1. විභඞ්ගවාරො
හෙතුපච්චයො
234. කුසලං ධම්මං සහජාතො කුසලො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – කුසලං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා. කුසලං ධම්මං සහජාතො අබ්‍යාකතො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – කුසලෙ ඛන්ධෙ සහජාතං චිත්තසමුට්ඨානං රූපං. කුසලං ධම්මං සහජාතො කුසලො ච අබ්‍යාකතො ච ධම්මා උප්පජ්ජන්ති හෙතුපච්චයා – කුසලං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං. (3)
235. අකුසලං ධම්මං සහජාතො අකුසලො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – අකුසලං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා. අකුසලං ධම්මං සහජාතො අබ්‍යාකතො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – අකුසලෙ ඛන්ධෙ සහජාතං චිත්තසමුට්ඨානං රූපං. අකුසලං ධම්මං සහජාතො අකුසලො ච අබ්‍යාකතො ච ධම්මා උප්පජ්ජන්ති හෙතුපච්චයා – අකුසලං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං. (3)
236. අබ්‍යාකතං ධම්මං සහජාතො අබ්‍යාකතො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – විපාකාබ්‍යාකතං කිරියාබ්‍යාකතං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා චිත්තසමුට්ඨානඤ්ච රූපං; පටිසන්ධික්ඛණෙ විපාකාබ්‍යාකතං එකං ඛන්ධං සහජාතා තයො ඛන්ධා කටත්තා ච රූපං, තයො ඛන්ධෙ සහජාතො එකො ඛන්ධො කටත්තා ච රූපං, ද්වෙ ඛන්ධෙ සහජාතා ද්වෙ ඛන්ධා කටත්තා ච රූපං; ඛන්ධෙ සහජාතං වත්ථු, වත්ථුං සහජාතා ඛන්ධා; එකං මහාභූතං සහජාතා තයො මහාභූතා, තයො මහාභූතෙ සහජාතං එකං මහාභූතං, ද්වෙ මහාභූතෙ සහජාතා ද්වෙ මහාභූතා, මහාභූතෙ සහජාතං චිත්තසමුට්ඨානං රූපං කටත්තාරූපං උපාදාරූපං. (1)
237. කුසලඤ්ච අබ්‍යාකතඤ්ච ධම්මං සහජාතො අබ්‍යාකතො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – කුසලෙ ඛන්ධෙ ච මහාභූතෙ ච සහජාතං චිත්තසමුට්ඨානං රූපං. (1)
අකුසලඤ්ච අබ්‍යාකතඤ්ච ධම්මං සහජාතො අබ්‍යාකතො ධම්මො උප්පජ්ජති හෙතුපච්චයා – අකුසලෙ ඛන්ධෙ ච මහාභූතෙ ච සහජාතං චිත්තසමුට්ඨානං රූපං. (1)
(යථා පටිච්චවාරෙ එවං විත්ථාරෙතබ්බං.)