၆. မဟာဓမ္မသမာဒါနသုတ္တံ

၄၇၃. ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဘိက္ခဝေါ’’တိ. ‘‘ဘဒန္တေ’’တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ယေဘုယျေန၊ ဘိက္ခဝေ၊ သတ္တာ ဧဝံကာမာ ဧဝံဆန္ဒာ ဧဝံအဓိပ္ပါယာ – ‘အဟော ဝတ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယေယျုံ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎေယျု’န္တိ. တေသံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သတ္တာနံ ဧဝံကာမာနံ ဧဝံဆန္ဒာနံ ဧဝံအဓိပ္ပါယာနံ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တတြ တုမှေ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကံ ဟေတုံ ပစ္စေထာ’’တိ? ‘‘ဘဂဝံမူလကာ နော၊ ဘန္တေ၊ ဓမ္မာ၊ ဘဂဝံနေတ္တိကာ၊ ဘဂဝံပဋိသရဏာ. သာဓု ဝတ၊ ဘန္တေ၊ ဘဂဝန္တညေဝ ပဋိဘာတု ဧတဿ ဘာသိတဿ အတ္ထော၊ ဘဂဝတော သုတွာ ဘိက္ခူ ဓာရေဿန္တီ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ သုဏာထ၊ သာဓုကံ မနသိ ကရောထ၊ ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ၊ ဘန္တေ’’တိ ခေါ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

၄၇၄. ‘‘ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အဿုတဝါ ပုထုဇ္ဇနော၊ အရိယာနံ အဒဿာဝီ အရိယဓမ္မဿ အကောဝိဒေါ အရိယဓမ္မေ အဝိနီတော၊ သပ္ပုရိသာနံ အဒဿာဝီ သပ္ပုရိသဓမ္မဿ အကောဝိဒေါ သပ္ပုရိသဓမ္မေ အဝိနီတော၊ သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဇာနာတိ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဇာနာတိ၊ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဇာနာတိ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဇာနာတိ. သော သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဇာနန္တော အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဇာနန္တော၊ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဇာနန္တော အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဇာနန္တော၊ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ သေဝတိ သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န သေဝတိ၊ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဘဇတိ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဘဇတိ. တဿ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ သေဝတော သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အသေဝတော၊ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဘဇတော ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဘဇတော အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ အဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘သုတဝါ စ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အရိယသာဝကော၊ အရိယာနံ ဒဿာဝီ အရိယဓမ္မဿ ကောဝိဒေါ အရိယဓမ္မေ သုဝိနီတော၊ သပ္ပုရိသာနံ ဒဿာဝီ သပ္ပုရိသဓမ္မဿ ကောဝိဒေါ သပ္ပုရိသဓမ္မေ သုဝိနီတော၊ သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနာတိ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနာတိ၊ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနာတိ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနာတိ. သော သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနန္တော အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနန္တော၊ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနန္တော အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဇာနန္တော၊ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န သေဝတိ သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ သေဝတိ၊ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ န ဘဇတိ ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဘဇတိ. တဿ အသေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အသေဝတော သေဝိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ သေဝတော၊ အဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ အဘဇတော ဘဇိတဗ္ဗေ ဓမ္မေ ဘဇတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ ဝိဒ္ဒသုနော.

၄၇၅. ‘‘စတ္တာရိမာနိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနာနိ. ကတမာနိ စတ္တာရိ? အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ၊ အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ၊ အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ၊ အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ.

၄၇၆. ‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ [ယဒိဒံ (သီ.)] ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ၊ တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါက’န္တိ. တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ အပ္ပဇာနန္တော တံ သေဝတိ၊ တံ န ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ သေဝတော၊ တံ အပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ အဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါက’န္တိ. တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ အပ္ပဇာနန္တော တံ သေဝတိ၊ တံ န ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ သေဝတော၊ တံ အပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ အဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ၊ တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါက’န္တိ. တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ အပ္ပဇာနန္တော တံ န သေဝတိ၊ တံ ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ အသေဝတော၊ တံ ပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ အဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ၊ တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ နပ္ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါက’န္တိ. တံ အဝိဒွါ အဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ အပ္ပဇာနန္တော တံ န သေဝတိ၊ တံ ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ အသေဝတော၊ တံ ပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ အဝိဒ္ဒသုနော.

၄၇၇. ‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါက’န္တိ. တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနန္တော တံ န သေဝတိ၊ တံ ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ အသေဝတော၊ တံ ပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ ဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါက’န္တိ. တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနန္တော တံ န သေဝတိ၊ တံ ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ အသေဝတော၊ တံ ပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ ဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါက’န္တိ. တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနန္တော တံ သေဝတိ၊ တံ န ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ သေဝတော၊ တံ အပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ ဝိဒ္ဒသုနော.

‘‘တတြ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနာတိ – ‘ဣဒံ ခေါ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါက’န္တိ. တံ ဝိဒွါ ဝိဇ္ဇာဂတော ယထာဘူတံ ပဇာနန္တော တံ သေဝတိ၊ တံ န ပရိဝဇ္ဇေတိ. တဿ တံ သေဝတော၊ တံ အပရိဝဇ္ဇယတော၊ အနိဋ္ဌာ အကန္တာ အမနာပါ ဓမ္မာ ပရိဟာယန္တိ၊ ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ ဓမ္မာ အဘိဝဍ္ဎန္တိ. တံ ကိဿ ဟေတု? ဧဝဉှေတံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဟောတိ ယထာ တံ ဝိဒ္ဒသုနော.

၄၇၈. ‘‘ကတမဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ၊ ပါဏာတိပါတပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ကာမေသု မိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ၊ ကာမေသု မိစ္ဆာစာရပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန မုသာဝါဒီ ဟောတိ၊ မုသာဝါဒပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ပိသုဏဝါစော ဟောတိ၊ ပိသုဏဝါစာပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ဖရုသဝါစော ဟောတိ၊ ဖရုသဝါစာပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန သမ္ဖပ္ပလာပီ ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ အဘိဇ္ဈာပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ ဗျာပါဒပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ. သော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ.

၄၇၉. ‘‘ကတမဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ပါဏာတိပါတီ ဟောတိ၊ ပါဏာတိပါတပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန အဒိန္နာဒါယီ ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ကာမေသုမိစ္ဆာစာရီ ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန မုသာဝါဒီ ဟောတိ၊ မုသာဝါဒပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ပိသုဏဝါစော ဟောတိ၊ ပိသုဏဝါစာပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ဖရုသဝါစော ဟောတိ၊ ဖရုသဝါစာပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန သမ္ဖပ္ပလာပီ ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန အဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ အဘိဇ္ဈာပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ ဗျာပါဒပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ၊ မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ. သော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ အပါယံ ဒုဂ္ဂတိံ ဝိနိပါတံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ.

၄၈၀. ‘‘ကတမဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဖရုသာယ ဝါစာယ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပါ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ အနဘိဇ္ဈာပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ အဗျာပါဒပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ ဒုက္ခေန သဟာပိ ဒေါမနဿေန သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိပစ္စယာ စ ဒုက္ခံ ဒေါမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ. သော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဣဒံ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ.

၄၈၁. ‘‘ကတမဉ္စ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ? ဣဓ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဧကစ္စော သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ပါဏာတိပါတာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန အဒိန္နာဒါနာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ကာမေသုမိစ္ဆာစာရာ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန မုသာဝါဒါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ မုသာဝါဒါ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ပိသုဏာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ပိသုဏာယ ဝါစာယ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန ဖရုသာယ ဝါစာယ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ ဖရုသာယ ဝါစာယ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန သမ္ဖပ္ပလာပါ ပဋိဝိရတော ဟောတိ၊ သမ္ဖပ္ပလာပါ ဝေရမဏီပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန အနဘိဇ္ဈာလု ဟောတိ၊ အနဘိဇ္ဈာပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန အဗျာပန္နစိတ္တော ဟောတိ၊ အဗျာပါဒပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ၊ သဟာပိ သုခေန သဟာပိ သောမနဿေန သမ္မာဒိဋ္ဌိ ဟောတိ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိပစ္စယာ စ သုခံ သောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေတိ. သော ကာယဿ ဘေဒါ ပရံ မရဏာ သုဂတိံ သဂ္ဂံ လောကံ ဥပပဇ္ဇတိ. ဣဒံ၊ ဝုစ္စတိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ. ဣမာနိ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ စတ္တာရိ ဓမ္မသမာဒါနာနိ.

၄၈၂. ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ တိတ္တကာလာဗု ဝိသေန သံသဋ္ဌော. အထ ပုရိသော အာဂစ္ဆေယျ ဇီဝိတုကာမော အမရိတုကာမော သုခကာမော ဒုက္ခပ္ပဋိကူလော. တမေနံ ဧဝံ ဝဒေယျုံ – ‘အမ္ဘော ပုရိသ၊ အယံ တိတ္တကာလာဗု ဝိသေန သံသဋ္ဌော၊ သစေ အာကင်္ခသိ ပိဝ [ပိပ (သီ. ပီ.)]. တဿ တေ ပိဝတော [ပိပတော (သီ. ပီ.)] စေဝ နစ္ဆာဒေဿတိ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ [ပီတွာ (သီ.)] စ ပန မရဏံ ဝါ နိဂစ္ဆသိ မရဏမတ္တံ ဝါ ဒုက္ခ’န္တိ. သော တံ အပ္ပဋိသင်္ခါယ ပိဝေယျ၊ နပ္ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ. တဿ တံ ပိဝတော စေဝ နစ္ဆာဒေယျ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန မရဏံ ဝါ နိဂစ္ဆေယျ မရဏမတ္တံ ဝါ ဒုက္ခံ. တထူပမာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ ဓမ္မသမာဒါနံ ဝဒါမိ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ ဒုက္ခဝိပါကံ.

၄၈၃. ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ အာပါနီယကံသော ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော ဂန္ဓသမ္ပန္နော ရသသမ္ပန္နော. သော စ ခေါ ဝိသေန သံသဋ္ဌော. အထ ပုရိသော အာဂစ္ဆေယျ ဇီဝိတုကာမော အမရိတုကာမော သုခကာမော ဒုက္ခပ္ပဋိကူလော. တမေနံ ဧဝံ ဝဒေယျုံ – ‘အမ္ဘော ပုရိသ၊ အယံ အာပါနီယကံသော ဝဏ္ဏသမ္ပန္နော ဂန္ဓသမ္ပန္နော ရသသမ္ပန္နော. သော စ ခေါ ဝိသေန သံသဋ္ဌော၊ သစေ အာကင်္ခသိ ပိဝ. တဿ တေ ပိဝတောဟိ [ပိဝတောပိ (က.)] ခေါ ဆာဒေဿတိ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန မရဏံ ဝါ နိဂစ္ဆသိ မရဏမတ္တံ ဝါ ဒုက္ခ’န္တိ. သော တံ အပ္ပဋိသင်္ခါယ ပိဝေယျ၊ နပ္ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ. တဿ တံ ပိဝတောဟိ ခေါ ဆာဒေယျ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန မရဏံ ဝါ နိဂစ္ဆေယျ မရဏမတ္တံ ဝါ ဒုက္ခံ. တထူပမာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ ဓမ္မသမာဒါနံ ဝဒါမိ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခံ အာယတိံ ဒုက္ခဝိပါကံ.

၄၈၄. ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ပူတိမုတ္တံ နာနာဘေသဇ္ဇေဟိ သံသဋ္ဌံ. အထ ပုရိသော အာဂစ္ဆေယျ ပဏ္ဍုကရောဂီ. တမေနံ ဧဝံ ဝဒေယျုံ – ‘အမ္ဘော ပုရိသ၊ ဣဒံ ပူတိမုတ္တံ နာနာဘေသဇ္ဇေဟိ သံသဋ္ဌံ၊ သစေ အာကင်္ခသိ ပိဝ. တဿ တေ ပိဝတောဟိ ခေါ နစ္ဆာဒေဿတိ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန သုခီ ဘဝိဿသီ’တိ. သော တံ ပဋိသင်္ခါယ ပိဝေယျ၊ နပ္ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ. တဿ တံ ပိဝတောဟိ ခေါ နစ္ဆာဒေယျ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန သုခီ အဿ. တထူပမာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ ဓမ္မသမာဒါနံ ဝဒါမိ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နဒုက္ခံ အာယတိံ သုခဝိပါကံ.

၄၈၅. ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဒဓိ စ မဓု စ သပ္ပိ စ ဖာဏိတဉ္စ ဧကဇ္ဈံ သံသဋ္ဌံ. အထ ပုရိသော အာဂစ္ဆေယျ လောဟိတပက္ခန္ဒိကော. တမေနံ ဧဝံ ဝဒေယျုံ – ‘အမ္ဘော ပုရိသ၊ ဣဒံ ဒဓိံ စ မဓုံ စ သပ္ပိံ စ ဖာဏိတဉ္စ ဧကဇ္ဈံ သံသဋ္ဌံ၊ သစေ အာကင်္ခသိ ပိဝ. တဿ တေ ပိဝတော စေဝ ဆာဒေဿတိ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန သုခီ ဘဝိဿသီ’တိ. သော တံ ပဋိသင်္ခါယ ပိဝေယျ၊ နပ္ပဋိနိဿဇ္ဇေယျ. တဿ တံ ပိဝတော စေဝ ဆာဒေယျ ဝဏ္ဏေနပိ ဂန္ဓေနပိ ရသေနပိ၊ ပိဝိတွာ စ ပန သုခီ အဿ. တထူပမာဟံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဣမံ ဓမ္မသမာဒါနံ ဝဒါမိ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ.

၄၈၆. ‘‘သေယျထာပိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဝဿာနံ ပစ္ဆိမေ မာသေ သရဒသမယေ ဝိဒ္ဓေ ဝိဂတဝလာဟကေ ဒေဝေ အာဒိစ္စော နဘံ အဗ္ဘုဿက္ကမာနော သဗ္ဗံ အာကာသဂတံ တမဂတံ အဘိဝိဟစ္စ ဘာသတေ စ တပတေ စ ဝိရောစတေ စ၊ ဧဝမေဝ ခေါ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ယမိဒံ ဓမ္မသမာဒါနံ ပစ္စုပ္ပန္နသုခဉ္စေဝ အာယတိဉ္စ သုခဝိပါကံ တဒညေ ပုထုသမဏဗြာဟ္မဏပရပ္ပဝါဒေ အဘိဝိဟစ္စ ဘာသတေ စ တပတေ စ ဝိရောစတေ စာ’’တိ.

ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. အတ္တမနာ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒုန္တိ.

မဟာဓမ္မသမာဒါနသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ ဆဋ္ဌံ.