သီဟဝိက္ကီဠိတနယဝဝဏ္ဏနာ

အာဃာတာနန္ဒနာဒီနံ အကရဏဝစနေန သတိသိဒ္ဓိ. သတိယာ ဟိ သာဝဇ္ဇာနဝဇ္ဇေ၊ တတ္ထ စ အာဒီနဝါနိသံသေ သလ္လက္ခေတွာ သာဝဇ္ဇံ ပဟာယ အနဝဇ္ဇံ သမာဒါယ ဝတ္တတီတိ. တထာ မိစ္ဆာဇီဝါ ပဋိဝိရတိဝစနေန ဝီရိယသိဒ္ဓိ. ဝီရိယေန ဟိ ကာမဗျာပါဒဝိဟိံသာဝိတက္ကေ ဝိနောဒေတိ၊ ဝီရိယသာဓနဉ္စ အာဇီဝပါရိသုဒ္ဓိသီလန္တိ. ပါဏာတိပါတာဒီဟိ ပဋိဝိရတိဝစနေန သတိသိဒ္ဓိ. သတိယာ ဟိ သာဝဇ္ဇာနဝဇ္ဇေ၊ တတ္ထ စ အာဒီနဝါနိသံသေ သလ္လက္ခေတွာ သာဝဇ္ဇံ ပဟာယ အနဝဇ္ဇံ သမာဒါယ ဝတ္တတိ. တထာ ဟိ သာ ‘‘ဝိသယာဘိမုခဘာဝပစ္စုပဋ္ဌာနာ’’တိ စ ဝုစ္စတိ. ‘‘တယိဒံ ဘိက္ခဝေ တထာဂတော ပဇာနာတီ’’တိအာဒိနာ သမာဓိပညာသိဒ္ဓိ. ပညာယ ဟိ ယထာဘူတာဝဗောဓော၊ သမာဟိတော စ ယထာဘူတံ ပဇာနာတီတိ. တထာ ‘‘နိစ္စော ဓုဝေါ’’တိအာဒိနာ အနိစ္စေ ‘‘နိစ္စ’’န္တိ ဝိပလ္လာသော၊ ‘‘အရောဂေါ ပရံ မရဏာ၊ ဧကန္တသုခီ အတ္တာ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော’’တိ စ ဧဝမာဒီဟိ အသုခေ ‘‘သုခ’’န္တိ ဝိပလ္လာသော၊ ‘‘ပဉ္စဟိ ကာမဂုဏေဟိ သမပ္ပိတော’’တိအာဒိနာ အသုဘေ ‘‘သုဘ’’န္တိ ဝိပလ္လာသော၊ သဗ္ဗေဟေဝ စ ဒိဋ္ဌိဒီပကပဒေဟိ အနတ္တနိ ‘‘အတ္တာ’’တိ ဝိပလ္လာသောတိ ဧဝမေတ္ထ စတ္တာရော ဝိပလ္လာသာ သိဒ္ဓါ ဟောန္တိ၊ တေသံ ပဋိပက္ခတော စတ္တာရိ သတိပဋ္ဌာနာနိ သိဒ္ဓါနေဝ ဟောန္တိ. တတ္ထ စတူဟိ ဣန္ဒြိယေဟိ စတ္တာရော ပုဂ္ဂလာ နိဒ္ဒိသိတဗ္ဗာ.

ကထံ? ဒုဝိဓော ဟိ တဏှာစရိတော မုဒိန္ဒြိယော စ တိက္ခိန္ဒြိယော စာတိ၊ တထာ ဒိဋ္ဌိစရိတော. တေသု ပဌမော အသုဘေ ‘‘သုဘ’’န္တိ ဝိပလ္လတ္တဒိဋ္ဌိ သတိဗလေန ယထာဘူတံ ကာယသဘာဝံ သလ္လက္ခေတွာ သမ္မတ္တနိယာမံ ဩက္ကမတိ. ဒုတိယော အသုခေ ‘‘သုခ’’န္တိ ဝိပလ္လတ္တဒိဋ္ဌိ ‘‘ဥပ္ပန္နံ ကာမဝိတက္ကံ နာဓိဝါသေတီ’’တိအာဒိနာ (မ. နိ. ၁.၂၆၊ အ. နိ. ၄.၁၄၊ ၆.၅၈) ဝုတ္တေန ဝီရိယသံဝရသင်္ခါတေန ဝီရိယဗလေန တံ ဝိပလ္လာသံ ဝိဓမတိ. တတိယော အနိစ္စေ ‘‘နိစ္စ’’န္တိ အယာထာဝဂါဟီ သမထဗလေန သမာဟိတဘာဝတော သင်္ခါရာနံ ခဏိကဘာဝံ ယထာဘူတံ ပဋိဝိဇ္ဈတိ. စတုတ္ထော သန္တတိသမူဟကိစ္စာရမ္မဏဃနဝိစိတ္တတ္တာ ဖဿာဒိဓမ္မပုဉ္ဇမတ္တေ အနတ္တနိ ‘‘အတ္တာ’’တိ မိစ္ဆာဘိနိဝေသီ စတုကောဋိကသုညတာမနသိကာရေန တံ မိစ္ဆာဘိနိဝေသံ ဝိဒ္ဓံသေတိ. စတူဟိ စေတ္ထ ဝိပလ္လာသေဟိ စတုရာသဝေါဃယောဂကာယဂန္ထအဂတိတဏှုပ္ပါဒုပါဒါနသတ္တဝိညာဏဋ္ဌိတိအပရိညာဒိဝသေန သဗ္ဗော အကုသလပက္ခော နေတဗ္ဗော. တထာ စတူဟိ သတိပဋ္ဌာနေဟိ စတုဗ္ဗိဓဈာနဝိဟာရာဓိဋ္ဌာနသုခဘာဂိယဓမ္မအပ္ပမညာသမ္မပ္ပဓာနဣဒ္ဓိပါဒါဒိဝသေန သဗ္ဗော ဝေါဒါနပက္ခော နေတဗ္ဗောတိ အယံ သီဟဝိက္ကီဠိတဿ နယဿ ဘူမိ. ဣဓာပိ သုဘသညာသုခသညာဟိ၊ စတူဟိပိ ဝါ ဝိပလ္လာသေဟိ သမုဒယသစ္စံ၊ တေသံ အဓိဋ္ဌာနာရမ္မဏဘူတာ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ ဒုက္ခသစ္စန္တိအာဒိနာ သစ္စယောဇနာ ဝေဒိတဗ္ဗာ.