၁၃. သဒ္ဓမ္မပ္ပတိရူပကသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၁၅၆. အာဇာနာတိ ဟေဋ္ဌိမမဂ္ဂေဟိ ဉာတမရိယာဒံ အနတိက္ကမိတွာဝ ဇာနာတိ ပဋိဝိဇ္ဈတီတိ အညာ၊ အဂ္ဂမဂ္ဂပညာ. အညဿ အယန္တိ အညာ၊ အရဟတ္တဖလံ. တေနာဟ ‘‘အရဟတ္တေ’’တိ.
ဩဘာသေတိ ဩဘာသနိမိတ္တံ. ‘‘စိတ္တံ ဝိကမ္ပတီ’’တိ ပဒဒွယံ အာနေတွာ သမ္ဗန္ဓော. ဩဘာသေတိ ဝိသယဘူတေ. ဥပက္ကိလေသေဟိ စိတ္တံ ဝိကမ္ပတီတိ ယောဇနာ. တေနာဟ ‘‘ယေဟိ စိတ္တံ ပဝေဓတီ’’တိ. သေသေသုပိ ဧသေဝ နယော.
ဥပဋ္ဌာနေတိ သတိယံ. ဥပေက္ခာယ စာတိ ဝိပဿနုပေက္ခာယ စ. ဧတ္ထ စ ဝိပဿနာစိတ္တသမုဋ္ဌာနသန္တာနဝိနိမုတ္တံ ပဘာသနံ ရူပါယတနံ ဩဘာသော. ဉာဏာဒယော ဝိပဿနာစိတ္တသမ္ပယုတ္တာဝ. သကသကကိစ္စေ သဝိသေသော ဟုတွာ ပဝတ္တော အဓိမောက္ခော သဒ္ဓါဓိမောက္ခော. ဥပဋ္ဌာနံ သတိ. ဥပေက္ခာတိ အာဝဇ္ဇနုပေက္ခာ. သာ ဟိ အာဝဇ္ဇနစိတ္တသမ္ပယုတ္တာ စေတနာ. အာဝဇ္ဇနအဇ္ဈုပေက္ခနဝသေန ပဝတ္တိယာ ဣဓ ‘‘အာဝဇ္ဇနုပေက္ခာ’’တိ ဝုစ္စတိ. ပုန ဥပေက္ခာယာတိ ဝိပဿနုပေက္ခာဝ အနေန သမဇ္ဈတ္တတာယ ဧဝံ ဝုတ္တာ. နိကန္တိ နာမ ဝိပဿနာယ နိကာမနာ အပေက္ခာ. သုခုမတရကိလေသော ဝါ သိယာ ဒုဝိညေယျော.
ဣမာနိ ဒသ ဌာနာနီတိ ဣမာနိ ဩဘာသာဒီနိ ဥပက္ကိလေသုပ္ပတ္တိယာ ဌာနာနိ ဥပက္ကိလေသဝတ္ထူနိ. ပညာ ယဿ ပရိစိတာတိ ယဿ ပညာ ပရိစိတဝတီ ယာထာဝတော ဇာနာတိ. ‘‘ဣမာနိ နိဿာယ အဒ္ဓါ မဂ္ဂပ္ပတ္တော ဖလပ္ပတ္တော အဟ’’န္တိ ပဝတ္တအဓိမာနော ဓမ္မုဒ္ဓစ္စံ ဓမ္မူပနိဿယော ဝိက္ခေပေါ. တတ္ထ ကုသလော ဟိ တံ ယာထာဝတော ဇာနန္တော န စ တတ္ထ သမ္မောဟံ ဂစ္ဆတိ.
အဓိဂမသဒ္ဓမ္မပ္ပတိရူပကံ နာမ အနဓိဂတေ အဓိဂတမာနိဘာဝါဝဟတ္တာ. ယဒဂ္ဂေန ဝိပဿနာဉာဏဿ ဥပက္ကိလေသော၊ တဒဂ္ဂေန ပဋိပတ္တိသဒ္ဓမ္မပ္ပတိရူပကောတိပိ သက္ကာ ဝိညာတုံ. ဓာတုကထာတိ မဟာဓာတုကထံ ဝဒတိ. ဝေဒလ္လပိဋကန္တိ ဝေတုလ္လပိဋကံ. တံ နာဂဘဝနတော အာနီတန္တိ ဝဒန္တိ. ဝါဒဘာသိတန္တိ အပရေ. အဗုဒ္ဓဝစနံ ဗုဒ္ဓဝစနေန ဝိရုဇ္ဈနတော. န ဟိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ ပုဗ္ဗာပရဝိရုဒ္ဓံ ဝဒတိ. တတ္ထ သလ္လံ ဥပဋ္ဌပေန္တိ ကိလေသဝိနယံ န သန္ဒိဿတိ၊ အညဒတ္ထု ကိလေသုပ္ပတ္တိယာ ပစ္စယော ဟောတီတိ.
အဝိက္ကယမာနန္တိ ဝိက္ကယံ အဂစ္ဆန္တံ. တန္တိ သုဝဏ္ဏဘဏ္ဍံ.
န သက္ခိံသု ဉာဏဿ အဝိသဒဘာဝတော. ဧသ နယော ဣတော ပရေသုပိ.
ဣဒါနိ ‘‘ဘိက္ခူ ပဋိသမ္ဘိဒါပ္ပတ္တာ အဟေသု’’န္တိအာဒိနာ ဝုတ္တမေဝ အတ္ထံ ကာရဏတော ဝိဘာဝေတုံ ပုန ‘‘ပဌမဗောဓိယံ ဟီ’’တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ပဋိပတ္တိံ ပူရယိံသူတိ အတီတေ ကဒါ တေ ပဋိသမ္ဘိဒါဝဟံ ပဋိပတ္တိံ ပူရယိံသု? ပဌမဗောဓိကာလိကာ ဘိက္ခူ. န ဟိ အတ္တသမ္မာပဏိဓိယာ ပုဗ္ဗေကတပုညတာယ စ ဝိနာ တာဒိသံ ဘဝတိ. ဧသ နယော ဣတော ပရေသုပိ. တဒါ ပဋိပတ္တိသဒ္ဓမ္မော အန္တရဟိတော နာမ ဘဝိဿတီတိ ဧတေန အရိယမဂ္ဂေန အာသန္နာ ဧဝ ပုဗ္ဗဘာဂပဋိပဒါ ပဋိပတ္တိသဒ္ဓမ္မောတိ ဒဿေတိ.
ဒွီသူတိ သုတ္တာဘိဓမ္မပိဋကေသု အန္တရဟိတေသုပိ. အနန္တရဟိတမေဝ အဓိသီလသိက္ခာယံ ဌိတဿ ဣတရသိက္ခာဒွယသမုဋ္ဌာပိတတော. ကိံ ကာရဏာတိ ကေန ကာရဏေန၊ အညသ္မိံ ဓမ္မေ အန္တရဟိတေ အညတရဿ ဓမ္မဿ အနန္တရဓာနံ ဝုစ္စတီတိ အဓိပ္ပါယော. ပဋိပတ္တိယာ ပစ္စယော ဟောတိ အနဝသေသတော ပဋိပတ္တိက္ကမဿ ပရိဒီပနတော. ပဋိပတ္တိ အဓိဂမဿ ပစ္စယော ဝိသေသလက္ခဏပဋိဝေဓဘာဝတော. ပရိယတ္တိယေဝ ပမာဏံ သာသနဿ ဌိတိယာတိ အဓိပ္ပါယော.
နနု စ သာသနံ ဩသက္ကိတံ ပရိယတ္တိယာ ဝတ္တမာနာယာတိ အဓိပ္ပါယော. အနာရာဓကဘိက္ခူတိ သီလမတ္တဿပိ န အာရာဓကော ဒုဿီလော. ဣမသ္မိန္တိ ဣမသ္မိံ ပါတိမောက္ခေ. ဝတ္တန္တာတိ ‘‘သီလံ အကောပေတွာ ဌိတာ အတ္ထီ’’တိ ပုစ္ဆိ.
ဧတေသူတိ ဧဝံ မဟန္တေသု သကလံ လောကံ အဇ္ဈောတ္ထရိတုံ သမတ္ထေသု စတူသု မဟာဘူတေသု. တသ္မာတိ ယသ္မာ အညေန ကေနစိ အတိမဟန္တေနပိ သဒ္ဓမ္မော န အန္တရဓာယတိ၊ သမယန္တရေန ပန ဝတ္တဗ္ဗမေဝ နတ္ထိ၊ တသ္မာ. ဧဝမာဟာတိ ဣဒါနိ ဝုစ္စမာနာကာရံ ဝဒတိ.
အာဒါနံ အာဒိ၊ အာဒိ ဧဝ အာဒိကန္တိ အာဟ ‘‘အာဒိကေနာတိ အာဒါနေနာ’’တိ. ဟေဋ္ဌာဂမနီယာတိ အဓောဘာဂဂမနီယာ၊ အပါယဒုက္ခဿ သံသာရဒုက္ခဿ စ နိဗ္ဗတ္တကာတိ အတ္ထော. ဂါရဝရဟိတာတိ ဂရုကာရရဟိတာ. ပတိဿယနံ နီစဘာဝေန ပတိဗဒ္ဓဝုတ္တိတာ၊ ပတိဿော ပတိဿယောတိ အတ္ထတော ဧကံ၊ သော ဧတေသံ နတ္ထီတိ အာဟ ‘‘အပ္ပတိဿာတိ အပ္ပတိဿယာ အနီစဝုတ္တိကာ’’တိ. သေသံ သုဝိညေယျမေဝ.
သဒ္ဓမ္မပ္ပတိရူပကသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.
သာရတ္ထပ္ပကာသိနိယာ သံယုတ္တနိကာယ-အဋ္ဌကထာယ
ကဿပသံယုတ္တဝဏ္ဏနာယ လီနတ္ထပ္ပကာသနာ သမတ္တာ.