6. කුටිකාරසික්ඛාපදං
342. තෙන සමයෙන බුද්ධො භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්දකනිවාපෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන ආළවකා භික්ඛූ සඤ්ඤාචිකායො කුටියො කාරාපෙන්ති අස්සාමිකායො අත්තුද්දෙසිකායො අප්පමාණිකායො. තායො න නිට්ඨානං ගච්ඡන්ති. තෙ යාචනබහුලා විඤ්ඤත්තිබහුලා විහරන්ති – ‘‘පුරිසං දෙථ, පුරිසත්ථකරං දෙථ, ගොණං දෙථ, සකටං දෙථ, වාසිං දෙථ, පරසුං දෙථ, කුඨාරිං දෙථ, කුදාලං දෙථ, නිඛාදනං දෙථ, වල්ලිං දෙථ, වෙළුං දෙථ, මුඤ්ජං දෙථ, පබ්බජං දෙථ, තිණං දෙථ, මත්තිකං දෙථා’’ති. මනුස්සා උපද්දුතා යාචනාය උපද්දුතා විඤ්ඤත්තියා භික්ඛූ දිස්වා උබ්බිජ්ජන්තිපි උත්තසන්තිපි පලායන්තිපි අඤ්ඤෙනපි ගච්ඡන්ති අඤ්ඤෙනපි මුඛං කරොන්ති ද්වාරම්පි ථකෙන්ති, ගාවිම්පි දිස්වා පලායන්ති භික්ඛූති මඤ්ඤමානා.
අථ ඛො ආයස්මා මහාකස්සපො රාජගහෙ වස්සංවුට්ඨො යෙන ආළවී තෙන පක්කාමි. අනුපුබ්බෙන යෙන ආළවී තදවසරි. තත්ර සුදං ආයස්මා මහාකස්සපො ආළවියං විහරති අග්ගාළවෙ චෙතියෙ. අථ ඛො ආයස්මා මහාකස්සපො පුබ්බණ්හසමයං නිවාසෙත්වා පත්තචීවරමාදාය ආළවිං පිණ්ඩාය පාවිසි. මනුස්සා ආයස්මන්තං මහාකස්සපං පස්සිත්වා උබ්බිජ්ජන්තිපි උත්තසන්තිපි පලායන්තිපි අඤ්ඤෙනපි ගච්ඡන්ති අඤ්ඤෙනපි මුඛං කරොන්ති ද්වාරම්පි ථකෙන්ති. අථ ඛො ආයස්මා මහාකස්සපො ආළවියං පිණ්ඩාය චරිත්වා පච්ඡාභත්තං පිණ්ඩපාතප්පටික්කන්තො භික්ඛූ ආමන්තෙසි – ‘‘පුබ්බායං, ආවුසො, ආළවී සුභික්ඛා අහොසි සුලභපිණ්ඩා සුකරා උඤ්ඡෙන පග්ගහෙන යාපෙතුං; එතරහි පනායං ආළවී දුබ්භික්ඛා දුල්ලභපිණ්ඩා, න සුකරා උඤ්ඡෙන පග්ගහෙන යාපෙතුං. කො නු ඛො, ආවුසො, හෙතු කො පච්චයො, යෙනායං ආළවී දුබ්භික්ඛා දුල්ලභපිණ්ඩා, න සුකරා උඤ්ඡෙන පග්ගහෙන යාපෙතු’’න්ති? අථ ඛො තෙ භික්ඛූ ආයස්මතො මහාකස්සපස්ස එතමත්ථං ආරොචෙසුං.
343. අථ ඛො භගවා රාජගහෙ යථාභිරන්තං විහරිත්වා යෙන ආළවී තෙන චාරිකං පක්කාමි. අනුපුබ්බෙන චාරිකං චරමානො යෙන ආළවී තදවසරි. තත්ර සුදං භගවා ආළවියං විහරති අග්ගාළවෙ චෙතියෙ. අථ ඛො ආයස්මා මහාකස්සපො යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නො ඛො ආයස්මා මහාකස්සපො භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසි. අථ ඛො භගවා එතස්මිං නිදානෙ එතස්මිං පකරණෙ භික්ඛුසඞ්ඝං සන්නිපාතාපෙත්වා ආළවකෙ භික්ඛූ පටිපුච්ඡි – ‘‘සච්චං කිර තුම්හෙ, භික්ඛවෙ, සඤ්ඤාචිකායො කුටියො කාරාපෙථ අස්සාමිකායො අත්තුද්දෙසිකායො අප්පමාණිකායො. තායො න නිට්ඨානං ගච්ඡන්ති. තෙ තුම්හෙ යාචනබහුලා විඤ්ඤත්තිබහුලා විහරථ – ‘පුරිසං දෙථ පුරිසත්ථකරං දෙථ…පෙ… තිණං දෙථ මත්තිකං දෙථා’ති. මනුස්සා උපද්දුතා යාචනාය උපද්දුතා විඤ්ඤත්තියා භික්ඛූ දිස්වා උබ්බිජ්ජන්තිපි උත්තසන්තිපි පලායන්තිපි අඤ්ඤෙනපි ගච්ඡන්ති අඤ්ඤෙනපි මුඛං කරොන්ති ද්වාරම්පි ථකෙන්ති, ගාවිම්පි දිස්වා පලායන්ති භික්ඛූති මඤ්ඤමානා’’ති? ‘‘සච්චං, භගවා’’ති. විගරහි බුද්ධො භගවා…පෙ… ‘‘කථඤ්හි නාම තුම්හෙ, මොඝපුරිසා, සංයාචිකායො කුටියො කාරාපෙස්සථ අස්සාමිකායො අත්තුද්දෙසිකායො අප්පමාණිකායො! තායො න නිට්ඨානං ගච්ඡන්ති. තෙ තුම්හෙ යාචනබහුලා විඤ්ඤත්තිබහුලා විහරිස්සථ – ‘පුරිසං දෙථ පුරිසත්ථකරං දෙථ…පෙ… තිණං දෙථ මත්තිකං දෙථා’ති! නෙතං මොඝපුරිසා, අප්පසන්නානං වා පසාදාය…පෙ…’’ විගරහිත්වා ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි –
344. ‘‘භූතපුබ්බං, භික්ඛවෙ, ද්වෙ භාතරො ඉසයො ගඞ්ගං නදිං උපනිස්සාය විහරිංසු. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා ගඞ්ගං නදිං උත්තරිත්වා යෙන කනිට්ඨො ඉසි තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා කනිට්ඨං ඉසිං සත්තක්ඛත්තුං භොගෙහි පරික්ඛිපිත්වා උපරිමුද්ධනි මහන්තං ඵණං කරිත්වා අට්ඨාසි. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, කනිට්ඨො ඉසි තස්ස නාගස්ස භයා කිසො අහොසි ලූඛො දුබ්බණ්ණො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො. අද්දස ඛො, භික්ඛවෙ, ජෙට්ඨො ඉසි කනිට්ඨං ඉසිං කිසං ලූඛං දුබ්බණ්ණං උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතං ධමනිසන්ථතගත්තං. දිස්වාන කනිට්ඨං ඉසිං එතදවොච – ‘‘කිස්ස ත්වං, භො, කිසො ලූඛො දුබ්බණ්ණො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො’’ති? ‘‘ඉධ, භො, මණිකණ්ඨො නාගරාජා ගඞ්ගං නදිං උත්තරිත්වා යෙනාහං තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා මං සත්තක්ඛත්තුං භොගෙහි පරික්ඛිපිත්වා උපරිමුද්ධනි මහන්තං ඵණං කරිත්වා අට්ඨාසි. තස්සාහං, භො, නාගස්ස භයා [භයාම්හි (සී.)] කිසො ලූඛො දුබ්බණ්ණො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො’’ති. ‘‘ඉච්ඡසි පන ත්වං, භො, තස්ස නාගස්ස අනාගමන’’න්ති? ‘‘ඉච්ඡාමහං, භො, තස්ස නාගස්ස අනාගමන’’න්ති. ‘‘අපි පන ත්වං, භො, තස්ස නාගස්ස කිඤ්චි පස්සසී’’ති? ‘‘පස්සාමහං, භො, මණිමස්ස [මණිස්ස (සී. ක.)] කණ්ඨෙ පිලන්ධන’’න්ති. ‘‘තෙන හි ත්වං, භො, තං නාගං මණිං යාච – ‘මණිං මෙ, භො, දෙහි; මණිනා මෙ අත්ථො’’’ති.
අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා ගඞ්ගං නදිං උත්තරිත්වා යෙන කනිට්ඨො ඉසි තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා එකමන්තං අට්ඨාසි. එකමන්තං ඨිතං ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨං නාගරාජානං කනිට්ඨො ඉසි එතදවොච – ‘‘මණිං මෙ, භො, දෙහි; මණිනා මෙ අත්ථො’’ති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා – ‘භික්ඛු මණිං යාචති, භික්ඛුස්ස මණිනා අත්ථො’ති ඛිප්පඤ්ඤෙව අගමාසි. දුතියම්පි ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා ගඞ්ගං නදිං උත්තරිත්වා යෙන කනිට්ඨො ඉසි තෙනුපසඞ්කමි. අද්දස ඛො, භික්ඛවෙ, කනිට්ඨො ඉසි මණිකණ්ඨං නාගරාජානං දූරතොව ආගච්ඡන්තං. දිස්වාන මණිකණ්ඨං නාගරාජානං එතදවොච – ‘‘මණිං මෙ, භො, දෙහි; මණිනා මෙ අත්ථො’’ති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා – ‘‘භික්ඛු මණිං යාචති, භික්ඛුස්ස මණිනා අත්ථො’’ති තතොව පටිනිවත්ති. තතියම්පි ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා ගඞ්ගං නදිං උත්තරති. අද්දස ඛො, භික්ඛවෙ, කනිට්ඨො ඉසි මණිකණ්ඨං නාගරාජානං ගඞ්ගං නදිං උත්තරන්තං. දිස්වාන මණිකණ්ඨං නාගරාජානං එතදවොච – ‘‘මණිං මෙ, භො, දෙහි; මණිනා මෙ අත්ථො’’ති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා කනිට්ඨං ඉසිං ගාථාහි අජ්ඣභාසි –
[ජා. 1.3.7 මණිකණ්ඨජාතකෙපි] ‘‘මමන්නපානං විපුලං උළාරං,
උප්පජ්ජතීමස්ස මණිස්ස හෙතු;
තං තෙ න දස්සං අතියාචකොසි;
න චාපි තෙ අස්සමමාගමිස්සං.
[ජා. 1.3.8 මණිකණ්ඨජාතකෙපි] ‘‘සුසූ යථා සක්ඛරධොතපාණී;
තාසෙසි මං සෙලමායාචමානො;
තං තෙ න දස්සං අතියාචකොසි;
න චාපි තෙ අස්සමමාගමිස්ස’’න්ති.
අථ ඛො, භික්ඛවෙ, මණිකණ්ඨො නාගරාජා – ‘‘භික්ඛු මණිං යාචති, භික්ඛුස්ස මණිනා අත්ථො’’ති පක්කාමි. තථා පක්කන්තොව [තදාපක්කන්තොව (ක.)] අහොසි, න පුන පච්චාගඤ්ඡි. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, කනිට්ඨො ඉසි තස්ස නාගස්ස දස්සනීයස්ස අදස්සනෙන භිය්යොසොමත්තාය කිසො අහොසි ලූඛො දුබ්බණ්ණො, උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො. අද්දස ඛො, භික්ඛවෙ, ජෙට්ඨො ඉසි කනිට්ඨං ඉසිං භිය්යොසොමත්තාය කිසං ලූඛං දුබ්බණ්ණං උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතං ධමනිසන්ථතගත්තං. දිස්වාන කනිට්ඨං ඉසිං එතදවොච – ‘‘කිස්ස ත්වං, භො, භිය්යොසොමත්තාය කිසො ලූඛො දුබ්බණ්ණො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො’’ති? ‘‘තස්සාහං, භො, නාගස්ස දස්සනීයස්ස අදස්සනෙන භිය්යොසොමත්තාය කිසො ලූඛො දුබ්බණ්ණො උප්පණ්ඩුප්පණ්ඩුකජාතො ධමනිසන්ථතගත්තො’’ති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, ජෙට්ඨො ඉසි කනිට්ඨං ඉසිං ගාථාය අජ්ඣභාසි –
[ජා. 1.3.9 මණිකණ්ඨජාතකෙපි] ‘‘න තං යාචෙ යස්ස පියං ජිගීසෙ,
විදෙස්සො [දෙස්සො (සී.), දෙස්සො ච (ස්යා.)] හොති අතියාචනාය;
නාගො මණිං යාචිතො බ්රාහ්මණෙන;
අදස්සනඤ්ඤෙව තදජ්ඣගමා’’ති.
තෙසඤ්හි නාම, භික්ඛවෙ, තිරච්ඡානගතානං පාණානං අමනාපා භවිස්සති යාචනා අමනාපා විඤ්ඤත්ති. කිමඞ්ගං [කිමඞ්ග (සී.)] පන මනුස්සභූතානං!
345. ‘‘භූතපුබ්බං, භික්ඛවෙ, අඤ්ඤතරො භික්ඛු හිමවන්තපස්සෙ විහරති අඤ්ඤතරස්මිං වනසණ්ඩෙ. තස්ස ඛො, භික්ඛවෙ, වනසණ්ඩස්ස අවිදූරෙ මහන්තං නින්නං පල්ලලං. අථ ඛො,
වාසාය උපගච්ඡති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, සො භික්ඛු තස්ස සකුණසඞ්ඝස්ස සද්දෙන උබ්බාළ්හො යෙනාහං තෙනුපසඞ්කමි; උපසඞ්කමිත්වා මං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො අහං, භික්ඛවෙ, තං භික්ඛුං එතදවොච – ‘කච්චි, භික්ඛු, ඛමනීයං කච්චි යාපනීයං කච්චිසි අප්පකිලමථෙන අද්ධානං ආගතො? කුතො ච ත්වං, භික්ඛු, ආගච්ඡසී’ති? ‘ඛමනීයං, භගවා, යාපනීයං, භගවා. අප්පකිලමථෙන චාහං, භන්තෙ, අද්ධානං ආගතො. අත්ථි, භන්තෙ, හිමවන්තපස්සෙ මහාවනසණ්ඩො. තස්ස ඛො පන, භන්තෙ, වනසණ්ඩස්ස අවිදූරෙ මහන්තං නින්නං පල්ලලං. අථ ඛො, භන්තෙ, මහාසකුණසඞ්ඝො තස්මිං පල්ලලෙ දිවසං ගොචරං චරිත්වා සායං තං වනසණ්ඩං වාසාය උපගච්ඡති. තතො අහං, භගවා, ආගච්ඡාමි – තස්ස සකුණසඞ්ඝස්ස සද්දෙන උබ්බාළ්හො’ති. ‘ඉච්ඡසි පන ත්වං, භික්ඛු, තස්ස සකුණසඞ්ඝස්ස අනාගමන’න්ති? ‘ඉච්ඡාමහං, භගවා, තස්ස සකුණසඞ්ඝස්ස අනාගමන’න්ති. ‘තෙන හි ත්වං, භික්ඛු, තත්ථ ගන්ත්වා තං වනසණ්ඩං අජ්ඣොගාහෙත්වා රත්තියා පඨමං යාමං තික්ඛත්තුං සද්දමනුස්සාවෙහි – සුණන්තු මෙ, භොන්තො සකුණා, යාවතිකා ඉමස්මිං වනසණ්ඩෙ වාසං උපගතා, පත්තෙන මෙ අත්ථො. එකෙකං මෙ, භොන්තො, පත්තං දදන්තූ’ති. රත්තියා මජ්ඣිමං යාමං… රත්තියා පච්ඡිමං යාමං තික්ඛත්තුං සද්දමනුස්සාවෙහි – ‘සුණන්තු මෙ, භොන්තො සකුණා, යාවතිකා ඉමස්මිං වනසණ්ඩෙ වාසං උපගතා, පත්තෙන මෙ අත්ථො. එකෙකං මෙ, භොන්තො, පත්තං දදන්තූ’ති.
‘‘අථ ඛො, භික්ඛවෙ, සො භික්ඛු තත්ථ ගන්ත්වා තං වනසණ්ඩං අජ්ඣොගාහෙත්වා රත්තියා පඨමං යාමං තික්ඛත්තුං සද්දමනුස්සාවෙසි – ‘සුණන්තු මෙ, භොන්තො සකුණා, යාවතිකා ඉමස්මිං වනසණ්ඩෙ වාසං උපගතා, පත්තෙන මෙ අත්ථො. එකෙකං මෙ, භොන්තො, පත්තං දදන්තූ’ති. රත්තියා මජ්ඣිම යාමං… රත්තියා පච්ඡිමං යාමං තික්ඛත්තුං සද්දමනුස්සාවෙසි – ‘සුණන්තු මෙ, භොන්තො සකුණා, යාවතිකා ඉමස්මිං වනසණ්ඩෙ වාසං උපගතා, පත්තෙන මෙ අත්ථො. එකෙකං මෙ, භොන්තො, පත්තං දදන්තූ’ති. අථ ඛො, භික්ඛවෙ, සො සකුණසඞ්ඝො – ‘භික්ඛු පත්තං යාචති භික්ඛුස්ස පත්තෙන අත්ථො’ති තම්හා වනසණ්ඩා පක්කාමි. තථා පක්කන්තොව අහොසි න පුන පච්චාගඤ්ඡි. තෙසඤ්හි නාම, භික්ඛවෙ, තිරච්ඡානගතානං පාණානං අමනාපා භවිස්සති යාචනා අමනාපා විඤ්ඤත්ති. කිමඞ්ගං පන මනුස්සභූතානං’’!
346. ‘‘භූතපුබ්බං, භික්ඛවෙ, රට්ඨපාලස්ස කුලපුත්තස්ස පිතා රට්ඨපාලං කුලපුත්තං ගාථාය අජ්ඣභාසි –
‘අපාහං තෙ න ජානාමි, රට්ඨපාල බහූ ජනා;
[ජා. 1.7.54] තෙ මං සඞ්ගම්ම යාචන්ති, කස්මා මං ත්වං න යාචසී’ති.
[ජා. 1.7.55] ‘යාචකො අප්පියො හොති, යාචං අදදමප්පියො;
තස්මාහං තං න යාචාමි, මා මෙ විදෙස්සනා අහූ’ති.
‘‘සො හි නාම, භික්ඛවෙ, රට්ඨපාලො කුලපුත්තො සකං පිතරං එවං වක්ඛති. කිමඞ්ගං පන ජනො ජනං!
347. ‘‘ගිහීනං, භික්ඛවෙ, දුස්සංහරානි භොගානි සම්භතානිපි දුරක්ඛියානි. තත්ථ නාම තුම්හෙ, මොඝපුරිසා, එවං දුස්සංහරෙසු භොගෙසු සම්භතෙසුපි දුරක්ඛියෙසු යාචනබහුලා විඤ්ඤත්තිබහුලා විහරිස්සථ – ‘පුරිසං දෙථ, පුරිසත්ථකරං දෙථ, ගොණං දෙථ, සකටං දෙථ, වාසිං දෙථ, පරසුං දෙථ, කුඨාරිං දෙථ, කුදාලං දෙථ, නිඛාදනං දෙථ, වල්ලිං දෙථ, වෙළුං දෙථ, මුඤ්ජං දෙථ, පබ්බජං දෙථ, තිණං දෙථ, මත්තිකං දෙථා’’ති! නෙතං, මොඝපුරිසා, අප්පසන්නානං වා පසාදාය…පෙ… එවඤ්ච පන, භික්ඛවෙ, ඉමං සික්ඛාපදං උද්දිසෙය්යාථ –
348. ‘‘සඤ්ඤාචිකාය පන භික්ඛුනා කුටිං කාරයමානෙන අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං පමාණිකා කාරෙතබ්බා. තත්රිදං පමාණං – දීඝසො ද්වාදස විදත්ථියො, සුගතවිදත්ථියා; තිරියං සත්තන්තරා. භික්ඛූ අභිනෙතබ්බා වත්ථුදෙසනාය. තෙහි භික්ඛූහි වත්ථු දෙසෙතබ්බං – අනාරම්භං [අනාරබ්භං (ක.)] සපරික්කමනං. සාරම්භෙ [සාරබ්භෙ (ක.)] චෙ භික්ඛු වත්ථුස්මිං අපරික්කමනෙ සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කාරෙය්ය, භික්ඛූ වා අනභිනෙය්ය වත්ථුදෙසනාය, පමාණං වා අතික්කාමෙය්ය, සඞ්ඝාදිසෙසො’’ති.
349. සඤ්ඤාචිකා නාම සයං යාචිත්වා පුරිසම්පි පුරිසත්ථකරම්පි ගොණම්පි සකටම්පි වාසිම්පි පරසුම්පි කුඨාරිම්පි කුදාලම්පි නිඛාදනම්පි වල්ලිම්පි වෙළුම්පි මුඤ්ජම්පි පබ්බජම්පි තිණම්පි මත්තිකම්පි.
කුටි නාම උල්ලිත්තා වා හොති අවලිත්තා වා උල්ලිත්තාවලිත්තා වා.
කාරයමානෙනාති කරොන්තො වා කාරාපෙන්තො වා.
අස්සාමිකන්ති න අඤ්ඤො කොචි සාමිකො හොති, ඉත්ථී වා පුරිසො වා ගහට්ඨො වා පබ්බජිතො වා.
අත්තුද්දෙසන්ති අත්තනො අත්ථාය.
පමාණිකා කාරෙතබ්බා. තත්රිදං පමාණං – දීඝසො ද්වාදස විදත්ථියො, සුගතවිදත්ථියාති බාහිරිමෙන මානෙන.
තිරියං සත්තන්තරාති අබ්භන්තරිමෙන මානෙන.
භික්ඛූ අභිනෙතබ්බා වත්ථුදෙසනායාති තෙන කුටිකාරකෙන භික්ඛුනා කුටිවත්ථුං සොධෙත්වා සඞ්ඝං උපසඞ්කමිත්වා එකංසං උත්තරාසඞ්ගං කරිත්වා වුඩ්ඪානං භික්ඛූනං පාදෙ වන්දිත්වා උක්කුටිකං නිසීදිත්වා අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වා එවමස්ස වචනීයො – ‘‘අහං, භන්තෙ, සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සොහං, භන්තෙ, සඞ්ඝං කුටිවත්ථුඔලොකනං යාචාමී’’ති. දුතියම්පි යාචිතබ්බා. තතියම්පි යාචිතබ්බා. සචෙ සබ්බො සඞ්ඝො උස්සහති කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං, සබ්බෙන සඞ්ඝෙන ඔලොකෙතබ්බං. නො චෙ සබ්බො සඞ්ඝො උස්සහති කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං, යෙ තත්ථ හොන්ති භික්ඛූ බ්යත්තා පටිබලා සාරම්භං අනාරම්භං සපරික්කමනං අපරික්කමනං ජානිතුං තෙ යාචිත්වා සම්මන්නිතබ්බා. එවඤ්ච පන, භික්ඛවෙ, සම්මන්නිතබ්බා. බ්යත්තෙන භික්ඛුනා පටිබලෙන සඞ්ඝො ඤාපෙතබ්බො –
350. ‘‘සුණාතු මෙ, භන්තෙ, සඞ්ඝො. අයං ඉත්ථන්නාමො භික්ඛු සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සො සඞ්ඝං කුටිවත්ථුඔලොකනං යාචති. යදි සඞ්ඝස්ස පත්තකල්ලං, සඞ්ඝො ඉත්ථන්නාමඤ්ච ඉත්ථන්නාමඤ්ච භික්ඛූ සම්මන්නෙය්ය ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං. එසා ඤත්ති.
‘‘සුණාතු මෙ, භන්තෙ, සඞ්ඝො. අයං ඉත්ථන්නාමො භික්ඛු සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සො සඞ්ඝං කුටිවත්ථුඔලොකනං යාචති. සඞ්ඝො ඉත්ථන්නාමඤ්ච ඉත්ථන්නාමඤ්ච භික්ඛූ සම්මන්නති ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං. යස්සායස්මතො ඛමති ඉත්ථන්නාමස්ස ච ඉත්ථන්නාමස්ස ච භික්ඛූනං සම්මුති [සම්මති (ස්යා.)] ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං, සො තුණ්හස්ස; යස්ස නක්ඛමති, සො භාසෙය්ය.
‘‘සම්මතා සඞ්ඝෙන ඉත්ථන්නාමො ච ඉත්ථන්නාමො ච භික්ඛූ ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං ඔලොකෙතුං. ඛමති සඞ්ඝස්ස, තස්මා තුණ්හී, එවමෙතං ධාරයාමී’’ති.
351. තෙහි සම්මතෙහි භික්ඛූහි තත්ථ ගන්ත්වා කුටිවත්ථු ඔලොකෙතබ්බං, සාරම්භං අනාරම්භං සපරික්කමනං අපරික්කමනං ජානිතබ්බං. සචෙ සාරම්භං හොති අපරික්කමනං, ‘මා ඉධ කරී’ති වත්තබ්බො. සචෙ අනාරම්භං හොති සපරික්කමනං, සඞ්ඝස්ස ආරොචෙතබ්බං – ‘අනාරම්භං සපරික්කමන’න්ති. තෙන කුටිකාරකෙන භික්ඛුනා සඞ්ඝං උපසඞ්කමිත්වා එකංසං උත්තරාසඞ්ගං කරිත්වා වුඩ්ඪානං භික්ඛූනං පාදෙ වන්දිත්වා උක්කුටිකං නිසීදිත්වා අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වා එවමස්ස වචනීයො – ‘‘අහං, භන්තෙ, සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සොහං, භන්තෙ, සඞ්ඝං කුටිවත්ථුදෙසනං යාචාමී’’ති. දුතියම්පි යාචිතබ්බා. තතියම්පි යාචිතබ්බා. බ්යත්තෙන භික්ඛුනා පටිබලෙන සඞ්ඝො ඤාපෙතබ්බො –
352. ‘‘සුණාතු මෙ, භන්තෙ, සඞ්ඝො. අයං ඉත්ථන්නාමො භික්ඛු සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සො සඞ්ඝං කුටිවත්ථුදෙසනං යාචති. යදි සඞ්ඝස්ස පත්තකල්ලං, සඞ්ඝො ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං දෙසෙය්ය. එසා ඤත්ති.
‘‘සුණාතු මෙ, භන්තෙ, සඞ්ඝො. අයං ඉත්ථන්නාමො භික්ඛු සඤ්ඤාචිකාය කුටිං කත්තුකාමො අස්සාමිකං අත්තුද්දෙසං. සො සඞ්ඝං කුටිවත්ථුදෙසනං යාචති. සඞ්ඝො ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුං දෙසෙති. යස්සායස්මතො ඛමති ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථුස්ස දෙසනා, සො තුණ්හස්ස; යස්ස නක්ඛමති, සො භාසෙය්ය.
‘‘දෙසිතං සඞ්ඝෙන ඉත්ථන්නාමස්ස භික්ඛුනො කුටිවත්ථු. ඛමති සඞ්ඝස්ස, තස්මා තුණ්හී, එවමෙතං ධාරයාමී’’ති.
353. සාරම්භං නාම කිපිල්ලිකානං වා ආසයො හොති, උපචිකානං වා ආසයො හොති, උන්දුරානං වා ආසයො හොති, අහීනං වා ආසයො හොති, විච්ඡිකානං වා ආසයො හොති, සතපදීනං වා ආසයො හොති, හත්ථීනං වා ආසයො හොති, අස්සානං වා ආසයො හොති, සීහානං වා ආසයො හොති, බ්යග්ඝානං වා ආසයො හොති, දීපීනං වා ආසයො හොති, අච්ඡානං වා ආසයො හොති, තරච්ඡානං වා ආසයො හොති, යෙසං කෙසඤ්චි තිරච්ඡානගතානං පාණානං ආසයො හොති, පුබ්බණ්ණනිස්සිතං වා හොති, අපරණ්ණනිස්සිතං වා හොති, අබ්භාඝාතනිස්සිතං වා හොති, ආඝාතනනිස්සිතං වා හොති, සුසානනිස්සිතං වා හොති, උය්යානනිස්සිතං වා හොති, රාජවත්ථුනිස්සිතං වා හොති, හත්ථිසාලානිස්සිතං වා හොති, අස්සසාලානිස්සිතං වා හොති, බන්ධනාගාරනිස්සිතං වා හොති, පානාගාරනිස්සිතං වා හොති, සූනනිස්සිතං වා හොති, රච්ඡානිස්සිතං වා හොති, චච්චරනිස්සිතං වා හොති, සභානිස්සිතං වා හොති, සංසරණනිස්සිතං වා [සඤ්චරණනිස්සිතං වා (ක.)] හොති. එතං සාරම්භං නාම.
අපරික්කමනං නාම න සක්කා හොති යථායුත්තෙන සකටෙන අනුපරිගන්තුං සමන්තා නිස්සෙණියා අනුපරිගන්තුං. එතං අපරික්කමනං නාම.
අනාරම්භං නාම න කිපිල්ලිකානං වා ආසයො හොති, න උපචිකානං වා ආසයො හොති, න උන්දුරානං වා ආසයො හොති, න අහීනං වා ආසයො හොති, න විච්ඡිකානං වා ආසයො හොති, න සතපදීනං වා ආසයො හොති…පෙ… න සංසරණනිස්සිතං වා හොති. එතං අනාරම්භං නාම.
සපරික්කමනං නාම සක්කා හොති යථායුත්තෙන සකටෙන අනුපරිගන්තුං, සමන්තා නිස්සෙණියා අනුපරිගන්තුං. එතං සපරික්කමනං නාම.
සඤ්ඤාචිකා නාම සයං යාචිත්වා පුරිසම්පි පුරිසත්ථකරම්පි…පෙ… මත්තිකම්පි.
කුටි නාම උල්ලිත්තා වා හොති වා අවලිත්තා වා උල්ලිත්තාවලිත්තා වා.
කාරෙය්යාති කරොති වා කාරාපෙති වා.
භික්ඛූ වා අනභිනෙය්ය, වත්ථුදෙසනාය පමාණං වා අතික්කාමෙය්යාති ඤත්තිදුතියෙන කම්මෙන කුටිවත්ථුං න දෙසාපෙත්වා, ආයාමතො වා විත්ථාරතො වා අන්තමසො කෙසග්ගමත්තම්පි අතික්කාමෙත්වා කරොති වා කාරාපෙති වා, පයොගෙ පයොගෙ දුක්කටං. එකං පිණ්ඩං අනාගතෙ ආපත්ති ථුල්ලච්චයස්ස. තස්මිං පිණ්ඩෙ ආගතෙ ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
සඞ්ඝාදිසෙසොති…පෙ… තෙනපි වුච්චති සඞ්ඝාදිසෙසොති.
354. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
355. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණාතික්කන්තං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණාතික්කන්තං අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණිකං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණිකං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති පමාණිකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසානං.
භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස. භික්ඛු කුටිං කරොති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
356. භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසානං.
භික්ඛු සමාදිසති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
357. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස …පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසානං.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. න ච සමාදිසති – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
358. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති අදෙසිතවත්ථුකා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං සපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති අදෙසිතවත්ථුකා සාරම්භා සපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා චා’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති අදෙසිතවත්ථුකා අනාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු සපරික්කමනා චා’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං සපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති අදෙසිතවත්ථුකා අනාරම්භා සපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා හොතූ’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති දෙසිතවත්ථුකා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘අනාරම්භා ච හොතු සපරික්කමනා චා’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං සපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති දෙසිතවත්ථුකා සාරම්භා සපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘අනාරම්භා හොතූ’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති දෙසිතවත්ථුකා අනාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘සපරික්කමනා හොතූ’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
359. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති පමාණාතික්කන්තා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා චා’’ති…පෙ… ‘‘පමාණිකා ච හොතු සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘පමාණිකා හොතූ’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති පමාණිකා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘අනාරම්භා ච හොතු සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘අනාරම්භා හොතූ’’ති…පෙ… ‘‘සපරික්කමනා හොතූ’’ති…පෙ… අනාපත්ති.
360. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති අදෙසිතවත්ථුකා පමාණාතික්කන්තා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා චා’’ති…පෙ… ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා චා’’ති. නො චෙ සාමං වා ගච්ඡෙය්ය දූතං වා පහිණෙය්ය, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො සුණාති – ‘‘කුටි කිර මෙ කයිරති දෙසිතවත්ථුකා පමාණිකා සාරම්භා අපරික්කමනා’’ති. තෙන භික්ඛුනා සාමං වා ගන්තබ්බං දූතො වා පාහෙතබ්බො – ‘‘අනාරම්භා ච හොතු සපරික්කමනා චා’’ති…පෙ… ‘‘අනාරම්භා හොතූ’’ති…පෙ… ‘‘සපරික්කමනා හොතූ’’ති…පෙ… අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං තිණ්ණං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කාටනං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං තිණ්ණං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘පමාණිකා ච හොතු අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං චතුන්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං තිණ්ණං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං තිණ්ණං දුක්කටානං…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. සමාදිසති ච – ‘‘දෙසිතවත්ථුකා ච හොතු පමාණිකා ච අනාරම්භා ච සපරික්කමනා චා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති කාරුකානං දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
361. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං සපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං…පෙ… ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං…පෙ… ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
362. භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති අදෙසිතවත්ථුකං පමාණාතික්කන්තං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන ද්වින්නං දුක්කටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසෙන දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති ද්වින්නං සඞ්ඝාදිසෙසානං.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං සාරම්භං අපරික්කමනං. සො චෙ විප්පකතෙ ආගච්ඡති, තෙන භික්ඛුනා සා කුටි අඤ්ඤස්ස වා දාතබ්බා භින්දිත්වා වා පුන කාතබ්බා. නො චෙ අඤ්ඤස්ස වා දදෙය්ය භින්දිත්වා වා පුන කාරෙය්ය, ආපත්ති ද්වින්නං දුක්කාටානං…පෙ… සාරම්භං සපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස…පෙ… අනාරම්භං අපරික්කමනං, ආපත්ති දුක්කටස්ස.
භික්ඛු සමාදිසිත්වා පක්කමති – ‘‘කුටිං මෙ කරොථා’’ති. තස්ස කුටිං කරොන්ති දෙසිතවත්ථුකං පමාණිකං අනාරම්භං සපරික්කමනං, අනාපත්ති.
363. අත්තනා විප්පකතං අත්තනා පරියොසාපෙති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
අත්තනා විප්පකතං පරෙහි පරියොසාපෙති [පරියොසාවාපෙති (ක.)], ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
පරෙහි විප්පකතං අත්තනා පරියොසාපෙති, ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
පරෙහි විප්පකතං පරෙහි පරියොසාපෙති [පරියොසාවාපෙති (ක.)], ආපත්ති සඞ්ඝාදිසෙසස්ස.
364. අනාපත්ති ලෙණෙ ගුහාය තිණකුටිකාය අඤ්ඤස්සත්ථාය වාසාගාරං ඨපෙත්වා සබ්බත්ථ, අනාපත්ති උම්මත්තකස්ස ආදිකම්මිකස්සාති.
කුටිකාරසික්ඛාපදං නිට්ඨිතං ඡට්ඨං.