၃. ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ
၂၈၃. တေန သမယေန ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါတိ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသိက္ခာပဒံ. တတ္ထ အာဒိဿာတိ အပဒိသိတွာ. ဝဏ္ဏမ္ပိ ဘဏတီတိအာဒီနိ ပရတော အာဝိ ဘဝိဿန္တိ. ဆိန္နိကာတိ ဆိန္နဩတ္တပ္ပါ. ဓုတ္တိကာတိ သဌာ. အဟိရိကာယောတိ နိလ္လဇ္ဇာ. ဥဟသန္တီတိ သိတံ ကတွာ မန္ဒဟသိတံ ဟသန္တိ. ဥလ္လပန္တီတိ ‘‘အဟော အယျော’’တိအာဒိနာ နယေန ဥစ္စကရဏိံ နာနာဝိဓံ ပလောဘနကထံ ကထေန္တိ. ဥဇ္ဇဂ္ဃန္တီတိ မဟာဟသိတံ ဟသန္တိ. ဥပ္ပဏ္ဍေန္တီတိ ‘‘ပဏ္ဍကော အယံ၊ နာယံ ပုရိသော’’တိအာဒိနာ နယေန ပရိဟာသံ ကရောန္တိ.
၂၈၅. သာရတ္တောတိ ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစဿာဒရာဂေန သာရတ္တော. အပေက္ခဝါ ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တောတိ ဝုတ္တနယမေဝ၊ ကေဝလံ ဣဓ ဝါစဿာဒရာဂေါ ယောဇေတဗ္ဗော. မာတုဂါမံ ဒုဋ္ဌုလ္လာဟိ ဝါစာဟီတိ ဧတ္ထ အဓိပ္ပေတံ မာတုဂါမံ ဒဿေန္တော ‘‘မာတုဂါမော’’တိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဝိညူ ပဋိဗလာ သုဘာသိတဒုဗ္ဘာသိတံ ဒုဋ္ဌုလ္လာဒုဋ္ဌုလ္လံ အာဇာနိတုန္တိ ယာ ပဏ္ဍိတာ သာတ္ထကနိရတ္ထကကထံ အသဒ္ဓမ္မသဒ္ဓမ္မပဋိသံယုတ္တကထဉ္စ ဇာနိတုံ ပဋိဗလာ၊ အယံ ဣဓ အဓိပ္ပေတာ. ယာ ပန မဟလ္လိကာပိ ဗာလာ ဧလမူဂါ အယံ ဣဓ အနဓိပ္ပေတာတိ ဒဿေတိ.
ဩဘာသေယျာတိ အဝဘာသေယျ နာနာပ္ပကာရကံ အသဒ္ဓမ္မဝစနံ ဝဒေယျ. ယသ္မာ ပနေဝံ ဩဘာသန္တဿ ယော သော ဩဘာသော နာမ၊ သော အတ္ထတော အဇ္ဈာစာရော ဟောတိ ရာဂဝသေန အဘိဘဝိတွာ သညမဝေလံ အာစာရော၊ တသ္မာ တမတ္ထံ ဒဿေန္တော ‘‘ဩဘာသေယျာတိ အဇ္ဈာစာရော ဝုစ္စတီ’’တိ အာဟ. ယထာ တန္တိ ဧတ္ထ တန္တိ နိပါတမတ္တံ၊ ယထာ ယုဝါ ယုဝတိန္တိ အတ္ထော.
ဒွေ မဂ္ဂေ အာဒိဿာတိအာဒိ ယေနာကာရေန ဩဘာသတော သံဃာဒိသေသော ဟောတိ၊ တံ ဒဿေတုံ ဝုတ္တံ. တတ္ထ ဒွေ မဂ္ဂေတိ ဝစ္စမဂ္ဂဉ္စ ပဿာဝမဂ္ဂဉ္စ. သေသံ ဥဒ္ဒေသေ တာဝ ပါကဋမေဝ. နိဒ္ဒေသေ ပန ထောမေတီတိ ‘‘ဣတ္ထိလက္ခဏေန သုဘလက္ခဏေန သမန္နာဂတာသီ’’တိ ဝဒတိ၊ န တာဝ သီသံ ဧတိ. ‘‘တဝ ဝစ္စမဂ္ဂေါ စ ပဿာဝမဂ္ဂေါ စ ဤဒိသော တေန နာမ ဤဒိသေန ဣတ္ထိလက္ခဏေန သုဘလက္ခဏေန သမန္နာဂတာသီ’’တိ ဝဒတိ၊ သီသံ ဧတိ၊ သံဃာဒိသေသော. ဝဏ္ဏေတိ ပသံသတီတိ ဣမာနိ ပန ထောမနပဒဿေဝ ဝေဝစနာနိ.
ခုံသေတီတိ ဝါစာပတောဒေန ဃဋ္ဋေတိ. ဝမ္ဘေတီတိ အပသာဒေတိ. ဂရဟတီတိ ဒေါသံ ဒေတိ. ပရတော ပန ပါဠိယာ အာဂတေဟိ ‘‘အနိမိတ္တာသီ’’တိအာဒီဟိ ဧကာဒသဟိ ပဒေဟိ အဃဋိတေ သီသံ န ဧတိ၊ ဃဋိတေပိ တေသု သိခရဏီသိ သမ္ဘိန္နာသိ ဥဘတောဗျဉ္ဇနာသီတိ ဣမေဟိ တီဟိ ဃဋိတေယေဝ သံဃာဒိသေသော.
ဒေဟိ မေတိ ယာစနာယပိ ဧတ္တကေနေဝ သီသံ န ဧတိ၊ ‘‘မေထုနံ ဓမ္မံ ဒေဟီ’’တိ ဧဝံ မေထုနဓမ္မေန ဃဋိတေ ဧဝ သံဃာဒိသေသော.
ကဒါ တေ မာတာ ပသီဒိဿတီတိအာဒီသု အာယာစနဝစနေသုပိ ဧတ္တကေနေဝ သီသံ န ဧတိ၊ ‘‘ကဒါ တေ မာတာ ပသီဒိဿတိ၊ ကဒါ တေ မေထုနံ ဓမ္မံ လဘိဿာမီ’’တိ ဝါ ‘‘တဝ မာတရိ ပသန္နာယ မေထုနံ ဓမ္မံ လဘိဿာမီ’’တိ ဝါ အာဒိနာ ပန နယေန မေထုနဓမ္မေန ဃဋိတေယေဝ သံဃာဒိသေသော.
ကထံ တွံ သာမိကဿ ဒေသီတိအာဒီသု ပုစ္ဆာဝစနေသုပိ မေထုနဓမ္မန္တိ ဝုတ္တေယေဝ သံဃာဒိသေသော၊ န ဣတရထာ. ဧဝံ ကိရ တွံ သာမိကဿ ဒေသီတိ ပဋိပုစ္ဆာဝစနေသုပိ ဧသေဝ နယော.
အာစိက္ခနာယ ပုဋ္ဌော ဘဏတီတိ ‘‘ကထံ ဒဒမာနာ သာမိကဿ ပိယာ ဟောတီ’’တိ ဧဝံ ပုဋ္ဌော အာစိက္ခတိ. ဧတ္ထ စ ‘‘ဧဝံ ဒေဟိ ဧဝံ ဒဒမာနာ’’တိ ဝုတ္တေပိ သီသံ န ဧတိ. ‘‘မေထုနဓမ္မံ ဧဝံ ဒေဟိ ဧဝံ ဥပနေဟိ ဧဝံ မေထုနဓမ္မံ ဒဒမာနာ ဥပနယမာနာ ပိယာ ဟောတီ’’တိအာဒိနာ ပန နယေန မေထုနဓမ္မေန ဃဋိတေယေဝ သံဃာဒိသေသော. အနုသာသနီဝစနေသုပိ ဧသေဝ နယော.
အက္ကောသနိဒ္ဒေသေ – အနိမိတ္တာသီတိ နိမိတ္တရဟိတာသိ၊ ကုဉ္စိကပဏာလိမတ္တမေဝ တဝ ဒကသောတန္တိ ဝုတ္တံ ဟောတိ.
နိမိတ္တမတ္တာသီတိ တဝ ဣတ္ထိနိမိတ္တံ အပရိပုဏ္ဏံ သညာမတ္တမေဝါတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. အလောဟိတာတိ သုက္ခသောတာ. ဓုဝလောဟိတာတိ နိစ္စလောဟိတာ ကိလိန္နဒကသောတာ. ဓုဝစောဠာတိ နိစ္စပက္ခိတ္တာဏိစောဠာ၊ သဒါ အာဏိစောဠကံ သေဝသီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ပဂ္ဃရန္တီတိ သဝန္တီ၊ သဒါ တေ မုတ္တံ သဝတီတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. သိခရဏီတိ ဗဟိနိက္ခန္တအာဏိမံသာ. ဣတ္ထိပဏ္ဍကာတိ အနိမိတ္တာဝ ဝုစ္စတိ. ဝေပုရိသိကာတိ သမဿုဒါဌိကာ ပုရိသရူပါ ဣတ္ထီ. သမ္ဘိန္နာတိ သမ္ဘိန္နဝစ္စမဂ္ဂပဿာဝမဂ္ဂါ. ဥဘတောဗျဉ္ဇနာတိ ဣတ္ထိနိမိတ္တေန စ ပုရိသနိမိတ္တေန စာတိ ဥဘောဟိ ဗျဉ္ဇနေဟိ သမန္နာဂတာ.
ဣမေသု စ ပန ဧကာဒသသု ပဒေသု သိခရဏီသိ သမ္ဘိန္နာသိ ဥဘတောဗျဉ္ဇနာသီတိ ဣမာနိယေဝ တီဏိ ပဒါနိ သုဒ္ဓါနိ သီသံ ဧန္တိ. ဣတိ ဣမာနိ စ တီဏိ ပုရိမာနိ စ ဝစ္စမဂ္ဂပဿာဝမဂ္ဂမေထုနဓမ္မပဒါနိ တီဏီတိ ဆ ပဒါနိ သုဒ္ဓါနိ အာပတ္တိကရာနိ. သေသာနိ အနိမိတ္တာတိအာဒီနိ ‘‘အနိမိတ္တေ မေထုနဓမ္မံ မေ ဒေဟီ’’တိ ဝါ ‘‘အနိမိတ္တာသိ မေထုနဓမ္မံ မေ ဒေဟီ’’တိ ဝါ အာဒိနာ နယေန မေထုနဓမ္မေန ဃဋိတာနေဝ အာပတ္တိကရာနိ ဟောန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာနိ.
၂၈၆. ဣဒါနိ ယွာယံ ဩတိဏ္ဏော ဝိပရိဏတေန စိတ္တေန ဩဘာသတိ၊ တဿ ဝစ္စမဂ္ဂပဿာဝမဂ္ဂေ အာဒိဿ ဧတေသံ ဝဏ္ဏဘဏနာဒီနံ ဝသေန ဝိတ္ထာရတော အာပတ္တိဘေဒံ ဒဿေန္တော ‘‘ဣတ္ထီ စ ဟောတိ ဣတ္ထိသညီ’’တိအာဒိမာဟ. တေသံ အတ္ထော ကာယသံသဂ္ဂေ ဝုတ္တနယေနေဝ ဝေဒိတဗ္ဗော.
အယံ ပန ဝိသေသော – အဓက္ခကန္တိ အက္ခကတော ပဋ္ဌာယ အဓော. ဥဗ္ဘဇာဏုမဏ္ဍလ ဇာဏုမဏ္ဍလတော ပဋ္ဌာယ ဥဒ္ဓံ. ဥဗ္ဘက္ခကန္တိ အက္ခကတော ပဋ္ဌာယ ဥဒ္ဓံ. အဓော ဇာဏုမဏ္ဍလန္တိ ဇာဏုမဏ္ဍလတော ပဋ္ဌာယ အဓော. အက္ခကံ ပန ဇာဏုမဏ္ဍလဉ္စ ဧတ္ထေဝ ဒုက္ကဋက္ခေတ္တေ သင်္ဂဟံ ဂစ္ဆန္တိ ဘိက္ခုနိယာ ကာယသံသဂ္ဂေ ဝိယ. န ဟိ ဗုဒ္ဓါ ဂရုကာပတ္တိံ သာဝသေသံ ပညပေန္တီတိ. ကာယပ္ပဋိဗဒ္ဓန္တိ ဝတ္ထံ ဝါ ပုပ္ဖံ ဝါ အာဘရဏံ ဝါ.
၂၈၇. အတ္ထပုရေက္ခာရဿာတိ အနိမိတ္တာတိအာဒီနံ ပဒါနံ အတ္ထံ ကထေန္တဿ၊ အဋ္ဌကထံ ဝါ သဇ္ဈာယံ ကရောန္တဿ.
ဓမ္မပုရေက္ခာရဿာတိ ပါဠိံ ဝါစေန္တဿ ဝါ သဇ္ဈာယန္တဿ ဝါ. ဧဝံ အတ္ထဉ္စ ဓမ္မဉ္စ ပုရက္ခတွာ ဘဏန္တဿ အတ္ထပုရေက္ခာရဿ စ ဓမ္မပုရေက္ခာရဿ စ အနာပတ္တိ.
အနုသာသနိပုရေက္ခာရဿာတိ ‘‘ဣဒါနိပိ အနိမိတ္တာသိ ဥဘတ္တောဗျဉ္ဇနာသိ အပ္ပမာဒံ ဣဒါနိ ကရေယျာသိ၊ ယထာ အာယတိမ္ပိ ဧဝရူပါ န ဟောဟိသီ’’တိ ဧဝံ အနုသိဋ္ဌိံ ပုရက္ခတွာ ဘဏန္တဿ အနုသာသနိပုရေက္ခာရဿ အနာပတ္တိ. ယော ပန ဘိက္ခုနီနံ ပါဠိံ ဝါစေန္တော ပကတိဝါစနာမဂ္ဂံ ပဟာယ ဟသန္တော ဟသန္တော ‘‘သိခရဏီသိ သမ္ဘိန္နာသိ ဥဘတောဗျဉ္ဇနာသီ’’တိ ပုနပ္ပုနံ ဘဏတိ၊ တဿ အာပတ္တိယေဝ. ဥမ္မတ္တကဿ အနာပတ္တိ. ဣဓ အာဒိကမ္မိကော ဥဒါယိတ္ထေရော၊ တဿ အနာပတ္တိ အာဒိကမ္မိကဿာတိ.
ပဒဘာဇနီယဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.
သမုဋ္ဌာနာဒီသု ဣဒံ သိက္ခာပဒံ တိသမုဋ္ဌာနံ ကာယစိတ္တတော ဝါစာစိတ္တတော ကာယဝါစာစိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ၊ ကိရိယံ၊ သညာဝိမောက္ခံ၊ သစိတ္တကံ၊ လောကဝဇ္ဇံ၊ ကာယကမ္မံ၊ ဝစီကမ္မံ၊ အကုသလစိတ္တံ၊ ဒွိဝေဒနန္တိ.
၂၈၈. ဝိနီတဝတ္ထူသု လောဟိတဝတ္ထုသ္မိံ သော ဘိက္ခု ဣတ္ထိယာ လောဟိတကံ နိမိတ္တံ သန္ဓာယာဟ – ဣတရာ န အညာသိ၊ တသ္မာ ဒုက္ကဋံ.
ကက္ကသလောမန္တိ ရဿလောမေဟိ ဗဟုလောမံ. အာကိဏ္ဏလောမန္တိ ဇဋိတလောမံ. ခရလောမန္တိ ထဒ္ဓလောမံ. ဒီဃလောမန္တိ အရဿလောမံ. သဗ္ဗံ ဣတ္ထိနိမိတ္တမေဝ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ.
၂၈၉. ဝါပိတံ ခေါ တေတိ အသဒ္ဓမ္မံ သန္ဓာယာဟ၊ သာ အသလ္လက္ခေတွာ နော စ ခေါ ပဋိဝုတ္တန္တိ အာဟ. ပဋိဝုတ္တံ နာမ ဥဒကဝပ္ပေ ဗီဇေဟိ အပ္ပတိဋ္ဌိတောကာသေ ပါဏကေဟိ ဝိနာသိတဗီဇေ ဝါ ဩကာသေ ပုန ဗီဇံ ပတိဋ္ဌာပေတွာ ဥဒကေန အာသိတ္တံ၊ ထလဝပ္ပေ ဝိသမပတိတာနံ ဝါ ဗီဇာနံ သမကရဏတ္ထာယ ပုန အဋ္ဌဒန္တကေန သမီကတံ၊ တေသု အညတရံ သန္ဓာယ ဧသာ အာဟ.
မဂ္ဂဝတ္ထုသ္မိံ မဂ္ဂေါ သံသီဒတီတိ အင်္ဂဇာတမဂ္ဂံ သန္ဓာယာဟ. သေသံ ဥတ္တာနမေဝါတိ.
ဒုဋ္ဌုလ္လဝါစာသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.