၂၅. အကပ္ပိယသယနနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ

၁၈၇-၉. ‘‘ဥစ္စကော အာသန္ဒိကော ဥပ္ပန္နော ဟောတိ၊ အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ ဥစ္စကမ္ပိ အာသန္ဒိက’’န္တိ (စူဠဝ. ၂၉၇) ဝစနတော မဉ္စဿ ဥပဍ္ဎဘာဂပ္ပမာဏေန ဧကတောဘာဂေန ဒီဃမ္ပိ သုဂတင်္ဂုလေန အတိရေကဋ္ဌင်္ဂုလပါဒကံ ဣဓ အာသန္ဒီတိ အဓိပ္ပေတံ၊ စတုရံသာသန္ဒိကော ပန ပမာဏာတိက္ကန္တကောပိ ဝဋ္ဋတိ. တူလီတိ ပကတိတူလိကာ. ပလ္လင်္ကောနာမ အာဟရိမေဟိ ဝါဠေဟိ ကတောတိ ဝုတ္တော. တတ္ထေဝ ‘‘သီဟရူပါဒိံ ဒဿေတွာ ကတော ပန ဝဋ္ဋတီ’’တိ ဝဒန္တိ. ပဋိကန္တိ သေတတ္ထရဏံ. ဂေါနစိတ္တကန္တိ ဧတ္ထ စတုရင်္ဂုလာဓိကလောမော ကောဇဝေါ ‘‘ဂေါနကော’’တိ ဝုစ္စတိ. ‘‘အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကောဇဝ’’န္တိ (မဟာဝ. ၃၃၇) စီဝရက္ခန္ဓကေ ဝုတ္တတ္တာ စတုရင်္ဂုလလောမကံ ပကတိကောဇဝံ ဝဋ္ဋတိ. ရတနစိတ္တံ စိတ္တကံ န ဝဋ္ဋတိ. ပဋလီတိ ဃနပုပ္ဖရတ္တအတ္ထရဏံ. ဝိကတီတိ သီဟဗျဂ္ဃါဒိရူပဝိစိတ္တော ဥဏ္ဏာမယတ္ထရဏကော. ဥဒ္ဒလောမီတိ ဧကတောဥဂ္ဂတပုပ္ဖံ. ဧကန္တလောမိကာတိ ဥဘတောဥဂ္ဂတပုပ္ဖံ.

ကုတ္တန္တိ သောဠသန္နံ နာဋကိတ္ထီနံ ဌတွာ နစ္စနယောဂ္ဂံ ဥဏ္ဏာမယတ္ထရဏံ. ကောသေယျန္တိ ရတနပရိသိဗ္ဗိတံ ကောသေယျသုတ္တမယံ ပစ္စတ္ထရဏံ. ကဋ္ဋိဿန္တိ ရတနပရိသိဗ္ဗိတံ ကောသေယျကဋ္ဋိဿမယံ ပစ္စတ္ထရဏံ. ကောသေယျဉ္စ ကဋ္ဋိဿဉ္စ ရတနပရိသိဗ္ဗိတာနေဝ န ဝဋ္ဋန္တိ၊ သုဒ္ဓါနိ ဝဋ္ဋန္တိ. ဟတ္ထိအဿရထတ္ထရာ တေသံ ဥပရိ အတ္ထရဏကအတ္ထရဏာဝ. အဇိနပ္ပဝေဏီတိ အဇိနစမ္မေဟိ မဉ္စပ္ပမာဏေန သိဗ္ဗိတွာ ကတာ ပဝေဏီ၊ တေန စ ကဒလီမိဂစမ္မံ သေတဝတ္ထဿ ဥပရိ ပတ္ထရိတွာ သိဗ္ဗိတွာ ကတံ ပဝရပ္ပစ္စတ္ထရဏံ ကဒလီမိဂပ္ပဝရပ္ပစ္စတ္ထရဏံ၊ တေန စ အတ္ထတံ အဇိနပ္ပဝေဏီကဒလီမိဂပ္ပဝရပ္ပစ္စတ္ထရဏတ္ထတံ.

သေတဝိတာနမ္ပိ ဟေဋ္ဌာ အကပ္ပိယပ္ပစ္စတ္ထရဏေ သတိ န ဝဋ္ဋတိ၊ ကပ္ပိယပ္ပစ္စတ္ထရဏေ သတိ ဝဋ္ဋတိ၊ ရတ္တဝိတာနဿ ဟေဋ္ဌာ ကပ္ပိယပ္ပစ္စတ္ထရဏေ သတိပိ န ဝဋ္ဋတိ ဧဝ. သီသူပဓာနံ ပါဒူပဓာနန္တိ မဉ္စဿ ဥဘတောလောဟိတကံ ဥပဓာနံ န ဝဋ္ဋတိ. ယံ ပန ဧကမေဝ ဥပဓာနံ ဟောတိ၊ ဥဘောသု အန္တေသု ရတ္တံ ဝါ ပဒုမဝဏ္ဏံ ဝါ စိတ္တံ ဝါ၊ သစေ ပမာဏယုတ္တံ၊ ဝဋ္ဋတိ၊ မဟာဥပဓာနံ ပန ပဋိက္ခိတ္တံ.

၁၉၀. အာသန္ဒာဒိတ္တယာတိ အာသန္ဒီ တူလီ ပလ္လင်္ကောတိ ဣဒံ တယံ နာမံ. ‘‘အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဌပေတွာ တီဏိ အာသန္ဒိံ ပလ္လင်္ကံ တူလိကံ သေသကံ ဂိဟိဝိကဋံ အဘိနိသီဒိတုံ၊ န တွေဝ အဘိနိပဇ္ဇိတု’’န္တိ (စူဠဝ. ၃၁၄) ဟိ ဝုတ္တံ. သေသေ ဂိဟိသန္တကေ နိသီဒိတုံ လဗ္ဘတီတိ အတ္ထော. ယဒိ ဓမ္မာသနေ သံဃိကမ္ပိ ဂေါနကာဒိံ ဘိက္ခူဟိ အနာဏတ္တာ အာရာမိကာဒယော သယမေဝ ပညပေန္တိ စေဝ နီဟရန္တိ စ၊ ဧတံ ဂိဟိဝိကဋနီဟာရံ နာမ၊ ဣမိနာ ဂိဟိဝိကဋနီဟာရေန ဝဋ္ဋတိ. ဘတ္တဂ္ဂံ နာမ ဝိဟာရေ ဧဝ ဒါနဋ္ဌာနံ.

၁၉၁. စတုန္နံ ပါဒါနံ၊ တီသု ပဿေသု အပဿယာနဉ္စ ဝသေန သတ္တင်္ဂေါ. ဧကပဿေန ယုတ္တော ပဉ္စင်္ဂေါ. ဣမေ ပန သတ္တင်္ဂပဉ္စင်္ဂါ ‘‘အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥစ္စကမ္ပိ သတ္တင်္ဂ’’န္တိ (စူဠဝ. ၂၉၄) ဝုတ္တတ္တာ ပမာဏာတိက္ကန္တာပိ ဝဋ္ဋန္တိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဥစ္စပါဒကာ’’တိ. တူလောနဒ္ဓါ မဉ္စပီဌာ ဃရေယေဝ နိသီဒိတုံ ကပ္ပန္တီတိ သမ္ဗန္ဓော.

၁၉၂. စီဝရစ္ဆဝိယောတိ ဆန္နံ စီဝရာနံ၊ ဆန္နံ အနုလောမစီဝရာနဉ္စ အညတရစီဝရစ္ဆဝိယောတိ အတ္ထော. သဗ္ဗတ္ထာတိ မဉ္စေပိ ပီဌေပိ ဘတ္တဂ္ဂေပိ အန္တရဃရေပီတိ အတ္ထော. ဣမာသံ ပန ဘိသီနံ ပမာဏပရိစ္ဆေဒေါပိ နတ္ထိ၊ မဉ္စပီဌာဒီနံ ဝသေန အနုရူပံ သလ္လက္ခေတွာ ပမာဏံ ကာတဗ္ဗံ.

၁၉၃. ‘‘တူလိကာ ဥပ္ပန္နာ ဟောတိ. အနုဇာနာမိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝိဇဋေတွာ ဗိမ္ဗောဟနံ ကာတုံ၊ တီဏိ တူလာနိ ရုက္ခတူလံ လတာတူလံ ပေါဋကိတူလ’’န္တိ (စူဠဝ. ၂၉၇) ဝုတ္တတ္တာ တူလတ္တယဉ္စ (စူဠဝ. အဋ္ဌ. ၂၉၇၊ ကင်္ခါ. အဋ္ဌ. တူလောနန္ဒသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ) ဗိမ္ဗောဟနေ ဝဋ္ဋတိ. ဣမေဟိ တီဟိ တူလေဟိ သဗ္ဗေသံ ရုက္ခလတာတိဏာနံ တူလံ အနုညာတန္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ. ဘိသိယံ ပန ကိဉ္စိ တူလံ န ဝဋ္ဋတိယေဝ. ဘိသိဂဗ္ဘောတိ ဘိသိယာ ဝုတ္တံ စောဠာဒိပဉ္စကံ ဗိမ္ဗောဟနေ အနုညာတန္တိ သမ္ဗန္ဓော. မိဂပက္ခိနန္တိ သီဟာဒီနံ သဗ္ဗစတုပ္ပဒါနံ ဟံသမောရာဒီနံ သဗ္ဗပက္ခီနံ လောမာနိ ကပ္ပန္တိ. မသူရကေ အနုညာတန္တိ သမ္ဗန္ဓော.

၁၉၄. ဣဒါနိ ဘိသိယံ ကပ္ပိယာကပ္ပိယံ ဒဿေတုံ ‘‘မနုဿလောမ’’န္တိအာဒိမာဟ. ဥဏ္ဏာယန္တိ (စူဠဝ. ၂၉၇၊ စူဠဝ. အဋ္ဌ. ၂၉၇) ဥဏ္ဏာဘိသိယံ မနုဿလောမံ န လဗ္ဘတီတိ အတ္ထော. ဥဏ္ဏာဘိသိယမ္ပိ မနုဿလောမံ ဌပေတွာ ယေသံ ကေသဉ္စိ ပက္ခိစတုပ္ပဒါနံ လောမံ ဝဋ္ဋတီတိ အတ္ထော. ပဏ္ဏေတိ ပဏ္ဏဘိသိယဉ္စ ပုပ္ဖဉ္စ သုဒ္ဓံ တမာလပတ္တဉ္စ န လဗ္ဘံ၊ အဝသေသံ ယံ ကိဉ္စိ ပဏ္ဏံ လဗ္ဘတီတိ အတ္ထော. တမာလပတ္တကမ္ပိ အညေဟိ မိဿံ ဝဋ္ဋတီတိ. စောဠဝါကတိဏေသု အကပ္ပိယံ နာမ နတ္ထိ. အာသနဉ္စေဝ အပ္ပဋိဝေက္ခိတံ န လဗ္ဘန္တိ အာသနသာမညတော ပသင်္ဂေန ဝုတ္တံ. အကပ္ပိယသယနဝိနိစ္ဆယော.

အကပ္ပိယသယနနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.