၆. အစ္ဆရာသုတ္တဝဏ္ဏနာ
၄၆. ဆဋ္ဌေ အစ္ဆရာဂဏသင်္ဃုဋ္ဌန္တိ အယံ ကိရ ဒေဝပုတ္တော သတ္ထုသာသနေ ပဗ္ဗဇိတွာ ဝတ္တပဋိပတ္တိံ ပူရယမာနော ပဉ္စဝဿကာလေ ပဝါရေတွာ ဒွေမာတိကံ ပဂုဏံ ကတွာ ကမ္မာကမ္မံ ဥဂ္ဂဟေတွာ စိတ္တရုစိတံ ကမ္မဋ္ဌာနံ ဥဂ္ဂဏှိတွာ သလ္လဟုကဝုတ္တိကော အရညံ ပဝိသိတွာ ယော ဘဂဝတာ မဇ္ဈိမယာမော သယနဿ ကောဋ္ဌာသောတိ အနုညာတော. တသ္မိမ္ပိ သမ္ပတ္တေ ‘‘ပမာဒဿ ဘာယာမီ’’တိ မဉ္စကံ ဥက္ခိပိတွာ ရတ္တိဉ္စ ဒိဝါ စ နိရာဟာရော ကမ္မဋ္ဌာနမေဝ မနသာကာသိ.
အထဿ အဗ္ဘန္တရေ သတ္ထကဝါတာ ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ ဇီဝိတံ ပရိယာဒိယိံသု. သော ဓုရသ္မိံယေဝ ကာလမကာသိ. ယော ဟိ ကောစိ ဘိက္ခု စင်္ကမေ စင်္ကမမာနော ဝါ အာလမ္ဗနတ္ထမ္ဘံ နိဿာယ ဌိတော ဝါ စင်္ကမကောဋိယံ စီဝရံ သီသေ ဌပေတွာ နိသိန္နော ဝါ နိပန္နော ဝါ ပရိသမဇ္ဈေ အလင်္ကတဓမ္မာသနေ ဓမ္မံ ဒေသေန္တော ဝါ ကာလံ ကရောတိ၊ သဗ္ဗော သော ဓုရသ္မိံ ကာလံ ကရောတိ နာမ. ဣတိ အယံ စင်္ကမနေ ကာလံ ကတွာ ဥပနိဿယမန္ဒတာယ အာသဝက္ခယံ အပ္ပတ္တော တာဝတိံသဘဝနေ မဟာဝိမာနဒွါရေ နိဒ္ဒါယိတွာ ပဗုဇ္ဈန္တော ဝိယ ပဋိသန္ဓိံ အဂ္ဂဟေသိ. တာဝဒေဝဿ သုဝဏ္ဏတောရဏံ ဝိယ တိဂါဝုတော အတ္တဘာဝေါ နိဗ္ဗတ္တိ.
အန္တောဝိမာနေ သဟဿမတ္တာ အစ္ဆရာ တံ ဒိသွာ၊ ‘‘ဝိမာနသာမိကော ဒေဝပုတ္တော အာဂတော၊ ရမယိဿာမ န’’န္တိ တူရိယာနိ ဂဟေတွာ ပရိဝါရယိံသု. ဒေဝပုတ္တော န တာဝ စုတဘာဝံ ဇာနာတိ၊ ပဗ္ဗဇိတသညီယေဝ အစ္ဆရာ ဩလောကေတွာ ဝိဟာရစာရိကံ အာဂတံ မာတုဂါမံ ဒိသွာ လဇ္ဇီ. ပံသုကူလိကော ဝိယ ဥပရိ ဌိတံ ဃနဒုကူလံ ဧကံသံ ကရောန္တော အံသကူဋံ ပဋိစ္ဆာဒေတွာ ဣန္ဒြိယာနိ ဩက္ခိပိတွာ အဓောမုခေါ အဋ္ဌာသိ. တဿ ကာယဝိကာရေနေဝ တာ ဒေဝတာ ‘‘သမဏဒေဝပုတ္တော အယ’’န္တိ ဉတွာ ဧဝမာဟံသု – ‘‘အယျ၊ ဒေဝပုတ္တ၊ ဒေဝလောကော နာမာယံ၊ န သမဏဓမ္မဿ ကရဏောကာသော၊ သမ္ပတ္တိံ အနုဘဝနောကာသော’’တိ. သော တထေဝ အဋ္ဌာသိ. ဒေဝတာ ‘‘န တာဝါယံ သလ္လက္ခေတီ’’တိ တူရိယာနိ ပဂ္ဂဏှိံသု. သော တထာပိ အနောလောကေန္တောဝ အဋ္ဌာသိ.
အထဿ သဗ္ဗကာယိကံ အာဒါသံ ပုရတော ဌပယိံသု. သော ဆာယံ ဒိသွာ စုတဘာဝံ ဉတွာ၊ ‘‘န မယာ ဣမံ ဌာနံ ပတ္ထေတွာ သမဏဓမ္မော ကတော၊ ဥတ္တမတ္ထံ အရဟတ္တံ ပတ္ထေတွာ ကတော’’တိ သမ္ပတ္တိယာ ဝိပ္ပဋိသာရီ အဟောသိ၊ ‘‘သုဝဏ္ဏပဋံ ပဋိလဘိဿာမီ’’တိ တက္ကယိတွာ ယုဒ္ဓဋ္ဌာနံ ဩတိဏ္ဏမလ္လော မူလကမုဋ္ဌိံ လဘိတွာ ဝိယ. သော – ‘‘အယံ သဂ္ဂသမ္ပတ္တိ နာမ သုလဘာ၊ ဗုဒ္ဓါနံ ပါတုဘာဝေါ ဒုလ္လဘော’’တိ စိန္တေတွာ ဝိမာနံ အပဝိသိတွာဝ အသမ္ဘိန္နေနေဝ သီလေန အစ္ဆရာသံဃပရိဝုတော ဒသဗလဿ သန္တိကံ အာဂမ္မ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ ဌိတော ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ.
တတ္ထ အစ္ဆရာဂဏသင်္ဃုဋ္ဌန္တိ အစ္ဆရာဂဏေန ဂီတဝါဒိတသဒ္ဒေဟိ သံဃောသိတံ. ပိသာစဂဏသေဝိတန္တိ တမေဝ အစ္ဆရာဂဏံ ပိသာစဂဏံ ကတွာ ဝဒတိ. ဝနန္တိ နန္ဒနဝနံ သန္ဓာယ ဝဒတိ. အယဉှိ နိယာမစိတ္တတာယ အတ္တနော ဂရုဘာဝေန ဒေဝဂဏံ ‘‘ဒေဝဂဏော’’တိ ဝတ္တုံ န ရောစေတိ. ‘‘ပိသာစဂဏော’’တိ ဝဒတိ. နန္ဒနဝနဉ္စ ‘‘နန္ဒန’’န္တိ အဝတွာ ‘‘မောဟန’’န္တိ ဝဒတိ. ကထံ ယာတြာ ဘဝိဿတီတိ ကထံ နိဂ္ဂမနံ ဘဝိဿတိ၊ ကထံ အတိက္ကမော ဘဝိဿတိ၊ အရဟတ္တဿ မေ ပဒဋ္ဌာနဘူတံ ဝိပဿနံ အာစိက္ခထ ဘဂဝါတိ ဝဒတိ.
အထ ဘဂဝါ ‘‘အတိသလ္လိခတေဝ အယံ ဒေဝပုတ္တော၊ ကိံ နု ခေါ ဣဒ’’န္တိ? အာဝဇ္ဇေန္တော အတ္တနော သာသနေ ပဗ္ဗဇိတဘာဝံ ဉတွာ – ‘‘အယံ အစ္စာရဒ္ဓဝီရိယတာယ ကာလံ ကတွာ ဒေဝလောကေ နိဗ္ဗတ္တော၊ အဇ္ဇာပိဿ စင်္ကမနသ္မိံယေဝ အတ္တဘာဝေါ အသမ္ဘိန္နေန သီလေန အာဂတော’’တိ စိန္တေသိ. ဗုဒ္ဓါ စ အကတာဘိနိဝေသဿ အာဒိကမ္မိကဿ အကတပရိကမ္မဿ အန္တေဝါသိနော စိတ္တကာရော ဘိတ္တိပရိကမ္မံ ဝိယ – ‘‘သီလံ တာဝ သောဓေဟိ၊ သမာဓိံ ဘာဝေဟိ၊ ကမ္မဿကတပညံ ဥဇုံ ကရောဟီ’’တိ ပဌမံ ပုဗ္ဗဘာဂပ္ပဋိပဒံ အာစိက္ခန္တိ၊ ကာရကဿ ပန ယုတ္တပယုတ္တဿ အရဟတ္တမဂ္ဂပဒဋ္ဌာနဘူတံ သဏှသုခုမံ သုညတာဝိပဿနံယေဝ အာစိက္ခန္တိ၊ အယဉ္စ ဒေဝပုတ္တော ကာရကော အဘိန္နသီလော၊ ဧကော မဂ္ဂေါ အဿ အနာဂတောတိ သုညတာဝိပဿနံ အာစိက္ခန္တော ဥဇုကော နာမာတိအာဒိမာဟ.
တတ္ထ ဥဇုကောတိ ကာယဝင်္ကာဒီနံ အဘာဝတော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ ဥဇုကော နာမ. အဘယာ နာမ သာ ဒိသာတိ နိဗ္ဗာနံ သန္ဓာယာဟ. တသ္မိံ ဟိ ကိဉ္စိ ဘယံ နတ္ထိ၊ တံ ဝါ ပတ္တဿ ဘယံ နတ္ထီတိ ‘‘အဘယာ နာမ သာ ဒိသာ’’တိ ဝုတ္တံ. ရထော အကူဇနောတိ အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါဝ အဓိပ္ပေတော. ယထာ ဟိ ပါကတိကရထော အက္ခေ ဝါ အနဗ္ဘဉ္ဇိတေ အတိရေကေသု ဝါ မနုဿေသု အဘိရုဠှေသု ကူဇတိ ဝိရဝတိ၊ န ဧဝံ အရိယမဂ္ဂေါ. သော ဟိ ဧကပ္ပဟာရေန စတုရာသီတိယာပိ ပါဏသဟဿေသု အဘိရုဟန္တေသု န ကူဇတိ န ဝိရဝတိ. တသ္မာ ‘‘အကူဇနော’’တိ ဝုတ္တော. ဓမ္မစက္ကေဟိ သံယုတောတိ ကာယိကစေတသိကဝီရိယသင်္ခါတေဟိ ဓမ္မစက္ကေဟိ သံယုတ္တော.
ဟိရီတိ ဧတ္ထ ဟိရိဂ္ဂဟဏေန ဩတ္တပ္ပမ္ပိ ဂဟိတမေဝ ဟောတိ. တဿ အပါလမ္ဗောတိ ယထာ ဗာဟိရကရထဿ ရထေ ဌိတာနံ ယောဓာနံ အပတနတ္ထာယ ဒါရုမယံ အပါလမ္ဗနံ ဟောတိ၊ ဧဝံ ဣမဿ မဂ္ဂရထဿ အဇ္ဈတ္တဗဟိဒ္ဓါသမုဋ္ဌာနံ ဟိရောတ္တပ္ပံ အပါလမ္ဗနံ. သတျဿ ပရိဝါရဏန္တိ ရထဿ သီဟစမ္မာဒိပရိဝါရော ဝိယ ဣမဿာပိ မဂ္ဂရထဿ သမ္ပယုတ္တာ သတိ ပရိဝါရဏံ. ဓမ္မန္တိ လောကုတ္တရမဂ္ဂံ. သမ္မာဒိဋ္ဌိပုရေဇဝန္တိ ဝိပဿနာသမ္မာဒိဋ္ဌိပုရေဇဝါ အဿ ပုဗ္ဗယာယိကာတိ သမ္မာဒိဋ္ဌိပုရေဇဝေါ၊ တံ သမ္မာဒိဋ္ဌိပုရေဇဝံ. ယထာ ဟိ ပဌမတရံ ရာဇပုရိသေဟိ ကာဏကုဏိအာဒီနံနီဟရဏေန မဂ္ဂေ သောဓိတေ ပစ္ဆာ ရာဇာ နိက္ခမတိ၊ ဧဝမေဝံ ဝိပဿနာ သမ္မာဒိဋ္ဌိယာ အနိစ္စာဒိဝသေန ခန္ဓာဒီသု သောဓိတေသု ပစ္ဆာ ဘူမိလဒ္ဓဝဋ္ဋံ ပရိဇာနမာနာ မဂ္ဂသမ္မာဒိဋ္ဌိ ဥပ္ပဇ္ဇတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဓမ္မာဟံ သာရထိံ ဗြူမိ၊ သမ္မာဒိဋ္ဌိပုရေဇဝ’’န္တိ.
ဣတိ ဘဂဝါ ဒေသနံ နိဋ္ဌာပေတွာ အဝသာနေ စတ္တာရိ သစ္စာနိ ဒီပေသိ. ဒေသနာပရိယောသာနေ ဒေဝပုတ္တော သောတာပတ္တိဖလေ ပတိဋ္ဌာသိ. ယထာ ဟိ ရညော ဘောဇနကာလေ အတ္တနော မုခပ္ပမာဏေ ကဗဠေ ဥက္ခိတ္တေ အင်္ကေ နိသိန္နော ပုတ္တော အတ္တနော မုခပ္ပမာဏေနေဝ တတော ကဗဠံ ကရောတိ၊ ဧဝမေဝံ ဘဂဝတိ အရဟတ္တနိကူဋေန ဒေသနံ ဒေသေန္တေပိ သတ္တာ အတ္တနော ဥပနိဿယာနုရူပေန သောတာပတ္တိဖလာဒီနိ ပါပုဏန္တိ. အယမ္ပိ ဒေဝပုတ္တော သောတာပတ္တိဖလံ ပတွာ ဘဂဝန္တံ ဂန္ဓာဒီဟိ ပူဇေတွာ ပက္ကာမီတိ. ဆဋ္ဌံ.