၄. သုမနတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ

ယံ ပတ္ထယာနောတိအာဒိကာ အာယသ္မတော သုမနတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော ဣတော ပဉ္စနဝုတေ ကပ္ပေ ဗုဒ္ဓသုညေ လောကေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကံ ပစ္စေကဗုဒ္ဓံ ဗျာဓိတံ ဒိသွာ ဟရီတကံ အဒါသိ. သော တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝမနုဿေသု သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ ကောသလရဋ္ဌေ ဂဟပတိကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ သုမနောတိ လဒ္ဓနာမော သုခေန ဝဍ္ဎိ. တဿ ပန မာတုလော ပဗ္ဗဇိတွာ အရဟာ ဟုတွာ အရညေ ဝိဟရန္တော သုမနေ ဝယပ္ပတ္တေ တံ ပဗ္ဗာဇေတွာ စရိတာနုကူလံ ကမ္မဋ္ဌာနံ အဒါသိ. သော တတ္ထ ယောဂကမ္မံ ကရောန္တော စတ္တာရိ ဈာနာနိ ပဉ္စ စ အဘိညာယော နိဗ္ဗတ္တေသိ. အထဿ ထေရော ဝိပဿနာဝိဓိံ အာစိက္ခိ. သော စ နစိရေနေဝ ဝိပဿနံ ဝဍ္ဎေတွာ အရဟတ္တေ ပတိဋ္ဌာသိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၂.၄၄.၆၀-၇၁) –

‘‘ဟရီတကံ အာမလကံ၊ အမ္ဗဇမ္ဗုဝိဘီတကံ၊

ကောလံ ဘလ္လာတကံ ဗိလ္လံ၊ သယမေဝ ဟရာမဟံ.

‘‘ဒိသွာန ပဗ္ဘာရဂတံ၊ ဈာယိံ ဈာနရတံ မုနိံ၊

အာဗာဓေန အာပီဠေန္တံ၊ အဒုတီယံ မဟာမုနိံ.

‘‘ဟရီတကံ ဂဟေတွာန၊ သယမ္ဘုဿ အဒါသဟံ၊

ခါဒမတ္တမှိ ဘေသဇ္ဇေ၊ ဗျာဓိ ပဿမ္ဘိ တာဝဒေ.

‘‘ပဟီနဒရထော ဗုဒ္ဓေါ၊ အနုမောဒမကာသိ မေ၊

ဘေသဇ္ဇဒါနေနိမိနာ၊ ဗျာဓိဝူပသမေန စ.

‘‘ဒေဝဘူတော မနုဿော ဝါ၊ ဇာတော ဝါ အညဇာတိယာ၊

သဗ္ဗတ္ထ သုခိတော ဟောတု၊ မာ စ တေ ဗျာဓိမာဂမာ.

‘‘ဣဒံ ဝတွာန သမ္ဗုဒ္ဓေါ၊ သယမ္ဘူ အပရာဇိတော၊

နဘံ အဗ္ဘုဂ္ဂမီ ဓီရော၊ ဟံသရာဇာဝ အမ္ဗရေ.

‘‘ယတော ဟရီတကံ ဒိန္နံ၊ သယမ္ဘုဿ မဟေသိနော၊

ဣမံ ဇာတိံ ဥပါဒါယ၊ ဗျာဓိ မေ နုပပဇ္ဇထ.

‘‘အယံ ပစ္ဆိမကော မယှံ၊ စရိမော ဝတ္တတေ ဘဝေါ၊

တိဿော ဝိဇ္ဇာ သစ္ဆိကတာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.

‘‘စတုန္နဝုတိတော ကပ္ပေ၊ ဘေသဇ္ဇမဒဒိံ တဒါ၊

ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဘေသဇ္ဇဿ ဣဒံ ဖလံ.

‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.

အရဟတ္တေ ပန ပတိဋ္ဌိတော ဧကဒိဝသံ မာတုလတ္ထေရဿ ဥပဋ္ဌာနံ အဂမာသိ. တံ ထေရော အဓိဂမံ ပုစ္ဆိ၊ တံ ဗျာကရောန္တော –

၃၃၀. ‘‘ယံ ပတ္ထယာနော ဓမ္မေသု၊ ဥပဇ္ဈာယော အနုဂ္ဂဟိ၊

အမတံ အဘိကင်္ခန္တံ၊ ကတံ ကတ္တဗ္ဗကံ မယာ.

၃၃၁. ‘‘အနုပ္ပတ္တော သစ္ဆိကတော၊ သယံ ဓမ္မော အနီတိဟော၊

ဝိသုဒ္ဓဉာဏော နိက္ကင်္ခေါ၊ ဗျာကရောမိ တဝန္တိကေ.

၃၃၂. ‘‘ပုဗ္ဗေနိဝါသံ ဇာနာမိ၊ ဒိဗ္ဗစက္ခု ဝိသောဓိတံ၊

သဒတ္ထော မေ အနုပ္ပတ္တော၊ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသနံ.

၃၃၃. ‘‘အပ္ပမတ္တဿ မေ သိက္ခာ၊ သုဿုတာ တဝ သာသနေ၊

သဗ္ဗေ မေ အာသဝါ ခီဏာ၊ နတ္ထိ ဒါနိ ပုနဗ္ဘဝေါ.

၃၃၄. ‘‘အနုသာသိ မံ အရိယဝတာ၊ အနုကမ္ပိ အနုဂ္ဂဟိ၊

အမောဃော တုယှမောဝါဒေါ၊ အန္တေဝါသိမှိ သိက္ခိတော’’တိ. –

ဣမာဟိ ပဉ္စဟိ ဂါထာဟိ သီဟနာဒံ နဒန္တော အညံ ဗျာကာသိ.

တတ္ထ ယံ ပတ္ထယာနော ဓမ္မေသု၊ ဥပဇ္ဈာယော အနုဂ္ဂဟိ. အမတံ အဘိကင်္ခန္တန္တိ သမထဝိပဿနာဒီသု အနဝဇ္ဇဓမ္မေသု ယံ ဓမ္မံ မယှံ ပတ္ထယန္တော အာကင်္ခန္တော ဥပဇ္ဈာယော အမတံ နိဗ္ဗာနံ အဘိကင်္ခန္တံ မံ ဩဝါဒဒါနဝသေန အနုဂ္ဂဏှိ. ကတံ ကတ္တဗ္ဗကံ မယာတိ တဿ အဓိဂမတ္ထံ ကတ္တဗ္ဗံ ပရိညာဒိသောဠသဝိဓံ ကိစ္စံ ကတံ နိဋ္ဌာပိတံ မယာ.

တတော ဧဝ အနုပ္ပတ္တော အဓိဂတော စတုဗ္ဗိဓောပိ မဂ္ဂဓမ္မော သစ္ဆိကတော. သယံ ဓမ္မော အနီတိဟောတိ သယံ အတ္တနာယေဝ နိဗ္ဗာနဓမ္မော ဖလဓမ္မော စ အနီတိဟော အသန္ဒိဒ္ဓေါ အတ္တပစ္စက္ခော ကတော၊ ‘‘ဣတိဟ၊ ဣတိ ကိရာ’’တိ ပဝတ္တိယာ ဣတိဟသင်္ခါတံ သံသယံ သမုစ္ဆိန္ဒန္တောယေဝ အရိယမဂ္ဂေါ ပဝတ္တတိ. တေနာဟ ‘‘ဝိသုဒ္ဓဉာဏော နိက္ကင်္ခေါ’’တိအာဒိ. တတ္ထ ဝိသုဒ္ဓဉာဏောတိ သဗ္ဗသံကိလေသဝိသုဒ္ဓိယာ ဝိသုဒ္ဓဉာဏော. တဝန္တိကေတိ တဝ သမီပေ.

သဒတ္ထောတိ အရဟတ္တံ. သိက္ခာတိ အဓိသီလသိက္ခာဒယော. သုဿုတာတိ ပရိယတ္တိဗာဟုသစ္စဿ ပဋိဝေဓဗာဟုသစ္စဿ စ ပါရိပူရိဝသေန သုဋ္ဌု သုတာ. တဝ သာသနေတိ တဝ ဩဝါဒေ အနုသိဋ္ဌိယံ ဌိတဿ.

အရိယဝတာတိ သုဝိသုဒ္ဓသီလာဒိဝတသမာဒါနေန. အန္တေဝါသိမှိ သိက္ခိတောတိ တုယှံ သမီပေ စိဏ္ဏဗြဟ္မစရိယဝါသတာယ အန္တေဝါသီ သိက္ခိတဝါ သိက္ခိတအဓိသီလာဒိသိက္ခော အမှီတိ.

သုမနတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.