၉. ပဋိဂ္ဂါဟနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ

၁၀၆. ဣဒါနိ ‘‘ပဋိဂ္ဂါဟော’’တိ ပဒံ ဝိတ္ထာရေတုံ ‘‘ဒါတုကာမာဘိဟာရော စာ’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထ ဒါတုကာမဿ အဘိဟာရော ဒါတုကာမာဘိဟာရော. ဧတေန အညဿ ပတ္တေ ပက္ခိပိတုံ အာလုလေန္တဿ ဖုသိတာနိ ဥဋ္ဌဟိတွာ အညဿ ပတ္တေ သစေ ပတန္တိ၊ ပဋိဂ္ဂဟဏံ န ရုဟတီတိ ဒီပိတံ ဟောတိ. ဧရဏက္ခမန္တိ ထာမမဇ္ဈိမေန ပုရိသေန ဥက္ခိပနက္ခမံ၊ တတော မဟန္တေ ပဋိဂ္ဂဟဏံ န ရုဟတိ. တိဓာ ဒေန္တေတိ ကာယကာယပ္ပဋိဗဒ္ဓနိဿဂ္ဂိယာနံ ဝသေန တိဓာ ဒေန္တေ. တဿ ဘိက္ခုနော ကာယကာယပ္ပဋိဗဒ္ဓေဟိ ဒွိဓာ ဂါဟောတိ အတ္ထော. ပဉ္စင်္ဂေါ ဧဝံ ပဉ္စင်္ဂေဝံ. ဒါတုကာမာဘိဟာရော ဧကံ၊ ဟတ္ထပါသော ဧကံ၊ ဧရဏက္ခမတာ ဧကံ၊ ဒေဝမနုဿတိရစ္ဆာနဂတေသု ဧကေန တိဓာ ဒါနမေကံ၊ ဒွိဓာ ဂါဟော ဧကန္တိ ဧဝံ ပဉ္စင်္ဂါနိ ဟောန္တိ.

၁၀၇. ဣဒါနိ ယေန ကာယပ္ပဋိဗဒ္ဓေန ပဋိဂ္ဂဟဏံ န ရုဟတိ၊ တံ ဒဿေတုံ ‘‘အသံဟာရိယေ’’တိအာဒိမာဟ. ခါဏုကေ (ပါစိ. အဋ္ဌ. ၂၆၅) ဗန္ဓိတွာ ဌပိတမဉ္စာဒိမှိ ဝါ ဖလကေ ဝါ ပါသာဏေ ဝါ အသံဟာရိယေ န ရုဟတီတိ အတ္ထော. တတ္ထဇာတေ ပဒုမိနိပဏ္ဏေ ဝါ ကိံသုကပဏ္ဏာဒိမှိ ဝါ န ဝဋ္ဋတိ၊ သုခုမေ စိဉ္စအာဒီနံ ပဏ္ဏေ ဝါ န ရုဟတိ၊ ယဉ္စ မဇ္ဈိမပုရိသော သန္ဓာရေတုံ န သက္ကောတိ၊ တသ္မိံ အသယှဘာရေ စ ပဋိဂ္ဂဟော န ရုဟတီတိ အတ္ထော.

၁၀၈. ဣဒါနိ ပဋိဂ္ဂဟဏဝိဇဟနံ ဒဿေတုံ ‘‘သိက္ခာမရဏလိင်္ဂေဟီ’’တိအာဒိ အာရဒ္ဓံ. တတ္ထာယံ ပိဏ္ဍတ္ထော – သိက္ခာပစ္စက္ခာနေန စ မရဏေန စ လိင်္ဂပရိဝတ္တနေန စ ‘‘န တံ ဒါနိ ပရိဘုဉ္ဇိဿာမီ’’တိ ဝါ ‘‘န ပုန ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပရိဘုဉ္ဇိဿာမီ’’တိ ဝါ ဧဝံ အနပေက္ခဝိဿဇ္ဇနေန စ စောရာဒီဟိ ဝါ အစ္ဆေဒါ စ အနုပသမ္ပန္နဿ ဒါနာ စ ဂါဟော ပဋိဂ္ဂါဟော ဥပသမ္မတိ ဝိဇဟတီတိ. ဘိက္ခုနိယာ ပန သိက္ခာပစ္စက္ခာနဿ အဘာဝါ ဝိဗ္ဘမနေန စ ဝိဇဟတီတိ ဂဟေတဗ္ဗံ.

၁၀၉-၁၁၀.

.ဣဒါနိ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ ဒဿေတုံ ‘‘အပ္ပဋိဂ္ဂဟိတံ သဗ္ဗ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တဿတ္ထော (ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. ဒန္တပေါနသိက္ခာပဒ) – စတုကာလိကပရိယာပန္နံ အန္တမသော ရဇရေဏုမ္ပိ အပ္ပဋိဂ္ဂဟေတွာ သဗ္ဗံ ပရိဘုဉ္ဇတော ပါစိတ္တိ. ဣဒါနိ အပ္ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ ဒဿေတုံ ‘‘သုဒ္ဓဉ္စ နာတိဗဟလ’’န္တိအာဒိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ သုဒ္ဓဉ္စာတိ အညေသံ ရသေန အသမ္မိဿံ. ဟိမောဒကသမုဒ္ဒေါဒကာဒီသု ပဋိဂ္ဂဟဏကိစ္စံ နတ္ထိ. လောဏဉ္စ အဿု စ လောဏဿု. ဧတ္ထ လောဏံ နာမ သရီရေ ဥဋ္ဌိတံ. ဧတာနိ ပန သဗ္ဗာနိ အဝိစ္ဆိန္နာနေဝ ကပ္ပန္တိ၊ နေတရာနိ.

၁၁၁. ဣဒါနိ အနင်္ဂလဂ္ဂါနိပိ ဒဿေတုံ ‘‘ဂူထမတ္တိကမုတ္တာနီ’’တိအာဒိမာဟ. တထာဝိဓေတိ တထာဝိဓေ ကာလေ၊ သပ္ပဒဋ္ဌကာလေတိ အတ္ထော. အညေသံ ပန အပ္ပဋိဂ္ဂဟိတံ အနင်္ဂလဂ္ဂံ န ဝဋ္ဋတိ. ကသ္မာ? ‘‘အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယံ ကရောန္တော ပဋိဂ္ဂဏှာတိ၊ သွေဝ ပဋိဂ္ဂဟော ကတော၊ န ပုန ပဋိဂ္ဂဟေတဗ္ဗော’’တိ (မဟာဝ. ၂၆၈) ဝုတ္တတ္တာ.

၁၁၂. ဒုရူပစိဏ္ဏေတိ ဒုပ္ပရာမဋ္ဌေ ဖလိကရုက္ခဝလ္လိအာဒိံ စာလေန္တဿ ဝါ အာမိသဘရိတဘာဇနံ အပ္ပဋိဂ္ဂဟိတံ ပရာမသန္တဿ ဝါ ဒုရူပစိဏ္ဏဒုက္ကဋံ ဟောတီတိ အတ္ထော. ရဇောကိဏ္ဏေတိ ဘိက္ခာယ စရန္တဿ ပတ္တေ ပတိတရဇံ အပ္ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပုန ဘိက္ခံ ဂဏှတော ဝိနယဒုက္ကဋံ ဟောတီတိ အတ္ထော. အထုဂ္ဂဟပ္ပဋိဂ္ဂဟေတိ အထ ဥဂ္ဂဟပ္ပဋိဂ္ဂဟေ၊ အတ္တနာ ဧဝ ဥဂ္ဂဟေတွာ ဂဟိတေတိ အတ္ထော. အကပ္ပိယကုဋိယံ အန္တောဝုတ္ထေ စ ယတ္ထ ကတ္ထစိ ဘိက္ခုနာ သယံပက္ကေ စ အတ္တနာ ဝါ ပရေန ဝါ အကပ္ပိယကုဋိယံ အန္တောပက္ကေ စာတိ သဗ္ဗတ္ထ ဒုက္ကဋန္တိ အဓိပ္ပါယော. ပဋိဂ္ဂါဟဝိနိစ္ဆယော.

ပဋိဂ္ဂါဟနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.