၁၂. ဓမ္မကထိကဝဂ္ဂေါ

၁. အဝိဇ္ဇာသုတ္တံ

၁၁၃. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. အထ ခေါ အညတရော ဘိက္ခု ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ။ပေ။ ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘‘အဝိဇ္ဇာ အဝိဇ္ဇာ’တိ၊ ဘန္တေ၊ ဝုစ္စတိ. ကတမာ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ အဝိဇ္ဇာ၊ ကိတ္တာဝတာ စ အဝိဇ္ဇာဂတော ဟောတီ’’တိ? ‘‘ဣဓ၊ ဘိက္ခု၊ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော ရူပံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ရူပသမုဒယံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ရူပနိရောဓံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ရူပနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ နပ္ပဇာနာတိ၊ ဝေဒနံ နပ္ပဇာနာတိ။ သညံ။ သင်္ခါရေ နပ္ပဇာနာတိ။ပေ။ ဝိညာဏနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ နပ္ပဇာနာတိ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခု၊ အဝိဇ္ဇာ. ဧတ္တာဝတာ စ အဝိဇ္ဇာဂတော ဟောတီ’’တိ. ပဌမံ.

၂. ဝိဇ္ဇာသုတ္တံ

၁၁၄. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘‘ဝိဇ္ဇာ ဝိဇ္ဇာ’တိ၊ ဘန္တေ၊ ဝုစ္စတိ. ကတမာ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဝိဇ္ဇာ၊ ကိတ္တာဝတာ စ ဝိဇ္ဇာဂတော ဟောတီ’’တိ? ‘‘ဣဓ၊ ဘိက္ခု၊ သုတဝါ အရိယသာဝကော ရူပံ ပဇာနာတိ၊ ရူပသမုဒယံ ပဇာနာတိ၊ ရူပနိရောဓံ ပဇာနာတိ၊ ရူပနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ. ဝေဒနံ။ သညံ။ သင်္ခါရေ ပဇာနာတိ။ပေ။ ဝိညာဏနိရောဓဂါမိနိံ ပဋိပဒံ ပဇာနာတိ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခု၊ ဝိဇ္ဇာ. ဧတ္တာဝတာ စ ဝိဇ္ဇာဂတော ဟောတီ’’တိ. ဒုတိယံ.

၃. ဓမ္မကထိကသုတ္တံ

၁၁၅. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘‘ဓမ္မကထိကော ဓမ္မကထိကော’တိ၊ ဘန္တေ၊ ဝုစ္စတိ. ကိတ္တာဝတာ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဓမ္မကထိကော ဟောတီ’’တိ? ‘‘ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ဓမ္မံ ဒေသေတိ ‘ဓမ္မကထိကော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ၊ ‘ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါ ဝိရာဂါ နိရောဓာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ၊ ‘ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝေဒနာယ စေ၊ ဘိက္ခု။ပေ။ သညာယ စေ၊ ဘိက္ခု။ သင်္ခါရာနံ စေ၊ ဘိက္ခု။ ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ဓမ္မံ ဒေသေတိ၊ ‘ဓမ္မကထိကော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ၊ ‘ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါ ဝိရာဂါ နိရောဓာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ၊ ‘ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယာ’’တိ. တတိယံ.

၄. ဒုတိယဓမ္မကထိကသုတ္တံ

၁၁၆. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘‘ဓမ္မကထိကော ဓမ္မကထိကော’တိ၊ ဘန္တေ၊ ဝုစ္စတိ. ကိတ္တာဝတာ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဓမ္မကထိကော ဟောတိ၊ ကိတ္တာဝတာ ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဟောတိ၊ ကိတ္တာဝတာ ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော ဟောတီ’’တိ? ‘‘ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ဓမ္မံ ဒေသေတိ၊ ‘ဓမ္မကထိကော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ၊ ‘ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ရူပဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါ ဝိရာဂါ နိရောဓာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ၊ ‘ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝေဒနာယ စေ၊ ဘိက္ခု။ပေ။ သညာယ စေ၊ ဘိက္ခု။ သင်္ခါရာနံ စေ၊ ဘိက္ခု။ ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ဓမ္မံ ဒေသေတိ၊ ‘ဓမ္မကထိကော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါယ ဝိရာဂါယ နိရောဓာယ ပဋိပန္နော ဟောတိ၊ ‘ဓမ္မာနုဓမ္မပ္ပဋိပန္နော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယ. ဝိညာဏဿ စေ၊ ဘိက္ခု၊ နိဗ္ဗိဒါ ဝိရာဂါ နိရောဓာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ၊ ‘ဒိဋ္ဌဓမ္မနိဗ္ဗာနပ္ပတ္တော ဘိက္ခူ’တိ အလံ ဝစနာယာ’’တိ. စတုတ္ထံ.

၅. ဗန္ဓနသုတ္တံ

၁၁၇. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ‘‘ဣဓ ဘိက္ခဝေ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော အရိယာနံ အဒဿာဝီ။ပေ။ သပ္ပုရိသဓမ္မေ အဝိနီတော ရူပံ အတ္တတော သမနုပဿတိ၊ ရူပဝန္တံ ဝါ အတ္တာနံ၊ အတ္တနိ ဝါ ရူပံ၊ ရူပသ္မိံ ဝါ အတ္တာနံ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော ရူပဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ သန္တရဗာဟိရဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ အတီရဒဿီ အပါရဒဿီ၊ ဗဒ္ဓေါ ဇီယတိ [ဗဒ္ဓေါ ဇာယတိ (သီ. ပီ.) ဗဒ္ဓေါ ဇာယတိ ဗဒ္ဓေါ ဇီယတိ (သီ. အဋ္ဌ. သျာ. အဋ္ဌ.)] ဗဒ္ဓေါ မီယတိ ဗဒ္ဓေါ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ ဂစ္ဆတိ. ဝေဒနံ အတ္တတော သမနုပဿတိ။ပေ။ ဝေဒနာယ ဝါ အတ္တာနံ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော ဝေဒနာဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ သန္တရဗာဟိရဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ အတီရဒဿီ အပါရဒဿီ၊ ဗဒ္ဓေါ ဇီယတိ ဗဒ္ဓေါ မီယတိ ဗဒ္ဓေါ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ ဂစ္ဆတိ. သညံ။ သင်္ခါရေ။ ဝိညာဏံ အတ္တတော သမနုပဿတိ။ပေ။ အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော ဝိညာဏဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ သန္တရဗာဟိရဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ အတီရဒဿီ အပါရဒဿီ၊ ဗဒ္ဓေါ ဇီယတိ ဗဒ္ဓေါ မီယတိ ဗဒ္ဓေါ အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ ဂစ္ဆတိ’’.

‘‘သုတဝါ စ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော အရိယာနံ ဒဿာဝီ။ပေ။ သပ္ပုရိသဓမ္မေ သုဝိနီတော န ရူပံ အတ္တတော သမနုပဿတိ၊ န ရူပဝန္တံ ဝါ အတ္တာနံ၊ န အတ္တနိ ဝါ ရူပံ၊ န ရူပသ္မိံ ဝါ အတ္တာနံ. အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သုတဝါ အရိယသာဝကော န ရူပဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ၊ န သန္တရဗာဟိရဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ၊ တီရဒဿီ၊ ပါရဒဿီ၊ ‘ပရိမုတ္တော သော ဒုက္ခသ္မာ’တိ ဝဒါမိ. န ဝေဒနံ အတ္တတော။ပေ။ န သညံ အတ္တတော။ပေ။ န သင်္ခါရေ အတ္တတော။ပေ။ န ဝိညာဏံ အတ္တတော သမနုပဿတိ။ပေ။ အယံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သုတဝါ အရိယသာဝကော န ဝိညာဏဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ၊ န သန္တရဗာဟိရဗန္ဓနဗဒ္ဓေါ၊ တီရဒဿီ၊ ပါရဒဿီ၊ ‘ပရိမုတ္တော သော ဒုက္ခသ္မာ’တိ ဝဒါမီ’’တိ. ပဉ္စမံ.

၆. ပရိပုစ္ဆိတသုတ္တံ

၁၁၈. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ‘‘တံ ကိံ မညထ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ရူပံ ‘ဧတံ မမ၊ ဧသောဟမသ္မိ၊ ဧသော မေ အတ္တာ’တိ သမနုပဿထာ’’တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘သာဓု၊ ဘိက္ခဝေ! ရူပံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ‘‘ဝေဒနံ။ သညံ။ သင်္ခါရေ။ ဝိညာဏံ ‘ဧတံ မမ၊ ဧသောဟမသ္မိ၊ ဧသော မေ အတ္တာ’တိ သမနုပဿထာ’’တိ? ‘‘နော ဟေတံ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘သာဓု၊ ဘိက္ခဝေ! ဝိညာဏံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ပေ။ ဧဝံ ပဿံ။ပေ။ ကတံ ကရဏီယံ၊ နာပရံ ဣတ္ထတ္တာယာတိ ပဇာနာတီတိ. ဆဋ္ဌံ.

၇. ဒုတိယပရိပုစ္ဆိတသုတ္တံ

၁၁၉. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ‘‘တံ ကိံ မညထ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ရူပံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ သမနုပဿထာ’’တိ? ‘‘ဧဝံ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘သာဓု ဘိက္ခဝေ! ရူပံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ဝေဒနံ။ သညံ။ သင်္ခါရေ။ ဝိညာဏံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ သမနုပဿထာ’’တိ? ‘‘ဧဝံ၊ ဘန္တေ’’. ‘‘သာဓု ဘိက္ခဝေ! ဝိညာဏံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ပေ။ ဧဝံ။ပေ။ နာပရံ ဣတ္ထတ္တာယာတိ ပဇာနာတီ’’တိ. သတ္တမံ.

၈. သံယောဇနိယသုတ္တံ

၁၂၀. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ‘‘သံယောဇနိယေ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မေ ဒေသေဿာမီ သံယောဇနဉ္စ. တံ သုဏာထ. ကတမေ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံယောဇနိယာ ဓမ္မာ၊ ကတမံ သံယောဇနံ? ရူပံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံယောဇနိယော ဓမ္မော၊ ယော တတ္ထ ဆန္ဒရာဂေါ၊ တံ တတ္ထ သံယောဇနံ. ဝေဒနာ။ပေ။ သညာ။ သင်္ခါရာ။ ဝိညာဏံ သံယောဇနိယော ဓမ္မော၊ ယော တတ္ထ ဆန္ဒရာဂေါ၊ တံ တတ္ထ သံယောဇနံ. ဣမေ ဝုစ္စန္တိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သံယောဇနိယာ ဓမ္မာ၊ ဣဒံ သံယောဇန’’န္တိ. အဋ္ဌမံ.

၉. ဥပါဒါနိယသုတ္တံ

၁၂၁. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ‘‘ဥပါဒါနိယေ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မေ ဒေသေဿာမိ ဥပါဒါနဉ္စ. တံ သုဏာထ. ကတမေ စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပါဒါနိယာ ဓမ္မာ၊ ကတမံ ဥပါဒါနံ? ရူပံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပါဒါနိယော ဓမ္မော၊ ယော တတ္ထ ဆန္ဒရာဂေါ၊ တံ တတ္ထ ဥပါဒါနံ. ဝေဒနာ။ပေ။ သညာ။ သင်္ခါရာ။ ဝိညာဏံ ဥပါဒါနိယော ဓမ္မော၊ ယော တတ္ထ ဆန္ဒရာဂေါ၊ တံ တတ္ထ ဥပါဒါနံ. ဣမေ ဝုစ္စန္တိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဥပါဒါနိယာ ဓမ္မာ၊ ဣဒံ ဥပါဒါန’’န္တိ. နဝမံ.

၁၀. သီလဝန္တသုတ္တံ

၁၂၂. ဧကံ သမယံ အာယသ္မာ စ သာရိပုတ္တော အာယသ္မာ စ မဟာကောဋ္ဌိကော [မဟာကောဋ္ဌိတော (သီ. သျာ. ကံ. ပီ.)] ဗာရာဏသိယံ ဝိဟရန္တိ ဣသိပတနေ မိဂဒါယေ. အထ ခေါ အာယသ္မာ မဟာကောဋ္ဌိကော သာယနှသမယံ ပဋိသလ္လာနာ ဝုဋ္ဌိတော ယေနာယသ္မာ သာရိပုတ္တော တေနုပသင်္ကမိ။ပေ။ ဧတဒဝေါစ – ‘‘သီလဝတာဝုသော၊ သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘သီလဝတာဝုသော၊ ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော ဒုက္ခတော ရောဂတော ဂဏ္ဍတော သလ္လတော အဃတော အာဗာဓတော ပရတော ပလောကတော သုညတော အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ကတမေ ပဉ္စ? သေယျထိဒံ – ရူပုပါဒါနက္ခန္ဓော၊ ဝေဒနုပါဒါနက္ခန္ဓော၊ သညုပါဒါနက္ခန္ဓော၊ သင်္ခါရုပါဒါနက္ခန္ဓော၊ ဝိညာဏုပါဒါနက္ခန္ဓော. သီလဝတာဝုသော၊ ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော ဒုက္ခတော ရောဂတော ဂဏ္ဍတော သလ္လတော အဃတော အာဗာဓတော ပရတော ပလောကတော သုညတော အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ ယံ သီလဝါ ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော သောတာပတ္တိဖလံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘သောတာပန္နေန ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘သောတာပန္နေနပိ ခေါ၊ အာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ ယံ သောတာပန္နော ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော သကဒါဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘သကဒါဂါမိနာ ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘သကဒါဂါမိနာပိ ခေါ၊ အာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ ယံ သကဒါဂါမီ ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော အနာဂါမိဖလံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘အနာဂါမိနာ ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘အနာဂါမိနာပိ ခေါ၊ အာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ ယံ အနာဂါမီ ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော အရဟတ္တံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘အရဟတာ ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘အရဟတာပိ ခေါ၊ အာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော ဒုက္ခတော ရောဂတော ဂဏ္ဍတော သလ္လတော အဃတော အာဗာဓတော ပရတော ပလောကတော သုညတော အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. နတ္ထိ၊ ခွာဝုသော၊ အရဟတော ဥတ္တရိ ကရဏီယံ ကတဿ ဝါ ပတိစယော၊ အပိ စ ဣမေ ဓမ္မာ ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ ဒိဋ္ဌဓမ္မသုခဝိဟာရာ စေဝ သံဝတ္တန္တိ သတိသမ္ပဇညာ စာ’’တိ. ဒသမံ.

၁၁. သုတဝန္တသုတ္တံ

၁၂၃. ဧကံ သမယံ အာယသ္မာ စ သာရိပုတ္တော အာယသ္မာ စ မဟာကောဋ္ဌိကော ဗာရာဏသိယံ ဝိဟရန္တိ ဣသိပတနေ မိဂဒါယေ. အထ ခေါ အာယသ္မာ မဟာကောဋ္ဌိကော သာယနှသမယံ ပဋိသလ္လာနာ ဝုဋ္ဌိတော ယေနာယသ္မာ သာရိပုတ္တော တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ။ပေ။ ဧတဒဝေါစ –

‘‘သုတဝတာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘သုတဝတာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ကတမေ ပဉ္စ? သေယျထိဒံ – ရူပုပါဒါနက္ခန္ဓော။ပေ။ ဝိညာဏုပါဒါနက္ခန္ဓော. သုတဝတာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ – ယံ သုတဝါ ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော သောတာပတ္တိဖလံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘သောတာပန္နေန ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ဘိက္ခုနာ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘သောတာပန္နေနပိ ခေါ အာဝုသော ကောဋ္ဌိက၊ ဘိက္ခုနာ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. ဌာနံ ခေါ ပနေတံ၊ အာဝုသော၊ ဝိဇ္ဇတိ – ယံ သောတာပန္နော ဘိက္ခု ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓေ အနိစ္စတော။ပေ။ အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကရောန္တော သကဒါဂါမိဖလံ။ပေ။ အနာဂါမိဖလံ။ပေ။ အရဟတ္တဖလံ သစ္ဆိကရေယျာ’’တိ.

‘‘အရဟတာ ပနာဝုသော သာရိပုတ္တ၊ ကတမေ ဓမ္မာ ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ’’တိ? ‘‘အရဟတာပိ ခွာဝုသော၊ ကောဋ္ဌိက၊ ဣမေ ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ အနိစ္စတော ဒုက္ခတော ရောဂတော ဂဏ္ဍတော သလ္လတော အဃတော အာဗာဓတော ပရတော ပလောကတော သုညတော အနတ္တတော ယောနိသော မနသိ ကာတဗ္ဗာ. နတ္ထိ၊ ခွာဝုသော၊ အရဟတော ဥတ္တရိ ကရဏီယံ၊ ကတဿ ဝါ ပတိစယော၊ အပိ စ ခေါ ဣမေ ဓမ္မာ ဘာဝိတာ ဗဟုလီကတာ ဒိဋ္ဌဓမ္မသုခဝိဟာရာယ စေဝ သံဝတ္တန္တိ သတိသမ္ပဇညာ စာ’’တိ. ဧကာဒသမံ.

၁၂. ကပ္ပသုတ္တံ

၁၂၄. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ကပ္ပေါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ။ပေ။ ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ အာယသ္မာ ကပ္ပေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကထံ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဇာနတော ကထံ ပဿတော ဣမသ္မိဉ္စ သဝိညာဏကေ ကာယေ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗနိမိတ္တေသု အဟင်္ကာရမမင်္ကာရမာနာနုသယာ န ဟောန္တီ’’တိ?

‘‘ယံ ကိဉ္စိ၊ ကပ္ပ၊ ရူပံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ၊ သဗ္ဗံ ရူပံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ပဿတိ. ယာ ကာစိ ဝေဒနာ။ပေ။ ယာ ကာစိ သညာ။ ယေ ကေစိ သင်္ခါရာ။ ယံ ကိဉ္စိ ဝိညာဏံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ၊ သဗ္ဗံ ဝိညာဏံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ပဿတိ. ဧဝံ ခေါ၊ ကပ္ပ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော ဣမသ္မိဉ္စ သဝိညာဏကေ ကာယေ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗနိမိတ္တေသု အဟင်္ကာရမမင်္ကာရမာနာနုသယာ န ဟောန္တီ’’တိ. ဒွါဒသမံ.

၁၃. ဒုတိယကပ္ပသုတ္တံ

၁၂၅. သာဝတ္ထိနိဒါနံ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ အာယသ္မာ ကပ္ပေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကထံ နု ခေါ၊ ဘန္တေ၊ ဇာနတော ကထံ ပဿတော ဣမသ္မိဉ္စ သဝိညာဏကေ ကာယေ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗနိမိတ္တေသု အဟင်္ကာရမမင်္ကာရမာနာပဂတံ မာနသံ ဟောတိ ဝိဓာ သမတိက္ကန္တံ သန္တံ သုဝိမုတ္တ’’န္တိ?

‘‘ယံ ကိဉ္စိ၊ ကပ္ပ၊ ရူပံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ။ပေ။ သဗ္ဗံ ရူပံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒိသွာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ. ယာ ကာစိ ဝေဒနာ။ ယာ ကာစိ သညာ။ ယေ ကေစိ သင်္ခါရာ။ ယံ ကိဉ္စိ ဝိညာဏံ အတီတာနာဂတပစ္စုပ္ပန္နံ အဇ္ဈတ္တံ ဝါ ဗဟိဒ္ဓါ ဝါ ဩဠာရိကံ ဝါ သုခုမံ ဝါ ဟီနံ ဝါ ပဏီတံ ဝါ ယံ ဒူရေ သန္တိကေ ဝါ၊ သဗ္ဗံ ဝိညာဏံ ‘နေတံ မမ၊ နေသောဟမသ္မိ၊ န မေသော အတ္တာ’တိ ဧဝမေတံ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ ဒိသွာ အနုပါဒါဝိမုတ္တော ဟောတိ. ဧဝံ ခေါ၊ ကပ္ပ၊ ဇာနတော ဧဝံ ပဿတော ဣမသ္မိဉ္စ သဝိညာဏကေ ကာယေ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗနိမိတ္တေသု အဟင်္ကာရမမင်္ကာရမာနာပဂတံ မာနသံ ဟောတိ ဝိဓာ သမတိက္ကန္တံ သန္တံ သုဝိမုတ္တ’’န္တိ. တေရသမံ.

ဓမ္မကထိကဝဂ္ဂေါ ဒွါဒသမော.

တဿုဒ္ဒါနံ –

အဝိဇ္ဇာ ဝိဇ္ဇာ ဒွေ ကထိကာ၊ ဗန္ဓနာ ပရိပုစ္ဆိတာ ဒုဝေ၊

သံယောဇနံ ဥပါဒါနံ၊ သီလံ သုတဝါ ဒွေ စ ကပ္ပေနာတိ.