1. දුක්ඛවිහාරසුත්තං

28. (ද්වෙ ධම්මෙ අනුක්කටි) [( ) ස්‍යාමපොත්ථකෙ නත්ථි] වුත්තඤ්හෙතං භගවතා, වුත්තමරහතාති මෙ සුතං –

‘‘ද්වීහි, භික්ඛවෙ, ධම්මෙහි සමන්නාගතො භික්ඛු දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛං විහරති සවිඝාතං සඋපායාසං සපරිළාහං; කායස්ස භෙදා පරං මරණා දුග්ගති පාටිකඞ්ඛා. කතමෙහි ද්වීහි? ඉන්ද්‍රියෙසු අගුත්තද්වාරතාය [අගුත්තද්වාරො (අට්ඨ.)] ච, භොජනෙ අමත්තඤ්ඤුතාය [අමත්තඤ්ඤූ (අට්ඨ.)] ච. ඉමෙහි ඛො, භික්ඛවෙ, ද්වීහි ධම්මෙහි සමන්නාගතො භික්ඛු දිට්ඨෙව ධම්මෙ දුක්ඛං විහරති සවිධාතං සඋපායාසං සපරිළාහං; කායස්ස භෙදා පරං මරණා දුග්ගති පාටිකඞ්ඛා’’ති. එතමත්ථං භගවා අවොච. තත්ථෙතං ඉති වුච්චති –

‘‘චක්ඛු සොතඤ්ච ඝානඤ්ච, ජිව්හා කායො තථා මනො;

එතානි යස්ස ද්වාරානි, අගුත්තානිධ [අගුත්තානි ච (ස්‍යා.)] භික්ඛුනො.

‘‘භොජනම්හි අමත්තඤ්ඤූ, ඉන්ද්‍රියෙසු අසංවුතො;

කායදුක්ඛං චෙතොදුක්ඛං, දුක්ඛං සො අධිගච්ඡති.

‘‘ඩය්හමානෙන කායෙන, ඩය්හමානෙන චෙතසා;

දිවා වා යදි වා රත්තිං, දුක්ඛං විහරති තාදිසො’’ති.

අයම්පි අත්ථො වුත්තො භගවතා, ඉති මෙ සුතන්ති. පඨමං.