6. පිණ්ඩචාරිකවත්තකථා
365. තෙන ඛො පන සමයෙන පිණ්ඩචාරිකා භික්ඛූ දුන්නිවත්ථා දුප්පාරුතා අනාකප්පසම්පන්නා පිණ්ඩාය චරන්ති, අසල්ලක්ඛෙත්වාපි නිවෙසනං පවිසන්ති, අසල්ලක්ඛෙත්වාපි නික්ඛමන්ති, අතිසහසාපි පවිසන්ති, අතිසහසාපි නික්ඛමන්ති, අතිදූරෙපි තිට්ඨන්ති, අච්චාසන්නෙපි තිට්ඨන්ති, අතිචිරම්පි තිට්ඨන්ති, අතිලහුම්පි නිවත්තන්ති. අඤ්ඤතරොපි පිණ්ඩචාරිකො භික්ඛු අසල්ලක්ඛෙත්වා නිවෙසනං පාවිසි. සො ච ද්වාරං මඤ්ඤමානො අඤ්ඤතරං ඔවරකං පාවිසි. තස්මිම්පි ඔවරකෙ ඉත්ථී නග්ගා උත්තානා නිපන්නා හොති. අද්දසා ඛො සො භික්ඛු තං ඉත්ථිං නග්ගං උත්තානං නිපන්නං. දිස්වාන – ‘‘නයිදං ද්වාරං, ඔවරකං ඉද’’න්ති තම්හා ඔවරකා නික්ඛමි. අද්දසා ඛො තස්සා ඉත්ථියා සාමිකො තං ඉත්ථිං නග්ගං උත්තානං නිපන්නං. දිස්වාන – ‘‘ඉමිනා මෙ භික්ඛුනා පජාපතී දූසිතා’’ති තං භික්ඛුං ගහෙත්වා ආකොටෙසි. අථ ඛො සා ඉත්ථී තෙන සද්දෙන පටිබුජ්ඣිත්වා තං පුරිසං එතදවොච – ‘‘කිස්ස ත්වං, අය්‍ය, ඉමං භික්ඛුං ආකොටෙසී’’ති? ‘‘ඉමිනාසි ත්වං භික්ඛුනා දූසිතා’’ති? ‘‘නාහං, අය්‍ය, ඉමිනා භික්ඛුනා දූසිතා; අකාරකො සො භික්ඛූ’’ති තං භික්ඛුං මුඤ්චාපෙසි. අථ ඛො සො භික්ඛු ආරාමං ගන්ත්වා භික්ඛූනං එතමත්ථං ආරොචෙසි. යෙ තෙ භික්ඛූ අප්පිච්ඡා…පෙ… තෙ උජ්ඣායන්ති ඛිය්‍යන්ති විපාචෙන්ති – ‘‘කථඤ්හි නාම පිණ්ඩචාරිකා භික්ඛූ දුන්නිවත්ථා දුප්පාරුතා අනාකප්පසම්පන්නා පිණ්ඩාය චරිස්සන්ති, අසල්ලක්ඛෙත්වාපි නිවෙසනං පවිසිස්සන්ති, අසල්ලක්ඛෙත්වාපි නික්ඛමිස්සන්ති, අතිසහසාපි පවිසිස්සන්ති, අතිසහසාපි නික්ඛමිස්සන්ති, අතිදූරෙපි තිට්ඨිස්සන්ති, අච්චාසන්නෙපි තිට්ඨිස්සන්ති, අතිචිරම්පි තිට්ඨිස්සන්ති, අතිලහුම්පි නිවත්තිස්සන්තී’’ති! අථ ඛො තෙ භික්ඛූ භගවතො එතමත්ථං ආරොචෙසුං…පෙ… සච්චං කිර, භික්ඛවෙ…පෙ… සච්චං භගවාති…පෙ… විගරහිත්වා…පෙ… ධම්මිං කථං කත්වා භික්ඛූ ආමන්තෙසි –
366. ‘‘තෙන හි, භික්ඛවෙ, පිණ්ඩචාරිකානං භික්ඛූනං වත්තං පඤ්ඤාපෙස්සාමි යථා පිණ්ඩචාරිකෙහි භික්ඛූහි සම්මා වත්තිතබ්බං. පිණ්ඩචාරිකෙන, භික්ඛවෙ, භික්ඛුනා – ‘ඉදානි ගාමං පවිසිස්සාමී’ති තිමණ්ඩලං පටිච්ඡාදෙන්තෙන පරිමණ්ඩලං නිවාසෙත්වා කායබන්ධනං බන්ධිත්වා සගුණං කත්වා සඞ්ඝාටියො පාරුපිත්වා ගණ්ඨිකං පටිමුඤ්චිත්වා ධොවිත්වා පත්තං ගහෙත්වා සාධුකං අතරමානෙන ගාමො පවිසිතබ්බො.
‘‘සුප්පටිච්ඡන්නෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. සුසංවුතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. ඔක්ඛිත්තචක්ඛුනා අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උක්ඛිත්තකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උජ්ජග්ඝිකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. අප්පසද්දෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න කායප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න බාහුප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න සීසප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න ඛම්භකතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න ඔගුණ්ඨිතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උක්කුටිකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං.
‘‘නිවෙසනං පවිසන්තෙන සල්ලක්ඛෙතබ්බං – ‘ඉමිනා පවිසිස්සාමි, ඉමිනා නික්ඛමිස්සාමී’ති. නාතිසහසා පවිසිතබ්බං. නාතිසහසා නික්ඛමිතබ්බං. නාතිදූරෙ ඨාතබ්බං. නාච්චාසන්නෙ ඨාතබ්බං. නාතිචිරං ඨාතබ්බං. නාතිලහුං නිවත්තිතබ්බං. ඨිතකෙන සල්ලක්ඛෙතබ්බං – ‘භික්ඛං දාතුකාමා වා අදාතුකාමා වා’ති. සචෙ කම්මං වා නික්ඛිපති, ආසනා වා වුට්ඨාති, කටච්ඡුං වා පරාමසති, භාජනං වා පරාමසති, ඨපෙති [ඨාපෙති (ක.)] වා – දාතුකාමස්සාති [දාතුකාමියාති (ස්‍යා.), දාතුකාමා වියාති (සී.)] ඨාතබ්බං. භික්ඛාය දිය්‍යමානාය වාමෙන හත්ථෙන සඞ්ඝාටිං උච්චාරෙත්වා දක්ඛිණෙන හත්ථෙන පත්තං පණාමෙත්වා උභොහි හත්ථෙහි පත්තං පටිග්ගහෙත්වා භික්ඛා පටිග්ගහෙතබ්බා. න ච භික්ඛාදායිකාය මුඛං උල්ලොකෙතබ්බං [ඔලොකෙතබ්බං (ස්‍යා.)]. සල්ලක්ඛෙතබ්බං – ‘සූපං දාතුකාමා වා අදාතුකාමා වා’ති. සචෙ කටච්ඡුං වා පරාමසති, භාජනං වා පරාමසති, ඨපෙති වා – දාතුකාමස්සාති ඨාතබ්බං. භික්ඛාය දින්නාය සඞ්ඝාටියා පත්තං පටිච්ඡාදෙත්වා සාධුකං අතරමානෙන නිවත්තිතබ්බං.
‘‘සුප්පටිච්ඡන්නෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. සුසංවුතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. ඔක්ඛිත්තචක්ඛුනා අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උක්ඛිත්තකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උජ්ජග්ඝිකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. අප්පසද්දෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න කායප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න බාහුප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න සීසප්පචාලකං අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න ඛම්භකතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න ඔගුණ්ඨිතෙන අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. න උක්කුටිකාය අන්තරඝරෙ ගන්තබ්බං. යො පඨමං ගාමතො පිණ්ඩාය පටික්කමති, තෙන ආසනං පඤ්ඤපෙතබ්බං, පාදොදකං පාදපීඨං පාදකථලිකං උපනික්ඛිපිතබ්බං, අවක්කාරපාති ධොවිත්වා උපට්ඨාපෙතබ්බා, පානීයං පරිභොජනීයං උපට්ඨාපෙතබ්බං. යො පච්ඡා ගාමතො පිණ්ඩාය පටික්කමති, සචෙ හොති භුත්තාවසෙසො, සචෙ ආකඞ්ඛති, භුඤ්ජිතබ්බං. නො චෙ ආකඞ්ඛති, අප්පහරිතෙ වා ඡඩ්ඩෙතබ්බං, අප්පාණකෙ වා උදකෙ ඔපිලාපෙතබ්බං. තෙන ආසනං උද්ධරිතබ්බං, පාදොදකං පාදපීඨං පාදකථලිකං පටිසාමෙතබ්බං, අවක්කාරපාති ධොවිත්වා පටිසාමෙතබ්බා, පානීයං පරිභොජනීයං පටිසාමෙතබ්බං, භත්තග්ගං සම්මජ්ජිතබ්බං. යො පස්සති පානීයඝටං වා පරිභොජනීයඝටං වා වච්චඝටං වා රිත්තං තුච්ඡං තෙන උපට්ඨාපෙතබ්බං. සචස්ස හොති අවිසය්හං, හත්ථවිකාරෙන දුතියං ආමන්තෙත්වා හත්ථවිලඞ්ඝකෙන උපට්ඨාපෙතබ්බං, න ච තප්පච්චයා වාචා භින්දිතබ්බා. ඉදං ඛො, භික්ඛවෙ, පිණ්ඩචාරිකානං භික්ඛූනං වත්තං යථා පිණ්ඩචාරිකෙහි භික්ඛූහි සම්මා වත්තිතබ්බ’’න්ති.