၂. ကဿပတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ
ယေန ယေန သုဘိက္ခာနီတိ အာယသ္မတော ကဿပတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယံ ကိရ ပဒုမုတ္တရဿ ဘဂဝတော ကာလေ ဗြာဟ္မဏကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ တီသု ဝေဒေသု အညေသု စ ဗြာဟ္မဏသိပ္ပေသု နိပ္ဖတ္တိံ ဂတော၊ သော ဧကဒိဝသံ ဘဂဝန္တံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော သုမနပုပ္ဖေဟိ ပူဇံ အကာသိ. ကရောန္တော စ သတ္ထု သမန္တတော ဥပရိ စ ပုပ္ဖမုဋ္ဌိယော ခိပိ. ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေန ပုပ္ဖါနိ ပုပ္ဖါသနာကာရေန သတ္တာဟံ အဋ္ဌံသု. သော တံ အစ္ဆရိယံ ဒိသွာ ဘိယျောသောမတ္တာယ ပသန္နမာနသော အဟောသိ. အပရာပရံ ပုညာနိ ကရောန္တော ကပ္ပသတသဟဿံ သုဂတီသုယေဝ သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ သာဝတ္ထိယံ အညတရဿ ဥဒိစ္စဗြာဟ္မဏဿ ပုတ္တော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ၊ ကဿပေါတိဿ နာမံ အဟောသိ. တဿ ဒဟရကာလေယေဝ ပိတာ ကာလမကာသိ. မာတာ တံ ပဋိဇဂ္ဂတိ. သော ဧကဒိဝသံ ဇေတဝနံ ဂတော ဘဂဝတော ဓမ္မဒေသနံ သုတွာ ဟေတုသမ္ပန္နတာယ တသ္မိံယေဝ အာသနေ သောတာပန္နော ဟုတွာ မာတု သန္တိကံ ဂန္တွာ အနုဇာနာပေတွာ ပဗ္ဗဇိတော သတ္ထရိ ဝုဋ္ဌဝဿေ ပဝါရေတွာ ဇနပဒစာရိကံ ပက္ကန္တေ သယမ္ပိ သတ္ထာရာ သဒ္ဓိံ ဂန္တုကာမော အာပုစ္ဆိတုံ မာတု သန္တိကံ အဂမာသိ. မာတာ ဝိဿဇ္ဇေန္တီ ဩဝါဒဝသေန –
၈၂. ‘‘ယေန ယေန သုဘိက္ခာနိ၊ သိဝါနိ အဘယာနိ စ၊
တေန ပုတ္တက ဂစ္ဆဿု၊ မာ သောကာပဟတော ဘဝါ’’တိ. – ဂါထံ အဘာသိ၊
တတ္ထ ယေန ယေနာတိ ယတ္ထ ယတ္ထ. ဘုမ္မတ္ထေ ဟိ ဧတံ ကရဏဝစနံ၊ ယသ္မိံ ယသ္မိံ ဒိသာဘာဂေတိ အတ္ထော. သုဘိက္ခာနီတိ သုလဘပိဏ္ဍာနိ၊ ရဋ္ဌာနီတိ အဓိပ္ပါယော. သိဝါနီတိ ခေမာနိ အရောဂါနိ. အဘယာနီတိ စောရဘယာဒီဟိ နိဗ္ဘယာနိ၊ ရောဂဒုဗ္ဘိက္ခဘယာနိ ပန ‘‘သုဘိက္ခာနိ၊ သိဝါနီ’’တိ ပဒဒွယေနေဝ ဂဟိတာနိ. တေနာတိ တတ္ထ၊ တသ္မိံ တသ္မိံ ဒိသာဘာဂေတိ အတ္ထော. ပုတ္တကာတိ အနုကမ္ပန္တီ တံ အာလပတိ. မာတိ ပဋိသေဓတ္ထေ နိပါတော သောကာပဟတောတိ ဝုတ္တဂုဏရဟိတာနိ ရဋ္ဌာနိ ဂန္တွာ ဒုဗ္ဘိက္ခဘယာဒိဇနိတေန သောကေန ဥပဟတော မာ ဘဝ မာဟောသီတိ အတ္ထော. တံ သုတွာ ထေရော၊ ‘‘မမ မာတာ မယှံ သောကရဟိတဋ္ဌာနဂမနံ အာသီသတိ၊ ဟန္ဒ မယံ သဗ္ဗသော အစ္စန္တမေဝ သောကရဟိတံ ဌာနံ ပတ္တုံ ယုတ္တ’’န္တိ ဥဿာဟဇာတော ဝိပဿနံ ပဋ္ဌပေတွာ နစိရဿေဝ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၁.၁၃.၁-၉) –
‘‘အဇ္ဈာယကော မန္တဓရော၊ တိဏ္ဏံ ဝေဒါန ပါရဂူ၊
အဗ္ဘောကာသေ ဌိတော သန္တော၊ အဒ္ဒသံ လောကနာယကံ.
‘‘သီဟံ ယထာ ဝနစရံ၊ ဗျဂ္ဃရာဇံဝ နိတ္တသံ၊
တိဓာပဘိန္နမာတင်္ဂံ၊ ကုဉ္ဇရံဝ မဟေသိနံ.
‘‘သေရေယကံ ဂဟေတွာန၊ အာကာသေ ဥက္ခိပိံ အဟံ၊
ဗုဒ္ဓဿ အာနုဘာဝေန၊ ပရိဝါရေန္တိ သဗ္ဗသော.
‘‘အဓိဋ္ဌဟိ မဟာဝီရော၊ သဗ္ဗညူ လောကနာယကော၊
သမန္တာ ပုပ္ဖစ္ဆဒနာ၊ ဩကိရိံသု နရာသဘံ.
‘‘တတော သာ ပုပ္ဖကဉ္စုကာ၊ အန္တောဝဏ္ဋာ ဗဟိမုခါ၊
သတ္တာဟံ ဆဒနံ ကတွာ၊ တတော အန္တရဓာယထ.
‘‘တဉ္စ အစ္ဆရိယံ ဒိသွာ၊ အဗ္ဘုတံ လောမဟံသနံ၊
ဗုဒ္ဓေ စိတ္တံ ပသာဒေသိံ၊ သုဂတေ လောကနာယကေ.
‘‘တေန စိတ္တပ္ပသာဒေန၊ သုက္ကမူလေန စောဒိတော၊
ကပ္ပါနံ သတသဟဿံ၊ ဒုဂ္ဂတိံ နုပပဇ္ဇဟံ.
‘‘ပန္နရသသဟဿမှိ၊ ကပ္ပါနံ ပဉ္စဝီသတိ၊
ဝီတမလာသနာမာ စ၊ စက္ကဝတ္တီ မဟဗ္ဗလာ.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.
အရဟတ္တံ ပန ပတွာ ‘‘ဣဒမေဝ မာတု ဝစနံ အရဟတ္တပ္ပတ္တိယာ အင်္ကုသံ ဇာတ’’န္တိ တမေဝ ဂါထံ ပစ္စုဒါဟာသိ.
ကဿပတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.