නමො තස්ස භගවතො අරහතො සම්මාසම්බුද්ධස්ස
ඛුද්දකනිකායෙ
ථෙරීගාථාපාළි
1. එකකනිපාතො
1. අඤ්ඤතරාථෙරීගාථා
1. ‘‘සුඛං සුපාහි ථෙරිකෙ, කත්වා චොළෙන පාරුතා;
උපසන්තො හි තෙ රාගො, සුක්ඛඩාකං ව කුම්භිය’’න්ති.
ඉත්ථං සුදං අඤ්ඤතරා ථෙරී අපඤ්ඤාතා භික්ඛුනී ගාථං අභාසිත්ථාති.
2. මුත්තාථෙරීගාථා
2. ‘‘මුත්තෙ මුච්චස්සු යොගෙහි, චන්දො රාහුග්ගහා ඉව;
විප්පමුත්තෙන චිත්තෙන, අනණා භුඤ්ජ පිණ්ඩක’’න්ති.
ඉත්ථං සුදං භගවා මුත්තං සික්ඛමානං ඉමාය ගාථාය අභිණ්හං ඔවදතීති.
3. පුණ්ණාථෙරීගාථා
3. ‘‘පුණ්ණෙ පූරස්සු ධම්මෙහි, චන්දො පන්නරසෙරිව;
පරිපුණ්ණාය පඤ්ඤාය, තමොඛන්ධං [තමොක්ඛන්ධං (සී. ස්යා.)] පදාලයා’’ති.
ඉත්ථං සුදං පුණ්ණා ථෙරී ගාථං අභාසිත්ථාති.
4. තිස්සාථෙරීගාථා
4. ‘‘තිස්සෙ සික්ඛස්සු සික්ඛාය, මා තං යොගා උපච්චගුං;
සබ්බයොගවිසංයුත්තා, චර ලොකෙ අනාසවා’’ති.
… තිස්සා ථෙරී….
5. අඤ්ඤතරාතිස්සාථෙරීගාථා
5. ‘‘තිස්සෙ යුඤ්ජස්සු ධම්මෙහි, ඛණො තං මා උපච්චගා;
ඛණාතීතා හි සොචන්ති, නිරයම්හි සමප්පිතා’’ති.
… අඤ්ඤතරා තිස්සා ථෙරී….
6. ධීරාථෙරීගාථා
6. ‘‘ධීරෙ නිරොධං ඵුසෙහි [ඵුස්සෙහි (සී.)], සඤ්ඤාවූපසමං සුඛං;
ආරාධයාහි නිබ්බානං, යොගක්ඛෙමමනුත්තර’’න්ති [යොගක්ඛෙමං අනුත්තරන්ති (සී. ස්යා.)].
… ධීරා ථෙරී….
7. වීරාථෙරීගාථා
7. ‘‘වීරා වීරෙහි [ධීරා ධීරෙහි (ක.)] ධම්මෙහි, භික්ඛුනී භාවිතින්ද්රියා;
ධාරෙහි අන්තිමං දෙහං, ජෙත්වා මාරං සවාහිනි’’න්ති [සවාහනන්ති (ක.)].
… වීරා ථෙරී….
8. මිත්තාථෙරීගාථා
8. ‘‘සද්ධාය පබ්බජිත්වාන, මිත්තෙ මිත්තරතා භව;
භාවෙහි කුසලෙ ධම්මෙ, යොගක්ඛෙමස්ස පත්තියා’’ති.
… මිත්තා ථෙරී….
9. භද්රාථෙරීගාථා
9. ‘‘සද්ධාය පබ්බජිත්වාන, භද්රෙ භද්රරතා භව;
භාවෙහි කුසලෙ ධම්මෙ, යොගක්ඛෙමමනුත්තර’’න්ති.
… භද්රා ථෙරී….
10. උපසමාථෙරීගාථා
10. ‘‘උපසමෙ තරෙ ඔඝං, මච්චුධෙය්යං සුදුත්තරං;
ධාරෙහි අන්තිමං දෙහං, ජෙත්වා මාරං සවාහන’’න්ති.
… උපසමා ථෙරී….
11. මුත්තාථෙරීගාථා
11. ‘‘සුමුත්තා සාධුමුත්තාම්හි, තීහි ඛුජ්ජෙහි මුත්තියා;
උදුක්ඛලෙන මුසලෙන, පතිනා ඛුජ්ජකෙන ච;
මුත්තාම්හි ජාතිමරණා, භවනෙත්ති සමූහතා’’ති.
… මුත්තා ථෙරී….
12. ධම්මදින්නාථෙරීගාථා
12. ‘‘ඡන්දජාතා අවසායී, මනසා ච ඵුටා [ඵුට්ඨා (ස්යා.), ඵුඨා (සී. අට්ඨ.)] සියා;
කාමෙසු අප්පටිබද්ධචිත්තා [අප්පටිබන්ධචිත්තා (ක.)], උද්ධංසොතාති වුච්චතී’’ති [උද්ධංසොතා විමුච්චතීති (සී. පී.)].
… ධම්මදින්නා ථෙරී….
13.විසාඛාථෙරීගාථා
13. ‘‘කරොථ බුද්ධසාසනං, යං කත්වා නානුතප්පති;
ඛිප්පං පාදානි ධොවිත්වා, එකමන්තෙ නිසීදථා’’ති.
… විසාඛා ථෙරී….
14.සුමනාථෙරීගාථා
14. ‘‘ධාතුයො දුක්ඛතො දිස්වා, මා ජාතිං පුනරාගමි;
භවෙ ඡන්දං විරාජෙත්වා, උපසන්තා චරිස්සසී’’ති.
… සුමනා ථෙරී….
15. උත්තරාථෙරීගාථා
15. ‘‘කායෙන සංවුතා ආසිං, වාචාය උද චෙතසා;
සමූලං තණ්හමබ්බුය්හ, සීතිභූතාම්හි නිබ්බුතා’’ති.
… උත්තරා ථෙරී….
16. වුඩ්ඪපබ්බජිතසුමනාථෙරීගාථා
16. ‘‘සුඛං ත්වං වුඩ්ඪිකෙ සෙහි, කත්වා චොළෙන පාරූතා;
උපසන්තො හි තෙ රාගො, සීතිභූතාසි නිබ්බුතා’’ති.
… සුමනා වුඩ්ඪපබ්බජිතා ථෙරී….
17. ධම්මාථෙරීගාථා
17. ‘‘පිණ්ඩපාතං චරිත්වාන, දණ්ඩමොලුබ්භ දුබ්බලා;
වෙධමානෙහි ගත්තෙහි, තත්ථෙව නිපතිං ඡමා;
දිස්වා ආදීනවං කායෙ, අථ චිත්තං විමුච්චි මෙ’’ති.
… ධම්මා ථෙරී….
18. සඞ්ඝාථෙරීගාථා
18. ‘‘හිත්වා ඝරෙ පබ්බජිත්වා [පබ්බජිතා (සී. අට්ඨ.)], හිත්වා පුත්තං පසුං පියං;
හිත්වා රාගඤ්ච දොසඤ්ච, අවිජ්ජඤ්ච විරාජිය;
සමූලං තණ්හමබ්බුය්හ, උපසන්තාම්හි නිබ්බුතා’’ති.
… සඞ්ඝා ථෙරී….
එකකනිපාතො නිට්ඨිතො.
2. දුකනිපාතො
1. අභිරූපනන්දාථෙරීගාථා
19. [අප. ථෙරී 2.4.157 අපදානෙපි] ‘‘ආතුරං අසුචිං පූතිං, පස්ස නන්දෙ සමුස්සයං;
අසුභාය චිත්තං භාවෙහි, එකග්ගං සුසමාහිතං.
20. ‘‘අනිමිත්තඤ්ච භාවෙහි, මානානුසයමුජ්ජහ;
තතො මානාභිසමයා, උපසන්තා චරිස්සසී’’ති.
ඉත්ථං සුදං භගවා අභිරූපනන්දං සික්ඛමානං ඉමාහි ගාථාහි අභිණ්හං ඔවදතීති [ඉත්ථං සුදං භගවා අභිරූපනන්දං සික්ඛමානං ඉමාහි ගාථාහි අභිණ්හං ඔවදතීති (ක.)].
2. ජෙන්තාථෙරීගාථා
21. ‘‘යෙ ඉමෙ සත්ත බොජ්ඣඞ්ගා, මග්ගා නිබ්බානපත්තියා;
භාවිතා තෙ මයා සබ්බෙ, යථා බුද්ධෙන දෙසිතා.
22. ‘‘දිට්ඨො හි මෙ සො භගවා, අන්තිමොයං සමුස්සයො;
වික්ඛීණො ජාතිසංසාරො, නත්ථි දානි පුනබ්භවො’’ති.
ඉත්ථං සුදං ජෙන්තා ථෙරී ගාථායො අභාසිත්ථාති.
3. සුමඞ්ගලමාතාථෙරීගාථා
23. ‘‘සුමුත්තිකා සුමුත්තිකා [සුමුත්තිකෙ සුමුත්තිකෙ (සී.), සුමුත්තිකෙ සුමුත්තිකා (ස්යා. ක.)], සාධුමුත්තිකාම්හි මුසලස්ස;
අහිරිකො මෙ ඡත්තකං වාපි, උක්ඛලිකා මෙ දෙඩ්ඩුභං වාති.
24. ‘‘රාගඤ්ච අහං දොසඤ්ච, චිච්චිටි චිච්චිටීති විහනාමි;
සා රුක්ඛමූලමුපගම්ම, අහො සුඛන්ති සුඛතො ඣායාමී’’ති.
… සුමඞ්ගලමාතා ථෙරී [අඤ්ඤතරා ථෙරී භික්ඛුනී අපඤ්ඤාතා (ස්යා. ක.)].
4. අඩ්ඪකාසිථෙරීගාථා
25. ‘‘යාව කාසිජනපදො, සුඞ්කො මෙ තත්ථකො අහු;
තං කත්වා නෙගමො අග්ඝං, අඩ්ඪෙනග්ඝං ඨපෙසි මං.
26. ‘‘අථ නිබ්බින්දහං රූපෙ, නිබ්බින්දඤ්ච විරජ්ජහං;
මා පුන ජාතිසංසාරං, සන්ධාවෙය්යං පුනප්පුනං;
තිස්සො විජ්ජා සච්ඡිකතා, කතං බුද්ධස්ස සාසන’’න්ති.
… අඩ්ඪකාසි ථෙරී….
5. චිත්තාථෙරීගාථා
27. ‘‘කිඤ්චාපි ඛොම්හි කිසිකා, ගිලානා බාළ්හදුබ්බලා;
දණ්ඩමොලුබ්භ ගච්ඡාමි, පබ්බතං අභිරූහිය.
28. ‘‘සඞ්ඝාටිං නික්ඛිපිත්වාන, පත්තකඤ්ච නිකුජ්ජිය;
සෙලෙ ඛම්භෙසිමත්තානං, තමොඛන්ධං පදාලියා’’ති.
… චිත්තා ථෙරී….
6. මෙත්තිකාථෙරීගාථා
29. ‘‘කිඤ්චාපි ඛොම්හි දුක්ඛිතා, දුබ්බලා ගතයොබ්බනා;
දණ්ඩමොලුබ්භ ගච්ඡාමි, පබ්බතං අභිරූහිය.
30. ‘‘නික්ඛිපිත්වාන සඞ්ඝාටිං, පත්තකඤ්ච නිකුජ්ජිය;
නිසින්නා චම්හි සෙලම්හි, අථ චිත්තං විමුච්චි මෙ;
තිස්සො විජ්ජා අනුප්පත්තා, කතං බුද්ධස්ස සාසන’’න්ති.
… මෙත්තිකා ථෙරී….
7. මිත්තාථෙරීගාථා
31. ‘‘චාතුද්දසිං පඤ්චදසිං, යා ච පක්ඛස්ස අට්ඨමී;
පාටිහාරියපක්ඛඤ්ච, අට්ඨඞ්ගසුසමාගතං.
32. ‘‘උපොසථං උපාගච්ඡිං, දෙවකායාභිනන්දිනී;
සාජ්ජ එකෙන භත්තෙන, මුණ්ඩා සඞ්ඝාටිපාරුතා;
දෙවකායං න පත්ථෙහං, විනෙය්ය හදයෙ දර’’න්ති.
… මිත්තා ථෙරී….
8. අභයමාතුථෙරීගාථා
33. ‘‘උද්ධං පාදතලා අම්ම, අධො වෙ කෙසමත්ථකා;
පච්චවෙක්ඛස්සුමං කායං, අසුචිං පූතිගන්ධිකං.
34. ‘‘එවං විහරමානාය, සබ්බො රාගො සමූහතො;
පරිළාහො සමුච්ඡින්නො, සීතිභූතාම්හි නිබ්බුතා’’ති.
… අභයමාතු ථෙරී….
9. අභයාථෙරීගාථා
35. ‘‘අභයෙ භිදුරො කායො, යත්ථ සතා පුථුජ්ජනා;
නික්ඛිපිස්සාමිමං දෙහං, සම්පජානා සතීමතී.
36. ‘‘බහූහි දුක්ඛධම්මෙහි, අප්පමාදරතාය මෙ;
තණ්හක්ඛයො අනුප්පත්තො, කතං බුද්ධස්ස සාසන’’න්ති.
… අභයා ථෙරී….
10. සාමාථෙරීගාථා
37. ‘‘චතුක්ඛත්තුං පඤ්චක්ඛත්තුං, විහාරා උපනික්ඛමිං;
අලද්ධා චෙතසො සන්තිං, චිත්තෙ අවසවත්තිනී;
තස්සා මෙ අට්ඨමී රත්ති, යතො තණ්හා සමූහතා.
38. ‘‘බහූහි දුක්ඛධම්මෙහි, අප්පමාදරතාය මෙ;
තණ්හක්ඛයො අනුප්පත්තො, කතං බුද්ධස්ස සාසන’’න්ති.
… සාමා ථෙරී….
දුකනිපාතො නිට්ඨිතො.
3. තිකනිපාතො
1. අපරාසාමාථෙරීගාථා
39. ‘‘පණ්ණවීසතිවස්සානි, යතො පබ්බජිතාය මෙ;
නාභිජානාමි චිත්තස්ස, සමං ලද්ධං කුදාචනං.