14. චුද්දසමවග්ගො

(138) 3. අනන්තරපච්චයකථා

693. චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා සොතවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. යා චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධි, සාව සොතවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා සොතවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජති, න වත්තබ්බං – ‘‘යා චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධි, සාව සොතවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධීති? ආමන්තා. සොතවිඤ්ඤාණං අනාවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… අප්පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ…. නනු සොතවිඤ්ඤාණං ආවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජතීති, ආමන්තා. හඤ්චි සොතවිඤ්ඤාණං ආවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජති, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා සොතවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතී’’ති.

694. චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා සොතවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. චක්ඛුවිඤ්ඤාණං රූපනිමිත්තං මනසිකරොතො උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. සොතවිඤ්ඤාණං රූපනිමිත්තං මනසිකරොතො උප්පජ්ජතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

චක්ඛුවිඤ්ඤාණං රූපාරම්මණඤ්ඤෙව න අඤ්ඤාරම්මණන්ති? ආමන්තා. සොතවිඤ්ඤාණං රූපාරම්මණඤ්ඤෙව න අඤ්ඤාරම්මණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණන්ති? ආමන්තා. චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති සොතවිඤ්ඤාණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති සොතවිඤ්ඤාණන්ති? ආමන්තා. ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති සොතවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? නත්ථි. ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. හඤ්චි ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තො, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති සොතවිඤ්ඤාණ’’න්ති.

චක්ඛුවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා සොතවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. තඤ්ඤෙව චක්ඛුවිඤ්ඤාණං තං සොතවිඤ්ඤාණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

695. සොතවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා ඝානවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජති…පෙ… ඝානවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා ජිව්හාවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජති…පෙ… ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා කායවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. යා ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධි, සාව කායවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා කායවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජති, න වත්තබ්බං – ‘‘යා ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධි, සාව කායවිඤ්ඤාණස්ස උප්පාදාය ආවට්ටනා…පෙ… පණිධී’’ති? ආමන්තා. කායවිඤ්ඤාණං අනාවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… අප්පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ… නනු කායවිඤ්ඤාණං ආවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. හඤ්චි කායවිඤ්ඤාණං ආවට්ටෙන්තස්ස උප්පජ්ජති…පෙ… පණිදහන්තස්ස උප්පජ්ජති, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා කායවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතී’’ති.

696. ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා කායවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. ජිව්හාවිඤ්ඤාණං රසනිමිත්තං මනසිකරොතො උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. කායවිඤ්ඤාණං රසනිමිත්තං මනසිකරොතො උප්පජ්ජතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

ජිව්හාවිඤ්ඤාණං රසාරම්මණඤ්ඤෙව න අඤ්ඤාරම්මණන්ති? ආමන්තා. කායවිඤ්ඤාණං රසාරම්මණඤ්ඤෙව න අඤ්ඤාරම්මණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති ජිව්හාවිඤ්ඤාණන්ති? ආමන්තා. ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති කායවිඤ්ඤාණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති කායවිඤ්ඤාණන්ති? ආමන්තා. ‘‘ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති කායවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? නත්ථි. ‘‘ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති ජිව්හාවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. හඤ්චි ‘‘ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති ජිව්හාවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තොති, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘ජිව්හඤ්ච පටිච්ච රසෙ ච උප්පජ්ජති කායවිඤ්ඤාණ’’න්ති.

ජිව්හාවිඤ්ඤාණස්ස අනන්තරා කායවිඤ්ඤාණං උප්පජ්ජතීති? ආමන්තා. තඤ්ඤෙව ජිව්හාවිඤ්ඤාණං තං කායවිඤ්ඤාණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

697. න වත්තබ්බං – ‘‘පඤ්චවිඤ්ඤාණා අඤ්ඤමඤ්ඤස්ස සමනන්තරා උප්පජ්ජන්තී’’ති? ආමන්තා. නනු අත්ථි කොචි නච්චති ගායති වාදෙති, රූපඤ්ච පස්සති, සද්දඤ්ච සුණාති, ගන්ධඤ්ච ඝායති, රසඤ්ච සායති, ඵොට්ඨබ්බඤ්ච ඵුසතීති? ආමන්තා. හඤ්චි අත්ථි කොචි නච්චති ගායති වාදෙති, රූපඤ්ච පස්සති, සද්දඤ්ච සුණාති, ගන්ධඤ්ච ඝායති, රසඤ්ච සායති, ඵොට්ඨබ්බඤ්ච ඵුසති, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘පඤ්චවිඤ්ඤාණා අඤ්ඤමඤ්ඤස්ස සමනන්තරා උප්පජ්ජන්තී’’ති.

අනන්තරපච්චයකථා නිට්ඨිතා.