பட²மபண்ணாஸகம்
1. த⁴னவக்³கோ³
1. பட²மபியஸுத்தம்
1. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பி⁴க்க²வோ’’தி. ‘‘ப⁴த³ந்தே’’தி தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –
‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி ஸத்தஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ஸக்காரகாமோ ச ஹோதி, அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச ஹோதி, அஹிரிகோ ச ஹோதி, அனோத்தப்பீ ச, பாபிச்சோ² ச, மிச்சா²தி³ட்டி² ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச.
‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி, மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி ஸத்தஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ந லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ந ஸக்காரகாமோ ச ஹோதி, ந அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச ஹோதி, ஹிரிமா ச ஹோதி, ஓத்தப்பீ ச, அப்பிச்சோ² ச, ஸம்மாதி³ட்டி² ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ சா’’தி. பட²மம்.
2. து³தியபியஸுத்தம்
2. ‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி ஸத்தஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ஸக்காரகாமோ ச ஹோதி, அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச ஹோதி, அஹிரிகோ ச ஹோதி, அனோத்தப்பீ ச, இஸ்ஸுகீ ச, மச்ச²ரீ ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் அப்பியோ ச ஹோதி அமனாபோ ச அக³ரு ச அபா⁴வனீயோ ச.
‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு²+? ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ ச. கதமேஹி ஸத்தஹி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ந லாப⁴காமோ ச ஹோதி, ந ஸக்காரகாமோ ச ஹோதி, ந அனவஞ்ஞத்திகாமோ ச ஹோதி, ஹிரிமா ச ஹோதி, ஓத்தப்பீ ச, அனிஸ்ஸுகீ ச, அமச்ச²ரீ ச. இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி த⁴ம்மேஹி ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² ஸப்³ரஹ்மசாரீனம் பியோ ச ஹோதி மனாபோ ச க³ரு ச பா⁴வனீயோ சா’’தி. து³தியம்.
3. ஸம்கி²த்தப³லஸுத்தம்
3. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே…பே… ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, ப³லானி. கதமானி ஸத்த? ஸத்³தா⁴ப³லம், வீரியப³லம், ஹிரீப³லம், ஓத்தப்பப³லம், ஸதிப³லம், ஸமாதி⁴ப³லம், பஞ்ஞாப³லம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த ப³லானீதி.
‘‘ஸத்³தா⁴ப³லம் வீரியஞ்ச, ஹிரீ [ஹிரி (ஸீ. பீ. க.)] ஓத்தப்பியம் ப³லம்;
ஸதிப³லம் ஸமாதி⁴ ச, பஞ்ஞா வே ஸத்தமம் ப³லம்;
ஏதேஹி ப³லவா பி⁴க்கு², ஸுக²ம் ஜீவதி பண்டி³தோ;
‘‘யோனிஸோ விசினே த⁴ம்மம், பஞ்ஞாயத்த²ம் விபஸ்ஸதி;
பஜ்ஜோதஸ்ஸேவ நிப்³பா³னம், விமோக்கோ² ஹோதி சேதஸோ’’தி. ததியம்;
4. வித்த²தப³லஸுத்தம்
4. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, ப³லானி. கதமானி ஸத்த? ஸத்³தா⁴ப³ல, வீரியப³லம், ஹிரீப³லம், ஓத்தப்பப³லம், ஸதிப³லம், ஸமாதி⁴ப³லம், பஞ்ஞாப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴ப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, ஸத்³த³ஹதி ததா²க³தஸ்ஸ போ³தி⁴ம் – ‘இதிபி ஸோ ப⁴க³வா அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴…பே… ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸானம் பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’தி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴ப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, வீரியப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஆரத்³த⁴வீரியோ விஹரதி அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் பஹானாய, குஸலானம் த⁴ம்மானம் உபஸம்பதா³ய, தா²மவா த³ள்ஹபரக்கமோ அனிக்கி²த்தது⁴ரோ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, வீரியப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஹிரீப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஹிரிமா ஹோதி, ஹிரீயதி காயது³ச்சரிதேன வசீது³ச்சரிதேன மனோது³ச்சரிதேன, ஹிரீயதி பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஹிரீப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஓத்தப்பப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஓத்தப்பீ ஹோதி, ஓத்தப்பதி காயது³ச்சரிதேன வசீது³ச்சரிதேன மனோது³ச்சரிதேன, ஓத்தப்பதி பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஓத்தப்பப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸதிப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸதிமா ஹோதி பரமேன ஸதினேபக்கேன ஸமன்னாக³தோ சிரகதம்பி சிரபா⁴ஸிதம்பி ஸரிதா அனுஸ்ஸரிதா. இத³ம், வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸதிப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴ப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ விவிச்சேவ காமேஹி…பே… சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸமாதி⁴ப³லம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாப³லம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ பஞ்ஞவா ஹோதி உத³யத்த²கா³மினியா பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ அரியாய நிப்³பே³தி⁴காய ஸம்மா து³க்க²க்க²யகா³மினியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாப³லம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த ப³லானீதி.
‘‘ஸத்³தா⁴ப³லம் வீரியஞ்ச, ஹிரீ ஓத்தப்பியம் ப³லம்;
ஸதிப³லம் ஸமாதி⁴ ச, பஞ்ஞா வே ஸத்தமம் ப³லம்;
ஏதேஹி ப³லவா பி⁴க்கு², ஸுக²ம் ஜீவதி பண்டி³தோ.
‘‘யோனிஸோ விசினே த⁴ம்மம், பஞ்ஞாயத்த²ம் விபஸ்ஸதி;
பஜ்ஜோதஸ்ஸேவ நிப்³பா³னம், விமோக்கோ² ஹோதி சேதஸோ’’தி. சதுத்த²ம்;
5. ஸம்கி²த்தத⁴னஸுத்தம்
5. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, த⁴னானி. கதமானி ஸத்த? ஸத்³தா⁴த⁴னம், ஸீலத⁴னம், ஹிரீத⁴னம், ஓத்தப்பத⁴னம், ஸுதத⁴னம், சாக³த⁴னம், பஞ்ஞாத⁴னம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த த⁴னானீதி.
‘‘ஸத்³தா⁴த⁴னம் ஸீலத⁴னம், ஹிரீ ஓத்தப்பியம் த⁴னம்;
ஸுதத⁴னஞ்ச சாகோ³ ச, பஞ்ஞா வே ஸத்தமம் த⁴னம்.
‘‘யஸ்ஸ ஏதே த⁴னா அத்தி², இத்தி²யா புரிஸஸ்ஸ வா;
அத³லித்³தோ³தி தம் ஆஹு, அமோக⁴ம் தஸ்ஸ ஜீவிதம்.
‘‘தஸ்மா ஸத்³த⁴ஞ்ச ஸீலஞ்ச, பஸாத³ம் த⁴ம்மத³ஸ்ஸனம்;
அனுயுஞ்ஜேத² மேதா⁴வீ, ஸரம் [வரம் (க.)] பு³த்³தா⁴ன ஸாஸன’’ந்தி. பஞ்சமம்;
6. வித்த²தத⁴னஸுத்தம்
6. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, த⁴னானி. கதமானி ஸத்த? ஸத்³தா⁴த⁴னம், ஸீலத⁴னம், ஹிரீத⁴னம், ஓத்தப்பத⁴னம், ஸுதத⁴னம், சாக³த⁴னம், பஞ்ஞாத⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴த⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, ஸத்³த³ஹதி ததா²க³தஸ்ஸ போ³தி⁴ம் – ‘இதிபி ஸோ ப⁴க³வா அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴…பே… பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’தி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸத்³தா⁴த⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸீலத⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி…பே… ஸுராமேரயமஜ்ஜபமாத³ட்டா²னா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸீலத⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஹிரீத⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஹிரீமா ஹோதி, ஹிரீயதி காயது³ச்சரிதேன வசீது³ச்சரிதேன மனோது³ச்சரிதேன, ஹிரீயதி பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஹிரீத⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஓத்தப்பத⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஓத்தப்பீ ஹோதி, ஓத்தப்பதி காயது³ச்சரிதேன வசீது³ச்சரிதேன மனோது³ச்சரிதேன, ஓத்தப்பதி பாபகானம் அகுஸலானம் த⁴ம்மானம் ஸமாபத்தியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஓத்தப்பத⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஸுதத⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதி ஸுதத⁴ரோ ஸுதஸன்னிசயோ. யே தே த⁴ம்மா ஆதி³கல்யாணா மஜ்ஜே²கல்யாணா பரியோஸானகல்யாணா ஸாத்த²ம் ஸப்³யஞ்ஜனம், கேவலபரிபுண்ணம் பரிஸுத்³த⁴ம் ப்³ரஹ்மசரியம் அபி⁴வத³ந்தி. ததா²ரூபாஸ்ஸ த⁴ம்மா ப³ஹுஸ்ஸுதா ஹோந்தி தா⁴தா வசஸா பரிசிதா மனஸானுபேக்கி²தா தி³ட்டி²யா ஸுப்படிவித்³தா⁴. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ஸுதத⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, சாக³த⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ விக³தமலமச்சே²ரேன சேதஸா அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸதி முத்தசாகோ³ பயதபாணி வோஸ்ஸக்³க³ரதோ யாசயோகோ³ தா³னஸம்விபா⁴க³ரதோ. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, சாக³த⁴னம்.
‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாத⁴னம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ பஞ்ஞவா ஹோதி…பே… ஸம்மா து³க்க²க்க²யகா³மினியா. இத³ம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பஞ்ஞாத⁴னம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தத⁴னானீதி.
‘‘ஸத்³தா⁴த⁴னம் ஸீலத⁴னம், ஹிரீ ஓத்தப்பியம் த⁴னம்;
ஸுதத⁴னஞ்ச சாகோ³ ச, பஞ்ஞா வே ஸத்தமம் த⁴னம்.
‘‘யஸ்ஸ ஏதே த⁴னா அத்தி², இத்தி²யா புரிஸஸ்ஸ வா;
அத³லித்³தோ³தி தம் ஆஹு, அமோக⁴ம் தஸ்ஸ ஜீவிதம்.
‘‘தஸ்மா ஸத்³த⁴ஞ்ச ஸீலஞ்ச, பஸாத³ம் த⁴ம்மத³ஸ்ஸனம்;
அனுயுஞ்ஜேத² மேதா⁴வீ, ஸரம் பு³த்³தா⁴ன ஸாஸன’’ந்தி. ச²ட்ட²ம்;
7. உக்³க³ஸுத்தம்
7. அத² கோ² உக்³கோ³ ராஜமஹாமத்தோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² உக்³கோ³ ராஜமஹாமத்தோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச –
‘‘அச்ச²ரியம், ப⁴ந்தே, அப்³பு⁴தம், ப⁴ந்தே! யாவ அட்³டோ⁴ சாயம், ப⁴ந்தே, மிகா³ரோ ரோஹணேய்யோ யாவ மஹத்³த⁴னோ யாவ மஹாபோ⁴கோ³’’தி. ‘‘கீவ அட்³டோ⁴ பனுக்³க³, மிகா³ரோ ரோஹணேய்யோ, கீவ மஹத்³த⁴னோ, கீவ மஹாபோ⁴கோ³’’தி? ‘‘ஸதம், ப⁴ந்தே, ஸதஸஹஸ்ஸானம் [ஸஹஸ்ஸானம் (ஸீ.), ஸஹஸ்ஸானி (ஸ்யா.), ஸதஸஹஸ்ஸானி (?)] ஹிரஞ்ஞஸ்ஸ, கோ பன வாதோ³ ரூபியஸ்ஸா’’தி! ‘‘அத்தி² கோ² ஏதம், உக்³க³, த⁴னம் நேதம் ‘நத்தீ²’தி வதா³மீதி. தஞ்ச கோ² ஏதம், உக்³க³, த⁴னம் ஸாதா⁴ரணம் அக்³கி³னா உத³கேன ராஜூஹி சோரேஹி அப்பியேஹி தா³யாதே³ஹி. ஸத்த கோ² இமானி, உக்³க³, த⁴னானி அஸாதா⁴ரணானி அக்³கி³னா உத³கேன ராஜூஹி சோரேஹி அப்பியேஹி தா³யாதே³ஹி. கதமானி ஸத்த? ஸத்³தா⁴த⁴னம், ஸீலத⁴னம், ஹிரீத⁴னம், ஓத்தப்பத⁴னம், ஸுதத⁴னம், சாக³த⁴னம், பஞ்ஞாத⁴னம். இமானி கோ², உக்³க³, ஸத்த த⁴னானி அஸாதா⁴ரணானி அக்³கி³னா உத³கேன ராஜூஹி சோரேஹி அப்பியேஹி தா³யாதே³ஹீதி.
‘‘ஸத்³தா⁴த⁴னம் ஸீலத⁴னம், ஹிரீ ஓத்தப்பியம் த⁴னம்;
ஸுதத⁴னஞ்ச சாகோ³ ச, பஞ்ஞா வே ஸத்தமம் த⁴னம்.
‘‘யஸ்ஸ ஏதே த⁴னா அத்தி², இத்தி²யா புரிஸஸ்ஸ வா;
ஸ வே மஹத்³த⁴னோ லோகே, அஜேய்யோ தே³வமானுஸே.
‘‘தஸ்மா ஸத்³த⁴ஞ்ச ஸீலஞ்ச, பஸாத³ம் த⁴ம்மத³ஸ்ஸனம்;
அனுயுஞ்ஜேத² மேதா⁴வீ, ஸரம் பு³த்³தா⁴ன ஸாஸன’’ந்தி. ஸத்தமம்;
8. ஸம்யோஜனஸுத்தம்
8. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, ஸம்யோஜனானி. கதமானி ஸத்த? அனுனயஸம்யோஜனம், படிக⁴ஸம்யோஜனம், தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம், விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனம், மானஸம்யோஜனம், ப⁴வராக³ஸம்யோஜனம், அவிஜ்ஜாஸம்யோஜனம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த ஸம்யோஜனானீ’’தி. அட்ட²மம்.
9. பஹானஸுத்தம்
9. ‘‘ஸத்தன்னம், பி⁴க்க²வே, ஸம்யோஜனானம் பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி. கதமேஸம் ஸத்தன்னம்? அனுனயஸம்யோஜனஸ்ஸ பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி, படிக⁴ஸம்யோஜனஸ்ஸ…பே… தி³ட்டி²ஸம்யோஜனஸ்ஸ… விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனஸ்ஸ… மானஸம்யோஜனஸ்ஸ… ப⁴வராக³ஸம்யோஜனஸ்ஸ … அவிஜ்ஜாஸம்யோஜனஸ்ஸ பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி. இமேஸம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தன்னம் ஸம்யோஜனானம் பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி. யதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ அனுனயஸம்யோஜனம் பஹீனம் ஹோதி உச்சி²ன்னமூலம் தாலாவத்து²கதம் அனபா⁴வம் கதம் ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மம். படிக⁴ஸம்யோஜனம்…பே… தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம்… விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனம்… மானஸம்யோஜனம்… ப⁴வராக³ஸம்யோஜனம்… அவிஜ்ஜாஸம்யோஜனம் பஹீனம் ஹோதி உச்சி²ன்னமூலம் தாலாவத்து²கதம் அனபா⁴வம் கதம் ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மம். அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அச்சே²ச்சி² தண்ஹம், விவத்தயி ஸம்யோஜனம், ஸம்மா மானாபி⁴ஸமயா அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸா’’தி. நவமம்.
10. மச்ச²ரியஸுத்தம்
10. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, ஸம்யோஜனானி. கதமானி ஸத்த? அனுனயஸம்யோஜனம், படிக⁴ஸம்யோஜனம், தி³ட்டி²ஸம்யோஜனம், விசிகிச்சா²ஸம்யோஜனம், மானஸம்யோஜனம், இஸ்ஸாஸம்யோஜனம், மச்ச²ரியஸம்யோஜனம். இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த ஸம்யோஜனானீ’’தி. த³ஸமம்.
த⁴னவக்³கோ³ பட²மோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
த்³வே பியானி ப³லம் த⁴னம், ஸம்கி²த்தஞ்சேவ வித்த²தம்;
உக்³க³ம் ஸம்யோஜனஞ்சேவ, பஹானம் மச்ச²ரியேன சாதி.
2. அனுஸயவக்³கோ³
1. பட²மஅனுஸயஸுத்தம்
11. ‘‘ஸத்திமே, பி⁴க்க²வே, அனுஸயா. கதமே ஸத்த? காமராகா³னுஸயோ, படிகா⁴னுஸயோ, தி³ட்டா²னுஸயோ, விசிகிச்சா²னுஸயோ, மானானுஸயோ, ப⁴வராகா³னுஸயோ, அவிஜ்ஜானுஸயோ. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த அனுஸயா’’தி. பட²மம்.
2. து³தியஅனுஸயஸுத்தம்
12. ‘‘ஸத்தன்னம், பி⁴க்க²வே, அனுஸயானம் பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி. கதமேஸம் ஸத்தன்னம்? காமராகா³னுஸயஸ்ஸ பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி, படிகா⁴னுஸயஸ்ஸ…பே… தி³ட்டா²னுஸயஸ்ஸ… விசிகிச்சா²னுஸயஸ்ஸ… மானானுஸயஸ்ஸ… ப⁴வராகா³னுஸயஸ்ஸ… அவிஜ்ஜானுஸயஸ்ஸ பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி. இமேஸம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தன்னம் அனுஸயானம் பஹானாய ஸமுச்சே²தா³ய ப்³ரஹ்மசரியம் வுஸ்ஸதி.
‘‘யதோ ச கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ காமராகா³னுஸயோ பஹீனோ ஹோதி உச்சி²ன்னமூலோ தாலாவத்து²கதோ அனபா⁴வம்கதோ ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மோ. படிகா⁴னுஸயோ…பே… தி³ட்டா²னுஸயோ… விசிகிச்சா²னுஸயோ… மானானுஸயோ… ப⁴வராகா³னுஸயோ… அவிஜ்ஜானுஸயோ பஹீனோ ஹோதி உச்சி²ன்னமூலோ தாலாவத்து²கதோ அனபா⁴வம்கதோ ஆயதிம் அனுப்பாத³த⁴ம்மோ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அச்சே²ச்சி² தண்ஹம், விவத்தயி ஸம்யோஜனம், ஸம்மா மானாபி⁴ஸமயா அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸா’’தி. து³தியம்.
3. குலஸுத்தம்
13. ‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் குலம் அனுபக³ந்த்வா வா நாலம் உபக³ந்தும், உபக³ந்த்வா வா நாலம் உபனிஸீதி³தும். கதமேஹி ஸத்தஹி? ந மனாபேன பச்சுட்டே²ந்தி, ந மனாபேன அபி⁴வாதே³ந்தி, ந மனாபேன ஆஸனம் தே³ந்தி, ஸந்தமஸ்ஸ பரிகு³ஹந்தி, ப³ஹுகம்பி தோ²கம் தே³ந்தி, பணீதம்பி லூக²ம் தே³ந்தி, அஸக்கச்சம் தே³ந்தி நோ ஸக்கச்சம். இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் குலம் அனுபக³ந்த்வா வா நாலம் உபக³ந்தும், உபக³ந்த்வா வா நாலம் உபனிஸீதி³தும்.
‘‘ஸத்தஹி, பி⁴க்க²வே, அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் குலம் அனுபக³ந்த்வா வா அலம் உபக³ந்தும், உபக³ந்த்வா வா அலம் உபனிஸீதி³தும். கதமேஹி ஸத்தஹி? மனாபேன பச்சுட்டே²ந்தி, மனாபேன அபி⁴வாதே³ந்தி, மனாபேன ஆஸனம் தே³ந்தி, ஸந்தமஸ்ஸ ந பரிகு³ஹந்தி, ப³ஹுகம்பி ப³ஹுகம் தே³ந்தி, பணீதம்பி பணீதம் தே³ந்தி, ஸக்கச்சம் தே³ந்தி நோ அஸக்கச்சம். இமேஹி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்தஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் குலம் அனுபக³ந்த்வா வா அலம் உபக³ந்தும், உபக³ந்த்வா வா அலம் உபனிஸீதி³து’’ந்தி. ததியம்.
4. புக்³க³லஸுத்தம்
14. ‘‘ஸத்திமே, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா பாஹுனேய்யா த³க்கி²ணேய்யா அஞ்ஜலிகரணீயா அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமே ஸத்த? உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ, பஞ்ஞாவிமுத்தோ, காயஸக்கீ², தி³ட்டி²ப்பத்தோ [தி³ட்ட²ப்பத்தோ (க.)], ஸத்³தா⁴விமுத்தோ, த⁴ம்மானுஸாரீ, ஸத்³தா⁴னுஸாரீ. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா பாஹுனேய்யா த³க்கி²ணேய்யா அஞ்ஜலிகரணீயா அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. சதுத்த²ம்.
5. உத³கூபமாஸுத்தம்
15. ‘‘ஸத்திமே, பி⁴க்க²வே, உத³கூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மிம். கதமே ஸத்த? [பு. ப. 203; கதா². 852] இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸகிம் நிமுக்³கோ³ நிமுக்³கோ³வ ஹோதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா நிமுஜ்ஜதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா டி²தோ ஹோதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா விபஸ்ஸதி விலோகேதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதரதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதிகா³த⁴ப்பத்தோ ஹோதி; இத⁴ பன, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா திண்ணோ ஹோதி பாரங்க³தோ [பாரக³தோ (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)] த²லே திட்ட²தி ப்³ராஹ்மணோ.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ ஸகிம் நிமுக்³கோ³ நிமுக்³கோ³வ ஹோதி? இத⁴ பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸமன்னாக³தோ ஹோதி ஏகந்தகாளகேஹி அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ ஸகிம் நிமுக்³கோ³ நிமுக்³கோ³வ ஹோதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா நிமுஜ்ஜதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம் [விரியம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] … ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. தஸ்ஸ ஸா ஸத்³தா⁴ நேவ திட்ட²தி நோ வட்³ட⁴தி ஹாயதியேவ, தஸ்ஸ ஸா ஹிரீ…பே… தஸ்ஸ தம் ஓத்தப்பம்… தஸ்ஸ தம் வீரியம்… தஸ்ஸ ஸா பஞ்ஞா நேவ திட்ட²தி நோ வட்³ட⁴தி ஹாயதியேவ. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா நிமுஜ்ஜதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா டி²தோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம்… ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. தஸ்ஸ ஸா ஸத்³தா⁴ நேவ ஹாயதி நோ வட்³ட⁴தி டி²தா ஹோதி. தஸ்ஸ ஸா ஹிரீ…பே… தஸ்ஸ தம் ஓத்தப்பம்… தஸ்ஸ தம் வீரியம்… தஸ்ஸ ஸா பஞ்ஞா நேவ ஹாயதி நோ வட்³ட⁴தி டி²தா ஹோதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா டி²தோ ஹோதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா விபஸ்ஸதி விலோகேதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம்… ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. ஸோ திண்ணம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஸோதாபன்னோ ஹோதி அவினிபாதத⁴ம்மோ நியதோ ஸம்போ³தி⁴பராயணோ. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா விபஸ்ஸதி விலோகேதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதரதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம்… ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. ஸோ திண்ணம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ராக³தோ³ஸமோஹானம் தனுத்தா ஸகதா³கா³மீ ஹோதி, ஸகிதே³வ [ஸகிம்தே³வ (க.)] இமம் லோகம் ஆக³ந்த்வா து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரோதி [து³க்க²ஸ்ஸந்தகரோ ஹோதி (க.)]. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதரதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதிகா³த⁴ப்பத்தோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம்… ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. ஸோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா ஓபபாதிகோ ஹோதி தத்த² பரினிப்³பா³யீ அனாவத்தித⁴ம்மோ தஸ்மா லோகா. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா பதிகா³த⁴ப்பத்தோ ஹோதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா திண்ணோ ஹோதி பாரங்க³தோ த²லே திட்ட²தி ப்³ராஹ்மணோ. இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜதி ஸாது⁴ ஸத்³தா⁴ குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு, ஸாது⁴ ஹிரீ…பே… ஸாது⁴ ஓத்தப்பம்… ஸாது⁴ வீரியம்… ஸாது⁴ பஞ்ஞா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி. ஸோ ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, புக்³க³லோ உம்முஜ்ஜித்வா திண்ணோ ஹோதி பாரங்க³தோ த²லே திட்ட²தி ப்³ராஹ்மணோ.
‘‘இமே கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த உத³கூபமா புக்³க³லா ஸந்தோ ஸம்விஜ்ஜமானா லோகஸ்மி’’ந்தி. பஞ்சமம்.
6. அனிச்சானுபஸ்ஸீஸுத்தம்
16. ‘‘ஸத்திமே, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா பாஹுனேய்யா த³க்கி²ணேய்யா அஞ்ஜலிகரணீயா அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமே ஸத்த? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, அனிச்சஸஞ்ஞீ, அனிச்சபடிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. ஸோ ஆஸவானம் க²யா…பே… ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம், பி⁴க்க²வே, பட²மோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, அனிச்சஸஞ்ஞீ, அனிச்சபடிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. தஸ்ஸ அபுப்³ப³ம் அசரிமம் ஆஸவபரியாதா³னஞ்ச ஹோதி ஜீவிதபரியாதா³னஞ்ச. அயம், பி⁴க்க²வே, து³தியோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, அனிச்சஸஞ்ஞீ, அனிச்சபடிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. ஸோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… உத்³த⁴ம்ஸோதோ ஹோதி அகனிட்ட²கா³மீ. அயம், பி⁴க்க²வே, ஸத்தமோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ பாஹுனேய்யோ த³க்கி²ணேய்யோ அஞ்ஜலிகரணீயோ அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா பாஹுனேய்யா த³க்கி²ணேய்யா அஞ்ஜலிகரணீயா அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. ச²ட்ட²ம்.
7. து³க்கா²னுபஸ்ஸீஸுத்தம்
17. ஸத்திமே, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. கதமே ஸத்த? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஏகச்சோ புக்³க³லோ ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு து³க்கா²னுபஸ்ஸீ விஹரதி…பே…. ஸத்தமம்.
8. அனத்தானுபஸ்ஸீஸுத்தம்
18. ஸப்³பே³ஸு த⁴ம்மேஸு அனத்தானுபஸ்ஸீ விஹரதி…பே…. அட்ட²மம்.
9. நிப்³பா³னஸுத்தம்
19. [கதா². 547-548] ‘‘நிப்³பா³னே ஸுகா²னுபஸ்ஸீ விஹரதி ஸுக²ஸஞ்ஞீ ஸுக²படிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. ஸோ ஆஸவானம் க²யா…பே… ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் பி⁴க்க²வே, பட²மோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ…பே… புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ நிப்³பா³னே ஸுகா²னுபஸ்ஸீ விஹரதி ஸுக²ஸஞ்ஞீ ஸுக²படிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. தஸ்ஸ அபுப்³ப³ம் அசரிமம் ஆஸவபரியாதா³னஞ்ச ஹோதி ஜீவிதபரியாதா³னஞ்ச. அயம், பி⁴க்க²வே, து³தியோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ.
‘‘புன சபரம், பி⁴க்க²வே, இதே⁴கச்சோ புக்³க³லோ நிப்³பா³னே ஸுகா²னுபஸ்ஸீ விஹரதி ஸுக²ஸஞ்ஞீ ஸுக²படிஸம்வேதீ³ ஸததம் ஸமிதம் அப்³போ³கிண்ணம் சேதஸா அதி⁴முச்சமானோ பஞ்ஞாய பரியோகா³ஹமானோ. ஸோ பஞ்சன்னம் ஓரம்பா⁴கி³யானம் ஸம்யோஜனானம் பரிக்க²யா அந்தராபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… அஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… ஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யீ ஹோதி…பே… உத்³த⁴ம்ஸோதோ ஹோதி அகனிட்ட²கா³மீ. அயம், பி⁴க்க²வே, ஸத்தமோ புக்³க³லோ ஆஹுனேய்யோ…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸ. இமே கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த புக்³க³லா ஆஹுனேய்யா…பே… அனுத்தரம் புஞ்ஞக்கே²த்தம் லோகஸ்ஸா’’தி. நவமம்.
10. நித்³த³ஸவத்து²ஸுத்தம்
20. ‘‘ஸத்திமானி, பி⁴க்க²வே, நித்³த³ஸவத்தூ²னி. கதமானி ஸத்த? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸிக்கா²ஸமாதா³னே திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச ஸிக்கா²ஸமாதா³னே அவிக³தபேமோ [அதி⁴க³தபேமோ (ஸ்யா.) அ. நி. 7.42; தீ³. நி. 3.331], த⁴ம்மனிஸந்தியா திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச த⁴ம்மனிஸந்தியா அவிக³தபேமோ, இச்சா²வினயே திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச இச்சா²வினயே அவிக³தபேமோ, படிஸல்லானே திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச படிஸல்லானே அவிக³தபேமோ, வீரியாரம்பே⁴ [வீரியாரப்³பே⁴ (க.)] திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச வீரியாரம்பே⁴ அவிக³தபேமோ, ஸதினேபக்கே திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச ஸதினேபக்கே அவிக³தபேமோ, தி³ட்டி²படிவேதே⁴ திப்³ப³ச்ச²ந்தோ³ ஹோதி ஆயதிஞ்ச தி³ட்டி²படிவேதே⁴ அவிக³தபேமோ. இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, ஸத்த நித்³த³ஸவத்தூ²னீ’’தி. த³ஸமம்.
அனுஸயவக்³கோ³ து³தியோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
து³வே அனுஸயா குலம், புக்³க³லம் உத³கூபமம்;
அனிச்சம் து³க்க²ம் அனத்தா ச, நிப்³பா³னம் நித்³த³ஸவத்து² சாதி.
3. வஜ்ஜிஸத்தகவக்³கோ³
1. ஸாரந்த³த³ஸுத்தம்
21. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி ஸாரந்த³தே³ சேதியே. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா லிச்ச²வீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னே கோ² தே லிச்ச²வீ ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ஸத்த வோ, லிச்ச²வீ, அபரிஹானியே [அபரிஹானீயே (க.)] த⁴ம்மே தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² தே லிச்ச²வீ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –
‘‘கதமே ச, லிச்ச²வீ, ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா? யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ அபி⁴ண்ஹம் ஸன்னிபாதா ப⁴விஸ்ஸந்தி ஸன்னிபாதப³ஹுலா; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ ஸமக்³கா³ ஸன்னிபதிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ வுட்ட²ஹிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ வஜ்ஜிகரணீயானி கரிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ அபஞ்ஞத்தம் ந பஞ்ஞாபேஸ்ஸந்தி, பஞ்ஞத்தம் ந ஸமுச்சி²ந்தி³ஸ்ஸந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தே போராணே வஜ்ஜித⁴ம்மே ஸமாதா³ய வத்திஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ யே தே வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிமஹல்லகா தே ஸக்கரிஸ்ஸந்தி க³ரும் கரிஸ்ஸந்தி மானேஸ்ஸந்தி பூஜேஸ்ஸந்தி, தேஸஞ்ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ யா தா குலித்தி²யோ குலகுமாரியோ தா ந ஓகஸ்ஸ பஸய்ஹ வாஸேஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீ யானி தானி வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிசேதியானி அப்³ப⁴ந்தரானி சேவ பா³ஹிரானி ச தானி ஸக்கரிஸ்ஸந்தி க³ரும் கரிஸ்ஸந்தி மானேஸ்ஸந்தி பூஜேஸ்ஸந்தி, தேஸஞ்ச தி³ன்னபுப்³ப³ம் கதபுப்³ப³ம் த⁴ம்மிகம் ப³லிம் நோ பரிஹாபேஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் அரஹந்தேஸு த⁴ம்மிகா ரக்கா²வரணகு³த்தி ஸுஸம்விஹிதா ப⁴விஸ்ஸதி – ‘கிந்தி அனாக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதம் ஆக³ச்சே²ய்யும், ஆக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதே பா²ஸும் விஹரேய்யு’ந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, லிச்ச²வீ, இமே ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா வஜ்ஜீஸு ட²ஸ்ஸந்தி [வத்திஸ்ஸந்தி (க.)], இமேஸு ச ஸத்தஸு அபரிஹானியேஸு த⁴ம்மேஸு வஜ்ஜீ ஸந்தி³ஸ்ஸிஸ்ஸந்தி [ஸந்தி³ஸ்ஸந்தி (ஸீ. பீ. க.)]; வுத்³தி⁴யேவ, லிச்ச²வீ, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானீ’’தி. பட²மம்.
2. வஸ்ஸகாரஸுத்தம்
22. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே. தேன கோ² பன ஸமயேன ராஜா மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ வஜ்ஜீ அபி⁴யாதுகாமோ ஹோதி. ஸோ ஏவமாஹ – ‘‘அஹம் ஹிமே வஜ்ஜீ ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே உச்சே²ச்சா²மி [உச்சே²ஜ்ஜிஸ்ஸாமி (ஸ்யா.), உச்சி²ஜ்ஜிஸ்ஸாமி (க.)], வஜ்ஜீ வினாஸேஸ்ஸாமி, வஜ்ஜீ அனயப்³யஸனம் ஆபாதே³ஸ்ஸாமீ’’தி [ஆபாதே³ஸ்ஸாமி வஜ்ஜீதி (க.) தீ³. நி. 2.131].
அத² கோ² ராஜா மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ வஸ்ஸகாரம் ப்³ராஹ்மணம் மாக³த⁴மஹாமத்தம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஏஹி த்வம், ப்³ராஹ்மண, யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கம; உபஸங்கமித்வா மம வசனேன ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்தா³ஹி, அப்பாபா³த⁴ம் அப்பாதங்கம் லஹுட்டா²னம் ப³லம் பா²ஸுவிஹாரம் புச்ச² – ‘ராஜா, ப⁴ந்தே, மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்த³தி, அப்பாபா³த⁴ம் அப்பாதங்கம் லஹுட்டா²னம் ப³லம் பா²ஸுவிஹாரம் புச்ச²தீ’தி. ஏவஞ்ச வதே³ஹி – ‘ராஜா, ப⁴ந்தே, மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ வஜ்ஜீ அபி⁴யாதுகாமோ. ஸோ ஏவமாஹ – ‘அஹம் ஹிமே வஜ்ஜீ ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே உச்சே²ச்சா²மி, வஜ்ஜீ வினாஸேஸ்ஸாமி, வஜ்ஜீ அனயப்³யஸனம் ஆபாதே³ஸ்ஸாமீ’தி. யதா² தே ப⁴க³வா ப்³யாகரோதி, தம் ஸாது⁴கம் உக்³க³ஹேத்வா மம ஆரோசேய்யாஸி. ந ஹி ததா²க³தா விதத²ம் ப⁴ணந்தீ’’தி.
‘‘ஏவம், போ⁴’’தி கோ² வஸ்ஸகாரோ ப்³ராஹ்மணோ மாக³த⁴மஹாமத்தோ ரஞ்ஞோ மாக³த⁴ஸ்ஸ அஜாதஸத்துஸ்ஸ வேதே³ஹிபுத்தஸ்ஸ படிஸ்ஸுத்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² வஸ்ஸகாரோ ப்³ராஹ்மணோ மாக³த⁴மஹாமத்தோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ராஜா, போ⁴ கோ³தம, மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ பாதே³ ஸிரஸா வந்த³தி, அப்பாபா³த⁴ம் அப்பாதங்கம் லஹுட்டா²னம் ப³லம் பா²ஸுவிஹாரம் புச்ச²தி. ராஜா [ஏவஞ்ச வதே³தி ராஜா (ஸீ. க.)], போ⁴ கோ³தம, மாக³தோ⁴ அஜாதஸத்து வேதே³ஹிபுத்தோ வஜ்ஜீ அபி⁴யாதுகாமோ. ஸோ ஏவமாஹ – ‘அஹம் ஹிமே வஜ்ஜீ ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே உச்சே²ச்சா²மி, வஜ்ஜீ வினாஸேஸ்ஸாமி, வஜ்ஜீ அனயப்³யஸனம் ஆபாதே³ஸ்ஸாமீ’’’தி.
தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ பிட்டி²தோ டி²தோ ஹோதி ப⁴க³வந்தம் பீ³ஜயமானோ [வீஜமானோ (ஸீ. ஸ்யா.)]. அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஆமந்தேஸி – ‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ அபி⁴ண்ஹம் ஸன்னிபாதா ஸன்னிபாதப³ஹுலா’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ அபி⁴ண்ஹம் ஸன்னிபாதா ஸன்னிபாதப³ஹுலா’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ அபி⁴ண்ஹம் ஸன்னிபாதா ப⁴விஸ்ஸந்தி ஸன்னிபாதப³ஹுலா; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ ஸமக்³கா³ ஸன்னிபதந்தி, ஸமக்³கா³ வுட்ட²ஹந்தி, ஸமக்³கா³ வஜ்ஜிகரணீயானி கரோந்தீ’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ ஸமக்³கா³ ஸன்னிபதந்தி, ஸமக்³கா³ வுட்ட²ஹந்தி, ஸமக்³கா³ வஜ்ஜிகரணீயானி கரோந்தீ’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ ஸமக்³கா³ ஸன்னிபதிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ வுட்ட²ஹிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ வஜ்ஜிகரணீயானி கரிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ அபஞ்ஞத்தம் ந பஞ்ஞாபேந்தி, பஞ்ஞத்தம் ந ஸமுச்சி²ந்த³ந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தே போராணே வஜ்ஜித⁴ம்மே ஸமாதா³ய வத்தந்தீ’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ அபஞ்ஞத்தம் ந பஞ்ஞாபேந்தி, பஞ்ஞத்தம் ந ஸமுச்சி²ந்த³ந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தே போராணே வஜ்ஜித⁴ம்மே ஸமாதா³ய வத்தந்தீ’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ அபஞ்ஞத்தம் ந பஞ்ஞாபேஸ்ஸந்தி, பஞ்ஞத்தம் ந ஸமுச்சி²ந்தி³ஸ்ஸந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தே போராணே வஜ்ஜித⁴ம்மே ஸமாதா³ய வத்திஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ யே தே வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிமஹல்லகா தே ஸக்கரோந்தி க³ரும் கரோந்தி மானேந்தி பூஜேந்தி, தேஸஞ்ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞந்தீ’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ யே தே வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிமஹல்லகா தே ஸக்கரோந்தி க³ரும் கரோந்தி மானேந்தி பூஜேந்தி, தேஸஞ்ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞந்தீ’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ யே தே வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிமஹல்லகா தே ஸக்கரிஸ்ஸந்தி க³ரும் கரிஸ்ஸந்தி மானேஸ்ஸந்தி பூஜேஸ்ஸந்தி, தேஸஞ்ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ யா தா குலித்தி²யோ குலகுமாரியோ தா ந ஓகஸ்ஸ பஸய்ஹ வாஸேந்தீ’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ யா தா குலித்தி²யோ குலகுமாரியோ தா ந ஓகஸ்ஸ பஸய்ஹ வாஸேந்தீ’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ யா தா குலித்தி²யோ குலகுமாரியோ தா ந ஓகஸ்ஸ பஸய்ஹ வாஸேஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீ யானி தானி வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிசேதியானி அப்³ப⁴ந்தரானி சேவ பா³ஹிரானி ச தானி ஸக்கரோந்தி க³ரும் கரோந்தி மானேந்தி பூஜேந்தி, தேஸஞ்ச தி³ன்னபுப்³ப³ம் கதபுப்³ப³ம் த⁴ம்மிகம் ப³லிம் நோ பரிஹாபேந்தீ’’’தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீ யானி தானி வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிசேதியானி அப்³ப⁴ந்தரானி சேவ பா³ஹிரானி ச தானி ஸக்கரோந்தி க³ரும் கரோந்தி மானேந்தி பூஜேந்தி, தேஸஞ்ச தி³ன்னபுப்³ப³ம் கதபுப்³ப³ம் த⁴ம்மிகம் ப³லிம் நோ பரிஹாபேந்தீ’’’தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீ யானி தானி வஜ்ஜீனம் வஜ்ஜிசேதியானி அப்³ப⁴ந்தரானி சேவ பா³ஹிரானி ச தானி ஸக்கரிஸ்ஸந்தி க³ரும் கரிஸ்ஸந்தி மானேஸ்ஸந்தி பூஜேஸ்ஸந்தி, தேஸஞ்ச தி³ன்னபுப்³ப³ம் கதபுப்³ப³ம் த⁴ம்மிகம் ப³லிம் நோ பரிஹாபேஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘கிந்தி தே, ஆனந்த³, ஸுதம் – ‘வஜ்ஜீனம் அரஹந்தேஸு த⁴ம்மிகா ரக்கா²வரணகு³த்தி ஸுஸம்விஹிதா – கிந்தி அனாக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதம் ஆக³ச்சே²ய்யும், ஆக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதே பா²ஸும் விஹரேய்யு’’’ந்தி? ‘‘ஸுதம் மேதம், ப⁴ந்தே – ‘வஜ்ஜீனம் அரஹந்தேஸு த⁴ம்மிகா ரக்கா²வரணகு³த்தி ஸுஸம்விஹிதா ப⁴விஸ்ஸதி – கிந்தி அனாக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதம் ஆக³ச்சே²ய்யும், ஆக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதே பா²ஸும் விஹரேய்யு’’’ந்தி. ‘‘யாவகீவஞ்ச, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் அரஹந்தேஸு த⁴ம்மிகா ரக்கா²வரணகு³த்தி ஸுஸம்விஹிதா ப⁴விஸ்ஸதி – ‘கிந்தி அனாக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதம் ஆக³ச்சே²ய்யும், ஆக³தா ச அரஹந்தோ விஜிதே பா²ஸும் விஹரேய்யு’ந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ஆனந்த³, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானீ’’தி.
அத² கோ² ப⁴க³வா வஸ்ஸகாரம் ப்³ராஹ்மணம் மாக³த⁴மஹாமத்தம் ஆமந்தேஸி – ‘‘ஏகமிதா³ஹம், ப்³ராஹ்மண, ஸமயம் வேஸாலியம் விஹராமி ஸாரந்த³தே³ சேதியே. தத்ராஹம், ப்³ராஹ்மண, வஜ்ஜீனம் இமே ஸத்த அபரிஹானியே த⁴ம்மே தே³ஸேஸிம். யாவகீவஞ்ச, ப்³ராஹ்மண, இமே ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா வஜ்ஜீஸு ட²ஸ்ஸந்தி, இமேஸு ச ஸத்தஸு அபரிஹானியேஸு த⁴ம்மேஸு வஜ்ஜீ ஸந்தி³ஸ்ஸிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, ப்³ராஹ்மண, வஜ்ஜீனம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானீ’’தி.
‘‘ஏகமேகேனபி [ஏகமேகேனபி தேன கோ² (க.) தீ³. நி. 2.135] போ⁴, கோ³தம, அபரிஹானியேன த⁴ம்மேன ஸமன்னாக³தானம் வஜ்ஜீனம் வுத்³தி⁴யேவ பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி; கோ பன வாதோ³ ஸத்தஹி அபரிஹானியேஹி த⁴ம்மேஹி! அகரணீயா ச, போ⁴ கோ³தம, வஜ்ஜீ ரஞ்ஞா மாக³தே⁴ன அஜாதஸத்துனா வேதே³ஹிபுத்தேன யதி³த³ம் யுத்³த⁴ஸ்ஸ, அஞ்ஞத்ர உபலாபனாய [உபலாபனா (க. ஸீ. க.)], அஞ்ஞத்ர மிது²பே⁴தா³. ஹந்த³ ச தா³னி மயம், போ⁴ கோ³தம, க³ச்சா²ம, ப³ஹுகிச்சா மயம் ப³ஹுகரணீயா’’தி. ‘‘யஸ்ஸதா³னி த்வம், ப்³ராஹ்மண, காலம் மஞ்ஞஸீ’’தி. அத² கோ² வஸ்ஸகாரோ ப்³ராஹ்மணோ மாக³த⁴மஹாமத்தோ ப⁴க³வதோ பா⁴ஸிதம் அபி⁴னந்தி³த்வா அனுமோதி³த்வா உட்டா²யாஸனா பக்காமீதி. து³தியம்.
3. பட²மஸத்தகஸுத்தம்
23. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ஸத்த வோ, பி⁴க்க²வே, அபரிஹானியே த⁴ம்மே தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –
‘‘கதமே ச, பி⁴க்க²வே, ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா? யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² அபி⁴ண்ஹம் ஸன்னிபாதா ப⁴விஸ்ஸந்தி ஸன்னிபாதப³ஹுலா; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² ஸமக்³கா³ ஸன்னிபதிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ வுட்ட²ஹிஸ்ஸந்தி, ஸமக்³கா³ ஸங்க⁴கரணீயானி கரிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² அபஞ்ஞத்தம் ந பஞ்ஞாபேஸ்ஸந்தி, பஞ்ஞத்தம் ந ஸமுச்சி²ந்தி³ஸ்ஸந்தி, யதா²பஞ்ஞத்தேஸு ஸிக்கா²பதே³ஸு ஸமாதா³ய வத்திஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² யே தே பி⁴க்கூ² தே²ரா ரத்தஞ்ஞூ சிரபப்³ப³ஜிதா ஸங்க⁴பிதரோ ஸங்க⁴பரிணாயகா தே ஸக்கரிஸ்ஸந்தி க³ரும் கரிஸ்ஸந்தி மானேஸ்ஸந்தி பூஜேஸ்ஸந்தி, தேஸஞ்ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² உப்பன்னாய தண்ஹாய போனோப⁴விகாய ந வஸம் க³ச்சி²ஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² ஆரஞ்ஞகேஸு ஸேனாஸனேஸு ஸாபேக்கா² ப⁴விஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² பச்சத்தஞ்ஞேவ ஸதிம் உபட்டா²பேஸ்ஸந்தி – ‘கிந்தி அனாக³தா ச பேஸலா ஸப்³ரஹ்மசாரீ ஆக³ச்சே²ய்யும், ஆக³தா ச பேஸலா ஸப்³ரஹ்மசாரீ பா²ஸும் விஹரேய்யு’ந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, இமே ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா பி⁴க்கூ²ஸு ட²ஸ்ஸந்தி, இமேஸு ச ஸத்தஸு அபரிஹானியேஸு த⁴ம்மேஸு பி⁴க்கூ² ஸந்தி³ஸ்ஸிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானீ’’தி. ததியம்.
4. து³தியஸத்தகஸுத்தம்
24. [தீ³. நி. 2.138] ‘‘ஸத்த வோ, பி⁴க்க²வே, அபரிஹானியே த⁴ம்மே தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²…பே… கதமே ச, பி⁴க்க²வே, ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா?
யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² ந கம்மாராமா ப⁴விஸ்ஸந்தி, ந கம்மரதா, ந கம்மாராமதம் அனுயுத்தா; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² ந ப⁴ஸ்ஸாராமா ப⁴விஸ்ஸந்தி…பே… ந நித்³தா³ராமா ப⁴விஸ்ஸந்தி… ந ஸங்க³ணிகாராமா ப⁴விஸ்ஸந்தி… ந பாபிச்சா² ப⁴விஸ்ஸந்தி ந பாபிகானம் இச்சா²னம் வஸம் க³தா… ந பாபமித்தா ப⁴விஸ்ஸந்தி ந பாபஸஹாயா ந பாபஸம்பவங்கா… ந ஓரமத்தகேன விஸேஸாதி⁴க³மேன அந்தராவோஸானம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானி.
‘‘யாவகீவஞ்ச, பி⁴க்க²வே, இமே ஸத்த அபரிஹானியா த⁴ம்மா பி⁴க்கூ²ஸு ட²ஸ்ஸந்தி, இமேஸு ச ஸத்தஸு அபரிஹானியேஸு த⁴ம்மேஸு பி⁴க்கூ² ஸந்தி³ஸ்ஸிஸ்ஸந்தி; வுத்³தி⁴யேவ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் பாடிகங்கா², நோ பரிஹானீ’’தி. சதுத்த²ம்.