3. සඞ්ඛාරසුත්තවණ්ණනා
23. තතියෙ විවිධෙහි ආකාරෙහි ආබාධනතො බ්‍යාබාධොව බ්‍යාබජ්ඣං, කායිකං චෙතසිකඤ්ච දුක්ඛං. සහ බ්‍යාබජ්ඣෙන වත්තතීති සබ්‍යාබජ්ඣං. තෙනාහ ‘‘සදුක්ඛ’’න්ති. චෙතනාරාසින්ති පුබ්බචෙතනාදිරාසිං. චෙතනං පුනප්පුනං පවත්තෙන්තො ‘‘රාසිං කරොති පිණ්ඩං කරොතී’’ති ච වුත්තො. සදුක්ඛන්ති නිරන්තරදුක්ඛං. තෙනාහ ‘‘සාබාධං නිරස්සාද’’න්ති. අත්ථීති උජුකං දුක්ඛවෙදනා නත්ථීති අවත්තබ්බත්තා වුත්තං. අනිට්ඨසභාවත්තා අනිට්ඨාරම්මණත්තා ච දුක්ඛපක්ඛිකාව සා දට්ඨබ්බා. න හි අකුසලවිපාකා ඉට්ඨා නාම අත්ථී, කුසලවිපාකා පන උපෙක්ඛාවෙදනා තත්ථ අප්පාවසරා. අට්ඨකථායං පන නිරයස්ස දුක්ඛබහුලත්තා දුක්ඛස්ස ච තත්ථ බලවතාය සා අබ්බොහාරිකට්ඨානෙ ඨිතාති වුත්තං. උපමං කත්වා ආහටො විසෙසො විය සාමඤ්ඤස්ස යථා අයොපිණ්ඩිරොහිනො විය රූපානන්ති. පටිභාගඋපමාති පටිබිම්බඋපමා.
තෙ අග්ගහෙත්වාති හෙට්ඨිමබ්‍රහ්මලොකෙ අග්ගහෙත්වා. වොමිස්සකසුඛදුක්ඛන්ති විමිස්සකසුඛදුක්ඛං පීතිමිස්සකභාවතො. කම්මන්ති පාපකම්මං. කම්මසීසෙන ඵලං වදති. කාමඤ්චෙත්ථ ‘‘අබ්‍යාබජ්ඣං ලොකං උපපජ්ජතී’’ති ආගතං, ‘‘අබ්‍යාබජ්ඣා ඵස්සා ඵුසන්තී’’ති පන වචනෙන ලොකුත්තරඵස්සාපි සඞ්ගය්හන්තීති ‘‘තීණි සුචරිතානි ලොකියලොකුත්තරමිස්සකානි කථිතානී’’ති වුත්තං.
සඞ්ඛාරසුත්තවණ්ණනා නිට්ඨිතා.