၆. အညာတကဝိညတ္တိသိက္ခာပဒံ

၅၁၅. တေန သမယေန ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. တေန ခေါ ပန သမယေန အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ပဋ္ဋော [ပဋ္ဌော (သျာ. က.)] ဟောတိ ဓမ္မိံ ကထံ ကာတုံ. အထ ခေါ အညတရော သေဋ္ဌိပုတ္တော ယေနာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ တံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿေသိ သမာဒပေသိ သမုတ္တေဇေသိ သမ္ပဟံသေသိ. အထ ခေါ သော သေဋ္ဌိပုတ္တော အာယသ္မတာ ဥပနန္ဒေန သကျပုတ္တေန ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿိတော သမာဒပိတော သမုတ္တေဇိတော သမ္ပဟံသိတော အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဝဒေယျာထ၊ ဘန္တေ၊ ယေန အတ္ထော. ပဋိဗလာ မယံ အယျဿ ဒါတုံ ယဒိဒံ စီဝရပိဏ္ဍပါတသေနာသနဂိလာနပ္ပစ္စယဘေသဇ္ဇပရိက္ခာရ’’န္တိ. ‘‘သစေ မေ တွံ၊ အာဝုသော၊ ဒါတုကာမောသိ၊ ဣတော ဧကံ သာဋကံ ဒေဟီ’’တိ. ‘‘အမှာကံ ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ကုလပုတ္တာနံ ကိသ္မိံ ဝိယ ဧကသာဋကံ ဂန္တုံ. အာဂမေဟိ၊ ဘန္တေ၊ ယာဝ ဃရံ ဂစ္ဆာမိ. ဃရံ ဂတော ဣတော ဝါ ဧကံ သာဋကံ ပဟိဏိဿာမိ ဣတော ဝါ သုန္ဒရတရ’’န္တိ. ဒုတိယမ္ပိ ခေါ အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော တံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ ဧတဒဝေါစ ‘‘သစေ မေ တွံ အာဝုသော ဒါတုကာမောသိ ဣတော ဧကံ သာဋကံ ဒေဟီ’’တိ. အမှာကံ ခေါ ဘန္တေ ကုလပုတ္တာနံ ကိသ္မိံ ဝိယ ဧကသာဋကံ ဂန္တုံ၊ အာဂမေဟိ ဘန္တေ ယာဝ ဃရံ ဂစ္ဆာမိ၊ ဃရံ ဂတော ဣတော ဝါ ဧကံ သာဋကံ ပဟိဏိဿာမိ ဣတော ဝါ သုန္ဒရတရန္တိ. တတိယမ္ပိ ခေါ အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော တံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ ဧတဒဝေါစ ‘‘သစေ မေ တွံ အာဝုသော ဒါတုကာမောသိ၊ ဣတော ဧကံ သာဋကံ ဒေဟီ’’တိ. အမှာကံ ခေါ ဘန္တေ ကုလပုတ္တာနံ ကိသ္မိံ ဝိယ ဧကသာဋကံ ဂန္တုံ၊ အာဂမေဟိ ဘန္တေ ယာဝ ဃရံ ဂစ္ဆာမိ၊ ဃရံ ဂတော ဣတော ဝါ ဧကံ သာဋကံ ပဟိဏိဿာမိ ဣတော ဝါ သုန္ဒရတရန္တိ. ‘‘ကိံ ပန တယာ၊ အာဝုသော၊ အဒါတုကာမေန ပဝါရိတေန ယံ တွံ ပဝါရေတွာ န ဒေသီ’’တိ.

အထ ခေါ သော သေဋ္ဌိပုတ္တော အာယသ္မတာ ဥပနန္ဒေန သကျပုတ္တေန နိပ္ပီဠိယမာနော ဧကံ သာဋကံ ဒတွာ အဂမာသိ. မနုဿာ တံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘ကိဿ တွံ အယျော ဧကသာဋကော အာဂစ္ဆသီ’’တိ? အထ ခေါ သော သေဋ္ဌိပုတ္တော တေသံ မနုဿာနံ ဧတမတ္ထံ အာရောစေသိ. မနုဿာ ဥဇ္ဈာယန္တိ ခိယျန္တိ ဝိပါစေန္တိ – ‘‘မဟိစ္ဆာ ဣမေ သမဏာ သကျပုတ္တိယာ အသန္တုဋ္ဌာ. နယိမေသံ သုကရာ ဓမ္မနိမန္တနာပိ ကာတုံ [နယိမေ သုကရာ ဓမ္မနိမန္တနာယပိ ကာတုံ (သျာ.)]. ကထဉှိ နာမ သေဋ္ဌိပုတ္တေန ဓမ္မနိမန္တနာယ ကယိရမာနာယ သာဋကံ ဂဟေဿန္တီ’’တိ! အဿောသုံ ခေါ ဘိက္ခူ တေသံ မနုဿာနံ ဥဇ္ဈာယန္တာနံ ခိယျန္တာနံ ဝိပါစေန္တာနံ. ယေ တေ ဘိက္ခူ အပ္ပိစ္ဆာ။ပေ။ တေ ဥဇ္ဈာယန္တိ ခိယျန္တိ ဝိပါစေန္တိ – ‘‘ကထဉှိ နာမ အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော သေဋ္ဌိပုတ္တံ စီဝရံ ဝိညာပေဿတီ’’တိ! အထ ခေါ တေ ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အနေကပရိယာယေန ဝိဂရဟိတွာ ဘဂဝတော ဧတမတ္ထံ အာရောစေသုံ။ပေ။ ‘‘သစ္စံ ကိရ တွံ၊ ဥပနန္ဒ၊ သေဋ္ဌိပုတ္တံ စီဝရံ ဝိညာပေသီ’’တိ? ‘‘သစ္စံ၊ ဘဂဝါ’’တိ. ‘‘ဉာတကော တေ၊ ဥပနန္ဒ၊ အညာတကော’’တိ? ‘‘အညာတကော၊ ဘဂဝါ’’တိ. ‘‘အညာတကော၊ မောဃပုရိသ၊ အညာတကဿ န ဇာနာတိ ပတိရူပံ ဝါ အပ္ပတိရူပံ ဝါ သန္တံ ဝါ အသန္တံ ဝါ. တတ္ထ နာမ တွံ၊ မောဃပုရိသ၊ အညာတကံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ စီဝရံ ဝိညာပေဿသိ! နေတံ၊ မောဃပုရိသ၊ အပ္ပသန္နာနံ ဝါ ပသာဒါယ။ပေ။ ဧဝဉ္စ ပန၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ သိက္ခာပဒံ ဥဒ္ဒိသေယျာထ –

၅၁၆. ‘‘ယော ပန ဘိက္ခု အညာတကံ ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟပတာနိံ ဝါ စီဝရံ ဝိညာပေယျ၊ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယ’’န္တိ.

ဧဝဉ္စိဒံ ဘဂဝတာ ဘိက္ခူနံ သိက္ခာပဒံ ပညတ္တံ ဟောတိ.

၅၁၇. တေန ခေါ ပန သမယေန သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ သာကေတာ သာဝတ္ထိံ ၂ အဒ္ဓါနမဂ္ဂပ္ပဋိပန္နာ ဟောန္တိ. အန္တရာမဂ္ဂေ စောရာ နိက္ခမိတွာ တေ ဘိက္ခူ အစ္ဆိန္ဒိံသု. အထ ခေါ တေ ဘိက္ခူ – ‘‘ဘဂဝတာ ပဋိက္ခိတ္တံ အညာတကံ ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟပတာနိံ ဝါ စီဝရံ ဝိညာပေတု’’န္တိ၊ ကုက္ကုစ္စာယန္တာ န ဝိညာပေသုံ. ယထာနဂ္ဂါဝ သာဝတ္ထိံ ဂန္တွာ ဘိက္ခူ အဘိဝါဒေန္တိ. ဘိက္ခူ ဧဝမာဟံသု – ‘‘သုန္ဒရာ ခေါ ဣမေ၊ အာဝုသော၊ အာဇီဝကာ ယေ ဣမေ ဘိက္ခူသု အဘိဝါဒေန္တီ’’တိ. တေ ဧဝမာဟံသု – ‘‘န မယံ၊ အာဝုသော၊ အာဇီဝကာ၊ ဘိက္ခူ မယ’’န္တိ. ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဥပါလိံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘ဣင်္ဃာဝုသော ဥပါလိ၊ ဣမေ အနုယုဉ္ဇာဟီ’’တိ. အထ ခေါ အာယသ္မတာ ဥပါလိနာ အနုယုဉ္ဇိယမာနာ တေ ဘိက္ခူ ဧတမတ္ထံ အာရောစေသုံ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဥပါလိ တေ ဘိက္ခူ အနုယုဉ္ဇိတွာ ဘိက္ခူ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဘိက္ခူ ဣမေ၊ အာဝုသော. ဒေထ နေသံ စီဝရာနီ’’တိ. ယေ တေ ဘိက္ခူ အပ္ပိစ္ဆာ။ပေ။ တေ ဥဇ္ဈာယန္တိ ခိယျန္တိ ဝိပါစေန္တိ – ‘‘ကထဉှိ နာမ ဘိက္ခူ နဂ္ဂါ အာဂစ္ဆိဿန္တိ! နနု နာမ တိဏေန ဝါ ပဏ္ဏေန ဝါ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ အာဂန္တဗ္ဗ’’န္တိ. အထ ခေါ တေ ဘိက္ခူ တေ အနေကပရိယာယေန ဝိဂရဟိတွာ ဘဂဝတော ဧတမတ္ထံ အာရောစေသုံ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ဧတသ္မိံ နိဒါနေ ဧတသ္မိံ ပကရဏေ ဓမ္မိံ ကထံ ကတွာ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အစ္ဆိန္နစီဝရဿ ဝါ နဋ္ဌစီဝရဿ ဝါ အညာတကံ ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟပတာနိံ ဝါ စီဝရံ ဝိညာပေတုံ. ယံ အာဝါသံ ပဌမံ ဥပဂစ္ဆတိ၊ သစေ တတ္ထ ဟောတိ သံဃဿ ဝိဟာရစီဝရံ ဝါ ဥတ္တရတ္ထရဏံ ဝါ ဘူမတ္ထရဏံ ဝါ ဘိသိစ္ဆဝိ ဝါ၊ တံ ဂဟေတွာ ပါရုပိတုံ လဘိတွာ ဩဒဟိဿာမီ’’တိ. နော စေ ဟောတိ သံဃဿ ဝိဟာရစီဝရံ ဝါ ဥတ္တရတ္ထရဏံ ဝါ ဘုမတ္ထရဏံ ဝါ ဘိသိစ္ဆဝိ ဝါ တိဏေန ဝါ ပဏ္ဏေန ဝါ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ အာဂန္တဗ္ဗံ၊ န တွေဝ နဂ္ဂေန အာဂန္တဗ္ဗံ. ယော အာဂစ္ဆေယျ၊ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ. ဧဝဉ္စ ပန၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ သိက္ခာပဒံ ဥဒ္ဒိသေယျာထ –

၅၁၈. ‘‘ယော ပန ဘိက္ခု အညာတကံ ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟပတာနိံ ဝါ စီဝရံ ဝိညာပေယျ၊ အညတြ သမယာ၊ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ. တတ္ထာယံ သမယော – အစ္ဆိန္နစီဝရော ဝါ ဟောတိ ဘိက္ခု နဋ္ဌစီဝရော ဝါ. အယံ တတ္ထ သမယော’’တိ.

၅၁၉. ယော ပနာတိ ယော ယာဒိသော။ပေ။ ဘိက္ခူတိ။ပေ။ အယံ ဣမသ္မိံ အတ္ထေ အဓိပ္ပေတော ဘိက္ခူတိ.

အညာတကော နာမ မာတိတော ဝါ ပိတိတော ဝါ ယာဝ သတ္တမာ ပိတာမဟယုဂါ အသမ္ဗဒ္ဓေါ.

ဂဟပတိ နာမ ယော ကောစိ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသတိ.

ဂဟပတာနီ နာမ ယာ ကာစိ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသတိ.

စီဝရံ နာမ ဆန္နံ စီဝရာနံ အညတရံ စီဝရံ ဝိကပ္ပနုပဂံ ပစ္ဆိမံ.

အညတြ သမယာတိ ဌပေတွာ သမယံ.

အစ္ဆိန္နစီဝရော နာမ ဘိက္ခုဿ စီဝရံ အစ္ဆိန္နံ ဟောတိ ရာဇူဟိ ဝါ စောရေဟိ ဝါ ဓုတ္တေဟိ ဝါ၊ ယေဟိ ကေဟိစိ ဝါ အစ္ဆိန္နံ ဟောတိ.

နဋ္ဌစီဝရော နာမ ဘိက္ခုဿ စီဝရံ အဂ္ဂိနာ ဝါ ဒဍ္ဎံ ဟောတိ၊ ဥဒကေန ဝါ ဝုဠှံ ဟောတိ၊ ဥန္ဒူရေဟိ ဝါ ဥပစိကာဟိ ဝါ ခါယိတံ ဟောတိ၊ ပရိဘောဂဇိဏ္ဏံ ဝါ ဟောတိ.

အညတြ သမယာ ဝိညာပေတိ၊ ပယောဂေ ဒုက္ကဋံ. ပဋိလာဘေန နိဿဂ္ဂိယံ ဟောတိ. နိဿဇ္ဇိတဗ္ဗံ သံဃဿ ဝါ ဂဏဿ ဝါ ပုဂ္ဂလဿ ဝါ. ဧဝဉ္စ ပန၊ ဘိက္ခဝေ၊ နိဿဇ္ဇိတဗ္ဗံ။ပေ။ ဣဒံ မေ၊ ဘန္တေ၊ စီဝရံ အညာတကံ ဂဟပတိကံ၊ အညတြ သမယာ ဝိညာပိတံ၊ နိဿဂ္ဂိယံ. ဣမာဟံ သံဃဿ နိဿဇ္ဇာမီတိ။ပေ။ ဒဒေယျာတိ။ပေ။ ဒဒေယျုန္တိ။ပေ။ အာယသ္မတော ဒမ္မီတိ.

၅၂၀. အညာတကေ အညာတကသညီ၊ အညတြ သမယာ၊ စီဝရံ ဝိညာပေတိ၊ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ. အညာတကေ ဝေမတိကော၊ အညတြ သမယာ၊ စီဝရံ ဝိညာပေတိ၊ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ. အညာတကေ ဉာတကသညီ၊ အညတြ သမယာ၊ စီဝရံ ဝိညာပေတိ၊ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ.

ဉာတကေ အညာတကသညီ၊ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ. ဉာတကေ ဝေမတိကော၊ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ. ဉာတကေ ဉာတကသညီ၊ အနာပတ္တိ.

၅၂၁. အနာပတ္တိ သမယေ၊ ဉာတကာနံ၊ ပဝါရိတာနံ၊ အညဿတ္ထာယ၊ အတ္တနော ဓနေန၊ ဥမ္မတ္တကဿ၊ အာဒိကမ္မိကဿာတိ.

အညာတကဝိညတ္တိသိက္ခာပဒံ နိဋ္ဌိတံ ဆဋ္ဌံ.