၉. အဘယာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ
အဘယေ ဘိဒုရော ကာယောတိအာဒိကာ အဘယတ္ထေရိယာ ဂါထာ. အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရာ တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယံ ပုညံ ဥပစိနန္တီ သိခိဿ ဘဂဝတော ကာလေ ခတ္တိယမဟာသာလကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတွာ အရုဏရညော အဂ္ဂမဟေသီ အဟောသိ. ရာဇာ တဿာ ဧကဒိဝသံ ဂန္ဓသမ္ပန္နာနိ သတ္တ ဥပ္ပလာနိ အဒါသိ. သာ တာနိ ဂဟေတွာ ‘‘ကိံ မေ ဣမေဟိ ပိဠန္ဓန္တေဟိ. ယံနူနာဟံ ဣမေဟိ ဘဂဝန္တံ ပူဇေဿာမီ’’တိ စိန္တေတွာ နိသီဒိ. ဘဂဝါ စ ဘိက္ခာစာရဝေလာယံ ရာဇနိဝေသနံ ပါဝိသိ. သာ ဘဂဝန္တံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသာ ပစ္စုဂ္ဂန္တွာ တေဟိ ပုပ္ဖေဟိ ပူဇေတွာ ပဉ္စပတိဋ္ဌိတေန ဝန္ဒိ. သာ တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တီ ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ဥဇ္ဇေနိယံ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတွာ အဘယမာတုသဟာယိကာ ဟုတွာ တာယ ပဗ္ဗဇိတာယ တဿာ သိနေဟေန သယမ္ပိ ပဗ္ဗဇိတွာ တာယ သဒ္ဓိံ ရာဇဂဟေ ဝသမာနာ ဧကဒိဝသံ အသုဘဒဿနတ္ထံ သီတဝနံ အဂမာသိ. သတ္ထာ ဂန္ဓကုဋိယံ နိသိန္နောဝ တဿာ အနုဘူတပုဗ္ဗံ အာရမ္မဏံ ပုရတော ကတွာ တဿာ ဥဒ္ဓုမာတကာဒိဘာဝံ ပကာသေသိ. တံ ဒိသွာ သံဝေဂမာနသာ အဋ္ဌာသိ. သတ္ထာ ဩဘာသံ ဖရိတွာ ပုရတော နိသိန္နံ ဝိယ အတ္တာနံ ဒဿေတွာ –
၃၅. ‘‘အဘယေ ဘိဒုရော ကာယော၊ ယတ္ထ သတ္တာ ပုထုဇ္ဇနာ၊
နိက္ခိပိဿာမိမံ ဒေဟံ၊ သမ္ပဇာနာ သတီမတီ.
၃၆. ‘‘ဗဟူဟိ ဒုက္ခဓမ္မေဟိ၊ အပ္ပမာဒရတာယ မေ၊
တဏှက္ခယော အနုပ္ပတ္တော၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ. –
ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ. သာ ဂါထာပရိယောသာနေ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရီ ၂.၁.၇၁-၉၀) –
‘‘နဂရေ အရုဏဝတိယာ၊ အရုဏော နာမ ခတ္တိယော၊
တဿ ရညော အဟုံ ဘရိယာ၊ ဝါရိတံ ဝါရယာမဟံ.
‘‘သတ္တမာလံ ဂဟေတွာန၊ ဥပ္ပလာ ဒေဝဂန္ဓိကာ၊
နိသဇ္ဇ ပါသာဒဝရေ၊ ဧဝံ စိန္တေသိ တာဝဒေ.
‘‘ကိံ မေ ဣမာဟိ မာလာဟိ၊ သိရသာရောပိတာဟိ မေ၊
ဝရံ မေ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌဿ၊ ဉာဏမှိ အဘိရောပိတံ.
‘‘သမ္ဗုဒ္ဓံ ပဋိမာနေန္တီ၊ ဒွါရာသန္နေ နိသီဒဟံ၊
ယဒါ ဧဟိတိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ ပူဇယိဿံ မဟာမုနိံ.
‘‘ကကုဓော ဝိလသန္တောဝ၊ မိဂရာဇာဝ ကေသရီ၊
ဘိက္ခုသံဃေန သဟိတော၊ အာဂစ္ဆိ ဝီထိယာ ဇိနော.
‘‘ဗုဒ္ဓဿ ရံသိံ ဒိသွာန၊ ဟဋ္ဌာ သံဝိဂ္ဂမာနသာ၊
ဒွါရံ အဝါပုရိတွာန၊ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌမပူဇယိံ.
‘‘သတ္တ ဥပ္ပလပုပ္ဖါနိ၊ ပရိကိဏ္ဏာနိ အမ္ဗရေ၊
ဆဒိံ ကရောန္တော ဗုဒ္ဓဿ၊ မတ္ထကေ ဓာရယန္တိ တေ.
‘‘ဥဒဂ္ဂစိတ္တာ သုမနာ၊ ဝေဒဇာတာ ကတဉ္ဇလီ၊
တတ္ထ စိတ္တံ ပသာဒေတွာ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ.
‘‘မဟာနေလဿ ဆာဒနံ၊ ဓာရေန္တိ မမ မုဒ္ဓနိ၊
ဒိဗ္ဗဂန္ဓံ ပဝါယာမိ၊ သတ္တုပ္ပလဿိဒံ ဖလံ.
‘‘ကဒါစိ နီယမာနာယ၊ ဉာတိသံဃေန မေ တဒါ၊
ယာဝတာ ပရိသာ မယှံ၊ မဟာနေလံ ဓရီယတိ.
‘‘သတ္တတိ ဒေဝရာဇူနံ၊ မဟေသိတ္တမကာရယိံ၊
သဗ္ဗတ္ထ ဣဿရာ ဟုတွာ၊ သံသရာမိ ဘဝါဘဝေ.
‘‘တေသဋ္ဌိ စက္ကဝတ္တီနံ၊ မဟေသိတ္တမကာရယိံ၊
သဗ္ဗေ မမနုဝတ္တန္တိ၊ အာဒေယျဝစနာ အဟုံ.
‘‘ဥပ္ပလဿေဝ မေ ဝဏ္ဏော၊ ဂန္ဓော စေဝ ပဝါယတိ၊
ဒုဗ္ဗဏ္ဏိယံ န ဇာနာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ.
‘‘ဣဒ္ဓိပါဒေသု ကုသလာ၊ ဗောဇ္ဈင်္ဂဘာဝနာရတာ၊
အဘိညာပါရမိပ္ပတ္တာ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ.
‘‘သတိပဋ္ဌာနကုသလာ၊ သမာဓိဈာနဂေါစရာ၊
သမ္မပ္ပဓာနမနုယုတ္တာ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ.
‘‘ဝီရိယံ မေ ဓုရဓောရယှံ၊ ယောဂက္ခေမာဓိဝါဟနံ၊
သဗ္ဗာသဝပရိက္ခီဏာ၊ နတ္ထိ ဒါနိ ပုနဗ္ဘဝေါ.
‘‘ဧကတိံသေ ဣတော ကပ္ပေ၊ ယံ ပုပ္ဖမဘိပူဇယိံ၊
ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ. (အပ. ထေရီ ၂.၁.၇၁-၉၀)၊
အရဟတ္တံ ပန ပတွာ ဥဒါနေန္တီ တာ ဧဝ ဂါထာ ပရိဝတ္တိတွာ အဘာသိ.
တတ္ထ အဘယေတိ အတ္တာနမေဝ အာလပတိ. ဘိဒုရောတိ ဘိဇ္ဇနသဘာဝေါ၊ အနိစ္စောတိ အတ္ထော. ယတ္ထ သတ္တာ ပုထုဇ္ဇနာတိ ယသ္မိံ ခဏေန ဘိဇ္ဇနသီလေ အသုစိဒုဂ္ဂန္ဓဇေဂုစ္ဆပဋိက္ကူလသဘာဝေ ကာယေ ဣမေ အန္ဓပုထုဇ္ဇနာ သတ္တာ လဂ္ဂါ လဂ္ဂိတာ. နိက္ခိပိဿာမိမံ ဒေဟန္တိ အဟံ ပန ဣမံ ဒေဟံ ပူတိကာယံ ပုန အနာဒါနေန နိရပေက္ခာ ခိပိဿာမိ ဆဍ္ဍေဿာမိ. တတ္ထ ကာရဏမာဟ ‘‘သမ္ပဇာနာ သတီမတီ’’တိ.
ဗဟူဟိ ဒုက္ခဓမ္မေဟီတိ ဇာတိဇရာဒီဟိ အနေကေဟိ ဒုက္ခဓမ္မေဟိ ဖုဋ္ဌာယာတိ အဓိပ္ပါယော. အပ္ပမာဒရတာယာတိ တာယ ဧဝ ဒုက္ခောတိဏ္ဏတာယ ပဋိလဒ္ဓသံဝေဂတ္တာ သတိအဝိပ္ပဝါသသင်္ခါတေ အပ္ပမာဒေ ရတာယ. သေသံ ဝုတ္တနယမေဝ. ဧတ္ထ စ သတ္ထာရာ ဒေသိတနိယာမေန –
‘‘နိက္ခိပါဟိ ဣမံ ဒေဟံ၊ အပ္ပမာဒရတာယ တေ၊
တဏှက္ခယံ ပါပုဏာဟိ၊ ကရောဟိ ဗုဒ္ဓသာသန’’န္တိ. –
ပါဌော၊ ထေရိယာ ဝုတ္တနိယာမေနေဝ ပန သံဂီတိံ အာရောပိတတ္တာ. အပ္ပမာဒရတာယ တေတိ အပ္ပမာဒရတာယ တယာ ဘဝိတဗ္ဗန္တိ အတ္ထော.
အဘယာထေရီဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.