14. චුද්දසමො පරිච්ඡෙදො

රූපාවචරසමාධිභාවනානිද්දෙසො

789. භාවනානයමහං හිතානයං,

මානයඤ්ච සුගතං සුඛානයං;

බ්‍යාකරොමි පරමං ඉතො පරං,

තං සුණාථ මධුරත්ථවණ්ණනං.

790. උත්තරං තු මනුස්සානං, ධම්මතො ඤාණදස්සනං;

පත්තුකාමෙන කාතබ්බං, ආදිතො සීලසොධනං.

791. සඞ්කස්සරසමාචාරෙ, දුස්සීලෙ සීලවජ්ජිතෙ;

නත්ථි ඣානං කුතො මග්ගො, තස්මා සීලං විසොධයෙ.

792. සීලං චාරිත්තවාරිත්තවසෙන දුවිධං මතං;

තං පනාච්ඡිද්දමක්ඛණ්ඩමකම්මාසමනින්දිතං.

793. කත්තබ්බං අත්ථකාමෙන, විවෙකසුඛමිච්ඡතා;

සීලඤ්ච නාම භික්ඛූනං, අලඞ්කාරො අනුත්තරො.

794. රතනං සරණං ඛෙමං, තාණං ලෙණං පරායණං;

චින්තාමණි පණීතො ච, සීලං යානමනුත්තරං.

795. සීතලං සලිලං සීලං, කිලෙසමලධොවනං;

ගුණානං මූලභූතඤ්ච, දොසානං බලඝාති ච.

796. තිදිවාරොහණඤ්චෙතං, සොපානං පරමුත්තමං;

මග්ගො ඛෙමො ච නිබ්බානනගරස්ස පවෙසනෙ.

797. තස්මා සුපරිසුද්ධං තං, සීලං දුවිධලක්ඛණං;

කත්තබ්බං අත්ථකාමෙන, පියසීලෙන භික්ඛුනා.

798. කාතබ්බො පන සීලස්මිං, පරිසුද්ධෙ ඨිතෙනිධ;

පලිබොධස්සුපච්ඡෙදො, පලිබොධා දසාහු ච.

799. ‘‘ආවාසො ච කුලං ලාභො,

ගණො කම්මඤ්ච පඤ්චමං;

අද්ධානං ඤාති ආබාධො,

ගන්ථො ඉද්ධීති තෙ දසා’’ති.

800. පලිබොධස්සුපච්ඡෙදං, කත්වා දසවිධස්සපි;

උපසඞ්කමිතබ්බො සො, කම්මට්ඨානස්ස දායකො.

801. පියො ගරු භාවනීයො, වත්තා ච වචනක්ඛමො;

ගම්භීරඤ්ච කථං කත්තා, නො චට්ඨානෙ නියොජකො.

802. එවමාදිගුණොපෙතමුපගන්ත්වා හිතෙසිනං;

කල්‍යාණමිත්තං කාලෙන, කම්මට්ඨානස්ස දායකං.

803. කම්මට්ඨානං ගහෙතබ්බං, වත්තං කත්වා පනස්ස තු;

තෙනාපි චරිතං ඤත්වා, දාතබ්බං තස්ස භික්ඛුනො.

804. චරිතං පනිදං රාගදොසමොහවසෙන ච;

සද්ධාබුද්ධිවිතක්කානං, වසෙන ඡබ්බිධං මතං.

805. වොමිස්සකනයා තෙසං, චතුසට්ඨි භවන්ති තෙ;

තෙහි අත්ථො න චත්ථීති, න මයා ඉධ දස්සිතා.

806. අසුභා ච දසෙවෙත්ථ, තථා කායගතාසති;

එකාදස ඉමෙ රාග-චරිතස්සානුකූලතා.

807. චතස්සො අප්පමඤ්ඤායො, සවණ්ණකසිණා ඉමෙ;

අට්ඨෙව ච සදා දොස-චරිතස්සානුකූලතා.

808. තං මොහචරිතස්සෙත්ථ, විතක්කචරිතස්ස ච;

අනුකූලන්ති නිද්දිට්ඨං, ආනාපානං පනෙකකං.

809. පුරිමානුස්සතිඡක්කං, සද්ධාචරිතදෙහිනො;

මරණූපසමායුත්තා, සතිමාහාරනිස්සිතා.

810. සඤ්ඤා ධාතුවවත්ථානං, බුද්ධිප්පකතිජන්තුනො;

ඉමෙ පන ච චත්තාරො, අනුකූලාති දීපිතා.

811. චත්තාරොපි ච ආරුප්පා, සෙසානි කසිණානි ච;

අනුකූලා ඉමෙ සබ්බ-චරිතානන්ති වණ්ණිතා.

812. ඉදං සබ්බං පනෙකන්ත-විපච්චනීකභාවතො;

අතිසප්පායතො වුත්ත-මිති ඤෙය්‍යං විභාවිනා.

813. කම්මට්ඨානානි සබ්බානි, චත්තාලීසාති නිද්දිසෙ;

කසිණානි දස චෙව, අසුභානුස්සතී දස.

814. චතස්සො අප්පමඤ්ඤායො, චත්තාරො ච අරූපිනො;

චතුධාතුවවත්ථානං, සඤ්ඤා චාහාරතා ඉති.

815. කම්මට්ඨානෙසු එතෙසු, උපචාරවහා කති;

ආනාපානසතිං කාය-ගතං හිත්වා පනට්ඨපි.

816. සෙසානුස්සතියො සඤ්ඤා, වවත්ථානන්ති තෙරස;

උපචාරවහා වුත්තා, සෙසා තෙ අප්පනාවහා.

817. අප්පනායාවහෙස්වෙත්ථ, කසිණානි දසාපි ච;

ආනාපානසතී චෙව, චතුක්කජ්ඣානිකා ඉමෙ.

818. අසුභානි දස චෙත්ථ, තථා කායගතාසති;

එකාදස ඉමෙ ධම්මා, පඨමජ්ඣානිකා සියුං.

819. ආදිබ්‍රහ්මවිහාරාති, තිකජ්ඣානවහා තයො;

චතුත්ථාපි ච ආරුප්පා, චතුත්ථජ්ඣානිකා මතා.

820. වසෙනාරම්මණඞ්ගානං, දුවිධො සමතික්කමො;

ගොචරාතික්කමාරූපෙ, රූපෙ ඣානඞ්ගතික්කමො.

821. දසෙව කසිණානෙත්ථ, වඩ්ඪෙතබ්බානි හොන්ති හි;

න ච වඩ්ඪනියා සෙසා, භවන්ති අසුභාදයො.

822. දසෙව කසිණානෙත්ථ, අසුභානි දසාපි ච;

ආනාපානසතී චෙව, තථා කායගතාසති.

823. පටිභාගනිමිත්තානි, හොන්ති ආරම්මණානි හි;

සෙසානෙව පටිභාග-නිමිත්තාරම්මණා සියුං.

824. අසුභානි දසාහාර-සඤ්ඤා කායගතාසති;

දෙවෙසු නප්පවත්තන්ති, ද්වාදසෙතානි සබ්බදා.

825. තානි ද්වාදස චෙතානි, ආනාපානසතීපි ච;

තෙරසෙව පනෙතානි, බ්‍රහ්මලොකෙ න විජ්ජරෙ.

826. ඨපෙත්වා චතුරාරූපෙ, නත්ථි කිඤ්චි අරූපිසු;

මනුස්සලොකෙ සබ්බානි, පවත්තන්ති න සංසයො.

827. චතුත්ථං කසිණං හිත්වා, කසිණා අසුභානි ච;

දිට්ඨෙනෙව ගහෙතබ්බා, ඉමෙ එකූනවීසති.

828. සතියම්පි ච කායම්හි, දිට්ඨෙන තචපඤ්චකං;

සෙසමෙත්ථ සුතෙනෙව, ගහෙතබ්බන්ති දීපිතං.

829. ආනාපානසතී එත්ථ, ඵුට්ඨෙන පරිදීපිතා;

වායොකසිණමෙවෙත්ථ, දිට්ඨඵුට්ඨෙන ගය්හති.

830. සුතෙනෙව ගහෙතබ්බා, සෙසා අට්ඨාරසාපි ච;

උපෙක්ඛා අප්පමඤ්ඤා ච, අරූපා චෙව පඤ්චිමෙ.

831. ආදිතොව ගහෙතබ්බා, න හොන්තීති පකාසිතා;

පඤ්චතිංසාවසෙසානි, ගහෙතබ්බානි ආදිතො.

832. කම්මට්ඨානෙසු හෙතෙසු, ආකාසකසිණං විනා;

කසිණා නව හොන්තෙ ච, අරූපානං තු පච්චයා.

833. දසාපි කසිණා හොන්ති, අභිඤ්ඤානං තු පච්චයා;

තයො බ්‍රහ්මවිහාරාපි, චතුක්කස්ස භවන්ති තු.

834. හෙට්ඨිමං හෙට්ඨිමාරුප්පං, උපරූපරිමස්ස හි;

තථා චතුත්ථමාරුප්පං, නිරොධස්සාති දීපිතං.

835. සබ්බානි ච පනෙතානි, චත්තාලීසවිධානි තු;

විපස්සනාභවසම්පත්ති-සුඛානං පච්චයා සියුං.

836. කම්මට්ඨානං ගහෙත්වාන, ආචරියස්ස සන්තිකෙ;

වසන්තස්ස කථෙතබ්බං, ආගතස්සාගතක්ඛණෙ.

837. උග්ගහෙත්වා පනඤ්ඤත්‍ර, ගන්තුකාමස්ස භික්ඛුනො;

නාතිසඞ්ඛෙපවිත්ථාරං, කථෙතබ්බං තු තෙනපි.

838. කම්මට්ඨානං ගහෙත්වාන, සම්මට්ඨානං මනොභුනො;

අට්ඨාරසහි දොසෙහි, නිච්චං පන විවජ්ජිතෙ.

839. අනුරූපෙ විහාරස්මිං, විහාතබ්බං තු ගාමතො;

නාතිදූරෙ නච්චාසන්නෙ, සිවෙ පඤ්චඞ්ගසංයුතෙ.

840. ඛුද්දකො පලිබොධොපි, ඡින්දිතබ්බො පනත්ථි චෙ;

දීඝා කෙසා නඛා ලොමා, ඡින්දිතබ්බා විභාවිනා.

841. චීවරං රජිතබ්බං තං, කිලිට්ඨං තු සචෙ සියා;

සචෙ පත්තෙ මලං හොති, පචිතබ්බොව සුට්ඨු සො.

842. අච්ඡින්නපලිබොධෙන, පච්ඡා තෙන ච භික්ඛුනා;

පවිවිත්තෙ පනොකාසෙ, වසන්තෙන යථාසුඛං.

843. වජ්ජෙත්වා මත්තිකං නීලං, පීතං සෙතඤ්ච ලොහිතං;

සණ්හායාරුණවණ්ණාය, මත්තිකාය මනොරමං.

844. කත්තබ්බං කසිණජ්ඣානං, පත්තුකාමෙන ධීමතා;

සෙනාසනෙ විවිත්තස්මිං, බහිද්ධා වාපි තාදිසෙ.

845. පටිච්ඡන්නෙ පනට්ඨානෙ, පබ්භාරෙ වා ගුහන්තරෙ;

සංහාරිමං වා කාතබ්බං, තං තත්‍රට්ඨකමෙව වා.

846. සංහාරිමං කරොන්තෙන, දණ්ඩකෙසු චතූස්වපි;

චම්මං වා කටසාරං වා, දුස්සපත්තම්පි වා තථා.

847. බන්ධිත්වා තථා කාතබ්බං, මත්තිකාය පමාණතො;

භූමියං පත්ථරිත්වා ච, ඔලොකෙතබ්බමෙව තං.

848. තත්‍රට්ඨං භූමියං වට්ටං, ආකොටිත්වාන ඛාණුකෙ;

වල්ලීහි තං විනන්ධිත්වා, කාතබ්බං කණ්ණිකං සමං.

849. විත්ථාරතො පමාණෙන, විදත්ථිචතුරඞ්ගුලං;

වට්ටං වත්තති තං කාතුං, විවට්ටං පන මිච්ඡතා.

850. භෙරීතලසමං සාධු, කත්වා කසිණමණ්ඩලං;

සම්මජ්ජිත්වාන තං ඨානං, න්හත්වා ආගම්ම පණ්ඩිතො.

851. හත්ථපාසපමාණස්මිං, තම්හා කසිණමණ්ඩලා;

පදෙසෙ තු සුපඤ්ඤත්තෙ, ආසනස්මිං සුඅත්ථතෙ.

852. උච්චෙ තත්ථ නිසීදිත්වා, විදත්ථිචතුරඞ්ගුලෙ;

උජුකායං පණිධාය, කත්වා පරිමුඛං සතිං.

853. කාමෙස්වාදීනවං දිස්වා, නෙක්ඛම්මං දට්ඨු ඛෙමතො;

පරමං පීතිපාමොජ්ජං, ජනෙත්වා රතනත්තයෙ.

854. ‘‘භාගී අස්සමහං අද්ධා, ඉමාය පටිපත්තියා;

පවිවෙකසුඛස්සා’’ති, කත්වා උස්සාහමුත්තමං.

855. ආකාරෙන සමෙනෙව, උම්මීලිත්වාන ලොචනං;

නිමිත්තං ගණ්හතා සාධු, භාවෙතබ්බං පුනප්පුනං.

856. න වණ්ණො පෙක්ඛිතබ්බො සො, දට්ඨබ්බං න ච ලක්ඛණං;

වණ්ණං පන අමුඤ්චිත්වා, උස්සදස්ස වසෙන හි.

857. චිත්තං පණ්ණත්තිධම්මස්මිං, ඨපෙත්වෙකග්ගමානසො;

‘‘පථවී පථවි’’ච්චෙවං, වත්වා භාවෙය්‍ය පණ්ඩිතො.

858. පථවී මෙදනී භූමි, වසුධා ච වසුන්ධරා;

එවං පථවිනාමෙසු, එකං වත්තුම්පි වට්ටති.

859. උම්මීලිත්වා නිමීලිත්වා, ආවජ්ජෙය්‍ය පුනප්පුනං;

යාවුග්ගහනිමිත්තං තු, නුප්පජ්ජති ච තාව සො.

860. එවං භාවයතො තස්ස, පුන එකග්ගචෙතසො;

යදා පන නිමීලෙත්වා, ආවජ්ජන්තස්ස යොගිනො.