၁. ခေတ္တူပမပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ
တံ ပနေတံ ဝတ္ထုံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရန္တော ဝေဠုဝနေ ကလန္ဒကနိဝါပေ အညတရံ သေဋ္ဌိပုတ္တပေတံ အာရဗ္ဘ ကထေသိ. ရာဇဂဟေ ကိရ အညတရော အဍ္ဎော မဟဒ္ဓနော မဟာဘောဂေါ ပဟူတဝိတ္တူပကရဏော အနေကကောဋိဓနသန္နိစယော သေဋ္ဌိ အဟောသိ. တဿ မဟာဓနသမ္ပန္နတာယ ‘‘မဟာဓနသေဋ္ဌိ’’တွေဝ သမညာ အဟောသိ. ဧကောဝ ပုတ္တော အဟောသိ၊ ပိယော မနာပေါ. တသ္မိံ ဝိညုတံ ပတ္တေ မာတာပိတရော ဧဝံ စိန္တေသုံ – ‘‘အမှာကံ ပုတ္တဿ ဒိဝသေ ဒိဝသေ သဟဿံ သဟဿံ ပရိဗ္ဗယံ ကရောန္တဿ ဝဿသတေနာပိ အယံ ဓနသန္နိစယော ပရိက္ခယံ န ဂမိဿတိ၊ ကိံ ဣမဿ သိပ္ပုဂ္ဂဟဏပရိဿမေန၊ အကိလန္တကာယစိတ္တော ယထာသုခံ ဘောဂေ ပရိဘုဉ္ဇတူ’’တိ သိပ္ပံ န သိက္ခာပေသုံ. ဝယပ္ပတ္တေ ပန ကုလရူပယောဗ္ဗနဝိလာသသမ္ပန္နံ ကာမာဘိမုခံ ဓမ္မသညာဝိမုခံ ကညံ အာနေသုံ. သော တာယ သဒ္ဓိံ အဘိရမန္တော ဓမ္မေ စိတ္တမတ္တမ္ပိ အနုပ္ပါဒေတွာ၊ သမဏဗြာဟ္မဏဂုရုဇနေသု အနာဒရော ဟုတွာ၊ ဓုတ္တဇနပရိဝုတော ရဇ္ဇမာနော ပဉ္စကာမဂုဏေ ရတော ဂိဒ္ဓေါ မောဟေန အန္ဓော ဟုတွာ ကာလံ ဝီတိနာမေတွာ၊ မာတာပိတူသု ကာလကတေသု နဋနာဋကဂါယကာဒီနံ ယထိစ္ဆိတံ ဒေန္တော ဓနံ ဝိနာသေတွာ နစိရဿေဝ ပါရိဇုညပ္ပတ္တော ဟုတွာ၊ ဣဏံ ဂဟေတွာ ဇီဝိကံ ကပ္ပေန္တော ပုန ဣဏမ္ပိ အလဘိတွာ ဣဏာယိကေဟိ စောဒိယမာနော တေသံ အတ္တနော ခေတ္တဝတ္ထုဃရာဒီနိ ဒတွာ၊ ကပါလဟတ္ထော ဘိက္ခံ စရိတွာ ဘုဉ္ဇန္တော တသ္မိံယေဝ နဂရေ အနာထသာလာယံ ဝသတိ.
အထ နံ ဧကဒိဝသံ စောရာ သမာဂတာ ဧဝမာဟံသု – ‘‘အမ္ဘော ပုရိသ၊ ကိံ တုယှံ ဣမိနာ ဒုဇ္ဇီဝိတေန၊ တရုဏော တွမသိ ထာမဇဝဗလသမ္ပန္နော၊ ကသ္မာ ဟတ္ထပါဒဝိကလော ဝိယ အစ္ဆသိ? ဧဟိ အမှေဟိ သဟ စောရိကာယ ပရေသံ သန္တကံ ဂဟေတွာ သုခေန ဇီဝိကံ ကပ္ပေဟီ’’တိ. သော ‘‘နာဟံ စောရိကံ ကာတုံ ဇာနာမီ’’တိ အာဟ. စောရာ ‘‘မယံ တံ သိက္ခာပေမ၊ ကေဝလံ တွံ အမှာကံ ဝစနံ ကရောဟီ’’တိ အာဟံသု. သော ‘‘သာဓူ’’တိ သမ္ပဋိစ္ဆိတွာ တေဟိ သဒ္ဓိံ အဂမာသိ. အထ တေ စောရာ တဿ ဟတ္ထေ မဟန္တံ မုဂ္ဂရံ ဒတွာ သန္ဓိံ ဆိန္ဒိတွာ ဃရံ ပဝိသန္တော တံ သန္ဓိမုခေ ဌပေတွာ အာဟံသု – ‘‘သစေ ဣဓ အညော ကောစိ အာဂစ္ဆတိ၊ တံ ဣမိနာ မုဂ္ဂရေန ပဟရိတွာ ဧကပ္ပဟာရေနေဝ မာရေဟီ’’တိ. သော အန္ဓဗာလော ဟိတာဟိတံ အဇာနန္တော ပရေသံ အာဂမနမေဝ ဩလောကေန္တော တတ္ထ အဋ္ဌာသိ. စောရာ ပန ဃရံ ပဝိသိတွာ ဂယှူပဂံ ဘဏ္ဍံ ဂဟေတွာ ဃရမနုဿေဟိ ဉာတမတ္တာဝ ဣတော စိတော စ ပလာယိံသု. ဃရမနုဿာ ဥဋ္ဌဟိတွာ သီဃံ သီဃံ ဓာဝန္တာ ဣတော စိတော စ ဩလောကေန္တာ တံ ပုရိသံ သန္ဓိဒွါရေ ဌိတံ ဒိသွာ ‘‘ဟရေ ဒုဋ္ဌစောရာ’’တိ ဂဟေတွာ ဟတ္ထပါဒေ မုဂ္ဂရာဒီဟိ ပေါထေတွာ ရညော ဒဿေသုံ – ‘‘အယံ၊ ဒေဝ၊ စောရော သန္ဓိသုခေ ဂဟိတော’’တိ. ရာဇာ ‘‘ဣမဿ သီသံ ဆိန္ဒာပေဟီ’’တိ နဂရဂုတ္တိကံ အာဏာပေသိ. ‘‘သာဓု၊ ဒေဝါ’’တိ နဂရဂုတ္တိကော တံ ဂါဟာပေတွာ ပစ္ဆာဗာဟံ ဂါဠှဗန္ဓနံ ဗန္ဓာပေတွာ ရတ္တဝဏ္ဏဝိရဠမာလာဗန္ဓကဏ္ဌံ ဣဋ္ဌကစုဏ္ဏမက္ခိတသီသံ ဝဇ္ဈပဟဋဘေရိဒေသိတမဂ္ဂံ ရထိကာယ ရထိကံ သိင်္ဃာဋကေန သိင်္ဃာဋကံ ဝိစရာပေတွာ ကသာဟိ တာဠေန္တော အာဃာတနာဘိမုခံ နေတိ. ‘‘အယံ ဣမသ္မိံ နဂရေ ဝိလုမ္ပမာနကစောရော ဂဟိတော’’တိ ကောလာဟလံ အဟောသိ.
တေန စ သမယေန တသ္မိံ နဂရေ သုလသာ နာမ နဂရသောဘိနီ ပါသာဒေ ဌိတာ ဝါတပါနန္တရေန ဩလောကေန္တီ တံ တထာ နီယမာနံ ဒိသွာ ပုဗ္ဗေ တေန ကတပရိစယာ ‘‘အယံ ပုရိသော ဣမသ္မိံယေဝ နဂရေ မဟတိံ သမ္ပတ္တိံ အနုဘဝိတွာ ဣဒါနိ ဧဝရူပံ အနတ္ထံ အနယဗျသနံ ပတ္တော’’တိ တဿ ကာရုညံ ဥပ္ပါဒေတွာ စတ္တာရော မောဒကေ ပါနီယဉ္စ ပေသေသိ. နဂရဂုတ္တိကဿ စ အာရောစာပေသိ – ‘‘တာဝ အယျော အာဂမေတု၊ ယာဝါယံ ပုရိသော ဣမေ မောဒကေ ခါဒိတွာ ပါနီယံ ပိဝိဿတီ’’တိ.
အထေတသ္မိံ အန္တရေ အာယသ္မာ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော ဒိဗ္ဗေန စက္ခုနာ ဩလောကေန္တော တဿ ဗျသနပ္ပတ္တိံ ဒိသွာ ကရုဏာယ သဉ္စောဒိတမာနသော – ‘‘အယံ ပုရိသော အကတပုညော ကတပါပေါ၊ တေနာယံ နိရယေ နိဗ္ဗတ္တိဿတိ၊ မယိ ပန ဂတေ မောဒကေ စ ပါနီယဉ္စ ဒတွာ ဘုမ္မဒေဝေသု ဥပ္ပဇ္ဇိဿတိ၊ ယံနူနာဟံ ဣမဿ အဝဿယော ဘဝေယျ’’န္တိ စိန္တေတွာ ပါနီယမောဒကေသု ဥပနီယမာနေသု တဿ ပုရိသဿ ပုရတော ပါတုရဟောသိ. သော ထေရံ ဒိသွာ ပသန္နမာနသော ‘‘ကိံ မေ ဣဒါနေဝ ဣမေဟိ မာရိယမာနဿ မောဒကေဟိ ခါဒိတေဟိ၊ ဣဒံ ပန ပရလောကံ ဂစ္ဆန္တဿ ပါထေယျံ ဘဝိဿတီ’’တိ စိန္တေတွာ မောဒကေ စ ပါနီယဉ္စ ထေရဿ ဒါပေသိ. ထေရော တဿ ပသာဒသံဝဍ္ဎနတ္ထံ တဿ ပဿန္တဿေဝ တထာရူပေ ဌာနေ နိသီဒိတွာ မောဒကေ ပရိဘုဉ္ဇိတွာ ပါနီယဉ္စ ပိဝိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကာမိ. သော ပန ပုရိသော စောရဃာတကေဟိ အာဃာတနံ နေတွာ သီသစ္ဆေဒံ ပါပိတော အနုတ္တရေ ပုညက္ခေတ္တေ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရေ ကတေန ပုညေန ဥဠာရေ ဒေဝလောကေ နိဗ္ဗတ္တနာရဟောပိ ယသ္မာ ‘‘သုလသံ အာဂမ္မ မယာ အယံ ဒေယျဓမ္မော လဒ္ဓေါ’’တိ သုလသာယ ဂတေန သိနေဟေန မရဏကာလေ စိတ္တံ ဥပက္ကိလိဋ္ဌံ အဟောသိ. တသ္မာ ဟီနကာယံ ဥပပဇ္ဇန္တော ပဗ္ဗတဂဟနသမ္ဘူတေ သန္ဒစ္ဆာယေ မဟာနိဂြောဓရုက္ခေ ရုက္ခဒေဝတာ ဟုတွာ နိဗ္ဗတ္တိ.
သော ကိရ သစေ ပဌမဝယေ ကုလဝံသဋ္ဌပနေ ဥဿုက္ကံ အကရိဿ၊ တသ္မိံယေဝ နဂရေ သေဋ္ဌီနံ အဂ္ဂေါ အဘဝိဿ၊ မဇ္ဈိမဝယေ မဇ္ဈိမော၊ ပစ္ဆိမဝယေ ပစ္ဆိမော. သစေ ပန ပဌမဝယေ ပဗ္ဗဇိတော အဘဝိဿ၊ အရဟာ အဘဝိဿ၊ မဇ္ဈိမဝယေ သကဒါဂါမီ အနာဂါမီ ဝါ အဘဝိဿ၊ ပစ္ဆိမဝယေ သောတာပန္နော အဘဝိဿ. ပါပမိတ္တသံသဂ္ဂေန ပန ဣတ္ထိဓုတ္တော သုရာဓုတ္တော ဒုစ္စရိတနိရတော အနာဒရိကော ဟုတွာ အနုက္ကမေန သဗ္ဗသမ္ပတ္တိတော ပရိဟာယိတွာ မဟာဗျသနံ ပတ္တောတိ ဝဒန္တိ.
အထ သော အပရေန သမယေန သုလသံ ဥယျာနဂတံ ဒိသွာ သဉ္ဇာတကာမရာဂေါ အန္ဓကာရံ မာပေတွာ တံ အတ္တနော ဘဝနံ နေတွာ သတ္တာဟံ တာယ သဒ္ဓိံ သံဝါသံ ကပ္ပေသိ၊ အတ္တာနဉ္စဿာ အာရောစေသိ. တဿာ မာတာ တံ အပဿန္တီ ရောဒမာနာ ဣတော စိတော စ ပရိဗ္ဘမတိ. တံ ဒိသွာ မဟာဇနော ‘‘အယျော မဟာမောဂ္ဂလ္လာနော မဟိဒ္ဓိကော မဟာနုဘာဝေါ တဿာ ဂတိံ ဇာနေယျ၊ တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ပုစ္ဆေယျာသီ’’တိ အာဟ. သာ ‘‘သာဓု အယျော’’တိ ထေရံ ဥပသင်္ကမိတွာ တမတ္ထံ ပုစ္ဆိ. ထေရော ‘‘ဣတော သတ္တမေ ဒိဝသေ ဝေဠုဝနမဟာဝိဟာရေ ဘဂဝတိ ဓမ္မံ ဒေသေန္တေ ပရိသပရိယန္တေ ပဿိဿသီ’’တိ အာဟ. အထ သုလသာ တံ ဒေဝပုတ္တံ အဝေါစ – ‘‘အယုတ္တံ မယှံ တဝ ဘဝနေ ဝသန္တိယာ၊ အဇ္ဇ သတ္တမော ဒိဝသော၊ မမ မာတာ မံ အပဿန္တီ ပရိဒေဝသောကသမာပန္နာ ဘဝိဿတိ၊ သာဓု မံ၊ ဒေဝ၊ တတ္ထေဝ နေဟီ’’တိ. သော တံ နေတွာ ဝေဠုဝနေ ဘဂဝတိ ဓမ္မံ ဒေသေန္တေ ပရိသပရိယန္တေ ဌပေန္တွာ အဒိဿမာနရူပေါ အဋ္ဌာသိ.
တတော မဟာဇနော သုလသံ ဒိသွာ ဧဝမာဟ – ‘‘အမ္မ သုလသေ၊ တွံ ဧတ္တကံ ဒိဝသံ ကုဟိံ ဂတာ? တဝ မာတာ တွံ အပဿန္တီ ပရိဒေဝသောကသမာပန္နာ ဥမ္မာဒပ္ပတ္တာ ဝိယ ဇာတာ’’တိ. သာ တံ ပဝတ္တိံ မဟာဇနဿ အာစိက္ခိ. မဟာဇနေန စ ‘‘ကထံ သော ပုရိသော တထာပါပပသုတော အကတကုသလော ဒေဝူပပတ္တိံ ပဋိလဘတီ’’တိ ဝုတ္တေ သုလသာ ‘‘မယာ ဒါပိတေ မောဒကေ ပါနီယဉ္စ အယျဿ မဟာမောဂ္ဂလ္လာနတ္ထေရဿ ဒတွာ တေန ပုညေန ဒေဝူပပတ္တိံ ပဋိလဘတီ’’တိ အာဟ. တံ သုတွာ မဟာဇနော အစ္ဆရိယဗ္ဘုတစိတ္တဇာတော အဟောသိ – ‘‘အရဟန္တော နာမ အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ၊ ယေသု အပ္ပကောပိ ကတော ကာရော သတ္တာနံ ဒေဝူပပတ္တိံ အာဝဟတီ’’တိ ဥဠာရံ ပီတိသောမနဿံ ပဋိသံဝေဒေသိ. ဘိက္ခူ တမတ္ထံ ဘဂဝတော အာရောစေသုံ. တတော ဘဂဝါ ဣမိဿာ အဋ္ဌုပ္ပတ္တိယာ –
၁. ‘‘ခေတ္တူပမာ အရဟန္တော၊ ဒါယကာ ကဿကူပမာ၊
ဗီဇူပမံ ဒေယျဓမ္မံ၊ ဧတ္တော နိဗ္ဗတ္တတေ ဖလံ.
၂. ‘‘ဧတံ ဗီဇံ ကသီ ခေတ္တံ၊ ပေတာနံ ဒါယကဿ စ၊
တံ ပေတာ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ၊ ဒါတာ ပုညေန ဝဍ္ဎတိ.
၃. ‘‘ဣဓေဝ ကုသလံ ကတွာ၊ ပေတေ စ ပဋိပူဇိယ၊
သဂ္ဂဉ္စ ကမတိဋ္ဌာနံ၊ ကမ္မံ ကတွာန ဘဒ္ဒက’’န္တိ. – ဣမာ ဂါထာ အဘာသိ၊
၁. တတ္ထ ခေတ္တူပမာတိ ခိတ္တံ ဝုတ္တံ ဗီဇံ တာယတိ မဟပ္ဖလဘာဝကရဏေန ရက္ခတီတိ ခေတ္တံ၊ သာလိဗီဇာဒီနံ ဝိရုဟနဋ္ဌာနံ. တံ ဥပမာ ဧတေသန္တိ ခေတ္တူပမာ၊ ကေဒါရသဒိသာတိ အတ္ထော. အရဟန္တောတိ ခီဏာသဝါ. တေ ဟိ ကိလေသာရီနံ သံသာရစက္ကဿ အရာနဉ္စ ဟတတ္တာ၊ တတော ဧဝ အာရကတ္တာ၊ ပစ္စယာဒီနံ အရဟတ္တာ၊ ပါပကရဏေ ရဟာဘာဝါ စ ‘‘အရဟန္တော’’တိ ဝုစ္စန္တိ. တတ္ထ ယထာ ခေတဉှိ တိဏာဒိဒေါသရဟိတံ သွာဘိသင်္ခတဗီဇမှိ ဝုတ္တေ ဥတုသလိလာဒိပစ္စယန္တရူပေတံ ကဿကဿ မဟပ္ဖလံ ဟောတိ၊ ဧဝံ ခီဏာသဝသန္တာနော လောဘာဒိဒေါသရဟိတော သွာဘိသင်္ခတေ ဒေယျဓမ္မဗီဇေ ဝုတ္တေ ကာလာဒိပစ္စယန္တရသဟိတော ဒါယကဿ မဟပ္ဖလော ဟောတိ. တေနာဟ ဘဂဝါ ‘‘ခေတ္တူပမာ အရဟန္တော’’တိ. ဥက္ကဋ္ဌနိဒ္ဒေသော အယံ တဿ သေခါဒီနမ္ပိ ခေတ္တဘာဝါပဋိက္ခေပတော.
ဒါယကာတိ စီဝရာဒီနံ ပစ္စယာနံ ဒါတာရော ပရိစ္စဇနကာ၊ တေသံ ပရိစ္စာဂေန အတ္တနော သန္တာနေ လောဘာဒီနံ ပရိစ္စဇနကာ ဆေဒနကာ၊ တတော ဝါ အတ္တနော သန္တာနဿ သောဓကာ၊ ရက္ခကာ စာတိ အတ္ထော. ကဿကူပမာတိ ကဿကသဒိသာ. ယထာ ကဿကော သာလိခေတ္တာဒီနိ ကသိတွာ ယထာကာလဉ္စ ဝုတ္တုဒကဒါနနီဟရဏနိဓာနရက္ခဏာဒီဟိ အပ္ပမဇ္ဇန္တော ဥဠာရံ ဝိပုလဉ္စ သဿဖလံ ပဋိလဘတိ၊ ဧဝံ ဒါယကောပိ အရဟန္တေသု ဒေယျဓမ္မပရိစ္စာဂေန ပါရိစရိယာယ စ အပ္ပမဇ္ဇန္တော ဥဠာရံ ဝိပုလဉ္စ ဒါနဖလံ ပဋိလဘတိ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဒါယကာ ကဿကူပမာ’’တိ.
ဗီဇူပမံ ဒေယျဓမ္မန္တိ လိင်္ဂဝိပလ္လာသေန ဝုတ္တံ၊ ဗီဇသဒိသော ဒေယျဓမ္မောတိ အတ္ထော. အန္နပါနာဒိကဿ ဟိ ဒသဝိဓဿ ဒါတဗ္ဗဝတ္ထုနော ဧတံ နာမံ. ဧတ္တော နိဗ္ဗတ္တတေ ဖလန္တိ ဧတသ္မာ ဒါယကပဋိဂ္ဂါဟကဒေယျဓမ္မပရိစ္စာဂတော ဒါနဖလံ နိဗ္ဗတ္တတိ စေဝ ဥပ္ပဇ္ဇတိ စ၊ စိရတရပဗန္ဓဝသေန ပဝတ္တတိ စာတိ အတ္ထော. ဧတ္ထ စ ယသ္မာ ပရိစ္စာဂစေတနာဘိသင်္ခတဿ အန္နပါနာဒိဝတ္ထုနော ဘာဝေါ၊ န ဣတရဿ၊ တသ္မာ ‘‘ဗီဇူပမံ ဒေယျဓမ္မ’’န္တိ ဒေယျဓမ္မဂ္ဂဟဏံ ကတံ. တေန ဒေယျဓမ္မာပဒေသေန ဒေယျဓမ္မဝတ္ထုဝိသယာယ ပရိစ္စာဂစေတနာယယေဝ ဗီဇဘာဝေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗော. သာ ဟိ ပဋိသန္ဓိအာဒိပ္ပဘေဒဿ တဿ နိဿယာရမ္မဏပ္ပဘေဒဿ စ ဖလဿ နိပ္ဖါဒိကာ၊ န ဒေယျဓမ္မောတိ.
၂. ဧတံ ဗီဇံ ကသီ ခေတ္တန္တိ ယထာဝုတ္တံ ဗီဇံ၊ ယထာဝုတ္တဉ္စ ခေတ္တံ၊ တဿ ဗီဇဿ တသ္မိံ ခေတ္တေ ဝပနပယောဂသင်္ခါတာ ကသိ စာတိ အတ္ထော. ဧတံ တယံ ကေသံ ဣစ္ဆိတဗ္ဗန္တိ အာဟ ‘‘ပေတာနံ ဒါယကဿ စာ’’တိ. ယဒိ ဒါယကော ပေတေ ဥဒ္ဒိဿ ဒါနံ ဒေတိ၊ ပေတာနဉ္စ ဒါယကဿ စ၊ ယဒိ န ပေတေ ဥဒ္ဒိဿ ဒါနံ ဒေတိ၊ ဒါယကဿေဝ ဧတံ ဗီဇံ ဧသာ ကသိ ဧတံ ခေတ္တံ ဥပကာရာယ ဟောတီတိ အဓိပ္ပါယော. ဣဒါနိ တံ ဥပကာရံ ဒဿေတုံ ‘‘တံ ပေတာ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ၊ ဒါတာ ပုညေန ဝဍ္ဎတီ’’တိ ဝုတ္တံ. တတ္ထ တံ ပေတာ ပရိဘုဉ္ဇန္တီတိ ဒါယကေန ပေတေ ဥဒ္ဒိဿ ဒါနေ ဒိန္နေ ယထာဝုတ္တခေတ္တကသိဗီဇသမ္ပတ္တိယာ အနုမောဒနာယ စ ယံ ပေတာနံ ဥပကပ္ပတိ၊ တံ ဒါနဖလံ ပေတာ ပရိဘုဉ္ဇန္တိ. ဒါတာ ပုညေန ဝဍ္ဎတီတိ ဒါတာ ပန အတ္တနော ဒါနမယပုညနိမိတ္တံ ဒေဝမနုဿေသု ဘောဂသမ္ပတ္တိအာဒိနာ ပုညဖလေန အဘိဝဍ္ဎတိ. ပုညဖလမ္ပိ ဟိ ‘‘ကုသလာနံ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ဓမ္မာနံ သမာဒါနဟေတု ဧဝမိဒံ ပုညံ ပဝဍ္ဎတီ’’တိအာဒီသု (ဒီ. နိ. ၃.၈၀) ပုညန္တိ ဝုစ္စတိ.
၃. ဣဓေဝ ကုသလံ ကတွာတိ အနဝဇ္ဇသုခဝိပါကဋ္ဌေန ကုသလံ ပေတာနံ ဥဒ္ဒိသနဝသေန ဒါနမယံ ပုညံ ဥပစိနိတွာ ဣဓေဝ ဣမသ္မိံယေဝ အတ္တဘာဝေ. ပေတေ စ ပဋိပူဇိယာတိ ပေတေ ဥဒ္ဒိဿ ဒါနေန သမ္မာနေတွာ အနုဘုယျမာနဒုက္ခတော တေ မောစေတွာ. ပေတေ ဟိ ဥဒ္ဒိဿ ဒိယျမာနံ ဒါနံ တေသံ ပူဇာ နာမ ဟောတိ. တေနာဟ – ‘‘အမှာကဉ္စ ကတာ ပူဇာ’’တိ (ပေ. ဝ. ၁၈)၊ ‘‘ပေတာနံ ပူဇာ စ ကတာ ဥဠာရာ’’တိ (ပေ. ဝ. ၂၅) စ. ‘‘ပေတေ စာ’’တိ စ-သဒ္ဒေန ‘‘ပိယော စ ဟောတိ မနာပေါ၊ အဘိဂမနီယော စ ဟောတိ ဝိဿာသနီယော၊ ဘာဝနီယော စ ဟောတိ ဂရုကာတဗ္ဗော၊ ပါသံသော စ ဟောတိ ကိတ္တနီယော ဝိညူန’’န္တိ ဧဝမာဒိကေ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကေ ဒါနာနိသံသေ သင်္ဂဏှာတိ. သဂ္ဂဉ္စ ကမတိ ဌာနံ၊ ကမ္မံ ကတွာန ဘဒ္ဒကန္တိ ကလျာဏံ ကုသလကမ္မံ ကတွာ ဒိဗ္ဗေဟိ အာယုအာဒီဟိ ဒသဟိ ဌာနေဟိ သုဋ္ဌု အဂ္ဂတ္တာ ‘‘သဂ္ဂ’’န္တိ လဒ္ဓနာမံ ကတပုညာနံ နိဗ္ဗတ္တနဋ္ဌာနံ ဒေဝလောကံ ကမတိ ဥပပဇ္ဇနဝသေန ဥပဂစ္ဆတိ.
ဧတ္ထ စ ‘‘ကုသလံ ကတွာ’’တိ ဝတွာ ပုန ‘‘ကမ္မံ ကတွာန ဘဒ္ဒက’’န္တိ ဝစနံ ‘‘ဒေယျဓမ္မပရိစ္စာဂေါ ဝိယ ပတ္တိဒါနဝသေန ဒါနဓမ္မပရိစ္စာဂေါပိ ဒါနမယကုသလကမ္မမေဝါ’’တိ ဒဿနတ္ထန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. ကေစိ ပနေတ္ထ ‘‘ပေတာတိ အရဟန္တော အဓိပ္ပေတာ’’တိ ဝဒန္တိ၊ တံ တေသံ မတိမတ္တံ ‘‘ပေတာ’’တိ ခီဏာသဝါနံ အာဂတဋ္ဌာနဿေဝ အဘာဝတော၊ ဗီဇာဒိဘာဝဿ စ ဒါယကဿ ဝိယ တေသံ အယုဇ္ဇမာနတ္တာ၊ ပေတယောနိကာနံ ယုဇ္ဇမာနတ္တာ စ. ဒေသနာပရိယောသာနေ ဒေဝပုတ္တံ သုလသဉ္စ အာဒိံ ကတွာ စတုရာသီတိယာ ပါဏသဟဿာနံ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသီတိ.
ခေတ္တူပမပေတဝတ္ထုဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.