10. බහුධීතරසුත්තවණ්ණනා

196. සමන්තතොති දක්ඛිණවාමානං වසෙන සමන්තතො. ඌරුබද්ධාසනන්ති ඌරූනං බන්ධනවසෙන නිසජ්ජනං. ද්වින්නං ඌරූනං අඤ්ඤමඤ්ඤබන්ධනවසෙන ආභුජිතාකාරං සන්ධායාහ ‘‘ආභුජිත්වාති බන්ධිත්වා’’ති. හෙට්ඨිමකායස්ස අනුජුකං ඨපනං නිසජ්ජාවචනෙනෙව බොධිතන්ති ‘‘උජුං කාය’’න්ති එත්ථ කාය-සද්දො උපරිමකායවිසයොති ආහ ‘‘උපරිමං සරීරං උජුකං ඨපෙත්වා’’ති. තං පන උජුකට්ඨපනං සරූපතො පයොජනතො ච දස්සෙතුං ‘‘අට්ඨාරසා’’තිආදි වුත්තං. පරිමුඛන්ති එත්ථ පරි-සද්දො අභිසද්දෙන සමානත්ථොති ආහ ‘‘කම්මට්ඨානාභිමුඛ’’න්ති, බහිද්ධා පුථුත්තාරම්මණතො නිවාරෙත්වා කම්මට්ඨානංයෙව පුරෙක්ඛතොති අත්ථො. පරිග්ගහට්ඨො ‘‘පරිණායිකා’’තිආදීසු විය. මුඛන්ති නිය්‍යානට්ඨො ‘‘සුඤ්ඤතවිමොක්ඛමුඛ’’න්තිආදීසු විය. පටිපක්ඛතො නිග්ගමනට්ඨො හි නිය්‍යානට්ඨො, තස්මා පරිග්ගහිතනිය්‍යානන්ති සබ්බථා ගහිතසම්මොසං පරිච්චත්තසම්මොසං සතිං කත්වා පරමං සතිනෙපක්කං උපට්ඨපෙත්වාති අත්ථො. ඡබ්බණ්ණා…පෙ… නිසීදි බ්‍රාහ්මණස්ස පසාදසඤ්ජානනත්ථං. අටවිමුඛා චරමානාති ගොචරං ගණ්හන්තා.

අජ්ජසට්ඨින්ති අජ්ජ ඡන්නං පූරණී සට්ඨී දිවසවුත්ති, අජ්ජ ආදිං කත්වා ඡ දිවසෙති අත්ථො. අච්චන්තසංයොගෙ චෙතං උපයොගවචනං. අජ්ජ ඡදිවසමත්තකාති අජ්ජතො ඡට්ඨදිවසමත්තකා. ලාමකාති නිහීනා නිප්ඵලා. තෙනාහ ‘‘තිලඛාණුකා’’තිආදි.

උස්සාහෙනාති උද්ධං උද්ධං පසාරෙන අභිභවනෙන. තං පන නෙසං අභිභවනං දස්සෙතුං ‘‘කණ්ණනඞ්ගුට්ඨාදීනී’’තිආදිමාහ.

‘‘උප්පාටකපාණකා’’ති තචං උප්පාටෙත්වා විය ඛාදකපාණකා ඌකාමඞ්ගුලාදයො.

කළාරපිඞ්ගලාති නික්ඛන්තපිඞ්ගලක්ඛිකා, කළාරපිඞ්ගලාති වා රත්තගත්තා ච පිඞ්ගලචක්ඛුකා ච. තිලකාහතාති ආහතතිලකා, තිලප්පමාණෙහි බින්දූහි සමන්තතො සන්ථතසරීරා.

පටිගාථාහි බ්‍රාහ්මණස්ස ධම්මදෙසනං වඩ්ඪෙසීති පකතියා තස්ස අත්තනා කථෙතබ්බං ධම්මදෙසනං පබ්බජ්ජාගුණකිත්තනවසෙන සත්තහි වඩ්ඪෙසි. පබ්බජිත්වාති ඉණායිකානං අත්තනො පලිබොධං තථා තථා ජානාපෙත්වා පබ්බජිත්වා.

යථා ච තත්ථ භගවා පටිපජ්ජි, තං දස්සෙතුං ‘‘පුන දිවසෙ’’තිආදි වුත්තං.

තං තං කුලඝරං පෙසෙත්වාති තං තං තස්ස බ්‍රාහ්මණස්ස ධීතරං තස්ස තස්සානුච්ඡවිකස්ස බ්‍රාහ්මණස්ස දෙන්තො තං තං කුලඝරං පෙසෙත්වා බ්‍රාහ්මණධම්මෙ ගරුකරණාභාවතො.

‘‘නට්ඨෙ මතෙ පබ්බජිතෙ, නපුංසකෙපි භත්තරි;

ඉත්ථියා පතිසෙට්ඨාය, න අඤ්ඤො පති ඉච්ඡියො’’ති. –

අයඤ්හි බ්‍රාහ්මණධම්මො. අය්‍යිකට්ඨානෙති මාතාමහිට්ඨානෙ ඨපෙසි සත්ථු චිත්තාරාධනවසෙනාති.

බහුධීතරසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.

පඨමවග්ගවණ්ණනා නිට්ඨිතා.