၃၇. သလ္လေခဋ္ဌဉာဏနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ

၈၈. သလ္လေခဋ္ဌဉာဏနိဒ္ဒေသေ ရာဂေါ ပုထူတိ ရာဂေါ ဝိသုံ၊ လောကုတ္တရေဟိ အသမ္မိဿောတိ အတ္ထော. ဧသ နယော သေသေသု. ရာဂေါတိ ရဉ္ဇနဋ္ဌေန. ဒေါသောတိ ဒုဿနဋ္ဌေန. မောဟောတိ မုယှနဋ္ဌေန. ရဉ္ဇနလက္ခဏော ရာဂေါ၊ ဒုဿနလက္ခဏော ဒေါသော၊ မုယှနလက္ခဏော မောဟောတိ ဣမေ တယော သီသကိလေသေ ဝတွာ ဣဒါနိ ပဘေဒတော ဒဿေန္တော ကောဓောတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ကုဇ္ဈနလက္ခဏော ကောဓောတိ ဣဓ သတ္တဝတ္ထုကော အဓိပ္ပေတော. ဥပနန္ဓနလက္ခဏော ဥပနာဟော၊ ဒဠှဘာဝပ္ပတ္တော ကောဓောယေဝ. ပရဂုဏမက္ခနလက္ခဏော မက္ခော၊ ပရဂုဏပုဉ္ဆနန္တိ အတ္ထော. ယုဂဂ္ဂါဟလက္ခဏော ပဠာသော၊ ယုဂဂ္ဂါဟဝသေန ပရဂုဏဒဿနန္တိ အတ္ထော. ပရသမ္ပတ္တိခီယနလက္ခဏာ ဣဿာ၊ ဥသူယနာတိ အတ္ထော. အတ္တသမ္ပတ္တိနိဂူဟနလက္ခဏံ မစ္ဆရိယံ၊ ‘‘မယှံ အစ္ဆရိယံ မာ ပရဿ ဟောတူ’’တိ အတ္ထော. အတ္တနာ ကတပါပပဋိစ္ဆာဒနလက္ခဏာ မာယာ၊ ပဋိစ္ဆာဒနဋ္ဌေန မာယာ ဝိယာတိ အတ္ထော. အတ္တနော အဝိဇ္ဇမာနဂုဏပ္ပကာသနလက္ခဏံ သာဌေယျံ၊ သဌဘာဝေါတိ အတ္ထော. စိတ္တဿ ဥဒ္ဓုမာတဘာဝလက္ခဏော ထမ္ဘော၊ ထဒ္ဓဘာဝေါတိ အတ္ထော. ကရဏုတ္တရိယလက္ခဏော သာရမ္ဘော. ဥန္နတိလက္ခဏော မာနော. အဗ္ဘုန္နတိလက္ခဏော အတိမာနော. မတ္တဘာဝလက္ခဏော မဒေါ. ပဉ္စသု ကာမဂုဏေသု စိတ္တဝေါသဂ္ဂလက္ခဏော ပမာဒေါ.

ဧဝံ ဝိသုံ ဝိသုံ ကိလေသဝသေန ပုထူ ဒဿေတွာ ဝုတ္တကိလေသေ စ အဝုတ္တေ စ အညေ သဗ္ဗသင်္ဂါဟိကဝသေန ဒဿေတုံ သဗ္ဗေ ကိလေသာတိအာဒိမာဟ. တတ္ထ ဒိဋ္ဌဓမ္မသမ္ပရာယေသု သတ္တေ ကိလေသေန္တိ ဥပတာပေန္တိ ဝိဗာဓေန္တီတိ ကိလေသာ. အကုသလကမ္မပထသင်္ဂဟိတာ စ အသင်္ဂဟိတာ စ. ဒုဋ္ဌု စရိတာ၊ ဒုဋ္ဌာ ဝါ စရိတာတိ ဒုစ္စရိတာ. တေ ပန ကာယဒုစ္စရိတံ ဝစီဒုစ္စရိတံ မနောဒုစ္စရိတန္တိ တိပ္ပကာရာ. ဝိပါကံ အဘိသင်္ခရောန္တီတိ အဘိသင်္ခါရာ. တေပိ ပုညာဘိသင်္ခါရော အပုညာဘိသင်္ခါရော အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရောတိ တိပ္ပကာရာ. ဝိပါကဝသေန ဘဝံ ဂစ္ဆန္တီတိဘဝဂါမိနော၊ ဘဝဂါမိနော ကမ္မာ ဘဝဂါမိကမ္မာ. ဣမိနာ အဘိသင်္ခါရဘာဝေပိ သတိ အဝေဒနီယာနိ ကမ္မာနိ ပဋိက္ခိတ္တာနိ ဟောန္တီတိ အယံ ဝိသေသော. ‘‘ဒုစ္စရိတာ’’တိ စ ‘‘ကမ္မာ’’တိ စ လိင်္ဂဝိပလ္လာသော ကတော. နာနတ္တေကတ္တန္တိ ဧတ္ထ ဥဒ္ဒေသေ ဧကတ္တသဒ္ဒဿ အဘာဝေပိ နာနတ္တေကတ္တာနံ အညမညာပေက္ခတ္တာ ဧကတ္တမ္ပိ နိဒ္ဒိသိတုကာမေန ‘‘နာနတ္တေကတ္တ’’န္တိ ဥဒ္ဒေသော ကတော. နာနတ္တသလ္လေခကေ ဧကတ္တေ ဒဿိတေ သလ္လေခဉာဏံ သုခေန ဒဿီယတီတိ. နာနတ္တန္တိ အနဝဋ္ဌိတတ္တာ သပရိပ္ဖန္ဒတ္တာ စ နာနာသဘာဝေါ. ဧကတ္တန္တိ အဝဋ္ဌိတတ္တာ အပရိပ္ဖန္ဒတ္တာ စ ဧကသဘာဝေါ.

စရဏတေဇောတိ စရန္တိ တေန အဂတံ ဒိသံ နိဗ္ဗာနံ ဂစ္ဆန္တီတိ စရဏံ. ကိံ တံ? သီလံ. တဒေဝ ပဋိပက္ခတာပနဋ္ဌေန တေဇော. ဂုဏတေဇောတိ သီလေန လဒ္ဓပတိဋ္ဌော သမာဓိတေဇော. ပညာတေဇောတိ သမာဓိနာ လဒ္ဓပတိဋ္ဌော ဝိပဿနာတေဇော. ပုညတေဇောတိ ဝိပဿနာဟိ လဒ္ဓပတိဋ္ဌော အရိယမဂ္ဂကုသလတေဇော. ဓမ္မတေဇောတိ စတုန္နံ တေဇာနံ ပတိဋ္ဌာဘူတော ဗုဒ္ဓဝစနတေဇော. စရဏတေဇေန တေဇိတတ္တာတိ သီလတေဇေန တိခိဏီကတတ္တာ. ဒုဿီလျတေဇန္တိ ဒုဿီလဘာဝသင်္ခါတံ တေဇံ. တမ္ပိ ဟိ သန္တာနံ တာပနတော တေဇော နာမ. ပရိယာဒိယတီတိ ခေပေတိ. အဂုဏတေဇန္တိ သမာဓိဿ ပဋိပက္ခံ ဝိက္ခေပတေဇံ. ဒုပ္ပညတေဇန္တိ ဝိပဿနာဉာဏပဋိပက္ခံ မောဟတေဇံ. အပုညတေဇန္တိ တံတံမဂ္ဂဝဇ္ဈကိလေသပ္ပဟာနေန ကိလေသသဟာယံ အကုသလကမ္မတေဇံ. န ကေဝလဉှေတံ အပုညမေဝ ခေပေတိ၊ ‘‘အတ္ထိ၊ ဘိက္ခဝေ၊ ကမ္မံ အကဏှံ အသုက္ကံ အကဏှအသုက္ကဝိပါကံ ကမ္မံ ကမ္မက္ခယာယ သံဝတ္တတီ’’တိ (အ. နိ. ၄.၂၃၃၊ ဒီ. နိ. ၃.၃၁၂၊ မ. နိ. ၂.၁၈) ဝစနတော ကုသလကမ္မမ္ပိ ခေပေတိယေဝ. ပုညတေဇပဋိပက္ခဝသေန အပုညတေဇမေဝ ဝုတ္တံ. အဓမ္မတေဇန္တိ နာနာတိတ္ထိယာနံ သမယဝစနတေဇံ. ဣမဿ ဉာဏဿ ဥဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာယံ ဝုတ္တေ ဒုတိယေ အတ္ထဝိကပ္ပေ ရာဂါဒယော ဧကူနဝီသတိ ပုထု ဒုဿီလျတေဇာ ဟောန္တိ. ‘‘အဘိသင်္ခါရာ၊ ဘဝဂါမိကမ္မာ’’တိ ဧတ္ထ အပုညာဘိသင်္ခါရာ အကုသလကမ္မဉ္စ အပုညတေဇာ ဟောန္တိ၊ အာနေဉ္ဇာဘိသင်္ခါရာနိ လောကိယကုသလကမ္မာနိ ပုညတေဇေနေဝ ခေပနီယတော အပုညတေဇပက္ခိကာဝ ဟောန္တိ. ကာမစ္ဆန္ဒာဒယော ပဉ္စဒသ နာနတ္တာ အဂုဏတေဇာ ဟောန္တိ၊ နိစ္စသညာဒယော အဋ္ဌာရသ နာနတ္တာ ဒုပ္ပညတေဇာ ဟောန္တိ၊ စတုမဂ္ဂဝဇ္ဈာ စတ္တာရော နာနတ္တာ အပုညတေဇာ ဟောန္တိ. သောတာပတ္တိမဂ္ဂဝဇ္ဈနာနတ္တေန အဓမ္မတေဇော သင်္ဂဟေတဗ္ဗော.

နိဒ္ဒေသေ သလ္လေခပဋိပက္ခေန အသလ္လေခေန သလ္လေခံ ဒဿေတုကာမေန အသလ္လေခပုဗ္ဗကော သလ္လေခေါ နိဒ္ဒိဋ္ဌော. နေက္ခမ္မာဒယော သတ္တတိံသ ဧကတ္တဓမ္မာဝ ပစ္စနီကာနံ သလ္လိခနတော ‘‘သလ္လေခေါ’’တိ ဝုတ္တာ. တသ္မိံ နေက္ခမ္မာဒိကေ သတ္တတိံသပဘေဒေ သလ္လေခေ ဉာဏံ သလ္လေခဋ္ဌေ ဉာဏန္တိ.

သလ္လေခဋ္ဌဉာဏနိဒ္ဒေသဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.