သေဒမောစနဂါထာ

(၁) အဝိပ္ပဝါသပဉှာဝဏ္ဏနာ

၄၇၉. သေဒမောစနဂါထာသု အသံဝါသောတိ ဥပေါသထပဝါရဏာဒိနာ သံဝါသေန အသံဝါသော. သမ္ဘောဂေါ ဧကစ္စော တဟိံ န လဗ္ဘတီတိ အကပ္ပိယသမ္ဘောဂေါ န လဗ္ဘတိ၊ နဟာပနဘောဇနာဒိပဋိဇဂ္ဂနံ ပန မာတရာယေဝ ကာတုံ လဗ္ဘတိ. အဝိပ္ပဝါသေန အနာပတ္တီတိ သဟဂါရသေယျာယ အနာပတ္တိ. ပဉှာ မေသာ ကုသလေဟိ စိန္တိတာတိ ဧသာ ပဉှာ ကုသလေဟိ ပဏ္ဍိတေဟိ စိန္တိတာ. အဿာ ဝိဿဇ္ဇနံ ဒါရကမာတုယာ ဘိက္ခုနိယာ ဝေဒိတဗ္ဗံ၊ တဿာ ဟိ ပုတ္တံ သန္ဓာယေတံ ဝုတ္တန္တိ.

အဝိဿဇ္ဇိတဂါထာ ဂရုဘဏ္ဍံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ၊ အတ္ထော ပနဿာ ဂရုဘဏ္ဍဝိနိစ္ဆယေ ဝုတ္တောယေဝ.

ဒသ ပုဂ္ဂလေ န ဝဒါမီတိ သေနာသနက္ခန္ဓကေ ဝုတ္တေ ဒသ ပုဂ္ဂလေ န ဝဒါမိ. ဧကာဒသ ဝိဝဇ္ဇိယာတိ ယေ မဟာခန္ဓကေ ဧကာဒသ ဝိဝဇ္ဇနီယပုဂ္ဂလာ ဝုတ္တာ၊ တေပိ န ဝဒါမိ. အယံ ပဉှာ နဂ္ဂံ ဘိက္ခုံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ကထံ နု သိက္ခာယ အသာဓာရဏောတိ ပဉှာ နဟာပိတပုဗ္ဗကံ ဘိက္ခုံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. အယဉှိ ခုရဘဏ္ဍံ ပရိဟရိတုံ န လဘတိ၊ အညေ လဘန္တိ၊ တသ္မာ သိက္ခာယ အသာဓာရဏော.

တံ ပုဂ္ဂလံ ကတမံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါတိ အယံ ပဉှာ နိမ္မိတဗုဒ္ဓံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

အဓောနာဘိံ ဝိဝဇ္ဇိယာတိ အဓောနာဘိံ ဝိဝဇ္ဇေတွာ. အယံ ပဉှာ ယံ တံ အသီသကံ ကဗန္ဓံ၊ ယဿ ဥရေ အက္ခီနိ စေဝ မုခဉ္စ ဟောတိ၊ တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ဘိက္ခု သညာစိကာယ ကုဋိန္တိ အယံ ပဉှာ တိဏစ္ဆာဒနံ ကုဋိံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ဒုတိယပဉှာ သဗ္ဗမတ္တိကာမယံ ကုဋိံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

အာပဇ္ဇေယျ ဂရုကံ ဆေဇ္ဇဝတ္ထုန္တိ အယံ ပဉှာ ဝဇ္ဇပဋိစ္ဆာဒိကံ ဘိက္ခုနိံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ဒုတိယပဉှာ ပဏ္ဍကာဒယော အဘဗ္ဗပုဂ္ဂလေ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ဧကာဒသပိ ဟိ တေ ဂိဟိဘာဝေယေဝ ပါရာဇိကံ ပတ္တာ.

ဝါစာတိ ဝါစာယ အနာလပန္တော. ဂိရံ နော စ ပရေ ဘဏေယျာတိ ‘‘ဣတိ ဣမေ သောဿန္တီ’’တိ ပရပုဂ္ဂလေ သန္ဓာယ သဒ္ဒမ္ပိ န နိစ္ဆာရေယျ. အယံ ပဉှာ ‘‘သန္တိံ အာပတ္တိံ နာဝိကရေယျ၊ သမ္ပဇာနမုသာဝါဒဿ ဟောတီ’’တိ ဣမံ မုသာဝါဒံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. တဿ ဟိ ဘိက္ခုနော အဓမ္မိကာယ ပဋိညာယ တုဏှီဘူတဿ နိသိန္နဿ မနောဒွါရေ အာပတ္တိ နာမ နတ္ထိ. ယသ္မာ ပန အာဝိကာတဗ္ဗံ န အာဝိကရောတိ၊ တေနဿ ဝစီဒွါရေ အကိရိယတော အယံ အာပတ္တိ သမုဋ္ဌာတီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာ.

သံဃာဒိသေသာ စတုရောတိ အယံ ပဉှာ အရုဏုဂ္ဂေ ဂါမန္တရပရိယာပန္နံ နဒိပါရံ ဩက္ကန္တဘိက္ခုနိံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ၊ သာ ဟိ သကဂါမတော ပစ္စူသသမယေ နိက္ခမိတွာ အရုဏုဂ္ဂမနကာလေ ဝုတ္တပ္ပကာရံ နဒိပါရံ ဩက္ကန္တမတ္တာဝ ရတ္တိဝိပ္ပဝါသဂါမန္တရနဒိပါရဂဏမှာဩဟီယနလက္ခဏေန ဧကပ္ပဟာရေနေဝ စတုရော သံဃာဒိသေသေ အာပဇ္ဇတိ.

သိယာ အာပတ္တိယော နာနာတိ အယံ ပဉှာ ဧကတောဥပသမ္ပန္နာ ဒွေ ဘိက္ခုနိယော သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. တာသု ဟိ ဘိက္ခူနံ သန္တိကေ ဧကတောဥပသမ္ပန္နာယ ဟတ္ထတော ဂဏှန္တဿ ပါစိတ္တိယံ၊ ဘိက္ခုနီနံ သန္တိကေ ဧကတောဥပသမ္ပန္နာယ ဟတ္ထတော ဂဏှန္တဿ ဒုက္ကဋံ.

စတုရော ဇနာ သံဝိဓာယာတိ အာစရိယော စ တယော စ အန္တေဝါသိကာ ဆမာသကံ ဘဏ္ဍံ အဝဟရိံသု၊ အာစရိယဿ သာဟတ္ထိကာ တယော မာသကာ၊ အာဏတ္တိယာပိ တယောဝ တသ္မာ ထုလ္လစ္စယံ အာပဇ္ဇတိ၊ ဣတရေသံ သာဟတ္ထိကော ဧကေကော၊ အာဏတ္တိကာ ပဉ္စာတိ တသ္မာ ပါရာဇိကံ အာပဇ္ဇိံသု. အယမေတ္ထ သင်္ခေပေါ. ဝိတ္ထာရော ပန အဒိန္နာဒါနပါရာဇိကေ သံဝိဒါဝဟာရဝဏ္ဏနာယံ ဝုတ္တော.

(၂) ပါရာဇိကာဒိပဉှာဝဏ္ဏနာ

၄၈၀. ဆိဒ္ဒံ တသ္မိံ ဃရေ နတ္ထီတိ အယံ ပဉှာ ဒုဿကုဋိအာဒီနိ သန္ထတပေယျာလဉ္စ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

တေလံ မဓုံ ဖာဏိတန္တိ ဂါထာ လိင်္ဂပရိဝတ္တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

နိဿဂ္ဂိယေနာတိ ဂါထာ ပရိဏာမနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ယော ဟိ သံဃဿ ပရိဏတလာဘတော ဧကံ စီဝရံ အတ္တနော၊ ဧကံ အညဿာတိ ဒွေ စီဝရာနိ ‘‘ဧကံ မယှံ၊ ဧကံ တဿ ဒေဟီ’’တိ ဧကပယဩဂေန ပရိဏာမေတိ၊ သော နိဿဂ္ဂိယပါစိတ္တိယဉ္စေဝ သုဒ္ဓိကပါစိတ္တိယဉ္စ ဧကတော အာပဇ္ဇတိ.

ကမ္မဉ္စ တံ ကုပ္ပေယျ ဝဂ္ဂပစ္စယာတိ အယံ ပဉှာ ဒွါဒသယောဇနပမာဏေသု ဗာရာဏသိအာဒီသု နဂရေသု ဂါမသီမံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ပဒဝီတိဟာရမတ္တေနာတိ ဂါထာ သဉ္စရိတ္တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ၊ အတ္ထောပိ စဿာ သဉ္စရိတ္တဝဏ္ဏနာယမေဝ ဝုတ္တော.

သဗ္ဗာနိ တာနိ နိဿဂ္ဂိယာနီတိ အယံ ပဉှာ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ ဓောဝါပနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. သစေ ဟိ တိဏ္ဏမ္ပိ စီဝရာနံ ကာကဦဟဒနံ ဝါ ကဒ္ဒမမက္ခိတံ ဝါ ကဏ္ဏံ ဂဟေတွာ ဘိက္ခုနီ ဥဒကေန ဓောဝတိ၊ ဘိက္ခုဿ ကာယဂတာနေဝ နိဿဂ္ဂိယာနိ ဟောန္တိ.

သရဏဂမနမ္ပိ န တဿ အတ္ထီတိ သရဏဂမနဥပသမ္ပဒါပိ နတ္ထိ. အယံ ပန ပဉှာ မဟာပဇာပတိယာ ဥပသမ္ပဒံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ဟနေယျ အနရိယံ မန္ဒောတိ တဉှိ ဣတ္ထိံ ဝါ ပုရိသံ ဝါ အနရိယံ ဟနေယျ. အယံ ပဉှာ လိင်္ဂပရိဝတ္တေန ဣတ္ထိဘူတံ ပိတရံ ပုရိသဘူတဉ္စ မာတရံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

န တေနာနန္တရံ ဖုသေတိ အယံ ပဉှာ မိဂသိင်္ဂတာပသသီဟကုမာရာဒီနံ ဝိယ တိရစ္ဆာနမာတာပိတရော သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

အစောဒယိတွာတိ ဂါထာ ဒူတေနုပသမ္ပဒံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. စောဒယိတွာတိ ဂါထာ ပဏ္ဍကာဒီနံ ဥပသမ္ပဒံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ကုရုန္ဒိယံ ပန ‘‘ပဌမဂါထာ အဋ္ဌ အသမ္မုခါကမ္မာနိ၊ ဒုတိယာ အနာပတ္တိကဿ ကမ္မံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ’’တိ အာဂတံ.

ဆိန္ဒန္တဿ အာပတ္တီတိ ဝနပ္ပတိံ ဆိန္ဒန္တဿ ပါရာဇိကံ၊ တိဏလတာဒိံ ဆိန္ဒန္တဿ ပါစိတ္တိယံ၊ အင်္ဂဇာတံ ဆိန္ဒန္တဿ ထုလ္လစ္စယံ. ဆိန္ဒန္တဿ အနာပတ္တီတိ ကေသေ စ နခေ စ ဆိန္ဒန္တဿ အနာပတ္တိ. ဆာဒေန္တဿ အာပတ္တီတိ အတ္တနော အာပတ္တိံ ဆာဒေန္တဿ အညေသံ ဝါ အာပတ္တိံ. ဆာဒေန္တဿ အနာပတ္တီတိ ဂေဟာဒီနိ ဆာဒေန္တဿ အနာပတ္တိ.

သစ္စံ ဘဏန္တောတိ ဂါထာယ ‘‘သိခရဏီသိ ဥဘတောဗျဉ္ဇနာသီ’’တိ သစ္စံ ဘဏန္တော ဂရုကံ အာပဇ္ဇတိ၊ သမ္ပဇာနမုသာဝါဒေ ပန မုသာ ဘာသတော လဟုကာပတ္တိ ဟောတိ၊ အဘူတာရောစနေ မုသာ ဘဏန္တော ဂရုကံ အာပဇ္ဇတိ၊ ဘူတာရောစနေ သစ္စံ ဘာသတော လဟုကာပတ္တိ ဟောတီတိ.

(၃) ပါစိတ္တိယာဒိပဉှာဝဏ္ဏနာ

၄၈၁. အဓိဋ္ဌိတန္တိ ဂါထာ နိဿဂ္ဂိယစီဝရံ အနိဿဇ္ဇိတွာ ပရိဘုဉ္ဇန္တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

အတ္ထင်္ဂတေ သူရိယေတိ ဂါထာ ရောမန္ထကံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

န ရတ္တစိတ္တောတိ ဂါထာယ အယမတ္ထော – ရတ္တစိတ္တော မေထုနဓမ္မပါရာဇိကံ အာပဇ္ဇတိ. ထေယျစိတ္တော အဒိန္နာဒါနပါရာဇိကံ၊ ပရံ မရဏာယ စေတေန္တော မနုဿဝိဂ္ဂဟပါရာဇိကံ၊ သံဃဘေဒကော ပန န ရတ္တစိတ္တော န စ ပန ထေယျစိတ္တော န စာပိ သော ပရံ မရဏာယ စေတယိ၊ သလာကံ ပနဿ ဒေန္တဿ ဟောတိ ဆေဇ္ဇံ၊ ပါရာဇိကံ ဟောတိ၊ သလာကံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ ဘေဒကာနုဝတ္တကဿ ထုလ္လစ္စယံ.

ဂစ္ဆေယျ အဍ္ဎယောဇနန္တိ အယံ ပဉှာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတနိဂြောဓသဒိသံ ဧကကုလဿ ရုက္ခမူလံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ကာယိကာနီတိ အယံ ဂါထာ သမ္ဗဟုလာနံ ဣတ္ထီနံ ကေသေ ဝါ အင်္ဂုလိယော ဝါ ဧကတော ဂဏှန္တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ဝါစသိကာနီတိ အယံ ဂါထာ ‘‘သဗ္ဗာ တုမှေ သိခရဏိယော’’တိအာဒိနာ နယေန ဒုဋ္ဌုလ္လဘာဏိံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

တိဿိတ္ထိယော မေထုနံ တံ န သေဝေတိ တိဿော ဣတ္ထိယော ဝုတ္တာ၊ တာသုပိ ယံ တံ မေထုနံ နာမ၊ တံ န သေဝတိ. တယော ပုရိသေတိ တယော ပုရိသေပိ ဥပဂန္တွာ မေထုနံ န သေဝတိ. တယော အနရိယပဏ္ဍကေတိ ဥဘတောဗျဉ္ဇနသင်္ခါတေ တယော အနရိယေ တယော စ ပဏ္ဍကေတိ ဣမေပိ ဆ ဇနေ ဥပဂန္တွာ မေထုနံ န သေဝတိ. န စာစရေ မေထုနံ ဗျဉ္ဇနသ္မိန္တိ အနုလောမပါရာဇိကဝသေနပိ မေထုနံ နာစရတိ. ဆေဇ္ဇံ သိယာ မေထုနဓမ္မပစ္စယာတိ သိယာ မေထုနဓမ္မပစ္စယာ ပါရာဇိကန္တိ. အယံ ပဉှာ အဋ္ဌဝတ္ထုကံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ၊ တဿာ ဟိ မေထုနဓမ္မဿ ပုဗ္ဗဘာဂံ ကာယသံသဂ္ဂံ အာပဇ္ဇိတုံ ဝါယမန္တိယာ မေထုနဓမ္မပစ္စယာ ဆေဇ္ဇံ ဟောတိ.

မာတရံ စီဝရန္တိ အယံ ဂါထာ ပိဋ္ဌိသမယေ ဝဿိကသာဋိကတ္ထံ သတုပ္ပါဒကရဏံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. ဝိနိစ္ဆယော ပနဿာ ဝဿိကသာဋိကသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာယမေဝ ဝုတ္တော.

ကုဒ္ဓေါ အာရာဓကော ဟောတီတိ ဂါထာ တိတ္ထိယဝတ္တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. တိတ္ထိယော ဟိ ဝတ္တံ ပူရယမာနော တိတ္ထိယာနံ ဝဏ္ဏေ ဘညမာနေ ကုဒ္ဓေါ အာရာဓကော ဟောတိ၊ ဝတ္ထုတ္တယဿ ဝဏ္ဏေ ဘညမာနေ ကုဒ္ဓေါ ဂါရယှော ဟောတီတိ တတ္ထေဝဿာ ဝိတ္ထာရော ဝုတ္တော. ဒုတိယဂါထာပိ တမေဝ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

သံဃာဒိသေသန္တိအာဒိ ဂါထာ ယာ ဘိက္ခုနီ အဝဿုတာဝ အဝဿုတဿ ပုရိသဿ ဟတ္ထတော ပိဏ္ဍပါတံ ဂဟေတွာ မနုဿမံသလသုဏပဏီတဘောဇနသေသအကပ္ပိယမံသေဟိ သဒ္ဓိံ ဩမဒ္ဒိတွာ အဇ္ဈောဟရတိ၊ တံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

ဧကော ဥပသမ္ပန္နော ဧကော အနုပသမ္ပန္နောတိ ဂါထာ အာကာသဂတံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. သစေ ဟိ ဒွီသု သာမဏေရေသု ဧကော ဣဒ္ဓိယာ ကေသဂ္ဂမတ္တမ္ပိ ပထဝိံ မုဉ္စိတွာ နိသိန္နော ဟောတိ၊ သော အနုပသမ္ပန္နော နာမ ဟောတိ. သံဃေနာပိ အာကာသေ နိသီဒိတွာ ဘူမိဂတဿ ကမ္မံ န ကာတဗ္ဗံ. သစေ ကရောတိ၊ ကုပ္ပတိ.

အကပ္ပကတန္တိ ဂါထာ အစ္ဆိန္နစီဝရကံ ဘိက္ခုံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. တသ္မိံယေဝ စဿာ သိက္ခာပဒေ ဝိတ္ထာရေန ဝိနိစ္ဆယောပိ ဝုတ္တော.

န ဒေတိ န ပဋိဂ္ဂဏှာတီတိ နာပိ ဥယျောဇိကာ ဒေတိ၊ န ဥယျောဇိတာ တဿာ ဟတ္ထတော ဂဏှာတိ. ပဋိဂ္ဂဟော တေန န ဝိဇ္ဇတီတိ တေနေဝ ကာရဏေန ဥယျောဇိကာယ ဟတ္ထတော ဥယျောဇိတာယ ပဋိဂ္ဂဟော န ဝိဇ္ဇတိ. အာပဇ္ဇတိ ဂရုကန္တိ ဧဝံ သန္တေပိ အဝဿုတဿ ဟတ္ထတော ပိဏ္ဍပါတဂ္ဂဟဏေ ဥယျောဇေန္တီ သံဃာဒိသေသာပတ္တိံ အာပဇ္ဇတိ. တဉ္စ ပရိဘောဂပစ္စယာတိ တဉ္စ ပန အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇမာနာ တဿာ ဥယျောဇိတာယ ပရိဘောဂပစ္စယာ အာပဇ္ဇတိ. တဿာ ဟိ ဘောဇနပရိယောသာနေ ဥယျောဇိကာယ သံဃာဒိသေသော ဟောတီတိ. ဒုတိယဂါထာ တဿာယေဝ ဥဒကဒန္တပေါနဂ္ဂဟဏေ ဥယျောဇနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ.

န ဘိက္ခုနီ နော စ ဖုသေယျ ဝဇ္ဇန္တိ သတ္တရသကေသု ဟိ အညတရံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတွာ အနာဒရိယေန ဆာဒယမာနာပိ ဘိက္ခုနီ ဆာဒနပစ္စယာ ဝဇ္ဇံ န ဖုသတိ၊ အညံ နဝံ အာပတ္တိံ နာပဇ္ဇတိ၊ ပဋိစ္ဆန္နာယ ဝါ အပ္ပဋိစ္ဆန္နာယ ဝါ အာပတ္တိယာ ပက္ခမာနတ္တမေဝ လဘတိ. အယံ ပန ဘိက္ခုနီပိ န ဟောတိ၊ သာဝသေသဉ္စ ဂရုကံ အာပဇ္ဇိတွာ ဆာဒေတွာ ဝဇ္ဇံ န ဖုသတိ. ပဉှာ မေသာ ကုသလေဟိ စိန္တိတာတိ အယံ ကိရ ပဉှာ ဥက္ခိတ္တကဘိက္ခုံ သန္ဓာယ ဝုတ္တာ. တေန ဟိ သဒ္ဓိံ ဝိနယကမ္မံ နတ္ထိ၊ တသ္မာ သော သံဃာဒိသေသံ အာပဇ္ဇိတွာ ဆာဒေန္တော ဝဇ္ဇံ န ဖုသတီတိ.

သေဒမောစနဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.