සමුට්ඨානසීසසඞ්ඛෙපො

සමුට්ඨානස්සුද්දානං

257. අනිච්චා සබ්බෙ සඞ්ඛාරා, දුක්ඛානත්තා ච සඞ්ඛතා;

නිබ්බානඤ්චෙව පඤ්ඤත්ති, අනත්තා ඉති නිච්ඡයා.

බුද්ධචන්දෙ අනුප්පන්නෙ, බුද්ධාදිච්චෙ අනුග්ගතෙ;

තෙසං සභාගධම්මානං, නාමමත්තං න නායති.

දුක්කරං විවිධං කත්වා, පූරයිත්වාන පාරමී;

උප්පජ්ජන්ති මහාවීරා, චක්ඛුභූතා සබ්‍රහ්මකෙ.

තෙ දෙසයන්ති සද්ධම්මං, දුක්ඛහානිං සුඛාවහං;

අඞ්ගීරසො සක්‍යමුනි, සබ්බභූතානුකම්පකො.

සබ්බසත්තුත්තමො සීහො, පිටකෙ තීණි දෙසයි;

සුත්තන්තමභිධම්මඤ්ච, විනයඤ්ච මහාගුණං.

එවං නීයති සද්ධම්මො, විනයො යදි තිට්ඨති;

උභතො ච විභඞ්ගානි, ඛන්ධකා යා ච මාතිකා.

මාලා සුත්තගුණෙනෙව, පරිවාරෙන ගන්ථිතා;

තස්සෙව පරිවාරස්ස, සමුට්ඨානං නියතො කතං.

සම්භෙදං නිදානං චඤ්ඤං, සුත්තෙ දිස්සන්ති උපරි;

තස්මා සික්ඛෙ පරිවාරං, ධම්මකාමො සුපෙසලොති.

තෙරසසමුට්ඨානං

විභඞ්ගෙ ද්වීසු පඤ්ඤත්තං, උද්දිසන්ති උපොසථෙ;

පවක්ඛාමි සමුට්ඨානං, යථාඤායං සුණාථ මෙ.

පාරාජිකං යං පඨමං, දුතියඤ්ච තතො පරං;

සඤ්චරිත්තානුභාසනඤ්ච, අතිරෙකඤ්ච චීවරං.

ලොමානි පදසොධම්මො, භූතං සංවිධානෙන ච;

ථෙය්‍යදෙසනචොරී ච, අනනුඤ්ඤාතාය තෙරස.

තෙරසෙතෙ සමුට්ඨාන නයා, විඤ්ඤූහි චින්තිතා.

එකෙකස්මිං සමුට්ඨානෙ, සදිසා ඉධ දිස්සරෙ.

1. පඨමපාරාජිකසමුට්ඨානං

258. මෙථුනං සුක්කසංසග්ගො, අනියතා පඨමිකා;

පුබ්බූපපරිපාචිතා, රහො භික්ඛුනියා සහ.

සභොජනෙ රහො ද්වෙ ච, අඞ්ගුලි උදකෙ හසං;

පහාරෙ උග්ගිරෙ චෙව, තෙපඤ්ඤාසා ච සෙඛියා.

අධක්ඛගාමාවස්සුතා, තලමට්ඨඤ්ච සුද්ධිකා;

වස්සංවුට්ඨා ච ඔවාදං, නානුබන්ධෙ පවත්තිනිං.

ඡසත්තති ඉමෙ සික්ඛා, කායමානසිකා කතා;

සබ්බෙ එකසමුට්ඨානා, පඨමං පාරාජිකං යථා.

පඨමපාරාජිකසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

2. දුතියපාරාජිකසමුට්ඨානං

259. අදින්නං විග්ගහුත්තරි, දුට්ඨුල්ලා අත්තකාමිනං;

අමූලා අඤ්ඤභාගියා, අනියතා දුතියිකා.

අච්ඡින්දෙ පරිණාමනෙ, මුසා ඔමසපෙසුණා;

දුට්ඨුල්ලා පථවීඛණෙ, භූතං අඤ්ඤාය උජ්ඣාපෙ.

නික්කඩ්ඪනං සිඤ්චනඤ්ච, ආමිසහෙතු භුත්තාවී;

එහි අනාදරි භිංසා, අපනිධෙ ච ජීවිතං.

ජානං සප්පාණකං කම්මං, ඌනසංවාසනාසනා;

සහධම්මිකවිලෙඛා, මොහො අමූලකෙන ච.

කුක්කුච්චං ධම්මිකං චීවරං, දත්වා [කුක්කුච්චං ධම්මිකං චීවරං (සී.), කුක්කුච්චං ධම්මිකං දත්වා (ස්‍යා.)] පරිණාමෙය්‍ය පුග්ගලෙ;

කිං තෙ අකාලං අච්ඡින්දෙ, දුග්ගහී නිරයෙන ච.

ගණං විභඞ්ගං දුබ්බලං, කථිනාඵාසුපස්සයං;

අක්කොසචණ්ඩී මච්ඡරී, ගබ්භිනී ච පායන්තියා.

ද්වෙවස්සං සික්ඛා සඞ්ඝෙන, තයො චෙව ගිහීගතා;

කුමාරිභූතා තිස්සො ච, ඌනද්වාදසසම්මතා.

අලං තාව සොකාවාසං, ඡන්දා අනුවස්සා ච ද්වෙ;

සික්ඛාපදා සත්තතිමෙ, සමුට්ඨානා තිකා කතා.

කායචිත්තෙන න වාචා, වාචාචිත්තං න කායිකං;

තීහි ද්වාරෙහි ජායන්ති, පාරාජිකං දුතියං යථා.

දුතියපාරාජිකසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

3. සඤ්චරිත්තසමුට්ඨානං

260. සඤ්චරී කුටි විහාරො, ධොවනඤ්ච පටිග්ගහො;

විඤ්ඤත්තුත්තරි අභිහට්ඨුං, උභින්නං දූතකෙන ච.

කොසියා සුද්ධද්වෙභාගා, ඡබ්බස්සානි නිසීදනං;

රිඤ්චන්ති රූපිකා චෙව, උභො නානප්පකාරකා.

ඌනබන්ධනවස්සිකා, සුත්තං විකප්පනෙන ච;

ද්වාරදානසිබ්බානි [ද්වාරදානසිබ්බිනී (සී. ස්‍යා.)] ච, පූවපච්චයජොති ච.

රතනං සූචි මඤ්චො ච, තූලං නිසීදනකණ්ඩු ච;

වස්සිකා ච සුගතෙන, විඤ්ඤත්ති අඤ්ඤං චෙතාපනා.

ද්වෙ සඞ්ඝිකා මහාජනිකා, ද්වෙ පුග්ගලලහුකා ගරු;

ද්වෙ විඝාසා සාටිකා ච, සමණචීවරෙන ච.

සමපඤ්ඤාසිමෙ ධම්මා, ඡහි ඨානෙහි ජායරෙ;

කායතො න වාචාචිත්තා, වාචතො න කායමනා.

කායවාචා න ච චිත්තා [න චිත්තතො (සී. ස්‍යා.)], කායචිත්තා න වාචිකා [න වාචතො (සී. ස්‍යා.)];

වාචාචිත්තා න කායෙන, තීහි ද්වාරෙහි [තීහි ඨානෙහි (ස්‍යා.)] ජායරෙ.

ඡසමුට්ඨානිකා එතෙ, සඤ්චරිත්තෙන සාදිසා.

සඤ්චරිත්තසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

4. සමනුභාසනාසමුට්ඨානං

261. භෙදානුවත්තදුබ්බච, දූසදුට්ඨුල්ලදිට්ඨි ච;

ඡන්දං උජ්ජග්ඝිකා ද්වෙ ච, ද්වෙ ච සද්දා න බ්‍යාහරෙ.

ඡමා නීචාසනෙ ඨානං, පච්ඡතො උප්පථෙන ච;

වජ්ජානුවත්තිගහණා, ඔසාරෙ පච්චාචික්ඛනා.

කිස්මිං සංසට්ඨා ද්වෙ වධි, විසිබ්බෙ දුක්ඛිතාය ච;

පුන සංසට්ඨා න වූපසමෙ, ආරාමඤ්ච පවාරණා.

අන්වද්ධං [අන්වද්ධමාසං (සී. ස්‍යා.)] සහ ජීවිනිං, ද්වෙ චීවරං අනුබන්ධනා;

සත්තතිංස ඉමෙ ධම්මා, කායවාචාය චිත්තතො.

සබ්බෙ එකසමුට්ඨානා, සමනුභාසනා යථා.

සමනුභාසනාසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

5. කථිනසමුට්ඨානං

262. උබ්භතං කථිනං තීණි, පඨමං පත්තභෙසජ්ජං;

අච්චෙකං චාපි සාසඞ්කං, පක්කමන්තෙන වා දුවෙ.

උපස්සයං පරම්පරා, අනතිරිත්තං නිමන්තනා;

විකප්පං රඤ්ඤො විකාලෙ, වොසාසාරඤ්ඤකෙන ච.

උස්සයාසන්නිචයඤ්ච, පුරෙ පච්ඡා විකාලෙ ච;

පඤ්චාහිකා සඞ්කමනී, ද්වෙපි ආවසථෙන ච.

පසාඛෙ ආසනෙ චෙව, තිංස එකූනකා ඉමෙ;

කායවාචා න ච චිත්තා [න චිත්තතො (ස්‍යා.)], තීහි ද්වාරෙහි ජායරෙ.

ද්විසමුට්ඨානිකා සබ්බෙ, කථිනෙන සහාසමා.

කථිනසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

6. එළකලොමසමුට්ඨානං

263. එළකලොමා ද්වෙ සෙය්‍යා, ආහච්ච පිණ්ඩභොජනං;

ගණවිකාලසන්නිධි, දන්තපොනෙන චෙලකා.

උය්‍යුත්තං සෙනං [උය්‍යුත්තං වසෙ (ස්‍යා.)] උය්‍යොධි, සුරා ඔරෙන න්හායනා;

දුබ්බණ්ණෙ ද්වෙ දෙසනිකා, ලසුණුපතිට්ඨෙ නච්චනා.

න්හානමත්ථරණං සෙය්‍යා, අන්තොරට්ඨෙ තථා බහි;

අන්තොවස්සං චිත්තාගාරං, ආසන්දි සුත්තකන්තනා.

වෙය්‍යාවච්චං සහත්ථා ච, අභික්ඛුකාවාසෙන ච;

ඡත්තං යානඤ්ච සඞ්ඝාණිං, අලඞ්කාරං ගන්ධවාසිතං.

භික්ඛුනී සික්ඛමානා ච, සාමණෙරී ගිහිනියා;

අසංකච්චිකා ආපත්ති, චත්තාරීසා චතුත්තරි.

කායෙන න වාචාචිත්තෙන, කායචිත්තෙන න වාචතො;

ද්විසමුට්ඨානිකා සබ්බෙ, සමා එළකලොමිකාති.

එළකලොමසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

7. පදසොධම්මසමුට්ඨානං

264. පදඤ්ඤත්‍ර අසම්මතා, තථා අත්ථඞ්ගතෙන ච;

තිරච්ඡානවිජ්ජා ද්වෙ වුත්තා, අනොකාසො [අනොකාසෙ (සී. ස්‍යා.)] ච පුච්ඡනා.

සත්ත සික්ඛාපදා එතෙ, වාචා න කායචිත්තතො [කායචිත්තකා (ක.)];

වාචාචිත්තෙන ජායන්ති, න තු කායෙන ජායරෙ.

ද්විසමුට්ඨානිකා සබ්බෙ, පදසොධම්මසදිසා.

පදසොධම්මසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

8. අද්ධානසමුට්ඨානං

265. අද්ධානනාවං පණීතං, මාතුගාමෙන සංහරෙ;

ධඤ්ඤං නිමන්තිතා චෙව, අට්ඨ ච පාටිදෙසනී.

සික්ඛා පන්නරස එතෙ, කායා න වාචා න මනා;

කායවාචාහි ජායන්ති, න තෙ චිත්තෙන ජායරෙ.

කායචිත්තෙන ජායන්ති, න තෙ ජායන්ති වාචතො;

කායවාචාහි චිත්තෙන, සමුට්ඨානා චතුබ්බිධා.

පඤ්ඤත්තා බුද්ධඤාණෙන, අද්ධානෙන සහා සමා [සමානයා (ස්‍යා.)].

අද්ධානසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

9. ථෙය්‍යසත්ථසමුට්ඨානං

266. ථෙය්‍යසත්ථං උපස්සුති, සූපවිඤ්ඤාපනෙන ච;

රත්තිඡන්නඤ්ච ඔකාසං, එතෙ බ්‍යූහෙන සත්තමා.

කායචිත්තෙන ජායන්ති, න තෙ ජායන්ති වාචතො;

තීහි ද්වාරෙහි ජායන්ති, ද්විසමුට්ඨානිකා ඉමෙ.

ථෙය්‍යසත්ථසමුට්ඨානා, දෙසිතාදිච්චබන්ධුනා.

ථෙය්‍යසත්ථසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

10. ධම්මදෙසනාසමුට්ඨානං

267. ඡත්තපාණිස්ස සද්ධම්මං, න දෙසෙන්ති තථාගතා;

එවමෙව [තථෙව (සී. ස්‍යා.)] දණ්ඩපාණිස්ස, සත්ථආවුධපාණිනං.

පාදුකුපාහනා යානං, සෙය්‍යපල්ලත්ථිකාය ච;

වෙඨිතොගුණ්ඨිතො චෙව, එකාදසමනූනකා.

වාචාචිත්තෙන ජායන්ති, න තෙ ජායන්ති කායතො;

සබ්බෙ එකසමුට්ඨානා, සමකා ධම්මදෙසනෙ.

ධම්මදෙසනාසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

11. භූතාරොචනසමුට්ඨානං

268. භූතං කායෙන ජායති, න වාචා න ච චිත්තතො;

වාචතො ච සමුට්ඨාති, න කායා න ච චිත්තතො.

කායවාචාය ජායති, න තු ජායති චිත්තතො;

භූතාරොචනකා නාම, තීහි ඨානෙහි ජායති.

භූතාරොචනසමුට්ඨානං නිට්ඨිතං.

12. චොරිවුට්ඨාපනසමුට්ඨානං

269. චොරී වාචාය චිත්තෙන, න තං ජායති කායතො;

ජායති තීහි ද්වාරෙහි, චොරිවුට්ඨාපනං ඉදං;