3-6. උපාලිත්ථෙරඅපදානං

441. ‘‘නගරෙ හංසවතියා, සුජාතො නාම බ්‍රාහ්මණො;

අසීතිකොටිනිචයො, පහූතධනධඤ්ඤවා.

442. ‘‘අජ්ඣායකො මන්තධරො, තිණ්ණං වෙදාන පාරගූ;

ලක්ඛණෙ ඉතිහාසෙ ච, සධම්මෙ පාරමිං ගතො.

443. ‘‘පරිබ්බාජා එකසිඛා [එකභික්ඛා (ක.)], ගොතමා

බුද්ධසාවකා [සබ්බත්ථපි එවමෙව දිස්සති].

චරකා තාපසා චෙව, චරන්ති මහියා තදා.

444. ‘‘තෙපි මං පරිවාරෙන්ති, බ්‍රාහ්මණො විස්සුතො ඉති;

බහුජ්ජනො මං පූජෙති, නාහං පූජෙමි කිඤ්චනං.

445. ‘‘පූජාරහං න පස්සාමි, මානත්ථද්ධො අහං තදා;

බුද්ධොති වචනං නත්ථි, තාව නුප්පජ්ජතෙ ජිනො.

446. ‘‘අච්චයෙන අහොරත්තං, පදුමුත්තරනාමකො [නායකො (සී. ස්‍යා.)];

සබ්බං තමං විනොදෙත්වා, ලොකෙ උප්පජ්ජි චක්ඛුමා.

447. ‘‘විත්ථාරිකෙ බාහුජඤ්ඤෙ, පුථුභූතෙ ච සාසනෙ;

උපාගමි තදා බුද්ධො, නගරං හංසසව්හයං.

448. ‘‘පිතු අත්ථාය සො බුද්ධො, ධම්මං දෙසෙසි චක්ඛුමා;

තෙන කාලෙන පරිසා, සමන්තා යොජනං තදා.

449. ‘‘සම්මතො මනුජානං සො, සුනන්දො නාම තාපසො;

යාවතා බුද්ධපරිසා, පුප්ඵෙහච්ඡාදයී තදා.

450. ‘‘චතුසච්චං පකාසෙන්තෙ, සෙට්ඨෙ ච [හෙට්ඨා ච (ක.)] පුප්ඵමණ්ඩපෙ;

කොටිසතසහස්සානං, ධම්මාභිසමයො අහු.

451. ‘‘සත්තරත්තින්දිවං බුද්ධො, වස්සෙත්වා ධම්මවුට්ඨියො;

අට්ඨමෙ දිවසෙ පත්තෙ, සුනන්දං කිත්තයී ජිනො.

452. ‘‘දෙවලොකෙ මනුස්සෙ වා, සංසරන්තො අයං භවෙ;

සබ්බෙසං පවරො හුත්වා, භවෙසු සංසරිස්සති.

453. ‘‘කප්පසතසහස්සම්හි, ඔක්කාකකුලසම්භවො;

ගොතමො නාම ගොත්තෙන, සත්ථා ලොකෙ භවිස්සති.

454. ‘‘තස්ස ධම්මෙසු දායාදො, ඔරසො ධම්මනිම්මිතො;

මන්තාණිපුත්තො පුණ්ණොති, හෙස්සති සත්ථු සාවකො.

455. ‘‘එවං කිත්තයි සම්බුද්ධො, සුනන්දං තාපසං තදා;

හාසයන්තො ජනං සබ්බං, දස්සයන්තො සකං බලං.

456. ‘‘කතඤ්ජලී නමස්සන්ති, සුනන්දං තාපසං ජනා;

බුද්ධෙ කාරං කරිත්වාන, සොධෙසි ගතිමත්තනො.

457. ‘‘තත්ථ මෙ අහු සඞ්කප්පො, සුත්වාන මුනිනො වචං;

අහම්පි කාරං කස්සාමි, යථා පස්සාමි ගොතමං.

458. ‘‘එවාහං චින්තයිත්වාන, කිරියං චින්තයිං මම;

ක්‍යාහං කම්මං ආචරාමි, පුඤ්ඤක්ඛෙත්තෙ අනුත්තරෙ.

459. ‘‘අයඤ්ච පාඨිකො භික්ඛු, සබ්බපාඨිස්ස සාසනෙ;

විනයෙ අග්ගනික්ඛිත්තො, තං ඨානං පත්ථයෙ අහං.

460. ‘‘ඉදං මෙ අමිතං භොගං, අක්ඛොභං සාගරූපමං;

තෙන භොගෙන බුද්ධස්ස, ආරාමං මාපයෙ අහං.

461. ‘‘සොභනං නාම ආරාමං, නගරස්ස පුරත්ථතො;

කිණිත්වා [කීත්වා (සී.), කිත්වා (ක.)] සතසහස්සෙන, සඞ්ඝාරාමං අමාපයිං.

462. ‘‘කූටාගාරෙ ච පාසාදෙ, මණ්ඩපෙ හම්මියෙ ගුහා;

චඞ්කමෙ සුකතෙ කත්වා, සඞ්ඝාරාමං අමාපයිං.

463. ‘‘ජන්තාඝරං අග්ගිසාලං, අථො උදකමාළකං;

න්හානඝරං මාපයිත්වා, භික්ඛුසඞ්ඝස්සදාසහං.

464. ‘‘ආසන්දියො පීඨකෙ ච, පරිභොගෙ ච භාජනෙ;

ආරාමිකඤ්ච භෙසජ්ජං, සබ්බමෙතං අදාසහං.

465. ‘‘ආරක්ඛං පට්ඨපෙත්වාන, පාකාරං කාරයිං දළ්හං;

මා නං කොචි විහෙඨෙසි, සන්තචිත්තාන තාදිනං.

466. ‘‘සතසහස්සෙනාවාසං [ආවාසං සතසහස්සෙන (සී.), ආවාසෙ සතසහස්සෙ (ස්‍යා.)], සඞ්ඝාරාමෙ අමාපයිං;

වෙපුල්ලං තං මාපයිත්වා [වෙපුල්ලතං පාපයිත්වා (සී.)], සම්බුද්ධං උපනාමයිං.

467. ‘‘නිට්ඨාපිතො මයාරාමො, සම්පටිච්ඡ තුවං මුනි;

නිය්‍යාදෙස්සාමි තං වීර [තෙ වීර (සී.), තං ධීර (ස්‍යා.)], අධිවාසෙහි චක්ඛුම.

468. ‘‘පදුමුත්තරො ලොකවිදූ, ආහුතීනං පටිග්ගහො;

මම සඞ්කප්පමඤ්ඤාය, අධිවාසෙසි නායකො.

469. ‘‘අධිවාසනමඤ්ඤාය, සබ්බඤ්ඤුස්ස මහෙසිනො;

භොජනං පටියාදෙත්වා, කාලමාරොචයිං අහං.

470. ‘‘ආරොචිතම්හි කාලම්හි, පදුමුත්තරනායකො;

ඛීණාසවසහස්සෙහි, ආරාමං මෙ උපාගමි.

471. ‘‘නිසින්නං කාලමඤ්ඤාය, අන්නපානෙන තප්පයිං;

භුත්තාවිං කාලමඤ්ඤාය, ඉදං වචනමබ්‍රවිං.

472. ‘‘කීතො සතසහස්සෙන, තත්තකෙනෙව කාරිතො;

සොභනො නාම ආරාමො, සම්පටිච්ඡ තුවං මුනි.

473. ‘‘ඉමිනාරාමදානෙන, චෙතනාපණිධීහි ච;

භවෙ නිබ්බත්තමානොහං, ලභාමි මම පත්ථිතං.

474. ‘‘පටිග්ගහෙත්වා සම්බුද්ධො, සඞ්ඝාරාමං සුමාපිතං;

භික්ඛුසඞ්ඝෙ නිසීදිත්වා, ඉදං වචනමබ්‍රවි.

475. ‘‘යො සො බුද්ධස්ස පාදාසි, සඞ්ඝාරාමං සුමාපිතං;

තමහං කිත්තයිස්සාමි, සුණාථ මම භාසතො.

476. ‘‘හත්ථී අස්සා රථා පත්තී, සෙනා ච චතුරඞ්ගිනී;

පරිවාරෙස්සන්තිමං නිච්චං, සඞ්ඝාරාමස්සිදං ඵලං.

477. ‘‘සට්ඨි තූරසහස්සානි [තුරියසහස්සානි (සී. ස්‍යා.)], භෙරියො සමලඞ්කතා;

පරිවාරෙස්සන්තිමං නිච්චං, සඞ්ඝාරාමස්සිදං ඵලං.

478. ‘‘ඡළසීතිසහස්සානි, නාරියො සමලඞ්කතා;

විචිත්තවත්ථාභරණා, ආමුත්තමණිකුණ්ඩලා.

479. ‘‘අළාරපම්හා හසුලා, සුසඤ්ඤා තනුමජ්ඣිමා;

පරිවාරෙස්සන්තිමං නිච්චං, සඞ්ඝාරාමස්සිදං ඵලං.

480. ‘‘තිංසකප්පසහස්සානි, දෙවලොකෙ රමිස්සති;

සහස්සක්ඛත්තුං දෙවින්දො, දෙවරජ්ජං කරිස්සති.

481. ‘‘දෙවරාජෙන පත්තබ්බං, සබ්බං පටිලභිස්සති;

අනූනභොගො හුත්වාන, දෙවරජ්ජං කරිස්සති.

482. ‘‘සහස්සක්ඛත්තුං චක්කවත්තී, රාජා රට්ඨෙ භවිස්සති;

පථබ්‍යා රජ්ජං විපුලං, ගණනාතො අසඞ්ඛියං.

483. ‘‘කප්පසතසහස්සම්හි, ඔක්කාකකුලසම්භවො;

ගොතමො නාම ගොත්තෙන, සත්ථා ලොකෙ භවිස්සති.

484. ‘‘තස්ස ධම්මෙසු දායාදො, ඔරසො ධම්මනිම්මිතො;

උපාලි නාම නාමෙන, හෙස්සති සත්ථු සාවකො.

485. ‘‘විනයෙ පාරමිං පත්වා, ඨානාඨානෙ ච කොවිදො;

ජිනසාසනං ධාරෙන්තො, විහරිස්සතිනාසවො.

486. ‘‘සබ්බමෙතං අභිඤ්ඤාය, ගොතමො සක්‍යපුඞ්ගවො;

භික්ඛුසඞ්ඝෙ නිසීදිත්වා, එතදග්ගෙ ඨපෙස්සති.

487. ‘‘අපරිමෙය්‍යුපාදාය, පත්ථෙමි තව සාසනං;

සො මෙ අත්ථො අනුප්පත්තො, සබ්බසංයොජනක්ඛයො.

488. ‘‘යථා සූලාවුතො පොසො, රාජදණ්ඩෙන තජ්ජිතො;

සූලෙ සාතං අවින්දන්තො, පරිමුත්තිංව ඉච්ඡති.

489. ‘‘තථෙවාහං මහාවීර, භවදණ්ඩෙන තජ්ජිතො;

කම්මසූලාවුතො සන්තො, පිපාසාවෙදනට්ටිතො.

490. ‘‘භවෙ සාතං න වින්දාමි, ඩය්හන්තො තීහි අග්ගිභි;

පරිමුත්තිං ගවෙසාමි, යථාපි රාජදණ්ඩිතො.

491. ‘‘යථා විසාදො පුරිසො, විසෙන පරිපීළිතො;

අගදං සො ගවෙසෙය්‍ය, විසඝාතායුපාලනං [විසඝාතායුපායනං (ස්‍යා. ක.)].

492. ‘‘ගවෙසමානො පස්සෙය්‍ය, අගදං විසඝාතකං;

තං පිවිත්වා සුඛී අස්ස, විසම්හා පරිමුත්තියා.

493. ‘‘තථෙවාහං මහාවීර, යථා විසහතො නරො;

සම්පීළිතො අවිජ්ජාය, සද්ධම්මාගදමෙසහං.

494. ‘‘ධම්මාගදං ගවෙසන්තො, අද්දක්ඛිං සක්‍යසාසනං;

අග්ගං සබ්බොසධානං තං, සබ්බසල්ලවිනොදනං.

495. ‘‘ධම්මොසධං පිවිත්වාන, විසං සබ්බං සමූහනිං;

අජරාමරං සීතිභාවං, නිබ්බානං ඵස්සයිං අහං.

496. ‘‘යථා භූතට්ටිතො පොසො, භූතග්ගාහෙන පීළිතො;

භූතවෙජ්ජං ගවෙසෙය්‍ය, භූතස්මා පරිමුත්තියා.

497. ‘‘ගවෙසමානො පස්සෙය්‍ය, භූතවිජ්ජාසු කොවිදං;

තස්ස සො විහනෙ භූතං, සමූලඤ්ච විනාසයෙ.

498. ‘‘තථෙවාහං මහාවීර, තමග්ගාහෙන පීළිතො;

ඤාණාලොකං ගවෙසාමි, තමතො පරිමුත්තියා.

499. ‘‘අථද්දසං සක්‍යමුනිං, කිලෙසතමසොධනං;

සො මෙ තමං විනොදෙසි, භූතවෙජ්ජොව භූතකං.

500. ‘‘සංසාරසොතං සඤ්ඡින්දිං, තණ්හාසොතං නිවාරයිං;

භවං උග්ඝාටයිං සබ්බං, භූතවෙජ්ජොව මූලතො.

501. ‘‘ගරුළො යථා ඔපතති, පන්නගං භක්ඛමත්තනො;

සමන්තා යොජනසතං, වික්ඛොභෙති මහාසරං.

502. ‘‘පන්නගං සො ගහෙත්වාන, අධොසීසං විහෙඨයං;

ආදාය සො පක්කමති, යෙනකාමං විහඞ්ගමො.

503. ‘‘තථෙවාහං මහාවීර, යථාපි ගරුළො බලී;

අසඞ්ඛතං ගවෙසන්තො, දොසෙ වික්ඛාලයිං අහං.

504. ‘‘දිට්ඨො අහං ධම්මවරං, සන්තිපදමනුත්තරං;

ආදාය විහරාමෙතං, ගරුළො පන්නගං යථා.

505. ‘‘ආසාවතී නාම ලතා, ජාතා චිත්තලතාවනෙ;

තස්සා වස්සසහස්සෙන, එකං නිබ්බත්තතෙ ඵලං.

506. ‘‘තං දෙවා පයිරුපාසන්ති, තාවදූරඵලෙ සති;

දෙවානං සා පියා එවං, ආසාවතී ලතුත්තමා.

507. ‘‘සතසහස්සුපාදාය, තාහං පරිචරෙ මුනි;

සායං පාතං නමස්සාමි, දෙවා ආසාවතිං යථා.

508. ‘‘අවඤ්ඣා පාරිචරියා, අමොඝා ච නමස්සනා;

දූරාගතම්පි මං සන්තං, ඛණොයං න විරාධයි.

509. ‘‘පටිසන්ධිං න පස්සාමි, විචිනන්තො භවෙ අහං;

නිරූපධි විප්පමුත්තො [විප්පයුත්තො (ක.)], උපසන්තො චරාමහං.

510. ‘‘යථාපි පදුමං නාම, සූරියරංසෙන පුප්ඵති;

තථෙවාහං මහාවීර, බුද්ධරංසෙන පුප්ඵිතො.

511. ‘‘යථා බලාකයොනිම්හි, න විජ්ජති පුමො [පුමා (සී. ස්‍යා.)] සදා;

මෙඝෙසු ගජ්ජමානෙසු, ගබ්භං ගණ්හන්ති තා සදා.

512. ‘‘චිරම්පි ගබ්භං ධාරෙන්ති, යාව මෙඝො න ගජ්ජති;

භාරතො පරිමුච්චන්ති, යදා මෙඝො පවස්සති.

513. ‘‘පදුමුත්තරබුද්ධස්ස, ධම්මමෙඝෙන ගජ්ජතො;

සද්දෙන ධම්මමෙඝස්ස, ධම්මගබ්භං අගණ්හහං.

514. සතසහස්සුපාදාය, පුඤ්ඤගබ්භං ධරෙමහං;

නප්පමුච්චාමි භාරතො, ධම්මමෙඝො න ගජ්ජති.