.நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ.

அங்கு³த்தரனிகாயோ

அட்ட²கனிபாதபாளி

1. பட²மபண்ணாஸகம்

1. மேத்தாவக்³கோ³

1. மேத்தாஸுத்தம்

1. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பி⁴க்க²வோ’’தி. ‘‘ப⁴த³ந்தே’’தி தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

[அ. நி. 11.15] ‘‘மேத்தாய, பி⁴க்க²வே, சேதோவிமுத்தியா ஆஸேவிதாய பா⁴விதாய ப³ஹுலீகதாய யானீகதாய வத்து²கதாய அனுட்டி²தாய பரிசிதாய ஸுஸமாரத்³தா⁴ய அட்டா²னிஸம்ஸா பாடிகங்கா². கதமே அட்ட²? ஸுக²ம் ஸுபதி, ஸுக²ம் படிபு³ஜ்ஜ²தி, ந பாபகம் ஸுபினம் பஸ்ஸதி, மனுஸ்ஸானம் பியோ ஹோதி, அமனுஸ்ஸானம் பியோ ஹோதி, தே³வதா ரக்க²ந்தி, நாஸ்ஸ அக்³கி³ வா விஸம் வா ஸத்த²ம் வா கமதி, உத்தரிம் அப்படிவிஜ்ஜ²ந்தோ ப்³ரஹ்மலோகூபகோ³ ஹோதி. மேத்தாய, பி⁴க்க²வே, சேதோவிமுத்தியா ஆஸேவிதாய பா⁴விதாய ப³ஹுலீகதாய யானீகதாய வத்து²கதாய அனுட்டி²தாய பரிசிதாய ஸுஸமாரத்³தா⁴ய இமே அட்டா²னிஸம்ஸா பாடிகங்கா²’’தி.

‘‘யோ ச மேத்தம் பா⁴வயதி, அப்பமாணம் படிஸ்ஸதோ [பதிஸ்ஸதோ (ஸீ.)];

தனூ ஸம்யோஜனா ஹோந்தி, பஸ்ஸதோ உபதி⁴க்க²யம்.

‘‘ஏகம்பி சே பாணமது³ட்ட²சித்தோ,

மேத்தாயதி குஸலீ தேன ஹோதி;

ஸப்³பே³ ச பாணே மனஸானுகம்பீ,

பஹூதமரியோ பகரோதி புஞ்ஞம்.

‘‘யே ஸத்தஸண்ட³ம் பத²விம் விஜேத்வா,

ராஜிஸயோ யஜமானா அனுபரியகா³;

அஸ்ஸமேத⁴ம் புரிஸமேத⁴ம்,

ஸம்மாபாஸம் வாஜபேய்யம் நிரக்³க³ளம்.

‘‘மேத்தஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ ஸுபா⁴விதஸ்ஸ,

கலம்பி தே நானுப⁴வந்தி ஸோளஸிம்;

சந்த³ப்பபா⁴ தாரக³ணாவ ஸப்³பே³,

யதா² ந அக்³க⁴ந்தி கலம்பி ஸோளஸிம் [அயம் பாதோ³ ப³ஹூஸு ந தி³ஸ்ஸதி].

‘‘யோ ந ஹந்தி ந கா⁴தேதி, ந ஜினாதி ந ஜாபயே;

மேத்தம்ஸோ ஸப்³ப³பூ⁴தானம், வேரம் தஸ்ஸ ந கேனசீ’’தி. பட²மம்;

2. பஞ்ஞாஸுத்தம்

2. ‘‘அட்டி²மே, பி⁴க்க²வே, ஹேதூ அட்ட² பச்சயா ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்தந்தி. கதமே அட்ட²? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸத்தா²ரம் உபனிஸ்ஸாய விஹரதி அஞ்ஞதரம் வா க³ருட்டா²னியம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம், யத்த²ஸ்ஸ திப்³ப³ம் ஹிரோத்தப்பம் பச்சுபட்டி²தம் ஹோதி பேமஞ்ச கா³ரவோ ச. அயம், பி⁴க்க²வே, பட²மோ ஹேது பட²மோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ஸோ தம் ஸத்தா²ரம் உபனிஸ்ஸாய விஹரந்தோ அஞ்ஞதரம் வா க³ருட்டா²னியம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம், யத்த²ஸ்ஸ திப்³ப³ம் ஹிரோத்தப்பம் பச்சுபட்டி²தம் ஹோதி பேமம் கா³ரவோ ச, தே காலேன காலம் உபஸங்கமித்வா பரிபுச்ச²தி பரிபஞ்ஹதி – ‘இத³ம், ப⁴ந்தே, கத²ம்; இமஸ்ஸ கோ அத்தோ²’தி? தஸ்ஸ தே ஆயஸ்மந்தோ அவிவடஞ்சேவ விவரந்தி, அனுத்தானீகதஞ்ச உத்தானீ கரோந்தி, அனேகவிஹிதேஸு ச கங்கா²டா²னியேஸு த⁴ம்மேஸு கங்க²ம் படிவினோதே³ந்தி. அயம், பி⁴க்க²வே, து³தியோ ஹேது து³தியோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ஸோ தம் த⁴ம்மம் ஸுத்வா த்³வயேன வூபகாஸேன ஸம்பாதே³தி – காயவூபகாஸேன ச சித்தவூபகாஸேன ச. அயம், பி⁴க்க²வே, ததியோ ஹேது ததியோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ஸீலவா ஹோதி, பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ, ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு. அயம், பி⁴க்க²வே, சதுத்தோ² ஹேது சதுத்தோ² பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதி ஸுதத⁴ரோ ஸுதஸன்னிசயோ. யே தே த⁴ம்மா ஆதி³கல்யாணா மஜ்ஜே²கல்யாணா பரியோஸானகல்யாணா ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் [ஸத்தா² ஸப்³யஞ்ஜனா (க. ஸீ.)] கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபி⁴வத³ந்தி, ததா²ரூபாஸ்ஸ த⁴ம்மா ப³ஹுஸ்ஸுதா ஹோந்தி தா⁴தா [த⁴தா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] வசஸா பரிசிதா மனஸானுபேக்கி²தா தி³ட்டி²யா ஸுப்படிவித்³தா⁴. அயம், பி⁴க்க²வே, பஞ்சமோ ஹேது பஞ்சமோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய, குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய, தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. அயம், பி⁴க்க²வே, ச²ட்டோ² ஹேது ச²ட்டோ² பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘ஸங்க⁴க³தோ கோ² பன அனானாகதி²கோ ஹோதி அதிரச்சா²னகதி²கோ. ஸாமம் வா த⁴ம்மம் பா⁴ஸதி பரம் வா அஜ்ஜே²ஸதி அரியம் வா துண்ஹீபா⁴வம் நாதிமஞ்ஞதி. அயம், பி⁴க்க²வே, ஸத்தமோ ஹேது ஸத்தமோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘பஞ்சஸு கோ² பன உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு உத³யப்³ப³யானுபஸ்ஸீ விஹரதி – ‘இதி ரூபம், இதி ரூபஸ்ஸ ஸமுத³யோ, இதி ரூபஸ்ஸ அத்த²ங்க³மோ; இதி வேத³னா, இதி வேத³னாய ஸமுத³யோ, இதி வேத³னாய அத்த²ங்க³மோ; இதி ஸஞ்ஞா…பே… இதி ஸங்கா²ரா…பே… இதி விஞ்ஞாணம், இதி விஞ்ஞாணஸ்ஸ ஸமுத³யோ, இதி விஞ்ஞாணஸ்ஸ அத்த²ங்க³மோ’தி. அயம், பி⁴க்க²வே, அட்ட²மோ ஹேது அட்ட²மோ பச்சயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்ததி.

‘‘தமேனம் ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஏவம் ஸம்பா⁴வேந்தி – ‘அயம் கோ² ஆயஸ்மா ஸத்தா²ரம் உபனிஸ்ஸாய விஹரதி அஞ்ஞதரம் வா க³ருட்டா²னியம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம், யத்த²ஸ்ஸ திப்³ப³ம் ஹிரோத்தப்பம் பச்சுபட்டி²தம் ஹோதி பேமஞ்ச கா³ரவோ ச. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய [பியதாய க³ருதாய (ஸ்யா.)] பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘தம் கோ² பனாயமாயஸ்மா ஸத்தா²ரம் உபனிஸ்ஸாய விஹரந்தோ அஞ்ஞதரம் வா க³ருட்டா²னியம் ஸப்³ரஹ்மசாரிம், யத்த²ஸ்ஸ திப்³ப³ம் ஹிரோத்தப்பம் பச்சுபட்டி²தம் ஹோதி பேமஞ்ச கா³ரவோ ச, தே காலேன காலம் உபஸங்கமித்வா பரிபுச்ச²தி பரிபஞ்ஹதி – இத³ம், ப⁴ந்தே, கத²ம்; இமஸ்ஸ கோ அத்தோ²தி? தஸ்ஸ தே ஆயஸ்மந்தோ அவிவடஞ்சேவ விவரந்தி, அனுத்தானீகதஞ்ச உத்தானீ கரோந்தி, அனேகவிஹிதேஸு ச கங்கா²டா²னியேஸு த⁴ம்மேஸு கங்க²ம் படிவினோதே³ந்தி. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘தம் கோ² பனாயமாயஸ்மா த⁴ம்மம் ஸுத்வா த்³வயேன வூபகாஸேன ஸம்பாதே³தி – காயவூபகாஸேன ச சித்தவூபகாஸேன ச. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘ஸீலவா கோ² பனாயமாயஸ்மா பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோ விஹரதி ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோ அணுமத்தேஸு வஜ்ஜேஸு ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ, ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘ப³ஹுஸ்ஸுதோ கோ² பனாயமாயஸ்மா ஸுதத⁴ரோ ஸுதஸன்னிசயோ. யே தே த⁴ம்மா ஆதி³கல்யாணா மஜ்ஜே²கல்யாணா பரியோஸானகல்யாணா ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம் கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபி⁴வத³ந்தி, ததா²ரூபாஸ்ஸ த⁴ம்மா ப³ஹுஸ்ஸுதா ஹோந்தி தா⁴தா வசஸா பரிசிதா மனஸானுபேக்கி²தா தி³ட்டி²யா ஸுப்படிவித்³தா⁴. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘ஆரத்³த⁴வீரியோ கோ² பனாயமாயஸ்மா விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய, குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய, தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘ஸங்க⁴க³தோ கோ² பனாயமாயஸ்மா அனானாகதி²கோ ஹோதி அதிரச்சா²னகதி²கோ. ஸாமம் வா த⁴ம்மம் பா⁴ஸதி பரம் வா அஜ்ஜே²ஸதி அரியம் வா துண்ஹீபா⁴வம் நாதிமஞ்ஞதி. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘‘பஞ்சஸு கோ² பனாயமாயஸ்மா உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு உத³யப்³ப³யானுபஸ்ஸீ விஹரதி – இதி ரூபம், இதி ரூபஸ்ஸ ஸமுத³யோ, இதி ரூபஸ்ஸ அத்த²ங்க³மோ; இதி வேத³னா…பே… இதி ஸஞ்ஞா…பே… இதி ஸங்கா²ரா…பே… இதி விஞ்ஞாணம், இதி விஞ்ஞாணஸ்ஸ ஸமுத³யோ, இதி விஞ்ஞாணஸ்ஸ அத்த²ங்க³மோதி. அத்³தா⁴ அயமாயஸ்மா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதீ’தி! அயம்பி த⁴ம்மோ பியத்தாய க³ருத்தாய பா⁴வனாய ஸாமஞ்ஞாய ஏகீபா⁴வாய ஸம்வத்ததி.

‘‘இமே கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட² ஹேதூ அட்ட² பச்சயா ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகாய பஞ்ஞாய அப்படிலத்³தா⁴ய படிலாபா⁴ய, படிலத்³தா⁴ய பி⁴ய்யோபா⁴வாய வேபுல்லாய பா⁴வனாய பாரிபூரியா ஸம்வத்தந்தீ’’தி. து³தியம்.

3. பட²மஅப்பியஸுத்தம்

3. ‘‘அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அப்பியபஸம்ஸீ ச ஹோதி, பியக³ரஹீ ச, லாப⁴காமோ ச, ஸக்காரகாமோ ச, அஹிரிகோ ச, அனோத்தப்பீ ச, பாபிச்சோ² ச, மிச்சா²தி³ட்டி² ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச.

‘‘அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ந அப்பியபஸம்ஸீ ச ஹோதி, ந பியக³ரஹீ ச, ந லாப⁴காமோ ச, ந ஸக்காரகாமோ ச, ஹிரீமா ச ஹோதி, ஓத்தப்பீ ச, அப்பிச்சோ² ச, ஸம்மாதி³ட்டி² ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ சா’’தி. ததியம்.

4. து³தியஅப்பியஸுத்தம்

4. ‘‘அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ஸக்காரகாமோ ச, அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச, அகாலஞ்ஞூ ச, அமத்தஞ்ஞூ ச, அஸுசி ச, ப³ஹுபா⁴ணீ ச, அக்கோஸகபரிபா⁴ஸகோ ச ஸப்³ரஹ்மசாரீனம். இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச.

‘‘அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி அட்ட²ஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ந லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ந ஸக்காரகாமோ ச, ந அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச, காலஞ்ஞூ ச, மத்தஞ்ஞூ ச, ஸுசி ச, ந ப³ஹுபா⁴ணீ ச, அனக்கோஸகபரிபா⁴ஸகோ ச ஸப்³ரஹ்மசாரீனம். இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ சா’’தி. சதுத்த²ம்.

5. பட²மலோகத⁴ம்மஸுத்தம்

5. ‘‘அட்டி²மே, பி⁴க்க²வே, லோகத⁴ம்மா லோகம் அனுபரிவத்தந்தி, லோகோ ச அட்ட² லோகத⁴ம்மே அனுபரிவத்ததி. கதமே அட்ட²? லாபோ⁴ ச, அலாபோ⁴ ச, யஸோ ச, அயஸோ ச, நிந்தா³ ச, பஸம்ஸா ச, ஸுக²ஞ்ச, து³க்க²ஞ்ச. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட² லோகத⁴ம்மா லோகம் அனுபரிவத்தந்தி, லோகோ ச இமே அட்ட² லோகத⁴ம்மே அனுபரிவத்ததீ’’தி.

‘‘லாபோ⁴ அலாபோ⁴ ச யஸாயஸோ ச,

நிந்தா³ பஸம்ஸா ச ஸுக²ம் து³க²ஞ்ச;

ஏதே அனிச்சா மனுஜேஸு த⁴ம்மா,

அஸஸ்ஸதா விபரிணாமத⁴ம்மா.

‘‘ஏதே ச ஞத்வா ஸதிமா ஸுமேதோ⁴,

அவேக்க²தி விபரிணாமத⁴ம்மே;

இட்ட²ஸ்ஸ த⁴ம்மா ந மதே²ந்தி சித்தம்,

அனிட்ட²தோ நோ படிகா⁴தமேதி.

‘‘தஸ்ஸானுரோதா⁴ அத² வா விரோதா⁴,

விதூ⁴பிதா அத்த²ங்க³தா ந ஸந்தி;

பத³ஞ்ச ஞத்வா விரஜம் அஸோகம்,

ஸம்மப்பஜானாதி ப⁴வஸ்ஸ பாரகூ³’’தி. பஞ்சமம்;

6. து³தியலோகத⁴ம்மஸுத்தம்

6. ‘‘அட்டி²மே, பி⁴க்க²வே, லோகத⁴ம்மா லோகம் அனுபரிவத்தந்தி, லோகோ ச அட்ட² லோகத⁴ம்மே அனுபரிவத்ததி. கதமே அட்ட²? லாபோ⁴ ச, அலாபோ⁴ ச, யஸோ ச, அயஸோ ச, நிந்தா³ ச, பஸம்ஸா ச, ஸுக²ஞ்ச, து³க்க²ஞ்ச. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட² லோகத⁴ம்மா லோகம் அனுபரிவத்தந்தி, லோகோ ச இமே அட்ட² லோகத⁴ம்மே அனுபரிவத்ததி.

‘‘அஸ்ஸுதவதோ, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதி லாபோ⁴பி அலாபோ⁴பி யஸோபி அயஸோபி நிந்தா³பி பஸம்ஸாபி ஸுக²ம்பி து³க்க²ம்பி. ஸுதவதோபி, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதி லாபோ⁴பி அலாபோ⁴பி யஸோபி அயஸோபி நிந்தா³பி பஸம்ஸாபி ஸுக²ம்பி து³க்க²ம்பி. தத்ர, பி⁴க்க²வே, கோ விஸேஸோ கோ அதி⁴ப்பயாஸோ [அதி⁴ப்பாயோ (ஸீ.), அதி⁴ப்பாயஸோ (ஸ்யா. கம்.) அதி⁴ + ப + யஸு + ண = அதி⁴ப்பயாஸோ] கிம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேனா’’தி? ‘‘ப⁴க³வம்மூலகா நோ, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா ப⁴க³வம்னேத்திகா ப⁴க³வம்படிஸரணா. ஸாது⁴ வத, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வந்தம்யேவ படிபா⁴து ஏதஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ². ப⁴க³வதோ ஸுத்வா பி⁴க்கூ² தா⁴ரேஸ்ஸந்தீ’’தி.

‘‘தேன ஹி, பி⁴க்க²வே, ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘அஸ்ஸுதவதோ, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதி லாபோ⁴. ஸோ ந இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘உப்பன்னோ கோ² மே அயம் லாபோ⁴; ஸோ ச கோ² அனிச்சோ து³க்கோ² விபரிணாமத⁴ம்மோ’தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானாதி. உப்பஜ்ஜதி அலாபோ⁴…பே… உப்பஜ்ஜதி யஸோ… உப்பஜ்ஜதி அயஸோ… உப்பஜ்ஜதி நிந்தா³… உப்பஜ்ஜதி பஸம்ஸா… உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம்… உப்பஜ்ஜதி து³க்க²ம். ஸோ ந இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘உப்பன்னம் கோ² மே இத³ம் து³க்க²ம்; தஞ்ச கோ² அனிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்ம’ந்தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானாதி’’.

‘‘தஸ்ஸ லாபோ⁴பி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, அலாபோ⁴பி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, யஸோபி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, அயஸோபி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, நிந்தா³பி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, பஸம்ஸாபி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, ஸுக²ம்பி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி, து³க்க²ம்பி சித்தம் பரியாதா³ய திட்ட²தி. ஸோ உப்பன்னம் லாப⁴ம் அனுருஜ்ஜ²தி, அலாபே⁴ படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் யஸம் அனுருஜ்ஜ²தி, அயஸே படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் பஸம்ஸம் அனுருஜ்ஜ²தி, நிந்தா³ய படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் ஸுக²ம் அனுருஜ்ஜ²தி, து³க்கே² படிவிருஜ்ஜ²தி. ஸோ ஏவம் அனுரோத⁴விரோத⁴ஸமாபன்னோ ந பரிமுச்சதி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி. ‘ந பரிமுச்சதி து³க்க²ஸ்மா’தி வதா³மி’’.

‘‘ஸுதவதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகஸ்ஸ உப்பஜ்ஜதி லாபோ⁴. ஸோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘உப்பன்னோ கோ² மே அயம் லாபோ⁴; ஸோ ச கோ² அனிச்சோ து³க்கோ² விபரிணாமத⁴ம்மோ’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. உப்பஜ்ஜதி அலாபோ⁴…பே… உப்பஜ்ஜதி யஸோ… உப்பஜ்ஜதி அயஸோ… உப்பஜ்ஜதி நிந்தா³… உப்பஜ்ஜதி பஸம்ஸா… உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம்… உப்பஜ்ஜதி து³க்க²ம். ஸோ இதி படிஸஞ்சிக்க²தி – ‘உப்பன்னம் கோ² மே இத³ம் து³க்க²ம்; தஞ்ச கோ² அனிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்ம’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி’’.

‘‘தஸ்ஸ லாபோ⁴பி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, அலாபோ⁴பி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, யஸோபி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, அயஸோபி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, நிந்தா³பி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, பஸம்ஸாபி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, ஸுக²ம்பி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி, து³க்க²ம்பி சித்தம் ந பரியாதா³ய திட்ட²தி. ஸோ உப்பன்னம் லாப⁴ம் நானுருஜ்ஜ²தி, அலாபே⁴ நப்படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் யஸம் நானுருஜ்ஜ²தி, அயஸே நப்படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் பஸம்ஸம் நானுருஜ்ஜ²தி, நிந்தா³ய நப்படிவிருஜ்ஜ²தி; உப்பன்னம் ஸுக²ம் நானுருஜ்ஜ²தி, து³க்கே² நப்படிவிருஜ்ஜ²தி. ஸோ ஏவம் அனுரோத⁴விரோத⁴விப்பஹீனோ பரிமுச்சதி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி. ‘பரிமுச்சதி து³க்க²ஸ்மா’தி வதா³மி. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, விஸேஸோ அயம் அதி⁴ப்பயாஸோ இத³ம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேனா’’தி.

‘‘லாபோ⁴ அலாபோ⁴ ச யஸாயஸோ ச,

நிந்தா³ பஸம்ஸா ச ஸுக²ம் து³க²ஞ்ச;

ஏதே அனிச்சா மனுஜேஸு த⁴ம்மா,

அஸஸ்ஸதா விபரிணாமத⁴ம்மா.

‘‘ஏதே ச ஞத்வா ஸதிமா ஸுமேதோ⁴,

அவேக்க²தி விபரிணாமத⁴ம்மே;

இட்ட²ஸ்ஸ த⁴ம்மா ந மதே²ந்தி சித்தம்,

அனிட்ட²தோ நோ படிகா⁴தமேதி.

‘‘தஸ்ஸானுரோதா⁴ அத² வா விரோதா⁴,

விதூ⁴பிதா அத்த²ங்க³தா ந ஸந்தி;

பத³ஞ்ச ஞத்வா விரஜம் அஸோகம்,

ஸம்மப்பஜானாதி ப⁴வஸ்ஸ பாரகூ³’’தி. ச²ட்ட²ம்;

7. தே³வத³த்தவிபத்திஸுத்தம்

7. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே அசிரபக்கந்தே தே³வத³த்தே. தத்ர ப⁴க³வா தே³வத³த்தம் ஆரப்³ப⁴ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, அஸத்³த⁴ம்மேஹி அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ²’’.

[சூளவ. 348] ‘‘கதமேஹி அட்ட²ஹி? லாபே⁴ன ஹி, பி⁴க்க²வே, அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ². அலாபே⁴ன, பி⁴க்க²வே…பே… யஸேன, பி⁴க்க²வே… அயஸேன, பி⁴க்க²வே… ஸக்காரேன, பி⁴க்க²வே… அஸக்காரேன, பி⁴க்க²வே… பாபிச்ச²தாய, பி⁴க்க²வே… பாபமித்ததாய, பி⁴க்க²வே, அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ². இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி அஸத்³த⁴ம்மேஹி அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ².

‘‘ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம் … உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய.

‘‘கிஞ்ச [கத²ஞ்ச (க.)], பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அத்த²வஸம் படிச்ச உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய?

‘‘யம் ஹிஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, உப்பன்னம் லாப⁴ம் அனபி⁴பு⁴ய்ய [அனபி⁴பூ⁴ய்ய அனபி⁴பூ⁴ய்ய (க.)] விஹரதோ உப்பஜ்ஜேய்யும் ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா, உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய [அபி⁴பூ⁴ய்ய அபி⁴பூ⁴ய்ய (க.)] விஹரதோ ஏவம்ஸ தே ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா ந ஹோந்தி. யம் ஹிஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அனபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ உப்பஜ்ஜேய்யும் ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா, உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ ஏவம்ஸ தே ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா ந ஹோந்தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அத்த²வஸம் படிச்ச உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம் … உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரிஸ்ஸாம, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரிஸ்ஸாமா’தி. ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³’’ந்தி. ஸத்தமம்.

8. உத்தரவிபத்திஸுத்தம்

8. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா உத்தரோ மஹிஸவத்து²ஸ்மிம் விஹரதி ஸங்கே²ய்யகே பப்³ப³தே வடஜாலிகாயம் [த⁴வஜாலிகாயம் (ஸீ.), வட்டஜாலிகாயம் (ஸ்யா.)]. தத்ர கோ² ஆயஸ்மா உத்தரோ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதீ’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன வேஸ்ஸவணோ மஹாராஜா உத்தராய தி³ஸாய த³க்கி²ணம் தி³ஸம் க³ச்ச²தி கேனசிதே³வ கரணீயேன. அஸ்ஸோஸி கோ² வேஸ்ஸவணோ மஹாராஜா ஆயஸ்மதோ உத்தரஸ்ஸ மஹிஸவத்து²ஸ்மிம் ஸங்கே²ய்யகே பப்³ப³தே வடஜாலிகாயம் பி⁴க்கூ²னம் ஏவம் த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தஸ்ஸ – ‘‘ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதீ’’தி.

அத² கோ² வேஸ்ஸவண்ணோ மஹாராஜா – ஸேய்யதா²பி நாம ப³லவா புரிஸோ ஸமிஞ்ஜிதம் [ஸம்மிஞ்ஜிதம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] வா பா³ஹம் பஸாரேய்ய, பஸாரிதம் வா பா³ஹம் ஸமிஞ்ஜேய்ய [ஸம்மிஞ்ஜேய்ய (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)], ஏவமேவம் மஹிஸவத்து²ஸ்மிம் ஸங்கே²ய்யகே பப்³ப³தே வடஜாலிகாயம் அந்தரஹிதோ தே³வேஸு தாவதிம்ஸேஸு பாதுரஹோஸி. அத² கோ² வேஸ்ஸவண்ணோ மஹாராஜா யேன ஸக்கோ தே³வானமிந்தோ³ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஸக்கம் தே³வானமிந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘யக்³கே⁴ மாரிஸ, ஜானேய்யாஸி! ஏஸோ ஆயஸ்மா உத்தரோ மஹிஸவத்து²ஸ்மிம் ஸங்கே²ய்யகே பப்³ப³தே வடஜாலிகாயம் பி⁴க்கூ²னம் ஏவம் த⁴ம்மம் தே³ஸேதி – ‘ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம்…பே… அத்தஸம்பத்திம்… பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதீ’’’தி.

அத² கோ² ஸக்கோ தே³வானமிந்தோ³ ஸேய்யதா²பி நாம ப³லவா புரிஸோ ஸமிஞ்ஜிதம் வா பா³ஹம் பஸாரேய்ய, பஸாரிதம் வா பா³ஹம் ஸமிஞ்ஜேய்ய, ஏவமேவம் தே³வேஸு தாவதிம்ஸேஸு அந்தரஹிதோ மஹிஸவத்து²ஸ்மிம் ஸங்கே²ய்யகே பப்³ப³தே வடஜாலிகாயம் ஆயஸ்மதோ உத்தரஸ்ஸ ஸம்முகே² பாதுரஹோஸி. அத² கோ² ஸக்கோ தே³வானமிந்தோ³ யேனாயஸ்மா உத்தரோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் உத்தரம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தோ கோ² ஸக்கோ தே³வானமிந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் உத்தரம் ஏதத³வோச –

‘‘ஸச்சம் கிர, ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா உத்தரோ பி⁴க்கூ²னம் ஏவம் த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி – ‘ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி, ஸாதா⁴வுஸோ, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம்…பே… அத்தஸம்பத்திம்… பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதீ’’’ தி? ‘‘ஏவம், தே³வானமிந்தா³’’தி. ‘‘கிம் பனித³ம் [கிம் பன (ஸ்யா.)], ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மதோ உத்தரஸ்ஸ ஸகம் படிபா⁴னம் [ஸகபடிபா⁴னம் உபாதா³ய (க.)], உதா³ஹு தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ வசனம் அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸா’’தி? ‘‘தேன ஹி, தே³வானமிந்த³, உபமம் தே கரிஸ்ஸாமி. உபமாய மிதே⁴கச்சே விஞ்ஞூ புரிஸா பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்த²ம் ஆஜான’’ந்தி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, தே³வானமிந்த³, கா³மஸ்ஸ வா நிக³மஸ்ஸ வா அவிதூ³ரே மஹாத⁴ஞ்ஞராஸி. ததோ மஹாஜனகாயோ த⁴ஞ்ஞம் ஆஹரேய்ய – காஜேஹிபி பிடகேஹிபி உச்ச²ங்கே³ஹிபி அஞ்ஜலீஹிபி. யோ நு கோ², தே³வானமிந்த³, தம் மஹாஜனகாயம் உபஸங்கமித்வா ஏவம் புச்சே²ய்ய – ‘குதோ இமம் த⁴ஞ்ஞம் ஆஹரதா²’தி, கத²ம் ப்³யாகரமானோ நு கோ², தே³வானமிந்த³, ஸோ மஹாஜனகாயோ ஸம்மா ப்³யாகரமானோ ப்³யாகரேய்யா’’தி? ‘‘‘அமும்ஹா மஹாத⁴ஞ்ஞராஸிம்ஹா ஆஹராமா’தி கோ², ப⁴ந்தே, ஸோ மஹாஜனகாயோ ஸம்மா ப்³யாகரமானோ ப்³யாகரேய்யா’’தி. ‘‘ஏவமேவம் கோ², தே³வானமிந்த³, யம் கிஞ்சி ஸுபா⁴ஸிதம் ஸப்³ப³ம் தம் தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ வசனம் அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. ததோ உபாதா³யுபாதா³ய மயம் சஞ்ஞே ச ப⁴ணாமா’’தி.

‘‘அச்ச²ரியம், ப⁴ந்தே, அப்³பு⁴தம் ப⁴ந்தே! யாவ ஸுபா⁴ஸிதம் சித³ம் ஆயஸ்மதா உத்தரேன – ‘யம் கிஞ்சி ஸுபா⁴ஸிதம் ஸப்³ப³ம் தம் தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ வசனம் அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. ததோ உபாதா³யுபாதா³ய மயம் சஞ்ஞே ச ப⁴ணாமா’தி. ஏகமித³ம், ப⁴ந்தே உத்தர, ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே அசிரபக்கந்தே தே³வத³த்தே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா தே³வத³த்தம் ஆரப்³ப⁴ பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி –

‘‘ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் அத்தவிபத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காலேன காலம் பரவிபத்திம்…பே… அத்தஸம்பத்திம்… பரஸம்பத்திம் பச்சவேக்கி²தா ஹோதி. அட்ட²ஹி, பி⁴க்க²வே, அஸத்³த⁴ம்மேஹி அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ². கதமேஹி அட்ட²ஹி? லாபே⁴ன ஹி, பி⁴க்க²வே, அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ²; அலாபே⁴ன, பி⁴க்க²வே…பே… யஸேன, பி⁴க்க²வே … அயஸேன, பி⁴க்க²வே… ஸக்காரேன, பி⁴க்க²வே… அஸக்காரேன, பி⁴க்க²வே… பாபிச்ச²தாய, பி⁴க்க²வே… பாபமித்ததாய, பி⁴க்க²வே, அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ². இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஹி அஸத்³த⁴ம்மேஹி அபி⁴பூ⁴தோ பரியாதி³ன்னசித்தோ தே³வத³த்தோ ஆபாயிகோ நேரயிகோ கப்பட்டோ² அதேகிச்சோ².

‘‘ஸாது⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய; உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய.

‘‘கிஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அத்த²வஸம் படிச்ச உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய; உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய?

‘‘யம் ஹிஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, உப்பன்னம் லாப⁴ம் அனபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ உப்பஜ்ஜேய்யும் ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா, உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ ஏவம்ஸ தே ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா ந ஹோந்தி. யம் ஹிஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அனபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ உப்பஜ்ஜேய்யும் ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா, உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரதோ ஏவம்ஸ தே ஆஸவா விகா⁴தபரிளாஹா ந ஹோந்தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அத்த²வஸம் படிச்ச உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய; உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம் … உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரேய்ய.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – உப்பன்னம் லாப⁴ம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரிஸ்ஸாம, உப்பன்னம் அலாப⁴ம்…பே… உப்பன்னம் யஸம்… உப்பன்னம் அயஸம்… உப்பன்னம் ஸக்காரம்… உப்பன்னம் அஸக்காரம்… உப்பன்னம் பாபிச்ச²தம்… உப்பன்னம் பாபமித்ததம் அபி⁴பு⁴ய்ய அபி⁴பு⁴ய்ய விஹரிஸ்ஸாமாதி. ஏவஞ்ஹி வோ, பி⁴க்க²வே, ஸிக்கி²தப்³ப³’’ந்தி.

‘‘ஏத்தாவதா, ப⁴ந்தே உத்தர, மனுஸ்ஸேஸு சதஸ்ஸோ பரிஸா – பி⁴க்கூ², பி⁴க்கு²னியோ, உபாஸகா, உபாஸிகாயோ. நாயம் த⁴ம்மபரியாயோ கிஸ்மிஞ்சி உபட்டி²தோ [பதிட்டி²தோ (ஸீ. ஸ்யா.)]. உக்³க³ண்ஹது, ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா உத்தரோ இமம் த⁴ம்மபரியாயம். பரியாபுணாது, ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா உத்தரோ இமம் த⁴ம்மபரியாயம். தா⁴ரேது, ப⁴ந்தே, ஆயஸ்மா உத்தரோ இமம் த⁴ம்மபரியாயம். அத்த²ஸம்ஹிதோ அயம், ப⁴ந்தே, த⁴ம்மபரியாயோ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியகோ’’தி [ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகோ (ஸீ. க.)]. அட்ட²மம்.

9. நந்த³ஸுத்தம்

9. ‘‘‘குலபுத்தோ’தி, பி⁴க்க²வே, நந்த³ம் ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய. ‘ப³லவா’தி, பி⁴க்க²வே, நந்த³ம் ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய. ‘பாஸாதி³கோ’தி, பி⁴க்க²வே, நந்த³ம் ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய. ‘திப்³ப³ராகோ³’தி, பி⁴க்க²வே, நந்த³ம் ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய. கிமஞ்ஞத்ர, பி⁴க்க²வே, நந்தோ³ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரோ, போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞூ, ஜாக³ரியம் அனுயுத்தோ, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞேன ஸமன்னாக³தோ, யேஹி [யேன (க.)] நந்தோ³ ஸக்கோதி பரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிதும்! தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரதாய ஹோதி. ஸசே, பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ புரத்தி²மா தி³ஸா ஆலோகேதப்³பா³ ஹோதி, ஸப்³ப³ம் சேதஸா ஸமன்னாஹரித்வா நந்தோ³ புரத்தி²மம் தி³ஸம் ஆலோகேதி – ‘ஏவம் மே புரத்தி²மம் தி³ஸம் ஆலோகயதோ நாபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா அன்வாஸ்ஸவிஸ்ஸந்தீ’தி. இதிஹ தத்த² ஸம்பஜானோ ஹோதி.

‘‘ஸசே, பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ பச்சி²மா தி³ஸா ஆலோகேதப்³பா³ ஹோதி…பே… உத்தரா தி³ஸா ஆலோகேதப்³பா³ ஹோதி… த³க்கி²ணா தி³ஸா ஆலோகேதப்³பா³ ஹோதி… உத்³த⁴ம் உல்லோகேதப்³பா³ ஹோதி… அதோ⁴ ஓலோகேதப்³பா³ ஹோதி… அனுதி³ஸா அனுவிலோகேதப்³பா³ ஹோதி, ஸப்³ப³ம் சேதஸா ஸமன்னாஹரித்வா நந்தோ³ அனுதி³ஸம் அனுவிலோகேதி – ‘ஏவம் மே அனுதி³ஸம் அனுவிலோகயதோ நாபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா அன்வாஸ்ஸவிஸ்ஸந்தீ’தி. இதிஹ தத்த² ஸம்பஜானோ ஹோதி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரதாய ஹோதி.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞுதாய ஹோதி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, நந்தோ³ படிஸங்கா² யோனிஸோ ஆஹாரம் ஆஹாரேதி – ‘நேவ த³வாய ந மதா³ய ந மண்ட³னாய ந விபூ⁴ஸனாய, யாவதே³வ இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ டி²தியா யாபனாய விஹிம்ஸூபரதியா ப்³ரஹ்மசரியானுக்³க³ஹாய இதி புராணஞ்ச வேத³னம் படிஹங்கா²மி, நவஞ்ச வேத³னம் ந உப்பாதே³ஸ்ஸாமி, யாத்ரா ச மே ப⁴விஸ்ஸதி அனவஜ்ஜதா ச பா²ஸுவிஹாரோ சா’தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞுதாய ஹோதி.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ ஜாக³ரியானுயோக³ஸ்மிம் ஹோதி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, நந்தோ³ தி³வஸம் சங்கமேன நிஸஜ்ஜாய ஆவரணீயேஹி த⁴ம்மேஹி சித்தம் பரிஸோதே⁴தி; ரத்தியா பட²மம் யாமம் சங்கமேன நிஸஜ்ஜாய ஆவரணீயேஹி த⁴ம்மேஹி சித்தம் பரிஸோதே⁴தி; ரத்தியா மஜ்ஜி²மம் யாமம் த³க்கி²ணேன பஸ்ஸேன ஸீஹஸேய்யம் கப்பேதி பாதே³ பாத³ம் அச்சாதா⁴ய ஸதோ ஸம்பஜானோ உட்டா²னஸஞ்ஞம் மனஸி கரித்வா; ரத்தியா பச்சி²மம் யாமம் பச்சுட்டா²ய சங்கமேன நிஸஜ்ஜாய ஆவரணீயேஹி த⁴ம்மேஹி சித்தம் பரிஸோதே⁴தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ ஜாக³ரியானுயோக³ஸ்மிம் ஹோதி.

‘‘தத்ரித³ம், பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞஸ்மிம் ஹோதி. இத⁴, பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ விதி³தா வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி, விதி³தா உபட்ட²ஹந்தி, விதி³தா அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²ந்தி; விதி³தா ஸஞ்ஞா…பே… விதி³தா விதக்கா…பே… அப்³ப⁴த்த²ம் க³ச்ச²ந்தி. இத³ம் கோ², பி⁴க்க²வே, நந்த³ஸ்ஸ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞஸ்மிம் ஹோதி.

‘‘கிமஞ்ஞத்ர, பி⁴க்க²வே, நந்தோ³ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரோ, போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞூ, ஜாக³ரியம் அனுயுத்தோ, ஸதிஸம்பஜஞ்ஞேன ஸமன்னாக³தோ, யேஹி நந்தோ³ ஸக்கோதி பரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் சரிது’’ந்தி! நவமம்.

10. காரண்ட³வஸுத்தம்

10. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா சம்பாயம் விஹரதி க³க்³க³ராய போக்க²ரணியா தீரே. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²ம் ஆபத்தியா சோதே³ந்தி. ஸோ பி⁴க்கு² பி⁴க்கூ²ஹி ஆபத்தியா சோதி³யமானோ அஞ்ஞேனாஞ்ஞம் படிசரதி, ப³ஹித்³தா⁴ கத²ம் அபனாமேதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதி.

அத² கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘நித்³த⁴மதே²தம், பி⁴க்க²வே, புக்³க³லம்; நித்³த⁴மதே²தம், பி⁴க்க²வே, புக்³க³லம். அபனேய்யேஸோ [அபனேய்யோ ஸோ (ஸீ.), அபனேய்யோ (ஸ்யா.)], பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ. கிம் வோ தேன பரபுத்தேன விஸோதி⁴தேன [கிம் வோபரபுத்தோ விஹேடி²யதி (ஸீ.), கிம் பரபுத்தோ விஹேடே²தி (ஸ்யா.), கிம் வோ பரபுத்தா விஹேடே²தி (பீ.), கிம் ஸோ பரபுத்தோ விஸோதே⁴தி (க.)]! இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ ஹோதி அபி⁴க்கந்தம் படிக்கந்தம் ஆலோகிதம் விலோகிதம் ஸமிஞ்ஜிதம் பஸாரிதம் ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணம், ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் பி⁴க்கூ²னம் – யாவஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் ந பஸ்ஸந்தி. யதோ ச க்²வஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் பஸ்ஸந்தி, தமேனம் ஏவம் ஜானந்தி – ‘ஸமணதூ³ஸீவாயம் [ஸமணரூபீ (க.)] ஸமணபலாபோ ஸமணகாரண்ட³வோ’தி [ஸமணகரண்ட³வோதி (க.)]. தமேனம் இதி விதி³த்வா ப³ஹித்³தா⁴ நாஸேந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே பி⁴க்கூ² தூ³ஸேஸீ’’தி!

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஸம்பன்னே யவகரணே யவதூ³ஸீ [யவரூபீ (க.)] ஜாயேத² யவபலாபோ யவகாரண்ட³வோதி. தஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ மூலம் ஹோதி, ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் யவானம்; தாதி³ஸம்யேவ நாளம் ஹோதி, ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் யவானம்; தாதி³ஸம்யேவ பத்தம் ஹோதி, ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் யவானம் – யாவஸ்ஸ ஸீஸம் ந நிப்³ப³த்ததி. யதோ ச க்²வஸ்ஸ ஸீஸம் நிப்³ப³த்ததி, தமேனம் ஏவம் ஜானந்தி – ‘யவதூ³ஸீவாயம் யவபலாபோ யவகாரண்ட³வோ’தி. தமேனம் இதி விதி³த்வா ஸமூலம் உப்பாடேத்வா ப³ஹித்³தா⁴ யவகரணஸ்ஸ ச²ட்³டே³ந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே யவே தூ³ஸேஸீதி!

‘‘ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ ஹோதி அபி⁴க்கந்தம் படிக்கந்தம் ஆலோகிதம் விலோகிதம் ஸமிஞ்ஜிதம் பஸாரிதம் ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணம், ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் பி⁴க்கூ²னம் – யாவஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் ந பஸ்ஸந்தி. யதோ ச க்²வஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் பஸ்ஸந்தி, தமேனம் ஏவம் ஜானந்தி – ‘ஸமணதூ³ஸீவாயம் ஸமணபலாபோ ஸமணகாரண்ட³வோ’தி. தமேனம் இதி விதி³த்வா ப³ஹித்³தா⁴ நாஸேந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே பி⁴க்கூ² தூ³ஸேஸீதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, மஹதோ த⁴ஞ்ஞராஸிஸ்ஸ பு²ணமானஸ்ஸ [வுய்ஹமானஸ்ஸ (ஸீ. பீ.), பு²ஸயமானஸ்ஸ (ஸ்யா.), புனமானஸ்ஸ (?)] தத்த² யானி தானி த⁴ஞ்ஞானி த³ள்ஹானி ஸாரவந்தானி தானி ஏகமந்தம் புஞ்ஜம் ஹோதி, யானி பன தானி த⁴ஞ்ஞானி து³ப்³ப³லானி பலாபானி தானி வாதோ ஏகமந்தம் அபவஹதி [அபகஸ்ஸதி (ஸீ.)]. தமேனம் ஸாமிகா ஸம்மஜ்ஜனிம் க³ஹேத்வா பி⁴ய்யோஸோமத்தாய அபஸம்மஜ்ஜந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே த⁴ஞ்ஞே தூ³ஸேஸீதி! ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ ஹோதி அபி⁴க்கந்தம் படிக்கந்தம் ஆலோகிதம் விலோகிதம் ஸமிஞ்ஜிதம் பஸாரிதம் ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணம், ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் பி⁴க்கூ²னம் – யாவஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் ந பஸ்ஸந்தி. யதோ ச க்²வஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் பஸ்ஸந்தி, தமேனம் ஏவம் ஜானந்தி – ‘ஸமணதூ³ஸீவாயம் ஸமணபலாபோ ஸமணகாரண்ட³வோ’தி. தமேனம் இதி விதி³த்வா ப³ஹித்³தா⁴ நாஸேந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே பி⁴க்கூ² தூ³ஸேஸீதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ உத³பானபனாளியத்தி²கோ திண்ஹம் குடா²ரிம் [குதா⁴ரிம் (ஸ்யா. கம். க.)] ஆதா³ய வனம் பவிஸேய்ய. ஸோ யம் யதே³வ ருக்க²ம் குடா²ரிபாஸேன ஆகோடேய்ய தத்த² யானி தானி ருக்கா²னி த³ள்ஹானி ஸாரவந்தானி தானி குடா²ரிபாஸேன ஆகோடிதானி கக்க²ளம் படினத³ந்தி; யானி பன தானி ருக்கா²னி அந்தோபூதீனி அவஸ்ஸுதானி கஸம்பு³ஜாதானி தானி குடா²ரிபாஸேன ஆகோடிதானி த³த்³த³ரம் படினத³ந்தி. தமேனம் மூலே சி²ந்த³தி, மூலே சி²ந்தி³த்வா அக்³கே³ சி²ந்த³தி, அக்³கே³ சி²ந்தி³த்வா அந்தோ ஸுவிஸோதி⁴தம் விஸோதே⁴தி, அந்தோ ஸுவிஸோதி⁴தம் விஸோதே⁴த்வா உத³பானபனாளிம் யோஜேதி. ஏவமேவம் கோ², பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ தாதி³ஸம்யேவ ஹோதி அபி⁴க்கந்தம் படிக்கந்தம் ஆலோகிதம் விலோகிதம் ஸமிஞ்ஜிதம் பஸாரிதம் ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணம், ஸேய்யதா²பி அஞ்ஞேஸம் ப⁴த்³த³கானம் பி⁴க்கூ²னம் – யாவஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் ந பஸ்ஸந்தி. யதோ ச க்²வஸ்ஸ பி⁴க்கூ² ஆபத்திம் பஸ்ஸந்தி, தமேனம் ஏவம் ஜானந்தி – ‘ஸமணதூ³ஸீவாயம் ஸமணபலாபோ ஸமணகாரண்ட³வோ’தி. தமேனம் இதி விதி³த்வா ப³ஹித்³தா⁴ நாஸேந்தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? மா அஞ்ஞே ப⁴த்³த³கே பி⁴க்கூ² தூ³ஸேஸீ’’தி.

‘‘ஸம்வாஸாயம் விஜானாத², பாபிச்சோ² கோத⁴னோ இதி;

மக்கீ² த²ம்பீ⁴ பளாஸீ ச, இஸ்ஸுகீ மச்ச²ரீ ஸடோ².

‘‘ஸந்தவாசோ ஜனவதி, ஸமணோ விய பா⁴ஸதி;

ரஹோ கரோதி கரணம், பாபதி³ட்டி² அனாத³ரோ.

‘‘ஸம்ஸப்பீ ச முஸாவாதீ³, தம் விதி³த்வா யதா²தத²ம்;

ஸப்³பே³ ஸமக்³கா³ ஹுத்வான, அபி⁴னிப்³ப³ஜ்ஜயாத² [அபி⁴னிப்³பி³ஜ்ஜயேத² (க.)] நம்.

‘‘காரண்ட³வம் [கரண்ட³வம் (க.) ஸு. நி. 283 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] நித்³த⁴மத², கஸம்பு³ம் அபகஸ்ஸத² [அவகஸ்ஸத² (க.)];

ததோ பலாபே வாஹேத², அஸ்ஸமணே ஸமணமானினே.

‘‘நித்³த⁴மித்வான பாபிச்சே², பாபஆசாரகோ³சரே;

ஸுத்³தா⁴ஸுத்³தே⁴ஹி ஸம்வாஸம், கப்பயவ்ஹோ பதிஸ்ஸதா;

ததோ ஸமக்³கா³ நிபகா, து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரிஸ்ஸதா²’’தி. த³ஸமம்;

மேத்தாவக்³கோ³ பட²மோ.

தஸ்ஸுத்³தா³னம் –

மேத்தம் பஞ்ஞா ச த்³வே பியா, த்³வே லோகா த்³வே விபத்தியோ;

தே³வத³த்தோ ச உத்தரோ, நந்தோ³ காரண்ட³வேன சாதி.

2. மஹாவக்³கோ³

1. வேரஞ்ஜஸுத்தம்

11. [பாரா. 1 ஆத³யோ] ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேரஞ்ஜாயம் விஹரதி நளேருபுசிமந்த³மூலே. அத² கோ² வேரஞ்ஜோ ப்³ராஹ்மணோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் [ஸாராணீயம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² வேரஞ்ஜோ ப்³ராஹ்மணோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –

‘‘ஸுதம் மேதம், போ⁴ கோ³தம – ‘ந ஸமணோ கோ³தமோ ப்³ராஹ்மணே ஜிண்ணே வுட்³டே⁴ மஹல்லகே அத்³த⁴க³தே வயோஅனுப்பத்தே அபி⁴வாதே³தி வா பச்சுட்டே²தி வா ஆஸனேன வா நிமந்தேதீ’தி. தயித³ம், போ⁴ கோ³தம, ததே²வ. ந ஹி ப⁴வம் கோ³தமோ ப்³ராஹ்மணே ஜிண்ணே வுட்³டே⁴ மஹல்லகே அத்³த⁴க³தே வயோஅனுப்பத்தே அபி⁴வாதே³தி வா பச்சுட்டே²தி வா ஆஸனேன வா நிமந்தேதி. தயித³ம், போ⁴ கோ³தம, ந ஸம்பன்னமேவா’’தி. ‘‘நாஹம் தம், ப்³ராஹ்மண, பஸ்ஸாமி ஸதே³வகே லோகே ஸமாரகே ஸப்³ரஹ்மகே ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாய யமஹம் அபி⁴வாதே³ய்யம் வா பச்சுட்டே²ய்யம் வா ஆஸனேன வா நிமந்தேய்யம். யஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, ததா²க³தோ அபி⁴வாதே³ய்ய வா பச்சுட்டே²ய்ய வா ஆஸனேன வா நிமந்தேய்ய, முத்³தா⁴பி தஸ்ஸ விபதேய்யா’’தி.

‘‘அரஸரூபோ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அரஸரூபோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. யே தே, ப்³ராஹ்மண, ரூபரஸா ஸத்³த³ரஸா க³ந்த⁴ரஸா ரஸரஸா போ²ட்ட²ப்³ப³ரஸா, தே ததா²க³தஸ்ஸ பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா [அனபா⁴வகதா (ஸீ. பீ.)] ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அரஸரூபோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி [வதே³ஸி (ஸீ. க.)].

‘‘நிப்³போ⁴கோ³ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘நிப்³போ⁴கோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. யே தே, ப்³ராஹ்மண, ரூபபோ⁴கா³ ஸத்³த³போ⁴கா³ க³ந்த⁴போ⁴கா³ ரஸபோ⁴கா³ போ²ட்ட²ப்³ப³போ⁴கா³, தே ததா²க³தஸ்ஸ பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘நிப்³போ⁴கோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘அகிரியவாதோ³ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அகிரியவாதோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. அஹஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, அகிரியம் வதா³மி காயது³ச்சரிதஸ்ஸ வசீது³ச்சரிதஸ்ஸ மனோது³ச்சரிதஸ்ஸ; அனேகவிஹிதானம் பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் அகிரியம் வதா³மி. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அகிரியவாதோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘உச்சே²த³வாதோ³ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘உச்சே²த³வாதோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. அஹஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, உச்சே²த³ம் வதா³மி ராக³ஸ்ஸ தோ³ஸஸ்ஸ மோஹஸ்ஸ; அனேகவிஹிதானம் பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் உச்சே²த³ம் வதா³மி. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘உச்சே²த³வாதோ³ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘ஜேகு³ச்சீ² ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘ஜேகு³ச்சீ² ஸமணோ கோ³தமோ’தி. அஹஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, ஜிகு³ச்சா²மி காயது³ச்சரிதேன வசீது³ச்சரிதேன மனோது³ச்சரிதேன; ஜிகு³ச்சா²மி அனேகவிஹிதானம் பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘ஜேகு³ச்சீ² ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘வேனயிகோ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘வேனயிகோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. அஹஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, வினயாய த⁴ம்மம் தே³ஸேமி ராக³ஸ்ஸ தோ³ஸஸ்ஸ மோஹஸ்ஸ; அனேகவிஹிதானம் பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் வினயாய த⁴ம்மம் தே³ஸேமி. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘வேனயிகோ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘தபஸ்ஸீ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘தபஸ்ஸீ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. தபனீயாஹம், ப்³ராஹ்மண, பாபகே அகுஸலே த⁴ம்மே வதா³மி காயது³ச்சரிதம் வசீது³ச்சரிதம் மனோது³ச்சரிதம். யஸ்ஸ கோ², ப்³ராஹ்மண, தபனீயா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா, தமஹம் ‘தபஸ்ஸீ’தி வதா³மி. ததா²க³தஸ்ஸ கோ², ப்³ராஹ்மண, தபனீயா பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘தபஸ்ஸீ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸீ’’தி.

‘‘அபக³ப்³போ⁴ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி! ‘‘அத்தி² க்²வேஸ, ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அபக³ப்³போ⁴ ஸமணோ கோ³தமோ’தி. யஸ்ஸ கோ², ப்³ராஹ்மண, ஆயதிம் க³ப்³ப⁴ஸேய்யா புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா, தமஹம் ‘அபக³ப்³போ⁴’தி வதா³மி. ததா²க³தஸ்ஸ கோ², ப்³ராஹ்மண, ஆயதிம் க³ப்³ப⁴ஸேய்யா புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி பஹீனா உச்சி²ன்னமூலா தாலாவத்து²கதா அனபா⁴வம்கதா ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மா. அயம் கோ², ப்³ராஹ்மண, பரியாயோ, யேன மம் பரியாயேன ஸம்மா வத³மானோ வதே³ய்ய – ‘அபக³ப்³போ⁴ ஸமணோ கோ³தமோ’தி, நோ ச கோ² யம் த்வம் ஸந்தா⁴ய வதே³ஸி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ப்³ராஹ்மண, குக்குடியா அண்டா³னி அட்ட² வா த³ஸ வா த்³வாத³ஸ வா. தானாஸ்ஸு குக்குடியா ஸம்மா அதி⁴ஸயிதானி ஸம்மா பரிஸேதி³தானி ஸம்மா பரிபா⁴விதானி. யோ நு கோ² தேஸம் குக்குடச்சா²பகானம் பட²மதரம் பாத³னக²ஸிகா²ய வா முக²துண்ட³கேன வா அண்ட³கோஸம் பதா³லேத்வா ஸோத்தி²னா அபி⁴னிப்³பி⁴ஜ்ஜேய்ய, கிந்தி ஸ்வாஸ்ஸ வசனீயோ – ‘ஜேட்டோ² வா கனிட்டோ² வா’’’தி? ‘‘ஜேட்டோ² திஸ்ஸ, போ⁴ கோ³தம, வசனீயோ. ஸோ ஹி நேஸம், போ⁴ கோ³தம, ஜேட்டோ² ஹோதீ’’தி.

‘‘ஏவமேவம் கோ² அஹம், ப்³ராஹ்மண, அவிஜ்ஜாக³தாய பஜாய அண்ட³பூ⁴தாய பரியோனத்³தா⁴ய அவிஜ்ஜண்ட³கோஸம் பதா³லேத்வா ஏகோவ லோகே அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴. அஹஞ்ஹி, ப்³ராஹ்மண, ஜேட்டோ² ஸேட்டோ² லோகஸ்ஸ. ஆரத்³த⁴ம் கோ² பன மே, ப்³ராஹ்மண, வீரியம் அஹோஸி அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்முட்டா², பஸ்ஸத்³தோ⁴ காயோ அஸாரத்³தோ⁴, ஸமாஹிதம் சித்தம் ஏகக்³க³ம்.

‘‘ஸோ கோ² அஹம், ப்³ராஹ்மண, விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி; விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி; பீதியா ச விராகா³ உபேக்க²கோ ச விஹராமி ஸதோ ச ஸம்பஜானோ ஸுக²ஞ்ச காயேன படிஸம்வேதே³மி யம் தம் அரியா ஆசிக்க²ந்தி – ‘உபேக்க²கோ ஸதிமா ஸுக²விஹாரீ’தி ததியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி; ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா து³க்க²ஸ்ஸ ச பஹானா புப்³பே³வ ஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மா அது³க்க²மஸுக²ம் உபேக்கா²ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ம் சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி.

‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அனங்க³ணே விக³தூபக்கிலேஸே முது³பூ⁴தே கம்மனியே டி²தே ஆனேஞ்ஜப்பத்தே புப்³பே³னிவாஸானுஸ்ஸதிஞாணாய சித்தம் அபி⁴னின்னாமேஸிம். ஸோ அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸராமி, ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாலீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – ‘அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ. ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம்; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ. ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோ’தி. இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸராமி.

‘‘அயம் கோ² மே, ப்³ராஹ்மண, ரத்தியா பட²மே யாமே பட²மா விஜ்ஜா அதி⁴க³தா; அவிஜ்ஜா விஹதா விஜ்ஜா உப்பன்னா; தமோ விஹதோ ஆலோகோ உப்பன்னோ, யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ. அயம் கோ² மே, ப்³ராஹ்மண, பட²மா அபி⁴னிப்³பி⁴தா³ அஹோஸி குக்குடச்சா²பகஸ்ஸேவ அண்ட³கோஸம்ஹா.

‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே பரிஸுத்³தே⁴ பரியோதா³தே அனங்க³ணே விக³தூபக்கிலேஸே முது³பூ⁴தே கம்மனியே டி²தே ஆனேஞ்ஜப்பத்தே ஸத்தானம் சுதூபபாதஞாணாய சித்தம் அபி⁴னின்னாமேஸிம். ஸோ தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸாமி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாமி – ‘இமே வத போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா, வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா, மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா, அரியானம் உபவாத³கா, மிச்சா²தி³ட்டி²கா, மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா. தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னாதி. இமே வா பன போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா, வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா, மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா, அரியானம் அனுபவாத³கா, ஸம்மாதி³ட்டி²கா, ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா. தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னா’தி. இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸாமி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாமி.

‘‘அயம் கோ² மே, ப்³ராஹ்மண, ரத்தியா மஜ்ஜி²மே யாமே து³தியா விஜ்ஜா அதி⁴க³தா; அவிஜ்ஜா விஹதா விஜ்ஜா உப்பன்னா; தமோ விஹதோ ஆலோகோ உப்பன்னோ, யதா² தம் அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ. அயம் கோ² மே, ப்³ராஹ்மண, து³தியா அபி⁴னிப்³பி⁴தா³ அஹோஸி குக்குடச்சா²பகஸ்ஸேவ அண்ட³கோஸம்ஹா.