၃. ဧရကတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ

ဒုက္ခာ ကာမာ ဧရကာတိ အာယသ္မတော ဧရကတ္ထေရဿ ဂါထာ. ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော သိဒ္ဓတ္ထဿ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတွာ ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကဒိဝသံ သတ္ထာရံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော သတ္ထု ကိဉ္စိ ဒါတဗ္ဗယုတ္တကံ အလဘန္တော ‘‘ဟန္ဒာဟံ ကာယသာရံ ပုညံ ကရိဿာမီ’’တိ သတ္ထု ဂမနမဂ္ဂံ သောဓေတွာ သမံ အကာသိ. သတ္ထာ တေန တထာကတံ မဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိ. သော တတ္ထ ဘဂဝန္တံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော ဝန္ဒိတွာ အဉ္ဇလိံ ပဂ္ဂယှ ပသန္နစိတ္တော ယာဝ ဒဿနုပစာရသမတိက္ကမာ ဗုဒ္ဓါရမ္မဏံ ပီတိံ အဝိဇဟန္တော အဋ္ဌာသိ. သော တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝလောကေ နိဗ္ဗတ္တော အပရာပရံ ပုညာနိ ကတွာ သုဂတီသုယေဝ သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပါဒေ သာဝတ္ထိယံ သမ္ဘာဝနီယဿ ကုဋုမ္ဗိယဿ ပုတ္တော ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ၊ ဧရကောတိဿ နာမံ အဟောသိ အဘိရူပေါ ဒဿနီယော ပါသာဒိကော ဣတိကတ္တဗ္ဗတာသု ပရမေန ဝေယျတ္တိယေန သမန္နာဂတော. တဿ မာတာပိတရော ကုလေန ရူပေန အာစာရေန ဝယေန ကောသလ္လေန စ အနုစ္ဆဝိကံ ဒါရိကံ အာနေတွာ ဝိဝါဟကမ္မံ အကံသု. သော တာယ သဒ္ဓိံ သံဝါသေန ဂေဟေ ဝသန္တော ပစ္ဆိမဘဝိကတ္တာ ကေနစိဒေဝ သံဝေဂဝတ္ထုနာ သံသာရေ သံဝိဂ္ဂမာနသော သတ္ထု သန္တိကံ ဂန္တွာ ဓမ္မံ သုတွာ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓေါ ပဗ္ဗဇိ၊ တဿ သတ္ထာ ကမ္မဋ္ဌာနံ အဒါသိ. သော ကမ္မဋ္ဌာနံ ဂဟေတွာ ကတိပယဒိဝသာတိက္ကမေန ဥက္ကဏ္ဌာဘိဘူတော ဝိဟာသိ. အထ သတ္ထာ တဿ စိတ္တပ္ပဝတ္တိံ ဉတွာ ဩဝါဒဝသေန ‘‘ဒုက္ခာ ကာမာ ဧရကာ’’တိ ဂါထံ အဘာသိ. သော တံ သုတွာ ‘‘အယုတ္တံ မယာ ကတံ၊ ယောဟံ ဧဝရူပဿ သတ္ထု သန္တိကေ ကမ္မဋ္ဌာနံ ဂဟေတွာ တံ ဝိဿဇ္ဇေန္တော မိစ္ဆာဝိတက္ကဗဟုလော ဝိဟာသိ’’န္တိ သံဝေဂဇာတော ဝိပဿနာယ ယုတ္တပ္ပယုတ္တော နစိရဿေဝ အရဟတ္တံ ပါပုဏိ. တေန ဝုတ္တံ အပဒါနေ (အပ. ထေရ ၁.၁၅.၃၂-၃၆) –

‘‘ဥတ္တရိတွာန နဒိကံ၊ ဝနံ ဂစ္ဆတိ စက္ခုမာ၊

တမဒ္ဒသာသိံ သမ္ဗုဒ္ဓံ၊ သိဒ္ဓတ္ထံ ဝရလက္ခဏံ.

‘‘ကုဒါလပိဋကမာဒါယ၊ သမံ ကတွာန တံ ပထံ၊

သတ္ထာရံ အဘိဝါဒေတွာ၊ သကံ စိတ္တံ ပသာဒယိံ.

‘‘စတုန္နဝုတိတော ကပ္ပေ၊ ယံ ကမ္မမကရိံ တဒါ၊

ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ မဂ္ဂဒါနဿိဒံ ဖလံ.

‘‘သတ္တပညာသကပ္ပမှိ၊ ဧကော အာသိံ ဇနာဓိပေါ၊

နာမေန သုပ္ပဗုဒ္ဓေါတိ၊ နာယကော သော နရိဿရော.

‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယှံ။ပေ။ ကတံ ဗုဒ္ဓဿ သာသန’’န္တိ.

အရဟာ ပန ဟုတွာ အညံ ဗျာကရောန္တော –

၉၃. ‘‘ဒုက္ခာ ကာမာ ဧရက၊ န သုခါ ကာမာ ဧရက၊

ယော ကာမေ ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော ကာမယတိ ဧရက၊

ယော ကာမေ န ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော န ကာမယတိ ဧရကာ’’တိ. –

တမေဝ ဘဂဝတာ ဝုတ္တဂါထံ ပစ္စုဒါဟာသိ.

တတ္ထ ဒုက္ခာ ကာမာတိ ဣမေ ဝတ္ထုကာမကိလေသကာမာ ဒုက္ခဝတ္ထုတာယ ဝိပရိဏာမဒုက္ခသံသာရဒုက္ခသဘာဝတော စ၊ ဒုက္ခာ ဒုက္ခမာ ဒုက္ခနိဗ္ဗတ္တိကာ. ဝုတ္တဉှေတံ – ‘‘အပ္ပဿာဒါ ကာမာ ဗဟုဒုက္ခာ ဗဟုပါယာသာ၊ အာဒီနဝေါ ဧတ္ထ ဘိယျော’’တိအာဒိ (ပါစိ. ၄၁၇၊ မ. နိ. ၁.၂၃၄). ဧရကာတိ ပဌမံ တာဝ ဘဂဝါ တံ အာလပတိ၊ ပစ္ဆာ ပန ထေရော အတ္တာနံ နာမေန ကထေသိ. န သုခါ ကာမာတိ ကာမာ နာမေတေ ဇာနန္တဿ သုခါ န ဟောန္တိ၊ အဇာနန္တဿ ပန သုခတော ဥပဋ္ဌဟန္တိ. ယထာဟ – ‘‘ယော သုခံ ဒုက္ခတော အဒ္ဒ၊ ဒုက္ခမဒ္ဒက္ခိ သလ္လတော’’တိအာဒိ (သံ. နိ. ၄.၂၅၃၊ ဣတိဝု. ၅၃၊ ထေရဂါ. ၉၈၆). ယော ကာမေ ကာမယတိ၊ ဒုက္ခံ သော ကာမယတီတိ ယော သတ္တော ကိလေသကာမေန ဝတ္ထုကာမေ ကာမယတိ၊ တဿ တံ ကာမနံ သမ္ပတိ သပရိဠာဟတာယ၊ အာယတိံ အပါယဒုက္ခဟေတုတာယ စ ဝဋ္ဋဒုက္ခဟေတုတာယ စ ဒုက္ခံ. ဝတ္ထုကာမာ ပန ဒုက္ခဿ ဝတ္ထုဘူတာ. ဣတိ သော ဒုက္ခသဘာဝံ ဒုက္ခနိမိတ္တံ ဒုက္ခဝတ္ထုဉ္စ ကာမယတီတိ ဝုတ္တော. ဣတရံ ပဋိပက္ခဝသေန တမေဝတ္ထံ ဉာပေတုံ ဝုတ္တံ၊ တသ္မာ တဿတ္ထော ဝုတ္တဝိပရိယာယေန ဝေဒိတဗ္ဗော.

ဧရကတ္ထေရဂါထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.