2. දුතියපණ්ණාසකං
(6) 1. ඛෙමවග්ගො
1. ඛෙමසුත්තං
52. ‘‘‘ඛෙමං ඛෙම’න්ති, ආවුසො, වුච්චති. කිත්තාවතා නු ඛො, ආවුසො, ඛෙමං වුත්තං භගවතා’’ති?
‘‘ඉධාවුසො, භික්ඛු විවිච්චෙව කාමෙහි…පෙ… පඨමං ඣානං උපසම්පජ්ජ විහරති. එත්තාවතාපි ඛො, ආවුසො, ඛෙමං වුත්තං භගවතා පරියායෙන…පෙ….
‘‘පුන චපරං, ආවුසො, භික්ඛු සබ්බසො නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනං සමතික්කම්ම සඤ්ඤාවෙදයිතනිරොධං උපසම්පජ්ජ විහරති, පඤ්ඤාය චස්ස දිස්වා ආසවා පරික්ඛීණා හොන්ති. එත්තාවතාපි ඛො, ආවුසො, ඛෙමං වුත්තං භගවතා නිප්පරියායෙනා’’ති. පඨමං.
2. ඛෙමප්පත්තසුත්තං
53. ඛෙමප්පත්තො ඛෙමප්පත්තොති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. දුතියං.
3. අමතසුත්තං
54. අමතං අමතන්ති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. තතියං.
4. අමතප්පත්තසුත්තං
55. අමතප්පත්තො අමතප්පත්තොති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. චතුත්ථං.
5. අභයසුත්තං
56. අභයං අභයන්ති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. පඤ්චමං.
6. අභයප්පත්තසුත්තං
57. අභයප්පත්තො අභයප්පත්තොති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. ඡට්ඨං.
7. පස්සද්ධිසුත්තං
58. පස්සද්ධි පස්සද්ධීති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. සත්තමං.
8. අනුපුබ්බපස්සද්ධිසුත්තං
59. අනුපුබ්බපස්සද්ධි අනුපුබ්බපස්සද්ධීති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. අට්ඨමං.
9. නිරොධසුත්තං
60. නිරොධො නිරොධොති, ආවුසො, වුච්චති…පෙ…. නවමං.
10. අනුපුබ්බනිරොධසුත්තං
61. ‘‘‘අනුපුබ්බනිරොධො අනුපුබ්බනිරොධො’ති, ආවුසො, වුච්චති. කිත්තාවතා නු ඛො, ආවුසො, අනුපුබ්බනිරොධො වුත්තො භගවතා’’ති?
‘‘ඉධාවුසො, භික්ඛු විවිච්චෙව කාමෙහි…පෙ… පඨමං ඣානං උපසම්පජ්ජ විහරති. එත්තාවතාපි ඛො, ආවුසො, අනුපුබ්බනිරොධො වුත්තො භගවතා පරියායෙන…පෙ….
‘‘පුන චපරං, ආවුසො, භික්ඛු සබ්බසො නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනං සමතික්කම්ම සඤ්ඤාවෙදයිතනිරොධං උපසම්පජ්ජ විහරති, පඤ්ඤාය චස්ස දිස්වා ආසවා පරික්ඛීණා හොන්ති. එත්තාවතාපි ඛො, ආවුසො, අනුපුබ්බනිරොධො වුත්තො භගවතා නිප්පරියායෙනා’’ති. දසමං.
11. අභබ්බසුත්තං
62. ‘‘නව, භික්ඛවෙ, ධම්මෙ අප්පහාය අභබ්බො අරහත්තං සච්ඡිකාතුං. කතමෙ නව? රාගං, දොසං, මොහං, කොධං, උපනාහං, මක්ඛං, පළාසං, ඉස්සං, මච්ඡරියං – ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, නව ධම්මෙ අප්පහාය අභබ්බො අරහත්තං සච්ඡිකාතුං.
‘‘නව, භික්ඛවෙ, ධම්මෙ පහාය භබ්බො අරහත්තං සච්ඡිකාතුං. කතමෙ නව? රාගං, දොසං, මොහං, කොධං, උපනාහං, මක්ඛං, පළාසං, ඉස්සං, මච්ඡරියං – ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, නව ධම්මෙ පහාය භබ්බො අරහත්තං සච්ඡිකාතු’’න්ති. එකාදසමං.
ඛෙමවග්ගො පඨමො.
තස්සුද්දානං –
ඛෙමො ච අමතඤ්චෙව, අභයං පස්සද්ධියෙන ච;
නිරොධො අනුපුබ්බො ච, ධම්මං පහාය භබ්බෙන චාති.
(7) 2. සතිපට්ඨානවග්ගො
1. සික්ඛාදුබ්බල්යසුත්තං
63. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, සික්ඛාදුබ්බල්යානි. කතමානි පඤ්ච? පාණාතිපාතො, අදින්නාදානං, කාමෙසුමිච්ඡාචාරො, මුසාවාදො, සුරාමෙරයමජ්ජපමාදට්ඨානං – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච සික්ඛාදුබ්බල්යානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කායෙ කායානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං; වෙදනාසු…පෙ… චිත්තෙ…පෙ… ධම්මෙසු ධම්මානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. පඨමං.
2. නීවරණසුත්තං
64. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, නීවරණානි. කතමානි පඤ්ච? කාමච්ඡන්දනීවරණං, බ්යාපාදනීවරණං, ථිනමිද්ධනීවරණං, උද්ධච්චකුක්කුච්චනීවරණං, විචිකිච්ඡානීවරණං – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච නීවරණානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං නීවරණානං පහානාය චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කායෙ කායානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං; වෙදනාසු…පෙ… චිත්තෙ…පෙ… ධම්මෙසු ධම්මානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං නීවරණානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. දුතියං.
3. කාමගුණසුත්තං
65. ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, කාමගුණා. කතමෙ පඤ්ච? චක්ඛුවිඤ්ඤෙය්යා රූපා ඉට්ඨා කන්තා මනාපා පියරූපා කාමූපසංහිතා රජනීයා, සොතවිඤ්ඤෙය්යා සද්දා…පෙ… ඝානවිඤ්ඤෙය්යා ගන්ධා… ජිව්හාවිඤ්ඤෙය්යා රසා… කායවිඤ්ඤෙය්යා ඵොට්ඨබ්බා ඉට්ඨා කන්තා මනාපා පියරූපා කාමූපසංහිතා රජනීයා. ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච කාමගුණා.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං කාමගුණානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. තතියං.
4. උපාදානක්ඛන්ධසුත්තං
66. ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, උපාදානක්ඛන්ධා. කතමෙ පඤ්ච? රූපුපාදානක්ඛන්ධො, වෙදනුපාදානක්ඛන්ධො, සඤ්ඤුපාදානක්ඛන්ධො, සඞ්ඛාරුපාදානක්ඛන්ධො, විඤ්ඤාණුපාදානක්ඛන්ධො – ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චුපාදානක්ඛන්ධා.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං උපාදානක්ඛන්ධානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. චතුත්ථං.
5. ඔරම්භාගියසුත්තං
67. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, ඔරම්භාගියානි සංයොජනානි. කතමානි පඤ්ච? සක්කායදිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බතපරාමාසො, කාමච්ඡන්දො, බ්යාපාදො – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චොරම්භාගියානි සංයොජනානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං ඔරම්භාගියානං සංයොජනානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. පඤ්චමං.
6. ගතිසුත්තං
68. ‘‘පඤ්චිමා, භික්ඛවෙ, ගතියො. කතමා පඤ්ච? නිරයො, තිරච්ඡානයොනි, පෙත්තිවිසයො, මනුස්සා, දෙවා – ඉමා ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච ගතියො.
‘‘ඉමාසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං ගතීනං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. ඡට්ඨං.
7. මච්ඡරියසුත්තං
69. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, මච්ඡරියානි. කතමානි පඤ්ච? ආවාසමච්ඡරියං, කුලමච්ඡරියං, ලාභමච්ඡරියං, වණ්ණමච්ඡරියං, ධම්මමච්ඡරියං – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච මච්ඡරියානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං මච්ඡරියානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. සත්තමං.
8. උද්ධම්භාගියසුත්තං
70. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, උද්ධම්භාගියානි සංයොජනානි. කතමානි පඤ්ච? රූපරාගො, අරූපරාගො, මානො, උද්ධච්චං, අවිජ්ජා – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චුද්ධම්භාගියානි සංයොජනානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං උද්ධම්භාගියානං සංයොජනානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. අට්ඨමං.
9. චෙතොඛිලසුත්තං
71. [අ. නි. 5.205; දී. නි. 3.319; ම. නි. 1.185] ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, චෙතොඛිලා [චෙතොඛීලා (ක.)]. කතමෙ පඤ්ච? ඉධ භික්ඛවෙ, භික්ඛු සත්ථරි කඞ්ඛති විචිකිච්ඡති නාධිමුච්චති න සම්පසීදති. යො සො, භික්ඛවෙ, භික්ඛු සත්ථරි කඞ්ඛති විචිකිච්ඡති නාධිමුච්චති න සම්පසීදති, තස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය. යස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය, අයං පඨමො චෙතොඛිලො.
‘‘පුන චපරං, භික්ඛවෙ, භික්ඛු ධම්මෙ කඞ්ඛති…පෙ… සඞ්ඝෙ කඞ්ඛති… සික්ඛාය කඞ්ඛති… සබ්රහ්මචාරීසු කුපිතො හොති අනත්තමනො ආහතචිත්තො ඛිලජාතො. යො සො, භික්ඛවෙ, භික්ඛු සබ්රහ්මචාරීසු කුපිතො හොති අනත්තමනො ආහතචිත්තො ඛිලජාතො, තස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය. යස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය, අයං පඤ්චමො චෙතොඛිලො.
‘‘ඉමෙසං, ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතොඛිලානං පහානාය…පෙ… ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. නවමං.
10. චෙතසොවිනිබන්ධසුත්තං
72. ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, චෙතසොවිනිබන්ධා [චෙතොවිනිබද්ධා (සාරත්ථදීපනීටීකා) අ. නි. 5.206; දී. නි. 3.320]. කතමෙ පඤ්ච? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කාමෙසු අවීතරාගො හොති අවිගතච්ඡන්දො අවිගතපෙමො අවිගතපිපාසො අවිගතපරිළාහො අවිගතතණ්හො. යො සො, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කාමෙසු අවීතරාගො හොති අවිගතච්ඡන්දො අවිගතපෙමො අවිගතපිපාසො අවිගතපරිළාහො අවිගතතණ්හො, තස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය. යස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය, අයං පඨමො චෙතසොවිනිබන්ධො.
‘‘පුන චපරං, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කායෙ අවීතරාගො හොති…පෙ… රූපෙ අවීතරාගො හොති… යාවදත්ථං උදරාවදෙහකං භුඤ්ජිත්වා සෙය්යසුඛං පස්සසුඛං මිද්ධසුඛං අනුයුත්තො විහරති … අඤ්ඤතරං දෙවනිකායං පණිධාය බ්රහ්මචරියං චරති – ‘ඉමිනාහං සීලෙන වා වතෙන වා තපෙන වා බ්රහ්මචරියෙන වා දෙවො වා භවිස්සාමි දෙවඤ්ඤතරො වා’ති. යො සො, භික්ඛවෙ, භික්ඛු අඤ්ඤතරං දෙවනිකායං පණිධාය බ්රහ්මචරියං චරති – ‘ඉමිනාහං සීලෙන වා වතෙන වා තපෙන වා බ්රහ්මචරියෙන වා දෙවො වා භවිස්සාමි දෙවඤ්ඤතරො වා’ති, තස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය. යස්ස චිත්තං න නමති ආතප්පාය අනුයොගාය සාතච්චාය පධානාය, අයං පඤ්චමො චෙතසොවිනිබන්ධො. ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච චෙතසොවිනිබන්ධා.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කායෙ කායානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං; වෙදනාසු…පෙ… චිත්තෙ…පෙ… ධම්මෙසු ධම්මානුපස්සී විහරති ආතාපී සම්පජානො සතිමා විනෙය්ය ලොකෙ අභිජ්ඣාදොමනස්සං. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො සතිපට්ඨානා භාවෙතබ්බා’’ති. දසමං.
සතිපට්ඨානවග්ගො දුතියො.
තස්සුද්දානං –
සික්ඛා නීවරණාකාමා, ඛන්ධා ච ඔරම්භාගියා ගති;
මච්ඡෙරං උද්ධම්භාගියා අට්ඨමං, චෙතොඛිලා විනිබන්ධාති.
(8) 3. සම්මප්පධානවග්ගො
1. සික්ඛසුත්තං
73. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, සික්ඛාදුබ්බල්යානි. කතමානි පඤ්ච? පාණාතිපාතො …පෙ… සුරාමෙරයමජ්ජපමාදට්ඨානං – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච සික්ඛාදුබ්බල්යානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය චත්තාරො සම්මප්පධානා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු අනුප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං අනුප්පාදාය ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති; උප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං පහානාය ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති; අනුප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං උප්පාදාය ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති; උප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං ඨිතියා අසම්මොසාය භිය්යොභාවාය වෙපුල්ලාය භාවනාය පාරිපූරියා ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො සම්මප්පධානා භාවෙතබ්බා’’ති. පඨමං.
74-81. (යථා සතිපට්ඨානවග්ගෙ තථා සම්මප්පධානවසෙන විත්ථාරෙතබ්බා.)
10. චෙතසොවිනිබන්ධසුත්තං
82. ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, චෙතසොවිනිබන්ධා. කතමෙ පඤ්ච? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කාමෙසු අවීතරාගො හොති…පෙ… ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච චෙතසොවිනිබන්ධා.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය චත්තාරො සම්මප්පධානා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු අනුප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං අනුප්පාදාය ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති; උප්පන්නානං පාපකානං අකුසලානං ධම්මානං පහානාය… අනුප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං උප්පාදාය… උප්පන්නානං කුසලානං ධම්මානං ඨිතියා අසම්මොසාය භිය්යොභාවාය වෙපුල්ලාය භාවනාය පාරිපූරියා ඡන්දං ජනෙති වායමති වීරියං ආරභති චිත්තං පග්ගණ්හාති පදහති. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො සම්මප්පධානා භාවෙතබ්බා’’ති. දසමං.
සම්මප්පධානවග්ගො තතියො.
(9) 4. ඉද්ධිපාදවග්ගො
1. සික්ඛසුත්තං
83. ‘‘පඤ්චිමානි, භික්ඛවෙ, සික්ඛාදුබ්බල්යානි. කතමානි පඤ්ච? පාණාතිපාතො…පෙ… සුරාමෙරයමජ්ජපමාදට්ඨානං – ඉමානි ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච සික්ඛාදුබ්බල්යානි.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය චත්තාරො ඉද්ධිපාදා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු ඡන්දසමාධිපධානසඞ්ඛාරසමන්නාගතං ඉද්ධිපාදං භාවෙති, වීරියසමාධි… චිත්තසමාධි… වීමංසාසමාධිපධානසඞ්ඛාරසමන්නාගතං ඉද්ධිපාදං භාවෙති. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං සික්ඛාදුබ්බල්යානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො ඉද්ධිපාදා භාවෙතබ්බා’’ති. පඨමං.
84-91. (යථා සතිපට්ඨානවග්ගෙ තථා ඉද්ධිපාදවසෙන විත්ථාරෙතබ්බා.)
10. චෙතසොවිනිබන්ධසුත්තං
92. ‘‘පඤ්චිමෙ, භික්ඛවෙ, චෙතසොවිනිබන්ධා. කතමෙ පඤ්ච? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු කාමෙසු අවීතරාගො හොති…පෙ… ඉමෙ ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්ච චෙතසොවිනිබන්ධා.
‘‘ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො ඉද්ධිපාදා භාවෙතබ්බා. කතමෙ චත්තාරො? ඉධ, භික්ඛවෙ, භික්ඛු ඡන්දසමාධිපධානසඞ්ඛාරසමන්නාගතං ඉද්ධිපාදං භාවෙති, වීරියසමාධි… චිත්තසමාධි… වීමංසාසමාධිපධානසඞ්ඛාරසමන්නාගතං ඉද්ධිපාදං භාවෙති. ඉමෙසං ඛො, භික්ඛවෙ, පඤ්චන්නං චෙතසොවිනිබන්ධානං පහානාය ඉමෙ චත්තාරො ඉද්ධිපාදා භාවෙතබ්බා’’ති. දසමං.
ඉද්ධිපාදවග්ගො චතුත්ථො.
යථෙව සතිපට්ඨානා, පධානා චතුරොපි ච;
චත්තාරො ඉද්ධිපාදා ච, තථෙව සම්පයොජයෙති.
(10) 5. රාගපෙය්යාලං
93. ‘‘රාගස්ස, භික්ඛවෙ, අභිඤ්ඤාය නව ධම්මා භාවෙතබ්බා. කතමෙ නව? අසුභසඤ්ඤා, මරණසඤ්ඤා, ආහාරෙ පටිකූලසඤ්ඤා, සබ්බලොකෙ අනභිරතසඤ්ඤා, අනිච්චසඤ්ඤා, අනිච්චෙ දුක්ඛසඤ්ඤා, දුක්ඛෙ අනත්තසඤ්ඤා, පහානසඤ්ඤා, විරාගසඤ්ඤා – රාගස්ස, භික්ඛවෙ අභිඤ්ඤාය ඉමෙ නව ධම්මා භාවෙතබ්බා’’ති.
94. ‘‘රාගස්ස, භික්ඛවෙ, අභිඤ්ඤාය නව ධම්මා භාවෙතබ්බා. කතමෙ නව? පඨමං ඣානං, දුතියං ඣානං, තතියං ඣානං, චතුත්ථං ඣානං, ආකාසානඤ්චායතනං, විඤ්ඤාණඤ්චායතනං, ආකිඤ්චඤ්ඤායතනං, නෙවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනං, සඤ්ඤාවෙදයිතනිරොධො – රාගස්ස, භික්ඛවෙ, අභිඤ්ඤාය ඉමෙ නව ධම්මා භාවෙතබ්බා’’ති.
95-112. ‘‘රාගස්ස, භික්ඛවෙ, පරිඤ්ඤාය…පෙ… පරික්ඛයාය…පෙ… පහානාය…පෙ… ඛයාය…පෙ… වයාය…පෙ… විරාගාය…පෙ… නිරොධාය…පෙ… චාගාය…පෙ… පටිනිස්සග්ගාය…පෙ… ඉමෙ නව ධම්මා භාවෙතබ්බා’’.
113-432. ‘‘දොසස්ස…පෙ… මොහස්ස… කොධස්ස… උපනාහස්ස… මක්ඛස්ස… පළාසස්ස… ඉස්සාය… මච්ඡරියස්ස… මායාය… සාඨෙය්යස්ස… ථම්භස්ස… සාරම්භස්ස… මානස්ස… අතිමානස්ස… මදස්ස… පමාදස්ස අභිඤ්ඤාය…පෙ… පරිඤ්ඤාය… පරික්ඛයාය… පහානාය… ඛයාය… වයාය… විරාගාය… නිරොධාය … චාගාය… පටිනිස්සග්ගාය…පෙ… ඉමෙ නව ධම්මා භාවෙතබ්බා’’ති.
රාගපෙය්යාලං නිට්ඨිතං.