၄. နတုမှာကံဝဂ္ဂေါ

၁. နတုမှာကံသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၃. ဆန္ဒရာဂပ္ပဟာနေနာတိ တပ္ပဋိဗဒ္ဓဿ ဆန္ဒရာဂဿ ပဇဟနေန. ဒဗ္ဗာဒိ ပါကတိကတိဏံ ပါကဋမေဝါတိ အပါကဋံ ဒဿေတုံ တာလနာဠိကေရာဒိ ဒဿိတံ၊ တိဏကဋ္ဌာနံ ဝါ ဘေဒဒဿနတ္ထံ. ပိယာလော ဖာရုသကံ.

နတုမှာကံသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၃. အညတရဘိက္ခုသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၅. ယဒိ ရူပံ အနုသေတီတိ ရူပဓမ္မေ အာရဗ္ဘ ယဒိ ရာဂါဒယော အနုသယနဝသေန ပဝတ္တန္တိ. တေန သင်္ခံ ဂစ္ဆတီတိ တေန ရာဂါဒိနာ တံသမင်္ဂီပုဂ္ဂလော သင်္ခါတဗ္ဗတံ ‘‘ရတ္တော ဒုဋ္ဌော’’တိအာဒိနာ ဝေါဟရိတဗ္ဗတံ ဥပဂစ္ဆတီတိ. တေနာဟ ‘‘ကာမရာဂါဒီသူ’’တိအာဒိ. အဘူတေနာတိ အဇာတေန အနုသယဝသေန အပ္ပဝတ္တေန. အနုသယသီသေန ဟေတ္ထ အဘိဘဝံ ဝဒတိ. ယတော ‘‘ရတ္တော ဒုဋ္ဌော မူဠှောတိ သင်္ခံ န ဂစ္ဆတီ’’တိ ဝုတ္တံ. နိပ္ပရိယာယတော ဟိ မဂ္ဂဝဇ္ဈကိလေသာ အနုသယော.

အညတရဘိက္ခုသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၄. ဒုတိယအညတရဘိက္ခုသုတ္တဝဏ္ဏနာ

၃၆. တံ အနုသယိတံ ရူပန္တိ တံ ရာဂါဒိနာ အနုသယိတံ ရူပံ မရန္တေန အနုသယေန အနုမရတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘န ဟီ’’တိအာဒိ. ယေန အနုသယေန မရန္တေန တံ အနုမရတိ. တေန သင်္ခံ ဂစ္ဆတီတိ တထာဘူတတော တေန ‘‘ရတ္တော’’တိအာဒိဝေါဟာရံ လဘတိ. ယေန အနုသယေန ကာရဏဘူတေန အနုမီယတိ၊ တေန.

ဒုတိယအညတရဘိက္ခုသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၅-၆. အာနန္ဒသုတ္တာဒိဝဏ္ဏနာ

၃၇-၃၈. ဌိတိယာ ဌိတိက္ခဏေန သဟိတံ ဌိတံ. ဌိတဿ အညထတ္တန္တိ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော အညထာဘာဝေါ. ပညာယတီတိ ဥပလဗ္ဘတိ. ပစ္စယဝသေန ဓရမာနတ္တာ ဧဝ ဇီဝမာနဿ ဇီဝိတိန္ဒြိယဝသေန ဇရာ ပညာယတိ ဥပ္ပါဒက္ခဏတော အညထတ္တပ္ပတ္တိယာ. ဝုတ္တမေဝ အတ္ထံ ပါကဋတရံ ကာတုံ ‘‘ဌိတီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. ဇီဝိ။ပေ။ နာမံ. တထာ ဟိ အဘိဓမ္မေ (ဓ. သ. ၁၉) ‘‘အာယု ဌိတီ’’တိ နိဒ္ဒိဋ္ဌံ. အညထတ္တန္တိ ဇရာယ နာမန္တိ သမ္ဗန္ဓော.

တီဏိ လက္ခဏာနိ ဟောန္တိ သင်္ခတသဘာဝလက္ခဏတော. ယော ကောစိ ရူပဓမ္မော ဝါ အရူပဓမ္မော ဝါ လောကိယော ဝါ လောကုတ္တရော ဝါ သင်္ခါရော. သင်္ခါရော၊ န လက္ခဏံ ဥပ္ပါဒါဒိသဘာဝတ္တာ. လက္ခဏံ၊ န သင်္ခါရော ဥပ္ပါဒါဒိရဟိတတ္တာ. န စ။ပေ။ သက္ကာ သင်္ခါရဓမ္မတ္တာ လက္ခဏဿ. နာပိ လက္ခဏံ ဝိနာ သင်္ခါရော ပညာပေတုံ သက္ကာ သင်္ခါရဘာဝေန. တေနာဟ ‘‘လက္ခဏေနာ’’တိအာဒိ. ဣဒါနိ ယထာဝုတ္တမတ္ထံ ဥပမာယ ဝိဘာဝေတုံ ‘‘ယထာ’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ လက္ခဏန္တိ ကာဠရတ္တသဗလာဒိဘာဝလက္ခဏံ ပါကဋံ ဟောတိ ‘‘အယံ အသုကဿ ဂါဝီ’’တိ.

ဧဝံ သင်္ခါရောပိ ပညာယတိ သဘာဝတော ဥပဓာရေန္တဿ ဥပ္ပါဒလက္ခဏမ္ပိ ဥပ္ပါဒါဝတ္ထာတိ ကတွာ. ကာလသင်္ခါတောတိ ဥပ္ပဇ္ဇမာနကာလသင်္ခါတော. တဿ သင်္ခါရဿ. ခဏောပီတိ ဥပ္ပါဒက္ခဏောပိ ပညာယတိ. ဥပ္ပါဒေါပီတိ ဥပ္ပါဒလက္ခဏောပိ. ဇရာလက္ခဏန္တိ ဥပ္ပန္နဇီရဏလက္ခဏံ၊ တံ ‘‘ဌိတဿ အညထတ္တ’’န္တိ ဝုတ္တံ. ‘‘ဘင်္ဂက္ခဏေ သင်္ခါရောပိ တံလက္ခဏမ္ပိ ကာလသင်္ခါတော တဿ ခဏောပိ ပညာယတီ’’တိ ပါဌော. ကေစိ ပန ‘‘ဇရာပီ’’တိ ပဒမ္ပေတ္ထ ပက္ခိပန္တိ. ဧဝဉ္စ ဝဒန္တိ ‘‘န ဟိ တသ္မိံ ခဏေ တရုဏော ဟုတွာ သင်္ခါရော ဘိဇ္ဇတိ၊ အထ ခေါ ဇိယျမာနော မဟလ္လကော ဝိယ ဇိဏ္ဏော ဧဝ ဟုတွာ ဘိဇ္ဇတီ’’တိ၊ ဘင်္ဂေနေဝ ပန ဇရာ အဘိဘုယျတိ ခဏဿ အတိဣတ္တရဘာဝတော န သက္ကာ ပညာပေတုံ ဌိတိယာတိ တေသံ အဓိပ္ပါယော. တာနီတိ အရူပဓမ္မာနံ တီဏိ လက္ခဏာနိ. အတ္ထိက္ခဏန္တိ အရူပဓမ္မဝိဇ္ဇမာနက္ခဏံ၊ ဥပ္ပါဒက္ခဏန္တိ အဓိပ္ပါယော. သဗ္ဗဓမ္မာနန္တိ သဗ္ဗေသံ ရူပါရူပဓမ္မာနံ ဌိတိယာ န ဘဝိတဗ္ဗံ. တဿေဝါတိ တဿာ ဧဝ ဌိတိယာ. တမတ္ထန္တိ ဇရာလက္ခဏဿ ပညာပေတုံ အသက္ကုဏေယျဘာဝံ. အညေ ပန ‘‘သန္တတိဝသေန ဌာနံ ဌိတီ’’တိ ဝဒန္တိ၊ တယိဒံ အကာရဏံ အဋ္ဌာနံ. ယသ္မာ သုတ္တေ ‘‘ဌိတဿ အညထတ္တံ ပညာယတီ’’တိ ဥပ္ပါဒဝယေဟိ နိဗ္ဗိသေသေန ဌိတိယာ ဇောတိတတ္တာ. ယံ ပနေတ္ထ ဝတ္တဗ္ဗံ၊ တံ ဟေဋ္ဌာ ဝုတ္တမေဝ. အပိစ ယထာ ဓမ္မဿ ဥပ္ပါဒါဝတ္ထာယ ဘိန္နာ ဘင်္ဂါဝတ္ထာ ဣစ္ဆိတာ၊ အညထာ ဥပ္ပဇ္ဇမာနမေဝ ဘိဇ္ဇတီတိ အာပဇ္ဇတိ၊ ဧဝံ ဘင်္ဂါဝတ္ထာယပိ ဘိန္နာ ဘင်္ဂါဘိမုခါဝတ္ထာ ဣစ္ဆိတဗ္ဗာ. န ဟိ အဘင်္ဂါဘိမုခေါ ဘိဇ္ဇတိ. န စေတ္ထ သက္ကာ ဥပ္ပါဒါဘိမုခါဝတ္ထံ ပရိကပ္ပေတုံ တဒါ တဿ အလဒ္ဓတ္တလာဘတ္တာ. အယံ ဝိသေသောတိ ဌိတိက္ခဏော နာမ ရူပဓမ္မာနံယေဝ၊ န အရူပဓမ္မာနန္တိ အယံ ဤဒိသော ဝိသေသော. အာစရိယမတိ နာမ တဿေဝ အာစရိယဿ မတိ၊ သာ သဗ္ဗဒုဗ္ဗလာတိ အာဟ ‘‘တသ္မာ’’တိအာဒိ.

အာနန္ဒသုတ္တာဒိဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

၇-၁၀. အနုဓမ္မသုတ္တာဒိဝဏ္ဏနာ

၃၉-၄၂. အပါယဒုက္ခေ သကလသံသာရဒုက္ခေ စ ပတိတုံ အဒတွာ ဓာရဏဋ္ဌေန ဓမ္မော၊ မဂ္ဂဖလနိဗ္ဗာနာနိ. တဒနုလောမိကာ စဿ ပုဗ္ဗဘာဂပဋိပဒါတိ အာဟ ‘‘ဓမ္မာနုဓမ္မပဋိပန္နဿာ’’တိအာဒိ. ‘‘နိဗ္ဗိဒါဗဟုလော’’တိ အဋ္ဌကထာယံ ပဒုဒ္ဓါရော ကတော၊ ပါဠိယံ ပန ‘‘နိဗ္ဗိဒါဗဟုလံ ဝိဟရေယျာ’’တိ အာဂတံ. ဥက္ကဏ္ဌနဗဟုလောတိ သဗ္ဗဘဝေသု ဥက္ကဏ္ဌနဗဟုလော. တီဟိ ပရိညာဟီတိ ဉာတတီရဏပ္ပဟာနပရိညာဟိ. ပရိဇာနာတီတိ တေဘူမကဓမ္မေ ပရိစ္ဆိဇ္ဇ ဇာနာတိ၊ ဝိပဿနံ ဥဿုက္ကာပေတိ. ပရိမုစ္စတိ သဗ္ဗသံကိလေသတော ‘‘မဂ္ဂေါ ပဝတ္တိတော ပရိမုစ္စတီ’’တိ ဝုတ္တတ္တာ. တထာတိ ဣမိနာ ဣတော ပရေသု တီသု မဂ္ဂေါ ဟောတီတိ ဒဿေတိ. ဣဓာတိ ဣမသ္မိံ သုတ္တေ. အနိယမိတာတိ အဂ္ဂဟိတာ. တေသု နိယမိတာ ‘‘အနိစ္စာနုပဿီ’’တိအာဒိဝစနတော. သာတိ အနုပဿနာ. တတ္ထ နိယမိတဝသေနေဝါတိ ဣဒံ လက္ခဏဝစနံ ယထာ ‘‘ယဒိ မေ ဗျာဓယော ဘဝေယျုံ၊ ဒါတဗ္ဗမိဒမောသဓ’’န္တိ. န ဟိ သက္ကာ ဧတိဿာ ဧဝ အနုပဿနာယ ဝသေန သမ္မသနာစာရံ မတ္ထကံ ပါပေတုန္တိ.

အနုဓမ္မသုတ္တာဒိဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.

နတုမှာကံဝဂ္ဂဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.