එකූනතිංසතිමො පරිච්ඡෙදො

29. නාමපඤ්ඤත්තිකථා

1114. නාමවොහාරසඞ්කෙතකාරණොපනිබන්ධනා;

යථාවුත්තත්ථසද්දානං, අන්තරා චින්තනා ගතා.

1115. නාමපඤ්ඤත්ති නාමායං, අත්ථසද්දවිනිස්සටා;

තංද්වයාබද්ධසඞ්කෙතඤෙය්‍යාකාරොපලක්ඛිතා.

1116. යා ගය්හති නාමඝොසගොචරුප්පන්නවීථියා;

පවත්තානන්තරුප්පන්න-මනොද්වාරිකවීථියා.

1117. මඤ්චපීඨාදිසද්දං හි, සොතවිඤ්ඤාණවීථියා;

සුත්වා තමෙව චින්තෙත්වා, මනොද්වාරිකවීථියා.

1118. තතො සඞ්කෙතනිප්ඵන්නං, නාමං චින්තාය ගය්හති;

නාමපඤ්ඤත්තිඅත්ථා තු, තතො ගය්හන්ති සම්භවා.

1119. සද්දනාමත්ථපඤ්ඤත්තිපරමත්ථවසෙන හි;

චතුධා තිවිධා වාථ, චින්තනා තත්ථ ඉච්ඡිතා.

1120. ඉත්ථමට්ඨකථාමග්ගං, වණ්ණෙන්තෙන හි දස්සිතො;

නයො ආචරියෙනෙති, විභාගොයං පකාසිතො.

1121. නත්ථඤ්ඤා කාචි විඤ්ඤත්ති, විකාරසහිතො පන;

සද්දොව නාමපඤ්ඤත්ති, ඉච්චෙකච්චෙහි වණ්ණිතං.

1122. තදෙතං නාමපඤ්ඤත්තිභාවෙනෙකවිධම්පි ච;

නෙරුත්තිකයාදිච්ඡකවසා නාමං ද්විධා භවෙ.

1123. සඤ්ඤාසු ධාතුරූපානි, පච්චයඤ්ච තතො පරං;

කත්වා වණ්ණාගමාදිඤ්ච, සද්දලක්ඛණසාධිතං.

1124. නෙරුත්තිකමුදීරෙන්ති, නාමං යාදිච්ඡකං පදං;

යදිච්ඡාය කතමත්තං, බ්‍යඤ්ජනත්ථවිවජ්ජිතං.

1125. තිවිධම්පි තදන්වත්ථකාදිමඤ්චොපචාරිමං;

නිබ්බචනත්ථසාපෙක්ඛං, තත්ථාන්වත්ථමුදීරිතං.

1126. යදිච්ඡාකතසඞ්කෙතං, කාදිමඤ්චොපචාරිමං;

අතම්භූතස්ස තබ්භාවවොහාරොති පවුච්චති.

1127. තථා සාමඤ්ඤනාමඤ්ච, ගුණනාමඤ්ච කිත්තිමං;

ඔපපාතිකමිච්චෙවං, නාමං හොති චතුබ්බිධං.

1128. මහාජනසම්මතඤ්ච, අන්වත්ථඤ්චෙව තාදිසං;

තීණි නාමානි චන්දාදිනාමං තත්ථොපපාතිකං.

1129. යාදිච්ඡකමාවත්ථිකං, නෙමිත්තකමථාපරං;

ලිඞ්ගිකං රුළ්හිකඤ්චෙති, නාමං පඤ්චවිධං භවෙ.

1130. යාදිච්ඡකං යථාවුඩ්ඪං, වච්ඡදම්මාදිකං පන;

ආවත්ථිකං නෙමිත්තකං, සීලවාපඤ්ඤවාදිකං.

1131. ලිඞ්ගිකං දිට්ඨලිඞ්ගං තු, දණ්ඩීඡත්තීතිආදිකං;

රුළ්හිකං ලෙසමත්තෙන, රුළ්හං ගොමහිංසාදිකං.

1132. විජ්ජමානාවිජ්ජමාන-පඤ්ඤත්තොභයමිස්සිතා;

විභත්තා නාමපඤ්ඤත්ති, ඡබ්බිධා හොති තත්ථ හි.

1133. විජ්ජමානපඤ්ඤත්තීති, විජ්ජමානත්ථදීපිතා;

වුච්චති ඛන්ධායතන-ධාතුපඤ්චින්ද්‍රියාදිකා.

1134. අවිජ්ජමානපඤ්ඤත්ති-නාමිකා පරමත්ථතො;

අවිජ්ජමානමඤ්චාදි, අත්ථපඤ්ඤත්තිදීපිතා.

1135. විජ්ජමානෙන අවිජ්ජ-මානපඤ්ඤත්තිනාමිකා;

තෙවිජ්ජො ඡළභිඤ්ඤො ච, සීලවා පඤ්ඤවාපි ච.

1136. අවිජ්ජමානෙන විජ්ජ-මානපඤ්ඤත්තිනාමිකා;

ඉත්ථිරූපං ඉත්ථිසද්දො, ඉත්ථිචිත්තන්තිආදිකා.

1137. විජ්ජමානෙන තු විජ්ජ-මානපඤ්ඤත්තිනාමිකා;

චක්ඛුවිඤ්ඤාණං ච චක්ඛු-සම්ඵස්සො චෙවමාදිකා.

1138. අවිජ්ජමානෙනාවිජ්ජ-මානපඤ්ඤත්තිනාමිකා;

ඛත්තියපුත්තො බ්‍රාහ්මණ-පුත්තො ඉච්චෙවමාදිකා.

1139. ඉති වුත්තානුසාරෙන, නාමපඤ්ඤත්තියා බුධො;

සරූපං විසයඤ්චෙව, විභාගඤ්ච විභාවයෙ.

1140. ඉච්චෙවං පරමත්ථා ච, යථාවුත්තා චතුබ්බිධා;

පඤ්ඤත්ති දුවිධා චෙති, ඤෙය්‍යත්ථා ඡබ්බිධා මතාති.

ඉති පඤ්ඤත්තිවිභාගෙ නාමපඤ්ඤත්තිකථා නිට්ඨිතා.

එකූනතිංසතිමො පරිච්ඡෙදො.

නිට්ඨිතො ච සබ්බථාපි පඤ්ඤත්තිවිභාගො.

නිගමනකථා

1141. සෙට්ඨෙ කඤ්චිවරෙ රට්ඨෙ, කාවෙරිනගරෙ වරෙ;

කුලෙ සඤ්ජාතභූතෙන, බහුස්සුතෙන ඤාණිනා.

1142. අනුරුද්ධෙන ථෙරෙන, අනිරුද්ධයසස්සිනා;

තම්බරට්ඨෙ වසන්තෙන, නගරෙ තඤ්ජනාමකෙ.

1143. තත්ථ සඞ්ඝවිසිට්ඨෙන, යාචිතෙන අනාකුලං;

මහාවිහාරවාසීනං, වාචනාමග්ගනිස්සිතං.

1144. පරමත්ථං පකාසෙන්තං, පරමත්ථවිනිච්ඡයං;

පකරණං කතං තෙන, පරමත්ථත්ථවෙදිනාති.

ඉති අනුරුද්ධාචරියෙන රචිතො

පරමත්ථවිනිච්ඡයො නිට්ඨිතො.

නමො තස්ස භගවතො අරහතො සම්මාසම්බුද්ධස්ස