၁၃. ပါဋလိယသုတ္တံ

၃၆၅. ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ကောလိယေသု ဝိဟရတိ ဥတ္တရံ နာမ [ဥတ္တရကံ နာမ (သီ.)] ကောလိယာနံ နိဂမော. အထ ခေါ ပါဋလိယော ဂါမဏိ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ပါဋလိယော ဂါမဏိ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘သုတံ မေတံ၊ ဘန္တေ – ‘သမဏော ဂေါတမော မာယံ ဇာနာတီ’တိ. ယေ တေ၊ ဘန္တေ၊ ဧဝမာဟံသု – ‘သမဏော ဂေါတမော မာယံ ဇာနာတီ’တိ၊ ကစ္စိ တေ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝတော ဝုတ္တဝါဒိနော၊ န စ ဘဂဝန္တံ အဘူတေန အဗ္ဘာစိက္ခန္တိ၊ ဓမ္မဿ စာနုဓမ္မံ ဗျာကရောန္တိ၊ န စ ကောစိ သဟဓမ္မိကော ဝါဒါနုဝါဒေါ ဂါရယှံ ဌာနံ အာဂစ္ဆတိ? အနဗ္ဘာစိက္ခိတုကာမာ ဟိ မယံ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝန္တ’’န္တိ. ‘‘ယေ တေ၊ ဂါမဏိ၊ ဧဝမာဟံသု – ‘သမဏော ဂေါတမော မာယံ ဇာနာတီ’တိ၊ ဝုတ္တဝါဒိနော စေဝ မေ၊ တေ န စ မံ အဘူတေန အဗ္ဘာစိက္ခန္တိ၊ ဓမ္မဿ စာနုဓမ္မံ ဗျာကရောန္တိ၊ န စ ကောစိ သဟဓမ္မိကော ဝါဒါနုဝါဒေါ ဂါရယှံ ဌာနံ အာဂစ္ဆတီတိ၊ သစ္စံယေဝ ကိရ၊ ဘော၊ မယံ တေသံ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ န သဒ္ဒဟာမ – ‘သမဏော ဂေါတမော မာယံ ဇာနာတီတိ၊ သမဏော ခလု ဘော ဂေါတမော မာယာဝီ’တိ. ယော နု ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဧဝံ ဝဒေတိ – ‘အဟံ မာယံ ဇာနာမီ’တိ၊ သော ဧဝံ ဝဒေတိ – ‘အဟံ မာယာဝီ’တိ. တထေဝ တံ ဘဂဝါ ဟောတိ၊ တထေဝ တံ သုဂတ ဟောတီ’’တိ. တေန ဟိ၊ ဂါမဏိ၊ တညေဝေတ္ထ ပဋိပုစ္ဆိဿာမိ၊ ယထာ တေ ခမေယျ၊ တထာ တံ ဗျာကရေယျာသိ –

‘‘တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ ဇာနာသိ တွံ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ’’တိ? ‘‘ဇာနာမဟံ၊ ဘန္တေ၊ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ’’တိ. ‘‘တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ ကိမတ္ထိယာ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကာ ဘဋာ’’တိ? ‘‘ယေ စ၊ ဘန္တေ၊ ကောလိယာနံ စောရာ တေ စ ပဋိသေဓေတုံ၊ ယာနိ စ ကောလိယာနံ ဒူတေယျာနိ တာနိ စ ဝဟာတုံ [တာနိ စ ပဟာတုံ (သျာ. ကံ.)၊ တာနိ စ ယာတုံ (ကတ္ထစိ)၊ တာနိ စာဝဟာတုံ (?)]၊ ဧတဒတ္ထိယာ၊ ဘန္တေ၊ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကာ ဘဋာ’’တိ. ‘‘တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ ဇာနာသိ တွံ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ သီလဝန္တေ ဝါ တေ ဒုဿီလေ ဝါ’’တိ? ‘‘ဇာနာမဟံ၊ ဘန္တေ၊ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ ဒုဿီလေ ပါပဓမ္မေ၊ ယေ စ လောကေ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကာ ဘဋာ တေသံ အညတရာ’’တိ. ‘‘ယော နု ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဧဝံ ဝဒေယျ – ‘ပါဋလိယော ဂါမဏိ ဇာနာတိ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ ဒုဿီလေ ပါပဓမ္မေ၊ ပါဋလိယောပိ ဂါမဏိ ဒုဿီလော ပါပဓမ္မော’တိ၊ သမ္မာ နု ခေါ သော ဝဒမာနော ဝဒေယျာ’’တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ! အညေ၊ ဘန္တေ၊ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကာ ဘဋာ၊ အညောဟမသ္မိ. အညထာဓမ္မာ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကာ ဘဋာ၊ အညထာဓမ္မောဟမသ္မီ’’တိ. ‘‘တွဉှိ နာမ၊ ဂါမဏိ၊ လစ္ဆသိ – ‘ပါဋလိယော ဂါမဏိ ဇာနာတိ ကောလိယာနံ လမ္ဗစူဠကေ ဘဋေ ဒုဿီလေ ပါပဓမ္မေ၊ န စ ပါဋလိယော ဂါမဏိ ဒုဿီလော ပါပဓမ္မော’တိ၊ ကသ္မာ တထာဂတော န လစ္ဆတိ – ‘တထာဂတော မာယံ ဇာနာတိ၊ န စ တထာဂတော မာယာဝီ’တိ? မာယံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ မာယာယ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ မာယာဝီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ’’.

‘‘ပါဏာတိပါတံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ ပါဏာတိပါတဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ ပါဏာတိပါတီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. အဒိန္နာဒါနံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ အဒိန္နာဒါနဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ အဒိန္နာဒါယီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. ကာမေသုမိစ္ဆာစာရံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. မုသာဝါဒံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ မုသာဝါဒဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ မုသာဝါဒီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. ပိသုဏဝါစံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ ပိသုဏဝါစာယ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ ပိသုဏဝါစော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. ဖရုသဝါစံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ ဖရုသဝါစာယ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ ဖရုသဝါစော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. သမ္ဖပ္ပလာပံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ သမ္ဖပ္ပလာပီ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. အဘိဇ္ဈံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ အဘိဇ္ဈာယ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ အဘိဇ္ဈာလု ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. ဗျာပါဒပဒေါသံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ ဗျာပါဒပဒေါသဿ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ ဗျာပန္နစိတ္တော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ. မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိံ စာဟံ၊ ဂါမဏိ၊ ပဇာနာမိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိယာ စ ဝိပါကံ၊ ယထာပဋိပန္နော စ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ တဉ္စ ပဇာနာမိ.

‘‘သန္တိ ဟိ၊ ဂါမဏိ၊ ဧကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ဧဝံဝါဒိနော ဧဝံဒိဋ္ဌိနော – ‘ယော ကောစိ ပါဏမတိပါတေတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတိ. ယော ကောစိ အဒိန္နံ အာဒိယတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတိ. ယော ကောစိ ကာမေသု မိစ္ဆာ စရတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတိ. ယော ကောစိ မုသာ ဘဏတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတီ’’’တိ.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ ပန၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော [သုနဟာတော (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေန္တော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ရညော ပစ္စတ္ထိကံ ပသယှ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသိ. တဿ ရာဇာ အတ္တမနော အဘိဟာရမဒါသိ. တေနာယံ ပုရိသော မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု၊ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’’’တိ.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိယာယ ရထိယံ [ရထိကာယ ရထိကံ (သီ.)] သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ၊ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ၊ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိဇ္ဇမာနော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ၊ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိယာယ ရထိယံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒတီ’တိ [ဆိဇ္ဇတီတိ (ကတ္ထစိ)]? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ရာဇဝေရီ ဣတ္ထိံ ဝါ ပုရိသံ ဝါ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသိ၊ တေန နံ ရာဇာနော ဂဟေတွာ ဧဝရူပံ ကမ္မကာရဏံ ကာရေန္တီ’’’တိ.

‘‘တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ အပိ နု တေ ဧဝရူပံ ဒိဋ္ဌံ ဝါ သုတံ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နော၊ ဘန္တေ၊ သုတဉ္စ သုယျိဿတိ စာ’’တိ. ‘‘တတြ၊ ဂါမဏိ၊ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ဧဝံဝါဒိနော ဧဝံဒိဋ္ဌိနော – ‘ယော ကောစိ ပါဏမတိပါတေတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတီ’တိ၊ သစ္စံ ဝါ တေ အာဟံသု မုသာ ဝါ’’တိ? ‘‘မုသာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ တုစ္ဆံ မုသာ ဝိလပန္တိ၊ သီလဝန္တော ဝါ တေ ဒုဿီလာ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒုဿီလာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ မိစ္ဆာပဋိပန္နာ ဝါ တေ သမ္မာပဋိပန္နာ ဝါ’’တိ? ‘‘မိစ္ဆာပဋိပန္နာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ မိစ္ဆာပဋိပန္နာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ ဝါ တေ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာ ဝါ’’တိ? ‘‘မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ ကလ္လံ နု တေသု ပသီဒိတု’’န္တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ ပန၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေန္တော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ရညော ပစ္စတ္ထိကဿ ပသယှ ရတနံ အဟာသိ [ပသယှ အဒိန္နံ ရတနံ အာဒိယိ (က.)]. တဿ ရာဇာ အတ္တမနော အဘိဟာရမဒါသိ. တေနာယံ ပုရိသော မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’’’တိ.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ။ပေ။ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိဇ္ဇမာနော တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ။ပေ။ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ဂါမာ ဝါ အရညာ ဝါ အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယိ. တေန နံ ရာဇာနော ဂဟေတွာ ဧဝရူပံ ကမ္မကာရဏံ ကာရေန္တီ’တိ. တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ အပိ နု တေ ဧဝရူပံ ဒိဋ္ဌံ ဝါ သုတံ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နော၊ ဘန္တေ၊ သုတဉ္စ သုယျိဿတိ စာ’’တိ. ‘‘တတြ၊ ဂါမဏိ၊ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ဧဝံဝါဒိနော ဧဝံဒိဋ္ဌိနော – ‘ယော ကောစိ အဒိန္နံ အာဒိယတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတီ’တိ၊ သစ္စံ ဝါ တေ အာဟံသု မုသာ ဝါတိ။ပေ။ ကလ္လံ နု တေသု ပသီဒိတု’’န္တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ ပန၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေန္တော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ရညော ပစ္စတ္ထိကဿ ဒါရေသု စာရိတ္တံ အာပဇ္ဇိ. တဿ ရာဇာ အတ္တမနော အဘိဟာရမဒါသိ. တေနာယံ ပုရိသော မာလီ ကုဏ္ဍလီ။ပေ။ ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’’’တိ.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ။ပေ။ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိဇ္ဇမာနော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ။ပေ။ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကုလိတ္ထီသု ကုလကုမာရီသု စာရိတ္တံ အာပဇ္ဇိ၊ တေန နံ ရာဇာနော ဂဟေတွာ ဧဝရူပံ ကမ္မကာရဏံ ကာရေန္တီ’တိ. တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ အပိ နု တေ ဧဝရူပံ ဒိဋ္ဌံ ဝါ သုတံ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နော၊ ဘန္တေ၊ သုတဉ္စ သုယျိဿတိ စာ’’တိ. ‘‘တတြ၊ ဂါမဏိ၊ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ဧဝံဝါဒိနော ဧဝံဒိဋ္ဌိနော – ‘ယော ကောစိ ကာမေသု မိစ္ဆာ စရတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတီ’တိ၊ သစ္စံ ဝါ တေ အာဟံသု မုသာ ဝါတိ။ပေ။ ကလ္လံ နု တေသု ပသီဒိတု’’န္တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ ပန၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေန္တော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ရာဇာနံ မုသာဝါဒေန ဟာသေသိ. တဿ ရာဇာ အတ္တမနော အဘိဟာရမဒါသိ. တေနာယံ ပုရိသော မာလီ ကုဏ္ဍလီ သုနှာတော သုဝိလိတ္တော ကပ္ပိတကေသမဿု ဣတ္ထိကာမေဟိ ရာဇာ မညေ ပရိစာရေတီ’’’တိ.

‘‘ဒိဿတိ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဣဓေကစ္စော ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိယာယ ရထိယံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိဇ္ဇမာနော. တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ကိံ အကာသိ ဒဠှာယ ရဇ္ဇုယာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ ခုရမုဏ္ဍံ ကရိတွာ ခရဿရေန ပဏဝေန ရထိယာယ ရထိယံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ပရိနေတွာ၊ ဒက္ခိဏေန ဒွါရေန နိက္ခာမေတွာ၊ ဒက္ခိဏတော နဂရဿ သီသံ ဆိန္ဒတီ’တိ? တမေနံ ဧဝမာဟံသု – ‘အမ္ဘော! အယံ ပုရိသော ဂဟပတိဿ ဝါ ဂဟပတိပုတ္တဿ ဝါ မုသာဝါဒေန အတ္ထံ ဘဉ္ဇိ၊ တေန နံ ရာဇာနော ဂဟေတွာ ဧဝရူပံ ကမ္မကာရဏံ ကာရေန္တီ’တိ. တံ ကိံ မညသိ၊ ဂါမဏိ၊ အပိ နု တေ ဧဝရူပံ ဒိဋ္ဌံ ဝါ သုတံ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နော၊ ဘန္တေ၊ သုတဉ္စ သုယျိဿတိ စာ’’တိ. ‘‘တတြ၊ ဂါမဏိ၊ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ ဧဝံဝါဒိနော ဧဝံဒိဋ္ဌိနော – ‘ယော ကောစိ မုသာ ဘဏတိ၊ သဗ္ဗော သော ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒယတီ’တိ၊ သစ္စံ ဝါ တေ အာဟံသု မုသာ ဝါ’’တိ? ‘‘မုသာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ တုစ္ဆံ မုသာ ဝိလပန္တိ သီလဝန္တော ဝါ တေ ဒုဿီလာ ဝါ’’တိ? ‘‘ဒုဿီလာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ ဒုဿီလာ ပါပဓမ္မာ မိစ္ဆာပဋိပန္နာ ဝါ တေ သမ္မာပဋိပန္နာ ဝါ’’တိ? ‘‘မိစ္ဆာပဋိပန္နာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ မိစ္ဆာပဋိပန္နာ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ ဝါ တေ သမ္မာဒိဋ္ဌိကာ ဝါ’’တိ? ‘‘မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘ယေ ပန တေ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိကာ ကလ္လံ နု တေသု ပသီဒိတု’’န္တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’.

‘‘အစ္ဆရိယံ၊ ဘန္တေ၊ အဗ္ဘုတံ၊ ဘန္တေ! အတ္ထိ မေ၊ ဘန္တေ၊ အာဝသထာဂါရံ. တတ္ထ အတ္ထိ မဉ္စကာနိ၊ အတ္ထိ အာသနာနိ၊ အတ္ထိ ဥဒကမဏိကော၊ အတ္ထိ တေလပ္ပဒီပေါ. တတ္ထ ယော သမဏော ဝါ ဗြာဟ္မဏော ဝါ ဝါသံ ဥပေတိ၊ တေနာဟံ ယထာသတ္တိ ယထာဗလံ သံဝိဘဇာမိ. ဘူတပုဗ္ဗံ၊ ဘန္တေ၊ စတ္တာရော သတ္ထာရော နာနာဒိဋ္ဌိကာ နာနာခန္တိကာ နာနာရုစိကာ၊ တသ္မိံ အာဝသထာဂါရေ ဝါသံ ဥပဂစ္ဆုံ’’.

‘‘ဧကော သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ‘နတ္ထိ ဒိန္နံ၊ နတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ နတ္ထိ ဟုတံ၊ နတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော. နတ္ထိ အယံ လောကော၊ နတ္ထိ ပရော လောကော၊ နတ္ထိ မာတာ၊ နတ္ထိ ပိတာ၊ နတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ နတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’’’တိ.

‘‘ဧကော သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ‘အတ္ထိ ဒိန္နံ၊ အတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ အတ္ထိ ဟုတံ၊ အတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော၊ အတ္ထိ အယံ လောကော၊ အတ္ထိ ပရော လောကော၊ အတ္ထိ မာတာ၊ အတ္ထိ ပိတာ၊ အတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ အတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ၊ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’’’တိ.

‘‘ဧကော သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ‘ကရောတော ကာရယတော၊ ဆိန္ဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော န ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏံ စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရံ စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန နတ္ထိ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော’’’တိ.

‘‘ဧကော သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ‘ကရောတော ကာရယတော၊ ဆိန္ဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏံ စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရံ စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော၊ ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန အတ္ထိ ပုညံ၊ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော’’’တိ.

‘‘တဿ မယှံ၊ ဘန္တေ၊ အဟုဒေဝ ကင်္ခါ၊ အဟု ဝိစိကိစ္ဆာ – ‘ကောသု နာမ ဣမေသံ ဘဝတံ သမဏဗြာဟ္မဏာနံ သစ္စံ အာဟ၊ ကော မုသာ’’’တိ?

‘‘အလဉှိ တေ၊ ဂါမဏိ၊ ကင်္ခိတုံ၊ အလံ ဝိစိကိစ္ဆိတုံ. ကင်္ခနီယေ စ ပန တေ ဌာနေ ဝိစိကိစ္ဆာ ဥပ္ပန္နာ’’တိ. ‘‘ဧဝံ ပသန္နောဟံ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝတိ. ပဟောတိ မေ ဘဂဝါ တထာ ဓမ္မံ ဒေသေတုံ ယထာဟံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျ’’န္တိ.

‘‘အတ္ထိ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ. ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ. ကတမော စ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ? ဣဓ၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ပါဏာတိပါတံ ပဟာယ ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနံ ပဟာယ အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရံ ပဟာယ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မုသာဝါဒံ ပဟာယ မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပိသုဏံ ဝါစံ ပဟာယ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဖရုသံ ဝါစံ ပဟာယ ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပံ ပဟာယ သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဘိဇ္ဈံ ပဟာယ အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ ဗျာပါဒပဒေါသံ ပဟာယ အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိံ ပဟာယ သမ္မာဒိဋ္ဌိကော ဟောတိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – နတ္ထိ ဒိန္နံ၊ နတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ နတ္ထိ ဟုတံ၊ နတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော၊ နတ္ထိ အယံ လောကော၊ နတ္ထိ ပရော လောကော၊ နတ္ထိ မာတာ၊ နတ္ထိ ပိတာ၊ နတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ နတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ၊ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီ’တိ. ‘သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ [ယောဟံ (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] န ကိဉ္စိ [ကဉ္စိ (?)] ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ [ဥဘယတ္ထ မေ (?) မ. နိ. ၂.၉၅ ပါဠိယာ သံသန္ဒေတဗ္ဗံ] ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ [ပရံ မရဏာ န ဥပပဇ္ဇိဿာမီတိ (?)]. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ကရောတော ကာရယတော၊ ဆိန္ဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော န ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော၊ ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန နတ္ထိ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော’တိ. ‘သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ [ပရံ မရဏာ န ဥပပဇ္ဇိဿာမီတိ (?)]. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော မေတ္တာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ မေတ္တာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ကရောတော ကာရယတော၊ ဆိန္ဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော၊ ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန အတ္ထိ ပုညံ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမောတိ. သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော ကရုဏာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ။ပေ။ မုဒိတာသဟဂတေန စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ။ပေ။.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော ဥပေက္ခာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ ဥပေက္ခာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – နတ္ထိ ဒိန္နံ၊ နတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ နတ္ထိ ဟုတံ နတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော၊ နတ္ထိ အယံ လောကော နတ္ထိ ပရော လောကော၊ နတ္ထိ မာတာ နတ္ထိ ပိတာ နတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ နတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီတိ. သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော ဥပေက္ခာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ ဥပေက္ခာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – အတ္ထိ ဒိန္နံ၊ အတ္ထိ ယိဋ္ဌံ၊ အတ္ထိ ဟုတံ၊ အတ္ထိ သုကတဒုက္ကဋာနံ ကမ္မာနံ ဖလံ ဝိပါကော၊ အတ္ထိ အယံ လောကော အတ္ထိ ပရော လောကော၊ အတ္ထိ မာတာ အတ္ထိ ပိတာ အတ္ထိ သတ္တာ ဩပပါတိကာ၊ အတ္ထိ လောကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သမ္မဂ္ဂတာ သမ္မာပဋိပန္နာ ယေ ဣမဉ္စ လောကံ ပရဉ္စ လောကံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေန္တီတိ. သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော ဥပေက္ခာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ ဥပေက္ခာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ကရောတော ကာရယတော၊ ဆေဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော န ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ နတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော၊ ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ နတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန နတ္ထိ ပုညံ၊ နတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော’တိ. ‘သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသိ.

‘‘သ ခေါ သော၊ ဂါမဏိ၊ အရိယသာဝကော ဧဝံ ဝိဂတာဘိဇ္ဈော ဝိဂတဗျာပါဒေါ အသမ္မူဠှော သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော ဥပေက္ခာသဟဂတေ စေတသာ ဧကံ ဒိသံ ဖရိတွာ ဝိဟရတိ၊ တထာ ဒုတိယံ၊ တထာ တတိယံ၊ တထာ စတုတ္ထံ၊ ဣတိ ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ သဗ္ဗဓိ သဗ္ဗတ္တတာယ သဗ္ဗာဝန္တံ လောကံ ဥပေက္ခာသဟဂတေန စေတသာ ဝိပုလေန မဟဂ္ဂတေန အပ္ပမာဏေန အဝေရေန အဗျာပဇ္ဇေန ဖရိတွာ ဝိဟရတိ. သော ဣတိ ပဋိသဉ္စိက္ခတိ – ‘ယွာယံ သတ္ထာ ဧဝံဝါဒီ ဧဝံဒိဋ္ဌိ – ကရောတော ကာရယတော၊ ဆိန္ဒတော ဆေဒါပယတော၊ ပစတော ပါစာပယတော၊ သောစယတော သောစာပယတော၊ ကိလမတော ကိလမာပယတော၊ ဖန္ဒတော ဖန္ဒာပယတော၊ ပါဏမတိပါတယတော၊ အဒိန္နံ အာဒိယတော၊ သန္ဓိံ ဆိန္ဒတော၊ နိလ္လောပံ ဟရတော၊ ဧကာဂါရိကံ ကရောတော၊ ပရိပန္ထေ တိဋ္ဌတော၊ ပရဒါရံ ဂစ္ဆတော၊ မုသာ ဘဏတော၊ ကရောတော ကရီယတိ ပါပံ. ခုရပရိယန္တေန စေပိ စက္ကေန ယော ဣမိဿာ ပထဝိယာ ပါဏေ ဧကံ မံသခလံ ဧကံ မံသပုဉ္ဇံ ကရေယျ၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဒက္ခိဏဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဟနန္တော ဃာတေန္တော ဆိန္ဒန္တော ဆေဒါပေန္တော ပစန္တော ပါစာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပါပံ၊ အတ္ထိ ပါပဿ အာဂမော. ဥတ္တရဉ္စေပိ ဂင်္ဂါယ တီရံ ဂစ္ဆေယျ ဒဒန္တော ဒါပေန္တော၊ ယဇန္တော ယဇာပေန္တော၊ အတ္ထိ တတောနိဒါနံ ပုညံ၊ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော. ဒါနေန ဒမေန သံယမေန သစ္စဝဇ္ဇေန အတ္ထိ ပုညံ၊ အတ္ထိ ပုညဿ အာဂမော’တိ. ‘သစေ တဿ ဘောတော သတ္ထုနော သစ္စံ ဝစနံ၊ အပဏ္ဏကတာယ မယှံ၊ ယွာဟံ န ကိဉ္စိ ဗျာဗာဓေမိ တသံ ဝါ ထာဝရံ ဝါ? ဥဘယမေတ္ထ ကဋဂ္ဂါဟော၊ ယံ စမှိ ကာယေန သံဝုတော ဝါစာယ သံဝုတော မနသာ သံဝုတော၊ ယဉ္စ ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇိဿာမီ’တိ. တဿ ပါမောဇ္ဇံ ဇာယတိ. ပမုဒိတဿ ပီတိ ဇာယတိ. ပီတိမနဿ ကာယော ပဿမ္ဘတိ. ပဿဒ္ဓကာယော သုခံ ဝေဒယတိ. သုခိနော စိတ္တံ သမာဓိယတိ. အယံ ခေါ၊ ဂါမဏိ၊ ဓမ္မသမာဓိ. တတြ စေ တွံ စိတ္တသမာဓိံ ပဋိလဘေယျာသိ၊ ဧဝံ တွံ ဣမံ ကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟေယျာသီ’’တိ.

ဧဝံ ဝုတ္တေ၊ ပါဋလိယော ဂါမဏိ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ၊ ဘန္တေ၊ အဘိက္ကန္တံ၊ ဘန္တေ။ပေ။ အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ. တေရသမံ.

ဂါမဏိသံယုတ္တံ သမတ္တံ.