33. උමාපුප්ඵියවග්ගො

1. උමාපුප්ඵියත්ථෙරඅපදානං

1. ‘‘සමාහිතං සමාපන්නං, සිද්ධත්ථමපරාජිතං;

සමාධිනා උපවිට්ඨං, අද්දසාහං නරුත්තමං.

2. ‘‘උමාපුප්ඵං ගහෙත්වාන, බුද්ධස්ස අභිරොපයිං;

සබ්බපුප්ඵා එකසීසා, උද්ධංවණ්ටා අධොමුඛා.

3. ‘‘සුචිත්තා විය තිට්ඨන්තෙ, ආකාසෙ පුප්ඵසන්ථරා;

තෙන චිත්තප්පසාදෙන, තුසිතං උපපජ්ජහං.

4. ‘‘චතුන්නවුතිතො කප්පෙ, යං පුප්ඵමභිපූජයිං;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, බුද්ධපූජායිදං ඵලං.

5. ‘‘පඤ්චපඤ්ඤාසිතො කප්පෙ, එකො ආසිං මහීපති;

සමන්තඡදනො නාම, චක්කවත්තී මහබ්බලො.

6. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො, විමොක්ඛාපි ච අට්ඨිමෙ;

ඡළභිඤ්ඤා සච්ඡිකතා, කතං බුද්ධස්ස සාසනං.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා උමාපුප්ඵියො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

උමාපුප්ඵියත්ථෙරස්සාපදානං පඨමං.

2. පුලිනපූජකත්ථෙරඅපදානං

7. ‘‘කකුධං විලසන්තංව, නිසභාජානියං යථා;

ඔසධිංව විරොචන්තං, ඔභාසන්තං නරාසභං.

8. ‘‘අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වාන, අවන්දිං සත්ථුනො අහං;

සත්ථාරං පරිවණ්ණෙසිං, සකකම්මෙන තොසයිං [තොසිතො (සී.)].

9. ‘‘සුසුද්ධං පුලිනං ගය්හ, ගතමග්ගෙ සමොකිරිං;

උච්ඡඞ්ගෙන ගහෙත්වාන, විපස්සිස්ස මහෙසිනො.

10. ‘‘තතො උපඩ්ඪපුලිනං, විප්පසන්නෙන චෙතසා;

දිවාවිහාරෙ ඔසිඤ්චිං, ද්විපදින්දස්ස තාදිනො.

11. ‘‘එකනවුතිතො කප්පෙ, පුලිනං යමසිඤ්චහං;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, පුලිනස්ස ඉදං ඵලං.

12. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා පුලිනපූජකො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

පුලිනපූජකත්ථෙරස්සාපදානං දුතියං.

3. හාසජනකත්ථෙරඅපදානං

13. ‘‘දුමග්ගෙ පංසුකූලකං [පංසුකූලිකං (ස්‍යා. ක.)], ලග්ගං දිස්වාන සත්ථුනො;

අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වාන, භිය්‍යො උච්චාරිතං මයා.

14. ‘‘දූරතො පන දිස්වාන [පතිදිස්වාන (සී. ස්‍යා.)], හාසො මෙ උදපජ්ජථ;

අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වාන, භිය්‍යො චිත්තං පසාදයිං.

15. ‘‘එකනවුතිතො කප්පෙ, යං සඤ්ඤමලභිං තදා;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, බුද්ධසඤ්ඤායිදං ඵලං.

16. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා හාසජනකො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

හාසජනකත්ථෙරස්සාපදානං තතියං.

4. යඤ්ඤසාමිකත්ථෙරඅපදානං

17. ‘‘ජාතියා සත්තවස්සොහං, අහොසිං මන්තපාරගූ;

කුලවත්තං [කුලවංසං (සී. ස්‍යා.)] අධාරෙසිං, යඤ්ඤො උස්සාහිතො මයා.

18. ‘‘චුල්ලාසීතිසහස්සානි, පසූ හඤ්ඤන්ති මෙ තදා;

සාරථම්භුපනීතානි [තාරස්මීහි උපනීතානි (ක.), සාරස්මිංහි උපනීතානි (ස්‍යා.)], යඤ්ඤත්ථාය උපට්ඨිතා.

19. ‘‘උක්කාමුඛපහට්ඨොව, ඛදිරඞ්ගාරසන්නිභො;

උදයන්තොව සූරියො, පුණ්ණමායෙව [පුණ්ණමාසෙව (සී.)] චන්දිමා.

20. ‘‘සිද්ධත්ථො සබ්බසිද්ධත්ථො, තිලොකමහිතො හිතො;

උපගන්ත්වාන සම්බුද්ධො, ඉදං වචනමබ්‍රවි.

21. ‘‘‘අහිංසා සබ්බපාණීනං, කුමාර මම රුච්චති;

ථෙය්‍යා ච අතිචාරා ච, මජ්ජපානා ච ආරති.

22. ‘‘‘රති ච සමචරියාය, බාහුසච්චං කතඤ්ඤුතා;

දිට්ඨෙ ධම්මෙ පරත්ථ ච, ධම්මා එතෙ පසංසියා.

23. ‘‘‘එතෙ ධම්මෙ භාවයිත්වා, සබ්බසත්තහිතෙ රතො [හිතෙසිතො (ක.)];

බුද්ධෙ චිත්තං පසාදෙත්වා, භාවෙහි මග්ගමුත්තමං’.

24. ‘‘ඉදං වත්වාන සබ්බඤ්ඤූ, ලොකජෙට්ඨො නරාසභො;

මමෙවං අනුසාසිත්වා, වෙහාසං උග්ගතො ගතො.

25. ‘‘පුබ්බෙ චිත්තං විසොධෙත්වා, පච්ඡා චිත්තං පසාදයිං;

තෙන චිත්තප්පසාදෙන, තුසිතං උපපජ්ජහං.

26. ‘‘චතුන්නවුතිතො කප්පෙ, යදා චිත්තං පසාදයිං;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, බුද්ධසඤ්ඤායිදං ඵලං.

27. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා යඤ්ඤසාමිකො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

යඤ්ඤසාමිකත්ථෙරස්සාපදානං චතුත්ථං.

5. නිමිත්තසඤ්ඤකත්ථෙරඅපදානං

28. ‘‘චන්දභාගානදීතීරෙ, වසාමි අස්සමෙ අහං;

සුවණ්ණමිගමද්දක්ඛිං, චරන්තං විපිනෙ අහං.

29. ‘‘මිගෙ චිත්තං පසාදෙත්වා, ලොකජෙට්ඨං අනුස්සරිං;

තෙන චිත්තප්පසාදෙන, අඤ්ඤෙ බුද්ධෙ අනුස්සරිං.

30. ‘‘අබ්භතීතා ච යෙ බුද්ධා, වත්තමානා අනාගතා;

එවමෙවං විරොචන්ති, මිගරාජාව තෙ තයො.

31. ‘‘චතුන්නවුතිතො කප්පෙ, යං සඤ්ඤමලභිං තදා;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, බුද්ධසඤ්ඤායිදං ඵලං.

32. ‘‘සත්තවීසෙ ඉතො කප්පෙ, එකො ආසිං මහීපති;

අරඤ්ඤසත්ථො නාමෙන, චක්කවත්තී මහබ්බලො.

33. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා නිමිත්තසඤ්ඤකො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

නිමිත්තසඤ්ඤකත්ථෙරස්සාපදානං පඤ්චමං.

6. අන්නසංසාවකත්ථෙරඅපදානං

34. ‘‘සුවණ්ණවණ්ණං සම්බුද්ධං, ගච්ඡන්තං අන්තරාපණෙ;

කඤ්චනග්ඝියසඞ්කාසං, බාත්තිංසවරලක්ඛණං.

35. ‘‘සිද්ධත්ථං සබ්බසිද්ධත්ථං, අනෙජං අපරාජිතං;

සම්බුද්ධං අතිනාමෙත්වා, භොජයිං තං මහාමුනිං.

36. ‘‘මුනි කාරුණිකො ලොකෙ, ඔභාසයි මමං තදා;

බුද්ධෙ චිත්තං පසාදෙත්වා, කප්පං සග්ගම්හි මොදහං.

37. ‘‘චතුන්නවුතිතො කප්පෙ, යං දානමදදිං තදා;

දුග්ගතිං නාභිජානාමි, භික්ඛාදානස්සිදං ඵලං.

38. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා අන්නසංසාවකො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති;

අන්නසංසාවකත්ථෙරස්සාපදානං ඡට්ඨං.

7. නිග්ගුණ්ඩිපුප්ඵියත්ථෙරඅපදානං

39. ‘‘යදා දෙවො දෙවකායා, චවතෙ ආයුසඞ්ඛයා;

තයො සද්දා නිච්ඡරන්ති, දෙවානං අනුමොදතං.

40. ‘‘‘ඉතො භො සුගතිං ගච්ඡ, මනුස්සානං සහබ්‍යතං;

මනුස්සභූතො සද්ධම්මෙ, ලභ සද්ධං අනුත්තරං.

41. ‘‘‘සා තෙ සද්ධා නිවිට්ඨාස්ස, මූලජාතා පතිට්ඨිතා;

යාවජීවං අසංහීරා, සද්ධම්මෙ සුප්පවෙදිතෙ.

42. ‘‘‘කායෙන කුසලං කත්වා, වාචාය කුසලං බහුං;

මනසා කුසලං කත්වා, අබ්‍යාපජ්ජං නිරූපධිං.

43. ‘‘‘තතො ඔපධිකං පුඤ්ඤං, කත්වා දානෙන තං බහුං;

අඤ්ඤෙපි මච්චෙ සද්ධම්මෙ, බ්‍රහ්මචරියෙ නිවෙසය’.

44. ‘‘ඉමාය අනුකම්පාය, දෙවාදෙවං යදා විදූ;

චවන්තං අනුමොදන්ති, එහි දෙව පුනප්පුනං [දෙවපුරං පුන (සී.)].

45. ‘‘සංවෙගො මෙ [සංවිග්ගොහං (ස්‍යා.)] තදා ආසි, දෙවසඞ්ඝෙ සමාගතෙ;

කංසු නාම අහං යොනිං, ගමිස්සාමි ඉතො චුතො.

46. ‘‘මම සංවෙගමඤ්ඤාය, සමණො භාවිතින්ද්‍රියො;

මමුද්ධරිතුකාමො සො, ආගච්ඡි මම සන්තිකං.

47. ‘‘සුමනො නාම නාමෙන, පදුමුත්තරසාවකො;

අත්ථධම්මානුසාසිත්වා, සංවෙජෙසි මමං තදා.

ද්වාදසමං භාණවාරං.

48. ‘‘තස්සාහං වචනං සුත්වා, බුද්ධෙ චිත්තං පසාදයිං;

තං ධීරං අභිවාදෙත්වා, තත්ථ කාලංකතො අහං.

49. ‘‘උපපජ්ජිං ස [උපපජ්ජිස්සං (සී.)] තත්ථෙව, සුක්කමූලෙන චොදිතො;

වසන්තො මාතුකුච්ඡිම්හි, පුන ධාරෙති මාතුයා.

50. ‘‘තම්හා කායා චවිත්වාන, තිදසෙ උපපජ්ජහං;

එත්ථන්තරෙ න පස්සාමි, දොමනස්සමහං තදා.

51. ‘‘තාවතිංසා චවිත්වාන, මාතුකුච්ඡිං සමොක්කමිං;

නික්ඛමිත්වාන කුච්ඡිම්හා, කණ්හසුක්කං අජානහං.

52. ‘‘ජාතියා සත්තවස්සොව [ජාතියා සත්තවස්සෙන (ස්‍යා.)], ආරාමං පාවිසිං අහං;

ගොතමස්ස භගවතො, සක්‍යපුත්තස්ස තාදිනො.

53. ‘‘විත්ථාරිකෙ [විත්ථාරිතෙ (සී. ක.)] පාවචනෙ, බාහුජඤ්ඤම්හි සාසනෙ;

අද්දසං සාසනකරෙ, භික්ඛවො තත්ථ සත්ථුනො.

54. ‘‘සාවත්ථි නාම නගරං, රාජා තත්ථාසි කොසලො;

රථෙන නාගයුත්තෙන, උපෙසි බොධිමුත්තමං.

55. ‘‘තස්සාහං නාගං දිස්වාන, පුබ්බකම්මං අනුස්සරිං;

අඤ්ජලිං පග්ගහෙත්වාන, සමයං අගමාසහං.

56. ‘‘ජාතියා සත්තවස්සොව, පබ්බජිං අනගාරියං;

යො සො බුද්ධං උපට්ඨාසි, ආනන්දො නාම සාවකො.

57. ‘‘ගතිමා ධිතිමා චෙව, සතිමා ච බහුස්සුතො;

රඤ්ඤො චිත්තං පසාදෙන්තො, නිය්‍යාදෙසි මහාජුති.

58. ‘‘තස්සාහං ධම්මං සුත්වාන, පුබ්බකම්මං අනුස්සරිං;

තත්ථෙව ඨිතකො සන්තො, අරහත්තමපාපුණිං.

59. ‘‘එකංසං චීවරං කත්වා, සිරෙ කත්වාන අඤ්ජලිං;

සම්බුද්ධං අභිවාදෙත්වා, ඉමං වාචං උදීරයිං.

60. ‘‘‘පදුමුත්තරබුද්ධස්ස, ද්විපදින්දස්ස සත්ථුනො;

නිග්ගුණ්ඩිපුප්ඵං පග්ගය්හ, සීහාසනෙ ඨපෙසහං.

61. ‘‘‘තෙන කම්මෙන ද්විපදින්ද, ලොකජෙට්ඨ නරාසභ;

පත්තොම්හි අචලං ඨානං, හිත්වා ජයපරාජයං’.

62. ‘‘පඤ්චවීසසහස්සම්හි, කප්පානං මනුජාධිපා;

අබ්බුදනිරබ්බුදානි, අට්ඨට්ඨාසිංසු ඛත්තියා.

63. ‘‘පටිසම්භිදා චතස්සො…පෙ… කතං බුද්ධස්ස සාසනං’’.

ඉත්ථං සුදං ආයස්මා නිග්ගුණ්ඩිපුප්ඵියො ථෙරො ඉමා ගාථායො අභාසිත්ථාති.

නිග්ගුණ්ඩිපුප්ඵියත්ථෙරස්සාපදානං සත්තමං.

8. සුමනාවෙළියත්ථෙරඅපදානං

64. ‘‘වෙස්සභුස්ස භගවතො, ලොකජෙට්ඨස්ස තාදිනො;

සබ්බෙ ජනා සමාගම්ම, මහාපූජං කරොන්ති තෙ.

65. ‘‘සුධාය පිණ්ඩං කත්වාන, ආවෙළං සුමනායහං;

සීහාසනස්ස පුරතො, අභිරොපෙසහං තදා.

66. ‘‘සබ්බෙ ජනා සමාගම්ම, පෙක්ඛන්ති පුප්ඵමුත්තමං;

කෙනිදං පූජිතං පුප්ඵං, බුද්ධසෙට්ඨස්ස තාදිනො.