(၁) ကာယိကာဒိအာပတ္တိဝဏ္ဏနာ

၄၇၄. ‘‘ကတိ အာပတ္တိယော ကာယိကာ’’တိအာဒိဂါထာနံ ဝိဿဇ္ဇနေ ဆ အာပတ္တိယော ကာယိကာတိ အန္တရပေယျာလေ စတုတ္ထေန အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနေန ဆ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ၊ ‘‘ဘိက္ခု မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝတိ၊ အာပတ္တိ ပါရာဇိကဿာ’’တိအာဒိနာ နယေန ဝုတ္တာပတ္တိယော. ကာယဒွါရေ သမုဋ္ဌိတတ္တာ ဟိ ဧတာ ကာယိကာတိ ဝုစ္စန္တိ. ဆ ဝါစသိကာတိ တသ္မိံယေဝ အန္တရပေယျာလေ ပဉ္စမေန အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနေန ဆ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ၊ ‘‘ဘိက္ခု ပါပိစ္ဆော ဣစ္ဆာပကတော’’တိအာဒိနာ နယေန ဝုတ္တာပတ္တိယော. ဆာဒေန္တဿ တိဿောတိ ဝဇ္ဇပဋိစ္ဆာဒိကာယ ဘိက္ခုနိယာ ပါရာဇိကံ၊ ဘိက္ခုဿ သံဃာဒိသေသပဋိစ္ဆာဒနေ ပါစိတ္တိယံ၊ အတ္တနော ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိပဋိစ္ဆာဒနေ ဒုက္ကဋံ. ပဉ္စ သံသဂ္ဂပစ္စယာတိ ဘိက္ခုနိယာ ကာယသံသဂ္ဂေ ပါရာဇိကံ၊ ဘိက္ခုနော သံဃာဒိသေသော၊ ကာယေန ကာယပဋိဗဒ္ဓေ ထုလ္လစ္စယံ၊ နိဿဂ္ဂိယေန ကာယပဋိဗဒ္ဓေ ဒုက္ကဋံ၊ အင်္ဂုလိပတောဒကေ ပါစိတ္တိယန္တိ ဣမာ ကာယသံသဂ္ဂပစ္စယာ ပဉ္စာပတ္တိယော.

အရုဏုဂ္ဂေ တိဿောတိ ဧကရတ္တဆာရတ္တသတ္တာဟဒသာဟမာသာတိက္ကမဝသေန နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ၊ ဘိက္ခုနိယာ ရတ္တိဝိပ္ပဝါသေ သံဃာဒိသေသော၊ ‘‘ပဌမမ္ပိ ယာမံ ဆာဒေတိ၊ ဒုတိယမ္ပိ တတိယမ္ပိ ယာမံ ဆာဒေတိ၊ ဥဒ္ဓသ္တေ အရုဏေ ဆန္နာ ဟောတိ အာပတ္တိ၊ ယော ဆာဒေတိ သော ဒုက္ကဋံ ဒေသာပေတဗ္ဗော’’တိ ဣမာ အရုဏုဂ္ဂေ တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ. ဒွေ ယာဝတတိယကာတိ ဧကာဒသ ယာဝတတိယကာ နာမ၊ ပညတ္တိဝသေန ပန ဒွေ ဟောန္တိ ဘိက္ခူနံ ယာဝတတိယကာ ဘိက္ခုနီနံ ယာဝတတိယကာတိ. ဧကေတ္ထ အဋ္ဌဝတ္ထုကာတိ ဘိက္ခုနီနံယေဝ ဧကာ ဧတ္ထ ဣမသ္မိံ သာသနေ အဋ္ဌဝတ္ထုကာ နာမ. ဧကေန သဗ္ဗသင်္ဂဟောတိ ‘‘ယဿ သိယာ အာပတ္တိ၊ သော အာဝိကရေယျာ’’တိ ဣမိနာ ဧကေန နိဒါနုဒ္ဒေသေန သဗ္ဗသိက္ခာပဒါနဉ္စ သဗ္ဗပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနဉ္စ သင်္ဂဟော ဟောတိ.

ဝိနယဿ ဒွေ မူလာနီတိ ကာယော စေဝ ဝါစာ စ. ဂရုကာ ဒွေ ဝုတ္တာတိ ပါရာဇိကသံဃာဒိသေသာ. ဒွေ ဒုဋ္ဌုလ္လစ္ဆာဒနာတိ ဝဇ္ဇပဋိစ္ဆာဒိကာယ ပါရာဇိကံ သံဃာဒိသေသံ ပဋိစ္ဆာဒကဿ ပါစိတ္တိယန္တိ ဣမာ ဒွေ ဒုဋ္ဌုလ္လစ္ဆာဒနာပတ္တိယော နာမ.

ဂါမန္တရေ စတဿောတိ ‘‘ဘိက္ခု ဘိက္ခုနိယာ သဒ္ဓိံ သံဝိဒဟတိ၊ ဒုက္ကဋံ၊ အညဿ ဂါမဿ ဥပစာရံ ဩက္ကမတိ၊ ပါစိတ္တိယံ၊ ဘိက္ခုနိယာ ဂါမန္တရံ ဂစ္ဆန္တိယာ ပရိက္ခိတ္တေ ဂါမေ ပဌမပါဒေ ထုလ္လစ္စယံ၊ ဒုတိယပါဒေ သံဃာဒိသေသော၊ အပရိက္ခိတ္တဿ ပဌမပါဒေ ဥပစာရောက္ကမနေ ထုလ္လစ္စယံ၊ ဒုတိယပါဒေ သံဃာဒိသေသော’’တိ ဣမာ ဂါမန္တရေ ဒုက္ကဋပါစိတ္တိယထုလ္လစ္စယသံဃအာဒိသေသဝသေန စတဿော အာပတ္တိယော. စတဿော နဒိပါရပစ္စယာတိ ‘‘ဘိက္ခု ဘိက္ခုနိယာ သဒ္ဓိံ သံဝိဒဟတိ၊ ဒုက္ကဋံ၊ နာဝံ အဘိရုဟတိ၊ ပါစိတ္တိယံ၊ ဘိက္ခုနိယာ နဒိပါရံ ဂစ္ဆန္တိယာ ဥတ္တရဏကာလေ ပဌမပါဒေ ထုလ္လစ္စယံ၊ ဒုတိယပါဒေ သံဃာဒိသေသော’’တိ ဣမာ စတဿော. ဧကမံသေ ထုလ္လစ္စယန္တိ မနုဿမံသေ. နဝမံသေသု ဒုက္ကဋန္တိ သေသအကပ္ပိယမံသေသု.

ဒွေ ဝါစသိကာ ရတ္တိန္တိ ဘိက္ခုနီ ရတ္တန္ဓကာရေ အပ္ပဒီပေ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဟတ္ထပါသေ ဌိတာ သလ္လပတိ၊ ပါစိတ္တိယံ၊ ဟတ္ထပါသံ ဝိဇဟိတွာ ဌိတာ သလ္လပတိ၊ ဒုက္ကဋံ. ဒွေ ဝါစသိကာ ဒိဝါတိ ဘိက္ခုနီ ဒိဝါ ပဋိစ္ဆန္နေ ဩကာသေ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဟတ္ထပါသေ ဌိတာ သလ္လပတိ၊ ပါစိတ္တိယံ၊ ဟတ္ထပါသံ ဝိဇဟိတွာ သလ္လပတိ၊ ဒုက္ကဋံ. ဒဒမာနဿ တိဿောတိ မရဏာဓိပ္ပါယော မနုဿဿ ဝိသံ ဒေတိ၊ သော စေ တေန မရတိ၊ ပါရာဇိကံ၊ ယက္ခပေတာနံ ဒေတိ၊ တေ စေ မရန္တိ၊ ထုလ္လစ္စယံ၊ တိရစ္ဆာနဂတဿ ဒေတိ၊ သော စေ မရတိ၊ ပါစိတ္တိယံ၊ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရဒါနေ ပါစိတ္တိယန္တိ ဧဝံ ဒဒမာနဿ တိဿော အာပတ္တိယော. စတ္တာရော စ ပဋိဂ္ဂဟေတိ ဟတ္ထဂ္ဂါဟ-ဝေဏိဂ္ဂါဟေသု သံဃာဒိသေသော၊ မုခေန အင်္ဂဇာတဂ္ဂဟဏေ ပါရာဇိကံ၊ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရပဋိဂ္ဂဟဏေ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ၊ အဝဿုတာယ အဝဿုတဿ ဟတ္ထတော ခါဒနီယံ ဘောဇနီယံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တိယာ ထုလ္လစ္စယံ၊ ဧဝံ ပဋိဂ္ဂဟေ စတ္တာရော အာပတ္တိက္ခန္ဓာ ဟောန္တိ.