1. අඤ්ඤතරාථෙරීගාථාවණ්ණනා

පඤ්චකනිපාතෙ පණ්ණවීසති වස්සානීතිආදිකා අඤ්ඤතරාය ථෙරියා ගාථා. අයම්පි පුරිමබුද්ධෙසු කතාධිකාරා තත්ථ තත්ථ භවෙ විවට්ටූපනිස්සයං කුසලං උපචිනන්තී ඉමස්මිං බුද්ධුප්පාදෙ දෙවදහනගරෙ මහාපජාපතිගොතමියා ධාතී හුත්වා වඩ්ඪෙසි. නාමගොත්තතො පන අපඤ්ඤාතා අහොසි. සා මහාපජාපතිගොතමියා පබ්බජිතකාලෙ සයම්පි පබ්බජිත්වා පඤ්චවීසති සංවච්ඡරානි කාමරාගෙන උපද්දුතා අච්ඡරාසඞ්ඝාතමත්තම්පි කාලං චිත්තෙකග්ගතං අලභන්තී බාහා පග්ගය්හ කන්දමානා ධම්මදින්නාථෙරියා සන්තිකෙ ධම්මං සුත්වා කාමෙහි විනිවත්තිතමානසා කම්මට්ඨානං ගහෙත්වා භාවනමනුයඤ්ජන්තී න චිරස්සෙව ඡළභිඤ්ඤා හුත්වා අත්තනො පටිපත්තිං පච්චවෙක්ඛිත්වා උදානවසෙන –

67. ‘‘පණ්ණවීසති වස්සානි, යතො පබ්බජිතා අහං;

නාච්ඡරාසඞ්ඝාතමත්තම්පි, චිත්තස්සූපසමජ්ඣගං.

68. ‘‘අලද්ධා චෙතසො සන්තිං, කාමරාගෙනවස්සුතා;

බාහා පග්ගය්හ කන්දන්තී, විහාරං පාවිසිං අහං.

69. ‘‘සා භික්ඛුනිං උපාගච්ඡිං, යා මෙ සද්ධායිකා අහු;

සා මෙ ධම්මමදෙසෙසි, ඛන්ධායතනධාතුයො.

70. ‘‘තස්සා ධම්මං සුණිත්වාන, එකමන්තෙ උපාවිසිං;

පුබ්බෙනිවාසං ජානාමි, දිබ්බචක්ඛු විසොධිතං.

71. ‘‘චෙතොපරිච්චඤාණඤ්ච, සොතධාතු විසොධිතා;

ඉද්ධීපි මෙ සච්ඡිකතා, පත්තො මෙ ආසවක්ඛයො;

ඡළභිඤ්ඤා සච්ඡිකතා, කතං බුද්ධස්ස සාසන’’න්ති. –

ඉමා ගාථා අභාසි.

තත්ථ නාච්ඡරාසඞ්ඝාතමත්තම්පීති අච්ඡරාඝටිතමත්තම්පි ඛණං අඞ්ගුලිඵොටනමත්තම්පි කාලන්ති අත්ථො. චිත්තස්සූපසමජ්ඣගන්ති චිත්තස්ස උපසමං චිත්තෙකග්ගං න අජ්ඣගන්ති යොජනා, න පටිලභින්ති අත්ථො.

කාමරාගෙනවස්සුතාති කාමගුණසඞ්ඛාතෙසු වත්ථුකාමෙසු දළ්හතරාභිනිවෙසිතාය බහලෙන ඡන්දරාගෙන තින්තචිත්තා.

භික්ඛුනින්ති ධම්මදින්නත්ථෙරිං සන්ධාය වදති.

චෙතොපරිච්චඤාණඤ්චාති චෙතොපරියඤාණඤ්ච විසොධිතන්ති සම්බන්ධො, අධිගතන්ති අත්ථො. සෙසං වුත්තනයමෙව.

අඤ්ඤතරාථෙරීගාථාවණ්ණනා නිට්ඨිතා.