35. කම්මාරභණ්ඩුවත්ථුආදිකථා
98. තුලාධාරමුණ්ඩකොති මානභණ්ඩධාරො මුණ්ඩකො. ඉමිනා කම්මාරභණ්ඩූති එත්ථ කම්මාරසද්දො තුලාධාරපරියායො, භණ්ඩුසද්දො මුණ්ඩකපරියායොති දස්සෙති. තුලාධාරො හි අලඞ්කාරවිකතිකරණත්ථාය කම්මං අරති ජානාතීති කම්මාරොති වුච්චති. මුණ්ඩකො භණ්ඩීයති ‘‘මුණ්ඩො’’ති පරිභාසීයතීති භණ්ඩූති වුච්චති. ‘‘සුවණ්ණකාරපුත්තො’’ති ඉමිනා තස්ස සරූපං දස්සෙති. අපලොකෙතුන්ති එත්ථ අපපුබ්බො ලොකසද්දො ආපුච්ඡනත්ථොති ආහ ‘‘ආපුච්ඡිතු’’න්ති. ‘‘භණ්ඩුකම්මත්ථායා’’ති ඉමිනා භණ්ඩුකම්මායාති එත්ථ තදත්ථෙ චතුත්ථීති දස්සෙති. තත්රාති ‘‘සඞ්ඝං අපලොකෙතු’’න්තිආදිවචනෙ. සීමාපරියාපන්නෙති විහාරසීමාය වා උපචාරසීමාය වා පරියාපන්නෙ. තත්ථාති භික්ඛූනං සන්නිපාතට්ඨානං. එත්ථ චාති ආපුච්ඡනෙ ච. වත්තුං වට්ටතියෙවාති පඤ්චසු වාක්යෙසු යංකිඤ්චි වාක්යං කථෙතුං වට්ටතියෙව. පිසද්දෙන ‘‘ඉමස්ස මුණ්ඩකම්මං ආපුච්ඡාමී’’ති වාක්යම්පි සඞ්ගණ්හාති.
තෙසන්ති වීසතිආදීනං භික්ඛූනං. ‘‘දහරභික්ඛූ වා සාමණෙරෙ වා’’ති ඉදං ආසන්නවසෙන වුත්තං. ගිහිම්පි පෙසෙත්වා ආපුච්ඡාපෙතුං වට්ටති. කස්මා? ‘‘පබ්බජ්ජාපෙක්ඛං විනා වා’’ති වුත්තත්තා.
පබ්බාජෙන්තස්ස අනාපත්තියෙව, සුපබ්බජිතොති ආහ ‘‘පබ්බාජෙන්තස්සාපි අනාපත්තී’’ති.
ආපුච්ඡිතං පගෙවාති යොජනා. ඛණ්ඩසීමායන්ති විහාරසීමාය වා උපචාරසීමාය වා අබ්භන්තරෙ ඨිතායං ඛණ්ඩසීමායං. යො පනාති පබ්බජ්ජාපෙක්ඛො පන. විබ්භන්තකො වාති නවවිබ්භන්තකො වා. පබ්බජිතානං ද්වඞ්ගුලකෙසො වට්ටතීති ආහ ‘‘ද්වඞ්ගුලකෙසො වා’’ති. ද්වීහි අඞ්ගුලීහි අතිරිත්තො කෙසො ඉමස්සාති ද්වඞ්ගුලාතිරිත්තකෙසො. එකසිඛාමත්තධරොපි හොතීති යොජනා.
100. මාරබ්යාධිනාති මාරණාබාධො. සො හි සත්තානං මාරණට්ඨෙන, විවිධස්ස ච දුක්ඛස්ස ආදහට්ඨෙන මාරබ්යාධීති වුච්චති. ඉමිනා අහිවාතකරොගෙනාති එත්ථ අහිවිසසදිසෙන වාතෙන පවත්තො රොගො අහිවාතකරොගොති වුච්චතීති දස්සෙති. තමත්ථං විත්ථාරෙන්තො ආහ ‘‘යත්ර හී’’තිආදි. තත්ථ යත්රාති යස්මිං කුලෙ. සො රොගො තස්මිං කුලෙ ද්විපදෙ චතුප්පදෙ පඨමං ගණ්හාති, පච්ඡා ගෙහසාමිකෙ ගණ්හාතීති ධම්මපදඅට්ඨකථායං (ධ. ප. අට්ඨ. 1.සාමාවතීවත්ථු) වුත්තං. තථාති යථා අඤ්ඤො භිත්තිං වා ඡදනං වා භින්දිත්වා පලායිත්වා තිරොගාමාදිගතො වා හුත්වා මුච්චති, තථා. එත්ථ ච කුලෙ පිතාපුත්තා මුච්චිංසූති අත්ථො.
කාකුඩ්ඩෙපකන්ති එත්ථ කාකෙ උඩ්ඩාපෙතීති කාකුඩ්ඩෙපකො, කාකෙ වා උඩ්ඩාපෙත්වා භත්තං භුඤ්ජිතුං සක්කොතීති කාකුඩ්ඩෙපකොති වචනත්ථං දස්සෙන්තො ආහ ‘‘යො වාමහත්ථෙනා’’තිආදි. තත්ථ උඩ්ඩාපෙත්වාති උද්ධං ආකාසං ගමනාපෙත්වා. තන්ති කාකුඩ්ඩෙපකං.
102. ඉත්තරසද්දො අප්පමත්තකවාචකො අනිප්ඵන්නපාටිපදිකොති ආහ ‘‘අප්පමත්තකො’’ති. ‘‘කතිපාහමෙවා’’ති ඉමිනා තස්ස අත්ථං දස්සෙති.