1. විභඞ්ගවාරො

හෙතුපච්චයො

51. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස හෙතුපච්චයෙන පච්චයො – සංකිලිට්ඨා හෙතූ සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං හෙතුපච්චයෙන පච්චයො. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස හෙතුපච්චයෙන පච්චයො – සංකිලිට්ඨා හෙතූ චිත්තසමුට්ඨානානං රූපානං හෙතුපච්චයෙන පච්චයො. (2)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ච අසංකිලිට්ඨස්ස ච ධම්මස්ස හෙතුපච්චයෙන පච්චයො – සංකිලිට්ඨා හෙතූ සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං හෙතුපච්චයෙන පච්චයො. (3)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස හෙතුපච්චයෙන පච්චයො – අසංකිලිට්ඨා හෙතූ සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං හෙතුපච්චයෙන පච්චයො; පටිසන්ධික්ඛණෙ…පෙ…. (1)

ආරම්මණපච්චයො

52. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො – රාගං අස්සාදෙති අභිනන්දති, තං ආරබ්භ රාගො උප්පජ්ජති, දිට්ඨි උප්පජ්ජති; විචිකිච්ඡා…පෙ… උද්ධච්ච…පෙ… දොමනස්සං උප්පජ්ජති; දිට්ඨිං අස්සාදෙති…පෙ… (කුසලත්තිකසදිසං); විචිකිච්ඡං ආරබ්භ…පෙ… උද්ධච්චං ආරබ්භ…පෙ… දොමනස්සං උප්පජ්ජති; දිට්ඨි…පෙ… විචිකිච්ඡා…පෙ… උද්ධච්චං උප්පජ්ජති. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො – අරියා පහීනෙ කිලෙසෙ පච්චවෙක්ඛන්ති, වික්ඛම්භිතෙ කිලෙසෙ…පෙ… පුබ්බෙ සමුදාචිණ්ණෙ…පෙ… සංකිලිට්ඨෙ ඛන්ධෙ අනිච්චතො…පෙ… විපස්සති, චෙතොපරියඤාණෙන සංකිලිට්ඨචිත්තසමඞ්ගිස්ස චිත්තං ජානාති; සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා චෙතොපරියඤාණස්ස, පුබ්බෙනිවාසානුස්සතිඤාණස්ස, යථාකම්මූපගඤාණස්ස, අනාගතංසඤාණස්ස, ආවජ්ජනාය ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො. (2)

53. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො – දානං…පෙ… සීලං…පෙ… උපොසථකම්මං…පෙ… පුබ්බෙ…පෙ… ඣානා වුට්ඨහිත්වා ඣානං පච්චවෙක්ඛති, අරියා මග්ගා වුට්ඨහිත්වා මග්ගං පච්චවෙක්ඛන්ති…පෙ… ආවජ්ජනාය ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො; චක්ඛුං…පෙ… වත්ථුං අසංකිලිට්ඨෙ ඛන්ධෙ අනිච්චතො…පෙ… විපස්සති, දිබ්බෙන චක්ඛුනා රූපං පස්සති…පෙ… අනාගතංසඤාණස්ස, ආවජ්ජනාය ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො. (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස ආරම්මණපච්චයෙන පච්චයො – දානං…පෙ… සීලං…පෙ… ඣානා වුට්ඨහිත්වා…පෙ… චක්ඛුං…පෙ… වත්ථුං අසංකිලිට්ඨෙ ඛන්ධෙ අස්සාදෙති අභිනන්දති, තං ආරබ්භ රාගො…පෙ… දොමනස්සං උප්පජ්ජති. (2)

අධිපතිපච්චයො

54. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණාධිපති, සහජාතාධිපති. ආරම්මණාධිපති – රාගං ගරුං කත්වා අස්සාදෙති අභිනන්දති, තං ගරුං කත්වා රාගො උප්පජ්ජති, දිට්ඨි උප්පජ්ජති; දිට්ඨිං ගරුං කත්වා අස්සාදෙති අභිනන්දති, තං ගරුං කත්වා රාගො උප්පජ්ජති, දිට්ඨි උප්පජ්ජති. සහජාතාධිපති – සංකිලිට්ඨාධිපති සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. සහජාතාධිපති – සංකිලිට්ඨාධිපති චිත්තසමුට්ඨානානං රූපානං අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. (2)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ච අසංකිලිට්ඨස්ස ච ධම්මස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. සහජාතාධිපති – සංකිලිට්ඨාධිපති සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. (3)

55. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණාධිපති, සහජාතාධිපති. ආරම්මණාධිපති – දානං…පෙ… සීලං…පෙ… උපොසථකම්මං…පෙ… පුබ්බෙ…පෙ… ඣානා වුට්ඨහිත්වා ඣානං ගරුං කත්වා පච්චවෙක්ඛති, අරියා මග්ගා වුට්ඨහිත්වා මග්ගං ගරුං කත්වා පච්චවෙක්ඛන්ති…පෙ… නිබ්බානං ඵලස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. සහජාතාධිපති – අසංකිලිට්ඨාධිපති සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අධිපතිපච්චයෙන පච්චයො. ආරම්මණාධිපති – දානං…පෙ… සීලං…පෙ… උපොසථකම්මං…පෙ… පුබ්බෙ…පෙ… ඣානා වුට්ඨහිත්වා…පෙ… චක්ඛුං…පෙ… වත්ථුං අසංකිලිට්ඨෙ ඛන්ධෙ ගරුං කත්වා අස්සාදෙති අභිනන්දති, තං ගරුං කත්වා රාගො උප්පජ්ජති, දිට්ඨි උප්පජ්ජති. (2)

අනන්තරපච්චයාදි

56. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො – පුරිමා පුරිමා සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා පච්ඡිමානං පච්ඡිමානං සංකිලිට්ඨානං ඛන්ධානං අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො – සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා වුට්ඨානස්ස අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො. (2)

57. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො – පුරිමා පුරිමා අසංකිලිට්ඨා ඛන්ධා පච්ඡිමානං පච්ඡිමානං අසංකිලිට්ඨානං ඛන්ධානං…පෙ… ඵලසමාපත්තියා අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො. (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො – ආවජ්ජනා සංකිලිට්ඨානං ඛන්ධානං අනන්තරපච්චයෙන පච්චයො. (2)

සමනන්තරපච්චයෙන පච්චයො… චත්තාරි… සහජාතපච්චයෙන පච්චයො… පඤ්ච… අඤ්ඤමඤ්ඤපච්චයෙන පච්චයො… ද්වෙ… නිස්සයපච්චයෙන පච්චයො… සත්ත.

උපනිස්සයපච්චයො

58. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණූපනිස්සයො, අනන්තරූපනිස්සයො, පකතූපනිස්සයො…පෙ…. පකතූපනිස්සයො – රාගං උපනිස්සාය පාණං හනති…පෙ… සඞ්ඝං භින්දති, දොසං…පෙ… පත්ථනං උපනිස්සාය පාණං හනති…පෙ… සඞ්ඝං භින්දති, රාගො…පෙ… පත්ථනා රාගස්ස…පෙ… පත්ථනාය උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො – අනන්තරූපනිස්සයො, පකතූපනිස්සයො…පෙ…. පකතූපනිස්සයො – රාගං උපනිස්සාය දානං දෙති…පෙ… සමාපත්තිං උප්පාදෙති, දොසං…පෙ… පත්ථනං උපනිස්සාය දානං දෙති…පෙ… සමාපත්තිං උප්පාදෙති, රාගො…පෙ… පත්ථනා සද්ධාය…පෙ… පඤ්ඤාය කායිකස්ස සුඛස්ස… කායිකස්ස දුක්ඛස්ස… මග්ගස්ස, ඵලසමාපත්තියා උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො. (2)

59. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණූපනිස්සයො, අනන්තරූපනිස්සයො, පකතූපනිස්සයො…පෙ…. පකතූපනිස්සයො – සද්ධං උපනිස්සාය දානං දෙති…පෙ… සමාපත්තිං උප්පාදෙති; සීලං…පෙ… පඤ්ඤං, කායිකං සුඛං… කායිකං දුක්ඛං… උතුං… භොජනං… සෙනාසනං උපනිස්සාය දානං දෙති…පෙ… සමාපත්තිං උප්පාදෙති; සද්ධා…පෙ… සෙනාසනං සද්ධාය…පෙ… ඵලසමාපත්තියා උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො. (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණූපනිස්සයො, අනන්තරූපනිස්සයො, පකතූපනිස්සයො…පෙ…. පකතූපනිස්සයො – සද්ධං උපනිස්සාය මානං ජප්පෙති, දිට්ඨිං ගණ්හාති; සීලං…පෙ… පඤ්ඤං… කායිකං සුඛං… කායිකං දුක්ඛං… උතුං… භොජනං… සෙනාසනං උපනිස්සාය පාණං හනති…පෙ… සඞ්ඝං භින්දති; සද්ධා…පෙ… සෙනාසනං රාගස්ස…පෙ… පත්ථනාය උපනිස්සයපච්චයෙන පච්චයො. (2)

පුරෙජාතපච්චයො

60. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස පුරෙජාතපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණපුරෙජාතං, වත්ථුපුරෙජාතං (සංඛිත්තං). අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස පුරෙජාතපච්චයෙන පච්චයො – ආරම්මණපුරෙජාතං, වත්ථුපුරෙජාතං (සංඛිත්තං). (2)

පච්ඡාජාතාසෙවනපච්චයා

61. සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස පච්ඡාජාතපච්චයෙන පච්චයො (සංඛිත්තං). අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස පච්ඡාජාතපච්චයෙන පච්චයො (සංඛිත්තං). …ආසෙවනපච්චයෙන පච්චයො… ද්වෙ.

කම්මපච්චයො

62. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස කම්මපච්චයෙන පච්චයො – සංකිලිට්ඨා චෙතනා සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො. (1)

සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස කම්මපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතා, නානාක්ඛණිකා. සහජාතා – සංකිලිට්ඨා චෙතනා චිත්තසමුට්ඨානානං රූපානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො. නානාක්ඛණිකා – සංකිලිට්ඨා චෙතනා විපාකානං ඛන්ධානං කටත්තා ච රූපානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො. (මූලං කාතබ්බං.) සංකිලිට්ඨා චෙතනා සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො. (3)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස කම්මපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතා, නානාක්ඛණිකා. සහජාතා – අසංකිලිට්ඨා චෙතනා සම්පයුත්තකානං ඛන්ධානං චිත්තසමුට්ඨානානඤ්ච රූපානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො; පටිසන්ධික්ඛණෙ…පෙ…. නානාක්ඛණිකා – අසංකිලිට්ඨා චෙතනා විපාකානං ඛන්ධානං කටත්තා ච රූපානං කම්මපච්චයෙන පච්චයො. (1)

විපාකපච්චයාදි

63. අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස විපාකපච්චයෙන පච්චයො… එකං.

සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස ආහාරපච්චයෙන පච්චයො… ඉන්ද්‍රියපච්චයෙන පච්චයො… ඣානපච්චයෙන පච්චයො… මග්ගපච්චයෙන පච්චයො… සම්පයුත්තපච්චයෙන පච්චයො.

විප්පයුත්තපච්චයො

64. සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස විප්පයුත්තපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පච්ඡාජාතං (සංඛිත්තං). (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස විප්පයුත්තපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පුරෙජාතං, පච්ඡාජාතං (සංඛිත්තං). (1)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස විප්පයුත්තපච්චයෙන පච්චයො. පුරෙජාතං – වත්ථු සංකිලිට්ඨානං ඛන්ධානං විප්පයුත්තපච්චයෙන පච්චයො. (2)

අත්ථිපච්චයාදි

65. සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො … එකං (පටිච්චවාරසදිසං). සංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පච්ඡාජාතං (සංඛිත්තං). සංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ච අසංකිලිට්ඨස්ස ච ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො (පටිච්චසදිසං). (3)

අසංකිලිට්ඨො ධම්මො අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පුරෙජාතං, පච්ඡාජාතං, ආහාරං, ඉන්ද්‍රියං (සංඛිත්තං). අසංකිලිට්ඨො ධම්මො සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො – පුරෙජාතං (සංඛිත්තං). (2)

66. සංකිලිට්ඨො ච අසංකිලිට්ඨො ච ධම්මා සංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පුරෙජාතං. සහජාතො – සංකිලිට්ඨො එකො ඛන්ධො ච වත්ථු ච තිණ්ණන්නං ඛන්ධානං අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො…පෙ… ද්වෙ ඛන්ධා ච…පෙ… (සංඛිත්තං). (1)

සංකිලිට්ඨො ච අසංකිලිට්ඨො ච ධම්මා අසංකිලිට්ඨස්ස ධම්මස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො – සහජාතං, පච්ඡාජාතං, ආහාරං, ඉන්ද්‍රියං. සහජාතා – සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා ච මහාභූතා ච චිත්තසමුට්ඨානානං රූපානං අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො. පච්ඡාජාතා – සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා ච කබළීකාරො ආහාරො ච ඉමස්ස කායස්ස අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො. පච්ඡාජාතා – සංකිලිට්ඨා ඛන්ධා ච රූපජීවිතින්ද්‍රියඤ්ච කටත්තාරූපානං අත්ථිපච්චයෙන පච්චයො. (2)

නත්ථිපච්චයෙන පච්චයො… විගතපච්චයෙන පච්චයො… අවිගතපච්චයෙන පච්චයො.