7. මිගජාලවග්ගො

1. පඨමමිගජාලසුත්තවණ්ණනා

63. චක්ඛුවිඤ්ඤාණං දස්සනකිච්චන්ති වුත්තචක්ඛුවිඤ්ඤාණෙන පස්සිතබ්බන්ති ආහ ‘‘ඉට්ඨාරම්මණභූතා’’ති. කමනීයාති කාමෙතබ්බා. මනං අප්පායන්තීති මනාපාති ආහ ‘‘මනවඩ්ඪනකා’’ති. පියායිතබ්බසභාවා පියරූපා. කාමූපසංහිතාති කාමපටිසංයුත්තා. ආලම්බිතබ්බතා එව චෙත්ථ උපසංහිතතාති ‘‘ආරම්මණං කත්වා’’තිආදිමාහ. තණ්හාසඞ්ඛාතා නන්දී තණ්හානන්දී, න තුට්ඨිනන්දීයෙව ‘‘නන්දිං චරතී’’තිආදීසු විය. ගාමන්තන්ති ගාමසමීපං. ‘‘අනුපචාරට්ඨාන’’න්ති වත්වා තං දස්සෙති ‘‘යත්ථා’’තිආදිනා.

එත්ථාති යථානීහතෙ පාඨෙ. ‘‘ඉමං එකං පරියායං ඨපෙත්වා’’ති වුත්තං තස්ස ‘‘පන්තානී’’තිපදෙන සඞ්ගහිතත්තා. අප්පසද්දානි අප්පනිග්ඝොසානීති එත්ථ අප්ප-සද්දො අභාවත්ථො.

පඨමමිගජාලසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

6. සමිද්ධිලොකපඤ්හාසුත්තවණ්ණනා

68. ආයාචනසුත්තතො පට්ඨායාති මිගජාලවග්ගෙ දුතියසුත්තතො පට්ඨාය. පඨමසුත්තෙ පන දුතියකවිහාරාදිභාවො වුත්තොති.

සමිද්ධිලොකපඤ්හාසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

7. උපසෙනආසීවිසසුත්තවණ්ණනා

69. ගහෙත්වාති පාරුපනස්ස සිථිලකරණෙන වීමංසතො මොචෙත්වා. ලෙණච්ඡායායාති පුරිමදිසාය ලෙණච්ඡායායං. පතිත්වාති ලෙණච්ඡදනතො භස්සිත්වා. ඵුට්ඨවිසොති චතූසු ආසීවිසෙසු සො ඵුට්ඨවිසො. තෙනාහ ‘‘තස්මා’’තිආදි. පරියාදියමානමෙවාති ඛෙපෙන්තමෙව, විනාසෙන්තමෙවාති අත්ථො. යථාපරිච්ඡෙදෙනාති අත්තනො විසපරිච්ඡෙදානුරූපං. අඤ්ඤථාභාවන්ති වඩ්ඪභාවාදිපකතිජහනං. සභාවවිගමොති විනාසො.

උපසෙනආසීවිසසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

8. උපවාණසන්දිට්ඨිකසුත්තවණ්ණනා

70. රූපං පටිසංවිදිතං කරොති ඤාතපරිඤ්ඤාවසෙන. රූපරාගන්ති නීලාදිභෙදෙ රූපධම්මෙ රාගං. පටිසංවිදිතං කරොති ‘‘අයං මෙ රාගො අප්පහීනො’’ති. එතෙන සෙක්ඛානං පච්චවෙක්ඛණා කථිතා. තෙන වුත්තං ‘‘එවම්පි ඛො, උපවාණ, සන්දිට්ඨිකො ධම්මො හොතී’’තිආදි. රූපරාගං පටිසංවිදිතං කරොති ‘‘නත්ථි මෙ අජ්ඣත්තං රූපෙසු රාගො’’ති පජානාති. අසෙක්ඛානං හායං පච්චවෙක්ඛණා.

උපවාණසන්දිට්ඨිකසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

9. පඨමඡඵස්සායතනසුත්තවණ්ණනා

71. ඵස්සාකරානන්ති ඡන්නං ඵස්සානං ආකරානං උප්පත්තිට්ඨානානං, චක්ඛාදීනන්ති අත්ථො. නට්ඨො නාම අහන්ති වදති, යො ඡන්නං ඵස්සායතනානං සමුදයාදිං යථාභූතං පජානාති, සො වුසිතවා, ඉතරො අවුසිතවා අහඤ්ච තාදිසොති. අයමෙවාති අයං චක්ඛුස්මිං ‘‘නෙතං මමා’’තිආදිනා තිණ්ණං ගාහානං අභාවො එව.

පඨමඡඵස්සායතනසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

10. දුතියඡඵස්සායතනසුත්තවණ්ණනා

72. අපුනබ්භවොති පුනබ්භවාභාවො.

11. තතියඡඵස්සායතනසුත්තවණ්ණනා

73. පනස්සසන්ති එකංසෙන නට්ඨොති අයමෙත්ථ අත්ථොති ආහ ‘‘අතිනට්ඨො’’ති, ධුරතො එව නට්ඨොති අත්ථො.

තතියඡඵස්සායතනසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

මිගජාලවග්ගවණ්ණනා නිට්ඨිතා.