၂. သိရိမိတ္တတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ
အက္ကောဓနောတိအာဒိကာ အာယသ္မတော သိရိမိတ္တတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ဝိဝဋ္ဋူပနိဿယံ ကုသလံ ဥပစိနိတွာ ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ရာဇဂဟေ မဟဒ္ဓနကုဋုမ္ဗိကဿ ပုတ္တော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ၊ သိရိမိတ္တောတိ လဒ္ဓနာမော. တဿ ကိရ မာတာ သိရိဂုတ္တဿ ဘဂိနီ. တဿ ဝတ္ထု ဓမ္မပဒဝဏ္ဏနာယံ (ဓ. ပ. အဋ္ဌ. ၁.ဂရဟဒိန္နဝတ္ထု) အာဂတမေဝ. သော သိရိဂုတ္တဿ ဘာဂိနေယျော သိရိမိတ္တော ဝယပ္ပတ္တော သတ္ထု ဓနပါလဒမနေ လဒ္ဓပ္ပသာဒေါ ပဗ္ဗဇိတွာ ဝိပဿနာယ ကမ္မံ ကရောန္တော နစိရဿေဝ အရဟတ္တံ ပတ္တော. ဧကဒိဝသံ ပါတိမောက္ခံ ဥဒ္ဒိသိတုံ အာသနံ အဘိရုဟိတွာ စိတ္တဗီဇနိံ ဂဟေတွာ နိသိန္နော ဘိက္ခူနံ ဓမ္မံ ကထေသိ. ကထေန္တော စ ဥဠာရတရေ ဂုဏေ ဝိဘဇိတွာ ဒဿေန္တော –
၅၀၂. ‘‘အက္ကောဓနောနုပနာဟီ၊ အမာယော ရိတ္တပေသုဏော၊
သ ဝေ တာဒိသကော ဘိက္ခု၊ ဧဝံ ပေစ္စ န သောစတိ.
၅၀၃. ‘‘အက္ကောဓနောနုပနာဟီ၊ အမာယော ရိတ္တပေသုဏော၊
ဂုတ္တဒွါရော သဒါ ဘိက္ခု၊ ဧဝံ ပေစ္စ န သောစတိ.
၅၀၄. ‘‘အက္ကောဓနောနုပနာဟီ၊ အမာယော ရိတ္တပေသုဏော၊
ကလျာဏသီလော သော ဘိက္ခု၊ ဧဝံ ပေစ္စ န သောစတိ.
၅၀၅. ‘‘အက္ကောဓနောနုပနာဟီ၊ အမာယော ရိတ္တပေသုဏော၊
ကလျာဏမိတ္တော သော ဘိက္ခု၊ ဧဝံ ပေစ္စ န သောစတိ.
၅၀၆. ‘‘အက္ကောဓနောနုပနာဟီ၊ အမာယော ရိတ္တပေသုဏော၊
ကလျာဏပညော သော ဘိက္ခု၊ ဧဝံ ပေစ္စ န သောစတိ.
၅၀၇. ‘‘ယဿ သဒ္ဓါ တထာဂတေ၊ အစလာ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ၊
သီလဉ္စ ယဿ ကလျာဏံ၊ အရိယကန္တံ ပသံသိတံ.
၅၀၈. ‘‘သံဃေ ပသာဒေါ ယဿတ္ထိ၊ ဥဇုဘူတဉ္စ ဒဿနံ၊
အဒလိဒ္ဒေါတိ တံ အာဟု၊ အမောဃံ တဿ ဇီဝိတံ.
၅၀၉. ‘‘တသ္မာ သဒ္ဓဉ္စ သီလဉ္စ၊ ပသာဒံ ဓမ္မဒဿနံ၊
အနုယုဉ္ဇေထ မေဓာဝီ၊ သရံ ဗုဒ္ဓါန သာသန’’န္တိ. – ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ၊
တတ္ထ အက္ကောဓနောတိ အကုဇ္ဈနသီလော. ဥပဋ္ဌိတေ ဟိ ကောဓုပ္ပတ္တိနိမိတ္တေ အဓိဝါသနခန္တိယံ ဌတွာ ကောပဿ အနုပ္ပါဒကော. အနုပနာဟီတိ န ဥပနာဟကော၊ ပရေဟိ ကတံ အပရာဓံ ပဋိစ္စ ‘‘အက္ကောစ္ဆိ မံ အဝဓိ မံ၊ အဇိနိ မံ အဟာသိ မေ’’တိအာဒိနာ (ဓ. ပ. ၃၊ မဟာဝ. ၄၆၄၊ မ. နိ. ၃.၂၃၇) ကောဓဿ အနုပနယှနသီလော. သန္တဒေါသပဋိစ္ဆာဒနလက္ခဏာယ မာယာယ အဘာဝတော အမာယော. ပိသုဏဝါစာဝိရဟိတတော ရိတ္တပေသုဏော၊ သ ဝေ တာဒိသကော ဘိက္ခူတိ သော တထာရူပေါ တထာဇာတိကော ယထာဝုတ္တဂုဏသမန္နာဂတော ဘိက္ခု. ဧဝံ ယထာဝုတ္တပဋိပတ္တိယာ ပေစ္စ ပရလောကေ န သောစတိ သောကနိမိတ္တဿ အဘာဝတော. စက္ခုဒွါရာဒယော ကာယဒွါရာဒယော စ ဂုတ္တာ ပိဟိတာ သံဝုတာ ဧတဿာတိ ဂုတ္တဒွါရော. ကလျာဏသီလောတိ သုန္ဒရသီလော သုဝိသုဒ္ဓသီလော. ကလျာဏမိတ္တောတိ –
‘‘ပိယော ဂရုဘာဝနိယော၊ ဝတ္တာ စ ဝစနက္ခမော၊
ဂမ္ဘီရဉ္စ ကထံ ကတ္တာ၊ နော စဋ္ဌာနေ နိယောဇယေ’’တိ. (အ. နိ. ၇.၃၇) –
ဧဝံ ဝိဘာဝိတလက္ခဏော ကလျာဏမိတ္တော ဧတဿာတိ ကလျာဏမိတ္တော. ကလျာဏပညောတိ သုန္ဒရပညော. ယဒိပိ ပညာ နာမ အသုန္ဒရာ နတ္ထိ၊ နိယျာနိကာယ ပန ပညာယ ဝသေန ဧဝံ ဝုတ္တံ
ဧဝမေတ္ထ ကောဓာဒီနံ ဝိက္ခမ္ဘနဝသေန သမုစ္ဆေဒဝသေန စ အက္ကောဓနာဒိမုခေန၊ ပုဂ္ဂလာဓိဋ္ဌာနာယ ဂါထာယ သမ္မာပဋိပတ္တိံ ဒဿေတွာ ဣဒါနိ နိပ္ဖတ္တိတလောကုတ္တရသဒ္ဓါဒိကေ ဥဒ္ဓရိတွာ ပုဂ္ဂလာဓိဋ္ဌာနာယ ဧဝ ဂါထာယ သမ္မာပဋိပတ္တိံ ဒဿေန္တော ‘‘ယဿ သဒ္ဓါ’’တိအာဒိမာဟ. တဿတ္ထော – ယဿ ပုဂ္ဂလဿ တထာဂတေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေ ‘‘ဣတိပိ သော ဘဂဝါ’’တိအာဒိနယပ္ပဝတ္တာ မဂ္ဂေနာဂတသဒ္ဓါ၊ တတော ဧဝ အစလာ အဝိကမ္ပာ သုဋ္ဌု ပတိဋ္ဌိတာ. ‘‘အတ္ထီ’’တိ၊ ပဒံ အာနေတွာ သမ္ဗန္ဓိတဗ္ဗံ. အရိယကန္တန္တိ အရိယာနံ ကန္တံ ပိယာယိတံ ဘဝန္တရေပိ အဝိဇဟနတော. ပသံသိတန္တိ ဗုဒ္ဓါဒီဟိ ပသဋ္ဌံ၊ ဝဏ္ဏိတံ ထောမိတံ အတ္ထီတိ ယောဇနာ. တံ ပနေတံ သီလံ ဂဟဋ္ဌသီလံ ပဗ္ဗဇိတသီလန္တိ ဒုဝိဓံ. တတ္ထ ဂဟဋ္ဌသီလံ နာမ ပဉ္စသိက္ခာပဒသီလံ၊ ယံ ဂဟဋ္ဌေန ရက္ခိတုံ သက္ကာ. ပဗ္ဗဇိတသီလံ နာမ ဒသသိက္ခာပဒသီလံ ဥပါဒါယ သဗ္ဗံ စတုပါရိသုဒ္ဓိသီလံ၊ တယိဒံ သဗ္ဗမ္ပိ အခဏ္ဍာဒိဘာဝေန အပရာမဋ္ဌတာယ ‘‘ကလျာဏ’’န္တိ ဝေဒိတဗ္ဗံ.
သံဃေ ပသာဒေါ ယဿတ္ထီတိ ‘‘သုပ္ပဋိပန္နော ဘဂဝတော သာဝကသံဃော’’တိအာဒိနာ အရိယသံဃေ ပသာဒေါ သဒ္ဓါ ယဿ ပုဂ္ဂလဿ အတ္ထိ အစလော သုပ္ပတိဋ္ဌိတောတိ အာနေတွာ ယောဇေတဗ္ဗံ. ဥဇုဘူတဉ္စ ဒဿနန္တိ ဒိဋ္ဌိဝင်္ကာဘာဝတော ကိလေသဝင်္ကာဘာဝတော စ ဥဇုဘူတံ. အကုဋိလံ အဇိမှံ ကမ္မဿကတာဒဿနဉ္စေဝ သပ္ပစ္စယနာမရူပဒဿနဉ္စာတိ ဒုဝိဓမ္ပိ ဒဿနံ ယဿ အတ္ထိ အစလံ သုပ္ပတိဋ္ဌိတန္တိ ယောဇနာ. အဒလိဒ္ဒေါတိ တံ အာဟု သဒ္ဓါဓနံ၊ သီလဓနံ၊ သုတဓနံ၊ စာဂဓနံ၊ ပညာဓနန္တိ ဣမေသံ သုဝိသုဒ္ဓါနံ ဓနာနံ အတ္ထိတာယ ‘‘အဒလိဒ္ဒေါ’’တိ တံ တာဒိသံ ပုဂ္ဂလံ ဗုဒ္ဓါဒယော အရိယာ အာဟု. အမောဃံ တဿ ဇီဝိတံ တဿ တထာရူပဿ ဇီဝိတံ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကာဒိအတ္ထာဓိဂမေန အမောဃံ အဝဉ္ဈံ သဖလမေဝါတိ အာဟူတိ အတ္ထော.
တသ္မာတိ၊ ယသ္မာ ယထာဝုတ္တသဒ္ဓါဒိဂုဏသမန္နာဂတော ပုဂ္ဂလော ‘‘အဒလိဒ္ဒေါ အမောဃဇီဝိတော’’တိ ဝုစ္စတိ၊ တသ္မာ အဟမ္ပိ တထာရူပေါ ဘဝေယျန္တိ. သဒ္ဓဉ္စ။ပေ။ သာသနန္တိ ‘‘သဗ္ဗပါပဿ အကရဏ’’န္တိအာဒိနာ (ဓ. ပ. ၁၈၃၊ ဒီ. နိ. ၂.၉၀) ဝုတ္တံ ဗုဒ္ဓါနံ သာသနံ အနုဿရန္တော ကုလပုတ္တော ဝုတ္တပ္ပဘေဒံ သဒ္ဓဉ္စေဝ သီလဉ္စ ဓမ္မဒဿနဟေတုကံ ဓမ္မေ သုနိစ္ဆယာ ဝိမောက္ခဘူတံ ပသာဒဉ္စ အနုယုဉ္ဇေယျ ဝဍ္ဎေယျာတိ.
ဧဝံ ထေရော ဘိက္ခူနံ ဓမ္မဒေသနာမုခေန အတ္တနိ ဝိဇ္ဇမာနေ ဂုဏေ ပကာသေန္တော အညံ ဗျာကာသိ.
သိရိမိတ္တတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.