ? ஸேய்யதா²பி, போ³ஜ்ஜே², யோ இமேஸம் ஸோளஸன்னம் மஹாஜனபதா³னம் பஹூதரத்தரதனானம் இஸ்ஸரியாதி⁴பச்சம் ரஜ்ஜம் காரேய்ய, ஸேய்யதி²த³ம் – அங்கா³னம் மக³தா⁴னம் காஸீனம் கோஸலானம் வஜ்ஜீனம் மல்லானம் சேதீனம் வங்கா³னம் குரூனம் பஞ்சாலானம் மச்சா²னம் ஸூரஸேனானம் அஸ்ஸகானம் அவந்தீனம் க³ந்தா⁴ரானம் கம்போ³ஜானம், அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ ஏதம் கலம் நாக்³க⁴தி ஸோளஸிம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? கபணம், போ³ஜ்ஜே², மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய.

‘‘யானி, போ³ஜ்ஜே², மானுஸகானி பஞ்ஞாஸ வஸ்ஸானி, சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி பஞ்ச வஸ்ஸஸதானி சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், போ³ஜ்ஜே², விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா சாதுமஹாராஜிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், போ³ஜ்ஜே², ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴ய’’’.

‘‘யம், போ³ஜ்ஜே², மானுஸகம் வஸ்ஸஸதம்…பே… தானி, போ³ஜ்ஜே², மானுஸகானி த்³வே வஸ்ஸஸதானி…பே… சத்தாரி வஸ்ஸஸதானி…பே… அட்ட² வஸ்ஸஸதானி…பே… ஸோளஸ வஸ்ஸஸதானி பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஏஸோ ஏகோ ரத்திந்தி³வோ. தாய ரத்தியா திம்ஸரத்தியோ மாஸோ. தேன மாஸேன த்³வாத³ஸமாஸியோ ஸம்வச்ச²ரோ. தேன ஸம்வச்ச²ரேன தி³ப்³பா³னி ஸோளஸ வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஆயுப்பமாணம். டா²னம் கோ² பனேதம், போ³ஜ்ஜே², விஜ்ஜதி யம் இதே⁴கச்சோ இத்தீ² வா புரிஸோ வா அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தம் உபோஸத²ம் உபவஸித்வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா பரனிம்மிதவஸவத்தீனம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜேய்ய. இத³ம் கோ² பனேதம், போ³ஜ்ஜே², ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘கபணம் மானுஸகம் ரஜ்ஜம் தி³ப்³ப³ம் ஸுக²ம் உபனிதா⁴யா’’’தி.

‘‘பாணம் ந ஹஞ்ஞே ந சதி³ன்னமாதி³யே,

முஸா ந பா⁴ஸே ந ச மஜ்ஜபோ ஸியா;

அப்³ரஹ்மசரியா விரமேய்ய மேது²னா,

ரத்திம் ந பு⁴ஞ்ஜேய்ய விகாலபோ⁴ஜனம்.

‘‘மாலம் ந தா⁴ரே ந ச க³ந்த⁴மாசரே,

மஞ்சே ச²மாயம் வ ஸயேத² ஸந்த²தே;

ஏதஞ்ஹி அட்ட²ங்கி³கமாஹுபோஸத²ம்,

பு³த்³தே⁴ன து³க்க²ந்தகு³னா பகாஸிதம்.

‘‘சந்தோ³ ச ஸுரியோ ச உபோ⁴ ஸுத³ஸ்ஸனா,

ஓபா⁴ஸயம் அனுபரியந்தி யாவதா;

தமோனுதா³ தே பன அந்தலிக்க²கா³,

நபே⁴ பபா⁴ஸந்தி தி³ஸாவிரோசனா.

‘‘ஏதஸ்மிம் யம் விஜ்ஜதி அந்தரே த⁴னம்,

முத்தா மணி வேளுரியஞ்ச ப⁴த்³த³கம்;

ஸிங்கீ³ஸுவண்ணம் அத² வாபி கஞ்சனம்,

யம் ஜாதரூபம் ஹடகந்தி வுச்சதி.

‘‘அட்ட²ங்கு³பேதஸ்ஸ உபோஸத²ஸ்ஸ,

கலம்பி தே நானுப⁴வந்தி ஸோளஸிம்;

சந்த³ப்பபா⁴ தாரக³ணா ச ஸப்³பே³.

‘‘தஸ்மா ஹி நாரீ ச நரோ ச ஸீலவா,

அட்ட²ங்கு³பேதம் உபவஸ்ஸுபோஸத²ம்;

புஞ்ஞானி கத்வான ஸுகு²த்³ரயானி,

அனிந்தி³தா ஸக்³க³முபேந்தி டா²ன’’ந்தி. பஞ்சமம்;

6. அனுருத்³த⁴ஸுத்தம்

46. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா கோஸம்பி³யம் விஹரதி கோ⁴ஸிதாராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா அனுருத்³தோ⁴ தி³வாவிஹாரம் க³தோ ஹோதி படிஸல்லீனோ. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா மனாபகாயிகா தே³வதா யேனாயஸ்மா அனுருத்³தோ⁴ தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் அனுருத்³த⁴ம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்ட²ம்ஸு. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² தா தே³வதா ஆயஸ்மந்தம் அனுருத்³த⁴ம் ஏதத³வோசும் – ‘‘மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, மனாபகாயிகா நாம தே³வதா தீஸு டா²னேஸு இஸ்ஸரியம் காரேம வஸம் வத்தேம. மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, யாதி³ஸகம் வண்ணம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் வண்ணம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம; யாதி³ஸகம் ஸரம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் ஸரம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம; யாதி³ஸகம் ஸுக²ம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் ஸுக²ம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம. மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, மனாபகாயிகா நாம தே³வதா இமேஸு தீஸு டா²னேஸு இஸ்ஸரியம் காரேம வஸம் வத்தேமா’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மதோ அனுருத்³த⁴ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘அஹோ வதிமா தே³வதா ஸப்³பா³வ நீலா அஸ்ஸு நீலவண்ணா நீலவத்தா² நீலாலங்காரா’’தி. அத² கோ² தா தே³வதா ஆயஸ்மதோ அனுருத்³த⁴ஸ்ஸ சித்தமஞ்ஞாய ஸப்³பா³வ நீலா அஹேஸும் நீலவண்ணா நீலவத்தா² நீலாலங்காரா.

அத² கோ² ஆயஸ்மதோ அனுருத்³த⁴ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸி – ‘‘அஹோ வதிமா தே³வதா ஸப்³பா³வ பீதா அஸ்ஸு…பே… ஸப்³பா³வ லோஹிதகா அஸ்ஸு… ஸப்³பா³வ ஓதா³தா அஸ்ஸு ஓதா³தவண்ணா ஓதா³தவத்தா² ஓதா³தாலங்காரா’’தி. அத² கோ² தா தே³வதா ஆயஸ்மதோ அனுருத்³த⁴ஸ்ஸ சித்தமஞ்ஞாய ஸப்³பா³வ ஓதா³தா அஹேஸும் ஓதா³தவண்ணா ஓதா³தவத்தா² ஓதா³தாலங்காரா.

அத² கோ² தா தே³வதா ஏகா ச [கோ (ஸீ.), ஏகாவ (ஸ்யா. பீ.)] கா³யி ஏகா ச [ஏகா பன (ஸீ.), ஏகாவ (ஸ்யா. பீ.)] நச்சி ஏகா ச [ஏகா (ஸீ.), ஏகாவ (ஸ்யா. பீ.)] அச்ச²ரம் வாதே³ஸி. ஸேய்யதா²பி நாம பஞ்சங்கி³கஸ்ஸ தூரியஸ்ஸ [துரியஸ்ஸ (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)] ஸுவினீதஸ்ஸ ஸுப்படிபதாளிதஸ்ஸ குஸலேஹி ஸுஸமன்னாஹதஸ்ஸ ஸத்³தோ³ ஹோதி வக்³கு³ ச ரஜனீயோ ச கமனீயோ ச பேமனீயோ ச மத³னீயோ ச; ஏவமேவம் தாஸம் தே³வதானம் அலங்காரானம் ஸத்³தோ³ ஹோதி வக்³கு³ ச ரஜனீயோ ச கமனீயோ ச பேமனீயோ ச மத³னீயோ ச. அத² கோ² ஆயஸ்மா அனுருத்³தோ⁴ இந்த்³ரியானி ஓக்கி²பி.

அத² கோ² தா தே³வதா ‘‘ந க்²வய்யோ அனுருத்³தோ⁴ ஸாதி³யதீ’’தி [ஸாத³யதீதி (ஸத்³த³னீதிதா⁴துமாலா)] தத்தே²வந்தரதா⁴யிம்ஸு. அத² கோ² ஆயஸ்மா அனுருத்³தோ⁴ ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா அனுருத்³தோ⁴ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –

‘‘இதா⁴ஹம், ப⁴ந்தே, தி³வாவிஹாரம் க³தோ ஹோமி படிஸல்லீனோ. அத² கோ², ப⁴ந்தே, ஸம்ப³ஹுலா மனாபகாயிகா தே³வதா யேனாஹம் தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா மம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்ட²ம்ஸு. ஏகமந்தம் டி²தா கோ², ப⁴ந்தே, தா தே³வதா மம் ஏதத³வோசும் – ‘மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, மனாபகாயிகா நாம தே³வதா தீஸு டா²னேஸு இஸ்ஸரியம் காரேம வஸம் வத்தேம. மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, யாதி³ஸகம் வண்ணம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் வண்ணம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம; யாதி³ஸகம் ஸரம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் ஸரம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம; யாதி³ஸகம் ஸுக²ம் ஆகங்கா²ம தாதி³ஸகம் ஸுக²ம் டா²னஸோ படிலபா⁴ம. மயம், ப⁴ந்தே அனுருத்³த⁴, மனாபகாயிகா நாம தே³வதா இமேஸு தீஸு டா²னேஸு இஸ்ஸரியம் காரேம வஸம் வத்தேமா’தி. தஸ்ஸ மய்ஹம், ப⁴ந்தே, ஏதத³ஹோஸி – ‘அஹோ வதிமா தே³வதா ஸப்³பா³வ நீலா அஸ்ஸு நீலவண்ணா நீலவத்தா² நீலாலங்காரா’தி. அத² கோ², ப⁴ந்தே, தா தே³வதா மம சித்தமஞ்ஞாய ஸப்³பா³வ நீலா அஹேஸும் நீலவண்ணா நீலவத்தா² நீலாலங்காரா.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், ப⁴ந்தே, ஏதத³ஹோஸி – ‘அஹோ வதிமா தே³வதா ஸப்³பா³வ பீதா அஸ்ஸு…பே… ஸப்³பா³வ லோஹிதகா அஸ்ஸு…பே… ஸப்³பா³வ ஓதா³தா அஸ்ஸு ஓதா³தவண்ணா ஓதா³தவத்தா² ஓதா³தாலங்காரா’தி. அத² கோ², ப⁴ந்தே, தா தே³வதா மம சித்தமஞ்ஞாய ஸப்³பா³வ ஓதா³தா அஹேஸும் ஓதா³தவண்ணா ஓதா³தவத்தா² ஓதா³தாலங்காரா.

‘‘அத² கோ², ப⁴ந்தே, தா தே³வதா ஏகா ச கா³யி ஏகா ச நச்சி ஏகா ச அச்ச²ரம் வாதே³ஸி. ஸேய்யதா²பி நாம பஞ்சங்கி³கஸ்ஸ தூரியஸ்ஸ ஸுவினீதஸ்ஸ ஸுப்படிபதாளிதஸ்ஸ குஸலேஹி ஸுஸமன்னாஹதஸ்ஸ ஸத்³தோ³ ஹோதி வக்³கு³ ச ரஜனீயோ ச கமனீயோ ச பேமனீயோ ச மத³னீயோ ச; ஏவமேவம் தாஸம் தே³வதானம் அலங்காரானம் ஸத்³தோ³ ஹோதி வக்³கு³ ச ரஜனீயோ ச கமனீயோ ச பேமனீயோ ச மத³னீயோ ச. அத² க்²வாஹம், ப⁴ந்தே, இந்த்³ரியானி ஓக்கி²பிம்.

‘‘அத² கோ², ப⁴ந்தே, தா தே³வதா ‘ந க்²வய்யோ அனுருத்³தோ⁴ ஸாதி³யதீ’தி தத்தே²வந்தரதா⁴யிம்ஸு. கதிஹி நு கோ², ப⁴ந்தே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதீ’’தி?

‘‘அட்ட²ஹி கோ², அனுருத்³த⁴, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, அனுருத்³த⁴, மாதுகா³மோ யஸ்ஸ மாதாபிதரோ ப⁴த்துனோ தே³ந்தி அத்த²காமா ஹிதேஸினோ அனுகம்பகா அனுகம்பம் உபாதா³ய தஸ்ஸ ஹோதி புப்³பு³ட்டா²யினீ பச்சா²னிபாதினீ கிங்காரபடிஸ்ஸாவினீ மனாபசாரினீ பியவாதி³னீ.

‘‘யே தே ப⁴த்து க³ருனோ [கு³ருனோ (க.)] ஹோந்தி – மாதாதி வா பிதாதி வா ஸமணப்³ராஹ்மணாதி வா – தே ஸக்கரோதி, க³ரும் கரோதி [க³ருகரோதி (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)], மானேதி, பூஜேதி, அப்³பா⁴க³தே ச ஆஸனோத³கேன படிபூஜேதி.

‘‘யே தே ப⁴த்து அப்³ப⁴ந்தரா கம்மந்தா – உண்ணாதி வா கப்பாஸாதி வா – தத்த² த³க்கா² ஹோதி அனலஸா தத்ருபாயாய [தத்ரூபாயாய (ஸீ.), அ. நி. 4.35; 11.14] வீமம்ஸாய ஸமன்னாக³தா அலம் காதும் அலம் ஸம்விதா⁴தும்.

‘‘யோ ஸோ ப⁴த்து அப்³ப⁴ந்தரோ அந்தோஜனோ – தா³ஸாதி வா பேஸ்ஸாதி வா கம்மகராதி வா – தேஸம் கதஞ்ச கததோ ஜானாதி அகதஞ்ச அகததோ ஜானாதி, கி³லானகானஞ்ச ப³லாப³லம் ஜானாதி கா²த³னீயம் போ⁴ஜனீயஞ்சஸ்ஸ பச்சம்ஸேன [பச்சயேன (ஸ்யா.), பச்சத்தம்ஸேன (க.) அ. நி. 5.33] ஸம்விப⁴ஜதி.

‘‘யம் ப⁴த்து ஆஹரதி த⁴னம் வா த⁴ஞ்ஞம் வா ஜாதரூபம் வா தம் ஆரக்கே²ன கு³த்தியா ஸம்பாதே³தி, தத்த² ச ஹோதி அது⁴த்தீ அதே²னீ அஸோண்டீ³ அவினாஸிகா.

‘‘உபாஸிகா கோ² பன ஹோதி பு³த்³த⁴ம் ஸரணம் க³தா த⁴ம்மம் ஸரணம் க³தா ஸங்க⁴ம் ஸரணம் க³தா.

‘‘ஸீலவதீ கோ² பன ஹோதி – பாணாதிபாதா படிவிரதா, அதி³ன்னாதா³னா படிவிரதா, காமேஸுமிச்சா²சாரா படிவிரதா, முஸாவாதா³ படிவிரதா, ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதா.

‘‘சாக³வதீ கோ² பன ஹோதி. விக³தமலமச்சே²ரேன சேதஸா அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதி முத்தசாகா³ [முத்தசாகீ³ (ஸ்யா.)] பயதபாணினீ [பயதபாணி (ஸீ.), பயதபாணீ (ஸ்யா. பீ. க.)] வோஸ்ஸக்³க³ரதா யாசயோகா³ தா³னஸம்விபா⁴க³ரதா.

‘‘இமேஹி கோ², அனுருத்³த⁴, அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதீ’’தி.

‘‘யோ நம் ப⁴ரதி ஸப்³ப³தா³, நிச்சம் ஆதாபி உஸ்ஸுகோ;

தம் ஸப்³ப³காமத³ம் [தம் ஸப்³ப³காமஹரம் (ஸீ. ஸ்யா. பீ.) ஸப்³ப³காமஹரம் (அ. நி. 5.33] போஸம், ப⁴த்தாரம் நாதிமஞ்ஞதி.

‘‘ந சாபி ஸோத்தி² ப⁴த்தாரம், இஸ்ஸாவாதே³ன ரோஸயே;

ப⁴த்து ச க³ருனோ ஸப்³பே³, படிபூஜேதி பண்டி³தா.

‘‘உட்டா²ஹிகா [உட்டா²யிகா (க.)] அனலஸா, ஸங்க³ஹிதபரிஜ்ஜனா;

ப⁴த்து மனாபம் சரதி, ஸம்ப⁴தம் அனுரக்க²தி.

‘‘யா ஏவம் வத்ததி நாரீ, ப⁴த்து ச²ந்த³வஸானுகா³;

மனாபா நாம தே [மனாபகாயிகா (ஸீ. க.)] தே³வா, யத்த² ஸா உபபஜ்ஜதீ’’தி. ச²ட்ட²ம்;

7. து³தியவிஸாகா²ஸுத்தம்

47. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி புப்³பா³ராமே மிகா³ரமாதுபாஸாதே³. அத² கோ² விஸாகா² மிகா³ரமாதா…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² விஸாக²ம் மிகா³ரமாதரம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘அட்ட²ஹி கோ², விஸாகே², த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, விஸாகே², மாதுகா³மோ யஸ்ஸ மாதாபிதரோ ப⁴த்துனோ தே³ந்தி அத்த²காமா ஹிதேஸினோ அனுகம்பகா அனுகம்பம் உபாதா³ய தஸ்ஸ ஹோதி புப்³பு³ட்டா²யினீ பச்சா²னிபாதினீ கிங்காரபடிஸ்ஸாவினீ மனாபசாரினீ பியவாதி³னீ…பே….

‘‘சாக³வதீ கோ² பன ஹோதி. விக³தமலமச்சே²ரேன சேதஸா அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதி முத்தசாகா³ பயதபாணினீ வோஸ்ஸக்³க³ரதா யாசயோகா³ தா³னஸம்விபா⁴க³ரதா. இமேஹி கோ², விஸாகே², அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதீ’’தி.

‘‘யோ நம் ப⁴ரதி ஸப்³ப³தா³, நிச்சம் ஆதாபி உஸ்ஸுகோ;

தம் ஸப்³ப³காமத³ம் போஸம், ப⁴த்தாரம் நாதிமஞ்ஞதி.

‘‘ந சாபி ஸோத்தி² ப⁴த்தாரம், இஸ்ஸாவாதே³ன ரோஸயே;

ப⁴த்து ச க³ருனோ ஸப்³பே³, படிபூஜேதி பண்டி³தா.

‘‘உட்டா²ஹிகா அனலஸா, ஸங்க³ஹிதபரிஜ்ஜனா;

ப⁴த்து மனாபம் சரதி, ஸம்ப⁴தம் அனுரக்க²தி.

‘‘யா ஏவம் வத்ததி நாரீ, ப⁴த்து ச²ந்த³வஸானுகா³;

மனாபா நாம தே [மனாபகாயிகா (ஸீ. க.)] தே³வா, யத்த² ஸா உபபஜ்ஜதீ’’தி. ஸத்தமம்;

8. நகுலமாதாஸுத்தம்

48. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ப⁴க்³கே³ஸு விஹரதி ஸும்ஸுமாரகி³ரே [ஸும்ஸுமாரகி³ரே (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)] பே⁴ஸகளாவனே மிக³தா³யே. அத² கோ² நகுலமாதா க³ஹபதானீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா…பே…. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² நகுலமாதரம் க³ஹபதானிம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘அட்ட²ஹி கோ², நகுலமாதே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ மாதுகா³மோ காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா மனாபகாயிகானம் தே³வானம் ஸஹப்³யதம் உபபஜ்ஜதி. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, நகுலமாதே, மாதுகா³மோ யஸ்ஸ மாதாபிதரோ ப⁴த்துனோ தே³ந்தி அத்த²காமா ஹிதேஸினோ அனுகம்பகா அனுகம்பம் உபாதா³ய தஸ்ஸ ஹோதி புப்³பு³ட்டா²யினீ பச்சா²னிபாதினீ கிங்காரபடிஸ்ஸாவினீ மனாபசாரினீ பியவாதி³னீ.