32. සුවණ්ණතිලකාය වත්ථුම්හි අයමානුපුබ්බීකථා

ලඞ්කාදීපෙ කිර අනුරාධපුරනගරෙ එකො මාතුගාමො [එකාමාතුගාමාතිවා එකාමාතුගාමොතිවා කත්ථචි] සද්ධාසම්පන්නා නිච්චං අභයුත්තරචෙතියෙ පුප්ඵපූජං කරොති, අථෙකදිවසං සා අත්තනො ධීතුයා සද්ධිං තස්මිං චෙතියෙ පුප්ඵපූජනත්ථාය [පුප්ඵපූජත්ථාය ඉතිකත්ථචි] ගන්ත්වා පුප්ඵාසනසාලාය උදකං අපස්සන්තී ධීතු හත්ථෙ පුප්ඵචඞ්ගොටකං ඨපෙත්වා ඝට මාදාය පොක්ඛරණිං අගමාසි, තතො සා දාරිකා මාතරි අනාගතායයෙව [අනාගතෙයෙව ඉතිසබ්බත්ථ] අධොතාසනෙ පුප්ඵමුට්ඨිංගහෙත්වා මණ්ඩලං කත්වා පූජෙත්වා එවං පත්ථනමකාසි. තථා හි.

1. මහාවීරස්ස ධීරස්ස, සයම්භුස්ස මහෙසිනො;

තිලොකග්ගස්ස නාථස්ස, භගවන්තස්ස සත්ථුනො.

2. ය මහං පූජයිං පුප්ඵං, තස්ස කම්මස්ස වාහසා;

රූපීනං පවරා හෙස්සං, ආරොහපරිණාහවා.

3. මං දිස්වා පුරිසා සබ්බෙ, මුච්ඡන්තු කාමමුච්ඡිතා;

නිච්ඡරන්තු සරීරා මෙ, රංසිමාලීව රංසියො.

4. හදයඞ්ගමා කණ්ණසුඛා, මඤ්ජුභාණී සුභා මම;

කින්නරානං යථා වාණී, එවමෙව පවත්තතූති.

අථස්සා මාතා ආගම්ම අධොතාසනෙ පූජිතානි පුප්ඵානි දිස්වා කස්මා චණ්ඩාලී අධොතාසනෙ භගවතො පුප්ඵානි පූජෙසි, අයුත්තං තයා කතන්ති ආහ, තං සුත්වා සා මාතුයා කුජ්ඣිත්වා ත්වං චණ්ඩාලීති අක්කොසි, සා එත්තකං පුඤ්ඤාපුඤ්ඤං කත්වා අපරභාගෙ තතො චුතා ජම්බුදීපෙ උත්තරමධුරායං එකස්ස චණ්ඩාලගන්ධබ්බබ්‍රාහ්මණස්ස ධීතා හුත්වා නිබ්බත්ති, උත්තමරූපධරා අහොසි, තස්සා සරීරතො මෙඝමුඛතො විජ්ජුල්ලතාවිය රංසියො නිච්ඡරන්ති. සමන්තා චතුහත්ථට්ඨානෙ සරීරප්පභාය අන්ධකාරෙ විධමති. මුඛතො උප්පලගන්ධො වායති, කායතො චන්දනගන්ධො, තස්සා ද්වින්නං ථනාන මන්තරෙ සුවණ්ණවණ්ණං එකං තිලකං අහොසි, තෙන බාලසුරියස්ස විය පභා නිච්ඡරති. දිට්ඨදිට්ඨා යෙභුය්‍යෙන උම්මත්තා විය කාමමදෙන විසඤ්ඤිනො හොන්ති, අහො කුසලාකුසලානං ආනුභාවො. තථා හි.

5. යෙන සා කොධසාමාතු, චණ්ඩාලී ඉති භාසිතා;

තෙන සා ආසි චණ්ඩාලී, ජෙගුච්ඡා හීනජාතිකා.

6. සල්ලක්ඛෙත්වාන සම්බුද්ධ, ගුණං පූජෙසි යං තදා;

තෙන පුඤ්ඤානුභාවෙන, සා භිරූපී මනොරමා.

7. යෙන යෙන පකාරෙන, පුඤ්ඤපාපානි යො කරෙ;

තස්ස තස්සානුරූපෙන, මොරොව ලභතෙ ඵලං.

8. පාපෙන ච තිරච්ඡානෙ, ජායන්ති කුසලෙන තෙ;

වණ්ණපොක්ඛරතා හොති, මොරානං කම්ම මීදිසන්ති.

තතො තස්සා මාතාපිතරො සුවණ්ණතිලකාති නාම මකංසු. තස්මිංකිර නගරෙ මනුස්සා තස්සා රුපදස්සනෙනච සවණෙනච සම්පත්තාපි චණ්ඩාලධීතා අයන්ති පරිභවභයෙන ආවාහං න කරොන්ති. අථ තස්මිං නගරෙ ජෙට්ඨචණ්ඩාලබ්‍රාහ්මණස්ස පුත්තො එතමත්ථාය තස්සා මාතාපිතුන්නං සන්තිකං වත්ථාභරණගන්ධමාලාදයො පෙසෙසි සුවණ්ණතිලකං අම්හාකං දදන්තූති, තෙ තං පවත්තිං තස්සා ආරොචෙසුං. සාස්ස ජිගුච්ඡන්තී පරිහාස මකාසි. තතො බ්‍රාහ්මණස්ස පුත්තො ලජ්ජිතො රඤ්ඤො සන්තිකං ගන්ත්වා වීණං මුඤ්චෙත්වා ගායමානො එවමාහ.

9. ලලනා නනානී චලලොචනානී,

තරුණා රුණානී චලිතාධරාණී;

මනුජො හි යො නෙත්තපියං කරොති,

ස තු නීචජාතිං අපි නො ජහාති.

කිමිදන්ති රඤ්ඤා පුට්ඨො ආහ.

10. සමෙති කිං දෙව ඡමාය මත්තිකා,

කදාචි චාමීකරජාතිකාය;

සිගාලධෙනු අපි නීචජාතිකා,

සමෙති කිංසීහවරෙන දෙවාති.

එවඤ්ච පන වත්වා දෙව ඉමස්මිංනගරෙ සුවණ්ණතිලකා නාමෙකා චණ්ඩාලධීතා අත්ථි, සා සමානජාතිකෙහි පෙසිතපණ්ණාකාරං න ගණ්හාති, කුලවන්තෙයෙව පත්ථෙති, කදා නාම කාකී සුවණ්ණහංසෙන සමාගච්ඡති දෙවාති. රාජා තං සුත්වා තස්සා පිතරං පක්කොසාපෙත්වා තමත්ථං වත්වා සච්චං භණෙති පුච්ඡි, සොපි සච්චං දෙව, සා ජාතිසම්පන්නමෙව කාමෙතීති ආහ. රාජා එවං සති භණෙ පඤ්චමධුරනගරෙ උද්දාළබ්‍රාහ්මණො නාම අත්ථි, සො ජාතිසම්පන්නො මාතිතොච පිතිතොච අනුපක්කුට්ඨො, ජෙගුච්ඡා පටික්කූලා එතාති මාතුගාමෙන සද්ධිං න සංවසති. අත්තනො ගෙහතො රාජගෙහං ගච්ඡන්තොච ආගච්ඡන්තො ච සොළසඛීරොදකඝටෙහි මග්ගෙ සිඤ්චාපෙසි. මාතුගාමෙ දිස්වා කාලකණ්ණී මයා දිට්ඨාති ඛීරොදකෙන මුඛං ධොවති. තව ධීතා සක්කොන්තී තෙන සද්ධිං සංවසතු, එතමත්ථං තව ධීතරං කථෙහීති ආහ, සොපි තං සුත්වා ගෙහං ගන්ත්වා ධීතරං පක්කොසිත්වා රඤ්ඤා වුත්තනියාමෙනෙව තස්සා කථෙසි. තාය තං සුත්වා සක්කොන්තී අහං උද්දාළබ්‍රාහ්මණෙන සද්ධිං වසිස්සාමි, මා තුම්හෙ චින්තෙථ, පපඤ්චම්පි මා කරොථ, පාතොව ගමිස්සාමීති වුත්තෙ පිතා පනස්සා සාධූති සහස්සග්ඝනකචිත්තකම්බලකඤ්චුකෙන ධීතු සරීරං පාරුපාපෙත්වා වීණාදිතුරියභණ්ඩානි ගාහාපෙත්වා ධීතුයා සද්ධිං අද්ධානමග්ගං පටිපජ්ජි. ගච්ඡන්තො අන්තරාමග්ගෙ අඤ්ඤතරස්මිං නගරෙ රඤ්ඤො ගන්ධබ්බං කරොන්තො ධීතරං පිට්ඨිපස්සෙ නිසීදාපෙත්වා ගන්ධබ්බමකාසි. අථස්ස පිට්ඨිපස්සනිසින්නා සුවණ්ණතිලකා නයනකොටියා දිට්ඨිං පාපෙන්තී සරසෙන තං ඔලොකෙත්වා පාරුතකඤ්චුකං කිඤ්චි අපනෙත්වා සරීරප්පභං පඤ්ඤාපෙසි, රාජා පනස්සා සරීරප්පභංච රූපසම්පදංච දිස්වා කාමාතුරො විගතසඤ්ඤො සම්මූළ්හො හුත්වා මුහුත්තෙන පටිලද්ධස්සාසො තස්සා සස්සාමිකාස්සාමිකභාවං පුච්ඡිත්වා චණ්ඩාලධීතාති සුත්වා පරිභවභයෙන තං ආනෙතු මසක්කොන්තො එවරූපං වණ්ණපොක්ඛරසම්පන්නං ඉත්ථිරතනං අලභන්තස්ස මෙ කො අත්ථො ජීවිතෙනාති සොචන්තො පරිදෙවන්තො කාමමුච්ඡිතො කත්තබ්බා කත්තබ්බං අජානන්තො අසිං ගහෙත්වා අත්තනො සීසං සයමෙව ඡින්දිත්වා කාල මකාසි. එවමෙව අන්තරාමග්ගෙ පඤ්චරාජානො තස්සා රූපසම්පත්තිමදමත්තා අසිනා ඡින්නසීසා ජීවිතක්ඛයං පාපුණිංසු. තථා හි සත්තා හිරඤ්ඤසුවණ්ණදාසිදාස පුත්තදාරාදීසු [පුත්තදාරාදීහි ඉතිසබ්බත්ථ] පියං නිස්සාය කාමෙන මුච්ඡිතා අනයබ්‍යසනං පාපුණන්තීති. වුත්තඤ්හෙතං භගවතා.

11. පියතො ජායතෙ සොකො,

පියතො ජායතෙ භයං;

පියතො විප්පමුත්තස්ස,

නත්ථි සොකො කුතො භයං.

12. පෙමතො ජායතෙ සොකො,

පෙමතො ජායතෙ භයං;

පෙමතො විප්පමුත්තස්ස,

නත්ථි සොකො කුතො භයං.

13. රතියා ජායතෙ සොකො,

රතියා ජායතෙ භයං;

රතියා විප්පමුත්තස්ස,

නත්ථි සොකො කුතො භයං.

14. කාමතො ජායතෙ සොකො,

කාමතො ජායතෙ භයං;

කාමතො විප්පමුත්තස්ස,

නත්ථි සොකො කුතො භයං.

15. තණ්හාය ජායතෙ සොකො,

තණ්හාය ජායතෙ භයං;

තණ්හාය විප්පමුත්තස්ස,

නත්ථි සොකො කුතො භයං.

තතො සො අනුක්කමෙන පඤ්චමධුරනගරං ගන්ත්වා අත්තනො ආගතභාවං රඤ්ඤා කථාපෙත්වා තෙන අනුඤ්ඤාතො ගන්ත්වා රාජානං අද්දස. තදා උද්දාළබ්‍රාහ්මණො රඤ්ඤො අවිදූරෙ කම්බලභද්දපීඨෙ නිසින්නො හොති, ගන්ධබ්බබ්‍රාහ්මණොපි ධීතුයා සද්ධිං ගන්ධබ්බං කුරුමානො නිසීදි. තස්මිංඛණෙ පිතු පිට්ඨිපස්සෙ නිසින්නා සුවණ්ණතිලකා උද්දාළබ්‍රාහ්මණො කතමොති පුච්ඡිත්වා එතස්මිං භද්දපීඨෙ නිසින්නොං එසොති සුත්වා නිලාමලලොචනෙහි තං ඔලොකන්ති දසනරංසිනා සම්භින්නසුරත්තාධරෙන මන්දහසිතං කරොන්තී තං ඔලොකෙත්වා පාරුතකඤ්චුකං අපනෙත්වා සරීරප්පභං විස්සජ්ජෙසි. තං දිස්වා බ්‍රාහ්මණො උම්මත්තො සොකෙන පරිදඩ්ඪගත්තො උණ්හවාතෙන පූරිතමුඛනාසො අස්සුනා කිලින්නනෙත්තො විසඤ්ඤී අහොසි. තතො සො මුහුත්තෙන ලද්ධස්සාසො රොගීවිය රඤ්ඤො සකාසා අපසරන්තො අත්තනො ගෙහං ගන්ත්වා සුහදෙ පක්කොසිත්වා තෙසං එවමාහ. භවන්තෙත්ථ.

16. යො ආපදෙ සමුප්පන්නෙ,

උපතිට්ඨති සන්තිකෙ;

සුඛදුක්ඛෙ සමො හොති,

සො මිත්තො සොච ඤාතකො.

17. යො ගුණං භාසතෙ යස්ස, අගුණඤ්ච නිගූහති;

පටිසෙධෙත්‍ය [පටිසෙධෙතිකත්තබ්බා ඉතිසබ්බත්ථ] කත්තබ්බා, සො මිත්තො සොච ඤාතකො.

18. සුවණ්ණතිලකානාම, ලලනා කාමලාලයා;

නීලක්ඛිචණ්ඩකණ්ඩෙහි, විඛණ්ඩෙසි මනො මම.

19. තස්සා මුඛම්බුජෙ සත්තා, මම නෙත්තමධුබ්බතා,

අප්පම්පින සරන්තාමං, තත්ථෙවා භිරමන්ති තෙ.

20. සහෙව තෙහි මෙ චිත්තං, ගතං උල්ලංඝියුද්ධතො;

ලජ්ජාගම්භීරපරිඛං, ධිතිපාකාරමුග්ගතං.

21. සම්මුය්හාමි පමුය්හාමි, සබ්බා මුය්හන්ති මෙ දිසා;

තස්ස මෙ සරණං හොථ, කරොථ මම සඞ්ගහන්ති.

තං සුත්වා තෙ එවමාහංසු.

22. යං ත්වමාචරිය පත්ථෙසි, චණ්ඩාලී සා අසඞ්ගමා;

කින්නු මීළ්හෙන සංයොගො, චන්දනස්ස කදා සියා.

23. අගම්මගමනා යාති, නරානං දූරතො සිරී;

කිත්තිචායු බලං බුද්ධි, අයසංච ස ගච්ඡතීති.

අථ තෙසං බ්‍රහ්මණො ආහ.

24. න පරිච්චජති ලොකොයං, අමෙජ්ඣෙ මණිමුත්තමං;

ථීරතනං යුවාණී ච, දුක්කුලා අපි ගාහියාති.

එවඤ්ච පන වත්වා තස්සා සස්සාමිකාස්සාමිකභාවං ඤත්වා ආනෙථාති ආහ, තෙ තථා අකංසු. තතො බ්‍රාහ්මණො තාය ගෙහං ආගතකාලතො පට්ඨාය චත්තාරො මාසෙ රඤ්ඤො උපට්ඨානං නෙව අගමාසි. තස්ස පන බ්‍රහ්මණස්ස සන්තිකෙ පඤ්චසතරාජකුමාරා නානාවිධානි සිප්පානි උග්ගණ්හන්ති. තෙ තං කාරණං ඤත්වා සුවණ්ණතිලකාය විජ්ජමානාය අම්හාකං සිප්පුග්ගහණස්ස අන්තරායො භවිස්සති, යෙන කෙනචි උපායෙන එතං මාරෙතුං වට්ටතීති, චින්තෙත්වා තෙ හත්ථා චරියං පක්කොසිත්වා ලඤ්ජං දත්වා එවමාහංසු, හත්ථිං සුරාය මත්තං කත්වා සුවණ්ණතිලකං මාරෙහීති. තතො තෙ සබ්බෙ රාජඞ්ගණෙ සන්නිපතිත්වා දූතං පාහෙසුං, ආචරියං දට්ඨුකාමම්හාති. තතො බ්‍රාහ්මණෙන ආගන්ත්වා නිසින්නෙන පටිසන්ථාරං කත්වා ආචරිය ආචරියානිං පස්සිතුකාමම්හාති ආහංසු. අථ සො සුවණ්ණතිලකං ගහෙත්වා ආගච්ඡථාති මනුස්සෙ පෙසෙසි. තෙ තථා කරිංසු, අථ තස්සා වීථිමජ්ඣං සම්පත්තකාලෙ හත්ථිං විස්සජ්ජාපෙසුං. සො සොණ්ඩාය භූමියං පහරන්තො [පහරන්තොඋපධාවිත්වා ඉතිකත්ථචි] ගච්ඡන්තො උපධාවිත්වා සොණ්ඩෙන තං උක්ඛිපිත්වා කුම්භෙ නිසීදාපෙසි. තතො රාජානො තථා තං මාරාපෙතු මසක්කොන්තා පුන දිවසෙ මනුස්සෙ පයොජෙත්වා රත්තියං මාරාපෙසුං. බ්‍රාහ්මණොපි එවරූපං ඉත්ථිං අලසිත්වා ජීවනතො මතමෙව [මතංමෙසෙය්‍යො ඉතිකත්ථචි] සෙය්‍යොති සොචන්තො පරිදෙවන්තො රාජඞ්ගණෙ දාරුචිතකං කාරාපෙත්වා අග්ගිංපවිසිත්වා මතොති. එවං මාතුගාමවසඞ්ගතා මහන්තං අනයබ්‍යසනඤ්ච මරණඤ්ච පාපුණන්තීති. වුත්තඤ්හෙතං භගවතා.

25. මායාවෙසා [මායාචෙසා ඉතිකත්ථචි] මරීචීව,

සොකො රොගො චුපද්දවො;

ඛරාව බන්ධනා චෙසා,

මච්චුපාසො ගුහාසයො;

තාසු යො විස්සසෙ පොසො,

සො නරෙසු නරාධමොති.

26. අයොනිසො සා පුරිමාය ජාතියා,

පුඤ්ඤං කරිත්වා අලභීදිසං ගතිං;

ධීසම්පයුත්තං [ධිතිසම්පයුත්තං ඉතිකත්ථචි] කුසලං කරොන්තා,

නිබ්බාණමෙවාභිමුඛං කරොථාති.

සුවණ්ණතිලකාය වත්ථුං දුතියං.