5. පඨමසහසෙය්‍යසික්ඛාපදවණ්ණනා
පඤ්චමෙ අනුපසම්පන්නෙනාති භික්ඛුං ඨපෙත්වා අන්තමසො පාරාජිකවත්ථුභූතෙන තිරච්ඡානගතෙනාපි. උත්තරිදිරත්තතිරත්තන්ති ද්වින්නං වා තිණ්ණං වා රත්තීනං උපරි. සහසෙය්‍යන්ති සබ්බච්ඡන්නපරිච්ඡන්නෙ යෙභුය්‍යෙන ඡන්නපරිච්ඡන්නෙ වා සෙනාසනෙ පුබ්බාපරියෙන වා එකක්ඛණෙන වා එකතො නිපජ්ජනං. කප්පෙය්‍යාති විදහෙය්‍ය සම්පාදෙය්‍ය. තත්ථ ඡදනං අනාහච්ච දියඩ්ඪහත්ථුබ්බෙධෙන පාකාරාදිනා පරිච්ඡින්නම්පි සබ්බපරිච්ඡන්නමිච්චෙව වෙදිතබ්බං, තස්මා ඉමිනා ලක්ඛණෙන සමන්නාගතො සචෙපි සත්තභූමිකො පාසාදො එකූපචාරො හොති, සතගබ්භං වා චතුසාලං, යො තත්ථ වා අඤ්ඤත්ථ වා තාදිසෙ තෙන වා අඤ්ඤෙන වා අනුපසම්පන්නෙන සහ තිස්සො රත්තියො සයිත්වා චතුත්ථදිවසෙ අත්ථඞ්ගතෙ සූරියෙ අනුපසම්පන්නෙ නිපන්නෙ ගබ්භද්වාරං පිධාය වා අපිධාය වා නිපජ්ජති, පඨමනිපන්නො වා තස්මිං නිපජ්ජන්තෙ න වුට්ඨාති, තස්ස උභින්නං උට්ඨහිත්වා නිපජ්ජනප්පයොගගණනාය අනුපසම්පන්නගණනාය ච පාචිත්තියං. අයමෙත්ථ සඞ්ඛෙපො, විත්ථාරො පන සමන්තපාසාදිකායං (පාචි. අට්ඨ. 51) සබ්බප්පකාරතො වුත්තො.
ආළවියං සම්බහුලෙ භික්ඛූ ආරබ්භ අනුපසම්පන්නෙන සහසෙය්‍යවත්ථුස්මිං පඤ්ඤත්තං, ‘‘උත්තරිදිරත්තතිරත්ත’’න්ති අයමෙත්ථ අනුපඤ්ඤත්ති, සාධාරණපඤ්ඤත්ති, අනාණත්තිකං, තිකපාචිත්තියං, උපසම්පන්නෙ අනුපසම්පන්නසඤ්ඤිනො වෙමතිකස්ස වා උපද්ධච්ඡන්නපරිච්ඡන්නාදීසු ච දුක්කටං. ඌනකදිරත්තතිරත්තං වසන්තස්ස, තතියාය රත්තියා පුරාරුණා නික්ඛමිත්වා පුන වසන්තස්ස, සබ්බච්ඡන්නසබ්බාපරිච්ඡන්නාදීසු වසන්තස්ස, ඉතරස්මිං නිසින්නෙ නිපජ්ජන්තස්ස, නිපන්නෙ වා නිසීදන්තස්ස, උම්මත්තකාදීනඤ්ච අනාපත්ති. පාචිත්තියවත්ථුකසෙනාසනං, තත්ථ අනුපසම්පන්නෙන සහ නිපජ්ජනං, චතුත්ථදිවසෙ සූරියත්ථඞ්ගමනන්ති ඉමානෙත්ථ තීණි අඞ්ගානි. සමුට්ඨානාදීනි එළකලොමසදිසානෙවාති.
පඨමසහසෙය්‍යසික්ඛාපදවණ්ණනා නිට්ඨිතා.