3. සත්තිවග්ගො
1. සත්තිසුත්තං
21. සාවත්ථිනිදානං. එකමන්තං ඨිතා ඛො සා දෙවතා භගවතො සන්තිකෙ ඉමං ගාථං අභාසි –
‘‘සත්තියා විය ඔමට්ඨො, ඩය්හමානොව [ඩය්හමානෙව (සබ්බත්ථ)] මත්ථකෙ;
කාමරාගප්පහානාය, සතො භික්ඛු පරිබ්බජෙ’’ති.
‘‘සත්තියා විය ඔමට්ඨො, ඩය්හමානොව මත්ථකෙ;
සක්කායදිට්ඨිප්පහානාය, සතො භික්ඛු පරිබ්බජෙ’’ති.
2. ඵුසතිසුත්තං
22. ‘‘නාඵුසන්තං ඵුසති ච, ඵුසන්තඤ්ච තතො ඵුසෙ;
තස්මා ඵුසන්තං ඵුසති, අප්පදුට්ඨපදොසින’’න්ති.
‘‘යො අප්පදුට්ඨස්ස නරස්ස දුස්සති,
සුද්ධස්ස පොසස්ස අනඞ්ගණස්ස;
තමෙව බාලං පච්චෙති පාපං,
සුඛුමො රජො පටිවාතංව ඛිත්තො’’ති.
3. ජටාසුත්තං
23. ‘‘අන්තො ජටා බහි ජටා, ජටාය ජටිතා පජා;
තං තං ගොතම පුච්ඡාමි, කො ඉමං විජටයෙ ජට’’න්ති.
‘‘සීලෙ පතිට්ඨාය නරො සපඤ්ඤො, චිත්තං පඤ්ඤඤ්ච භාවයං;
ආතාපී නිපකො භික්ඛු, සො ඉමං විජටයෙ ජටං.
‘‘යෙසං රාගො ච දොසො ච, අවිජ්ජා ච විරාජිතා;
ඛීණාසවා අරහන්තො, තෙසං විජටිතා ජටා.
‘‘යත්ථ නාමඤ්ච රූපඤ්ච, අසෙසං උපරුජ්ඣති;
පටිඝං රූපසඤ්ඤා ච, එත්ථෙසා ඡිජ්ජතෙ [විජටෙ (ක.)] ජටා’’ති.
4. මනොනිවාරණසුත්තං
24. ‘‘යතො යතො මනො නිවාරයෙ,
න දුක්ඛමෙති නං තතො තතො;
ස සබ්බතො මනො නිවාරයෙ,
ස සබ්බතො දුක්ඛා පමුච්චති’’.
‘‘න සබ්බතො මනො නිවාරයෙ,
න මනො සංයතත්තමාගතං;
යතො යතො ච පාපකං,
තතො තතො මනො නිවාරයෙ’’ති.
5. අරහන්තසුත්තං
25. ‘‘යො හොති භික්ඛු අරහං කතාවී,
ඛීණාසවො අන්තිමදෙහධාරී;
අහං වදාමීතිපි සො වදෙය්ය,
මමං වදන්තීතිපි සො වදෙය්යා’’ති.
‘‘යො හොති භික්ඛු අරහං කතාවී,
ඛීණාසවො අන්තිමදෙහධාරී;
අහං වදාමීතිපි සො වදෙය්ය,
මමං වදන්තීතිපි සො වදෙය්ය;
ලොකෙ සමඤ්ඤං කුසලො විදිත්වා,
වොහාරමත්තෙන සො [ස (?)] වොහරෙය්යා’’ති.
‘‘යො හොති භික්ඛු අරහං කතාවී,
ඛීණාසවො අන්තිමදෙහධාරී;
මානං නු ඛො සො උපගම්ම භික්ඛු,
අහං වදාමීතිපි සො වදෙය්ය;
මමං වදන්තීතිපි සො වදෙය්යා’’ති.
‘‘පහීනමානස්ස න සන්ති ගන්ථා,
විධූපිතා මානගන්ථස්ස සබ්බෙ;
ස වීතිවත්තො මඤ්ඤතං [මානනං (සී.), මඤ්ඤීතං (?)] සුමෙධො,
අහං වදාමීතිපි සො වදෙය්ය.
‘‘මමං වදන්තීතිපි සො වදෙය්ය;
ලොකෙ සමඤ්ඤං කුසලො විදිත්වා;
වොහාරමත්තෙන සො වොහරෙය්යා’’ති.
6. පජ්ජොතසුත්තං
26. ‘‘කති ලොකස්මිං පජ්ජොතා, යෙහි ලොකො පකාසති [පභාසති (ක. සී.)];
භගවන්තං [භවන්තං (ක.)] පුට්ඨුමාගම්ම, කථං ජානෙමු තං මය’’න්ති.
‘‘චත්තාරො ලොකෙ පජ්ජොතා, පඤ්චමෙත්ථ න විජ්ජති;
දිවා තපති ආදිච්චො, රත්තිමාභාති චන්දිමා.
‘‘අථ අග්ගි දිවාරත්තිං, තත්ථ තත්ථ පකාසති;
සම්බුද්ධො තපතං සෙට්ඨො, එසා ආභා අනුත්තරා’’ති.
7. සරසුත්තං
27. ‘‘කුතො සරා නිවත්තන්ති, කත්ථ වට්ටං න වත්තති;
කත්ථ නාමඤ්ච රූපඤ්ච, අසෙසං උපරුජ්ඣතී’’ති.
‘‘යත්ථ ආපො ච පථවී, තෙජො වායො න ගාධති;
අතො සරා නිවත්තන්ති, එත්ථ වට්ටං න වත්තති;
එත්ථ නාමඤ්ච රූපඤ්ච, අසෙසං උපරුජ්ඣතී’’ති.
8. මහද්ධනසුත්තං
28. ‘‘මහද්ධනා මහාභොගා, රට්ඨවන්තොපි ඛත්තියා;
අඤ්ඤමඤ්ඤාභිගිජ්ඣන්ති, කාමෙසු අනලඞ්කතා.
‘‘තෙසු උස්සුක්කජාතෙසු, භවසොතානුසාරිසු;
කෙධ තණ්හං [රොධතණ්හං (ස්යා. කං.), ගෙධතණ්හං (ක.)] පජහිංසු [පවාහිංසු (ස්යා. කං. ක.)], කෙ ලොකස්මිං අනුස්සුකා’’ති.
‘‘හිත්වා අගාරං පබ්බජිතා, හිත්වා පුත්තං පසුං වියං;
හිත්වා රාගඤ්ච දොසඤ්ච, අවිජ්ජඤ්ච විරාජිය;
ඛීණාසවා අරහන්තො, තෙ ලොකස්මිං අනුස්සුකා’’ති.
9. චතුචක්කසුත්තං
29. ‘‘චතුචක්කං නවද්වාරං, පුණ්ණං ලොභෙන සංයුතං;
පඞ්කජාතං මහාවීර, කථං යාත්රා භවිස්සතී’’ති.
‘‘ඡෙත්වා නද්ධිං වරත්තඤ්ච, ඉච්ඡා ලොභඤ්ච පාපකං;
සමූලං තණ්හමබ්බුය්හ, එවං යාත්රා භවිස්සතී’’ති.
10. එණිජඞ්ඝසුත්තං
30. ‘‘එණිජඞ්ඝං කිසං වීරං, අප්පාහාරං අලොලුපං;
සීහං වෙකචරං නාගං, කාමෙසු අනපෙක්ඛිනං;
උපසඞ්කම්ම පුච්ඡාම, කථං දුක්ඛා පමුච්චතී’’ති.
‘‘පඤ්ච කාමගුණා ලොකෙ, මනොඡට්ඨා පවෙදිතා;
එත්ථ ඡන්දං විරාජෙත්වා, එවං දුක්ඛා පමුච්චතී’’ති.
සත්තිවග්ගො තතියො.
තස්සුද්දානං –
සත්තියා ඵුසති චෙව, ජටා මනොනිවාරණා;
අරහන්තෙන පජ්ජොතො, සරා මහද්ධනෙන ච;
චතුචක්කෙන නවමං, එණිජඞ්ඝෙන තෙ දසාති.