6. ඡට්ඨවග්ගො

(59) 7. ආකාසො සනිදස්සනොතිකථා

463. ආකාසො සනිදස්සනොති? ආමන්තා. රූපං රූපායතනං රූපධාතු නීලං පීතකං ලොහිතකං ඔදාතං චක්ඛුවිඤ්ඤෙය්‍යං චක්ඛුස්මිං පටිහඤ්ඤති චක්ඛුස්ස ආපාථං ආගච්ඡතීති? න හෙවං වත්තබ්බෙ…පෙ….

ආකාසො සනිදස්සනොති? ආමන්තා. චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච ආකාසඤ්ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණන්ති? න හෙවං වත්තබ්බෙ …පෙ….

චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච ආකාසඤ්ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණන්ති? ආමන්තා. ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච ආකාසඤ්ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව [අත්ථි (?)] සුත්තන්තොති? නත්ථි. ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති [ම. නි. 1.400; 3.421; සං. නි. 4.60] – අත්ථෙව සුත්තන්තොති? ආමන්තා. හඤ්චි ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච රූපෙ ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති – අත්ථෙව සුත්තන්තො, නො ච වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘චක්ඛුඤ්ච පටිච්ච ආකාසඤ්ච උප්පජ්ජති චක්ඛුවිඤ්ඤාණ’’න්ති.

464. න වත්තබ්බං – ‘‘ආකාසො සනිදස්සනො’’ති? ආමන්තා. නනු පස්සති ද්වින්නං රුක්ඛානං අන්තරං, ද්වින්නං ථම්භානං අන්තරං, තාළච්ඡිද්දං වාතපානච්ඡිද්දන්ති? ආමන්තා. හඤ්චි පස්සති ද්වින්නං රුක්ඛානං අන්තරං, ද්වින්නං ථම්භානං අන්තරං, තාළච්ඡිද්දං වාතපානච්ඡිද්දං, තෙන වත රෙ වත්තබ්බෙ – ‘‘ආකාසො සනිදස්සනො’’ති.

ආකාසො සනිදස්සනොතිකථා නිට්ඨිතා.