13. තෙරසමනයො අසඞ්ගහිතෙනසම්පයුත්තවිප්පයුත්තපදවණ්ණනා

448. යෙහීති රූපක්ඛන්ධධම්මායතනාදීහි. තීහිපි ඛන්ධායතනාදිසඞ්ගහෙහි. පුන යෙහීති අරූපභවාදීහි. ඔළාරිකායතනානෙව හොන්ති ආයතනධාතුසඞ්ගහෙහිපි අසඞ්ගහිතත්තා. තෙති චතුවොකාරභවාදයො. වුත්තාවසෙසාති රූපක්ඛන්ධධම්මායතනාදීහි අවසිට්ඨා. සතිපි අසඞ්ගාහකත්තෙ තෙහි අසඞ්ගහිතානං සම්පයොගො න සම්භවතීති වෙදනාක්ඛන්ධාදයො ඉධ තෙරසමනයෙ විස්සජ්ජනං න රුහන්ති නාරොහන්ති. තෙනාහ අට්ඨකථායං ‘‘වෙදනාක්ඛන්ධෙන හි ඛන්ධාදිවසෙන රූපාරූපධම්මා අසඞ්ගහිතා හොන්ති, තෙසඤ්ච සම්පයොගො නාම නත්ථී’’ති (ධාතු. 448) අසඞ්ගාහකා එව න හොන්ති අවිකලපඤ්චක්ඛන්ධාදිසමුදායභාවතො.

තෙති ‘‘දුක්ඛසච්චාදී’’ති ආදි-සද්දෙන වුත්තධම්මා. අසබ්බ…පෙ… සියුං අවිතක්කාවිචාරාදිධම්මා විය. න තෙසං විප්පයොගො නත්ථි තබ්බිනිමුත්තස්ස චිත්තුප්පාදස්ස සම්භවතො. වෙදනාක්ඛන්ධෙන අසඞ්ගහිතානං අනාරම්මණමිස්සකත්තා න ‘‘විප්පයොගස්ස අත්ථිතායා’’ති වුත්තං. තථා චාහ ‘‘රූපාරූපධම්මා අසඞ්ගහිතා’’ති. උභයාභාවතොති සම්පයොගවිප්පයොගාභාවතො. අනාරම්මණසහිතසබ්බවිඤ්ඤාණතංධාතුසම්පයුත්තතදුභයධම්මා අචෙතසිකචෙතසිකලොකියපදාදීනං වසෙන වෙදිතබ්බා.

තෙරසමනයඅසඞ්ගහිතෙනසම්පයුත්තවිප්පයුත්තපදවණ්ණනා නිට්ඨිතා.