21. ගුණෙ

උපාධි විසෙසනං, පරාඞ්ගභූතෙති පරස්ස බන්ධත්තා(දිනො) විධානා යාඞ්ගභූතෙ ජළත්තාදිහෙතුම්හීති අත්ථො, ඉමිනා ගුණසද්දො යමප්පධානවචනොති වදති, යඤ්චාප්පධානං තම්පරාඞ්ගභූතන්ති ගුණෙතීමස්ස ‘පරාඞ්ගභූතෙ’ති අත්ථමාහ, යඤ්හි පරත්ථමුපාදීයතෙ තදප්පධානමනු වාදරූපෙනොපාදීයමානත්තා, යථා ‘ජළත්තා බද්ධො, රුක්ඛො යං සීස පත්තා, අග්ගි එත්ථ ධුමත්තෙ’ච්චාදි, තෙනෙවාහ-‘පරත්ථරූපාපන්න’න්ති, වාවිධානන්ති ‘‘විභාසා ගුණෙ-ථියං’’න්ති (2-3-25) එවං විධානං, ඉත්ථියන්තිආදිනා පඤ්චමීරූපස්සපි අභිමතභාවං දස්සෙති, තෙනෙවාහ-‘උභයත්ථා’තිආදි, නනු ‘තො පඤ්චම්‍යා’’ති (4-95) සුත්තෙන තද්ධිතපච්චයන්තස්ස කථං පඤ්චම්‍යන්තතා ත්‍යාසඞ්කියාහ-‘පඤ්චමිනිද්දෙසෙ’ ඉච්චාදි, ඉමිනා සුත්තෙන පඤ්චමියා විනාති යොජනා, වා පඤ්චමියා විධානතො තතියාරූපෙනපි භවිතබ්බන්ති චොදනමනසි නිධාය පඤ්චම්‍යු දාහරණෙයෙව කාරණං තතියොදාහරණස්ස ච පඨමොදාහරණානුසාරෙනානු මන්තබ්බතඤ්චදස්සෙන්තො ආහ ‘පඤ්චම්‍යායෙවි’ච්චාදි, අභාවෙන සඞ්ඛාරනිරොධෙනාති තතියන්තරූපානි.